Giáo trình mô đun Sử dụng sản phẩm trùn - Nghề: Nuôi trùn quế từ phân gia súc, gia cầm và chất thải nông nghiệp
BỘ NÔNG NGHIỆP VÀ PHÁT TRIỂN NÔNG THÔN
GIÁO TRÌNH MÔ ĐUN
SỬ DỤNG SẢN PHẨM TRÙN
MÃ SỐ: MĐ 06
NGHỀ: NUÔI TRÙN QUẾ TỪ PHÂN GIA SÚC,
GIA CẦM VÀ CHẤT THẢI NÔNG NGHIỆP
Trình độ: Sơ cấp nghề
Hà nội, 2017
LỜI NÓI ĐẦU
Ô nhiễm môi trường chăn nuôi hiện đang là vấn đề bức xúc ở nhiều
vùng nông thôn Việt Nam. Ở nhiều địa phương, nguồn nước quanh các khu
vực dân cư có các trang trại chăn nuôi đang bị ô nhiễm nghiêm trọng, ảnh
hưởng đến sức khỏe và môi trường sống của người dân.
Nhiều công nghệ xử lý ô nhiễm chất thải chăn nuôi đã và đang được áp
dụng như công nghệ khí sinh học, ủ phân hữu cơ, nuôi giun, …. Do mỗi công
nghệ có những ưu điểm và hạn chế riêng đòi hỏi phải được áp dụng ở những
điều kiện phù hợp và nhiều khi cần phải có một tổ hợp các công nghệ khác
nhau áp dụng cho một trang trại chăn nuôi nhằm xử lý toàn diện, triệt để các
loại hình ô nhiễm của môi trường chăn nuôi.
Một trong những mục tiêu chính của Dự án Hỗ trợ Nông nghiệp Các bon
thấp (LCASP) là hỗ trợ kỹ thuật cho các chủ trang trại, các hộ chăn nuôi xử lý
bền vững môi trường chăn nuôi thông qua sử dụng chất thải chăn nuôi làm
nguồn nguyên liệu tạo ra các sản phẩm có giá trị, vừa giúp nâng cao thu nhập
của người dân, vừa giúp giảm ô nhiễm môi trường.
Hiện nay một số trang trại, hộ chăn nuôi đã ứng dụng các công nghệ để sử
dụng phân gia súc, gia cầm và phế thải nông nghiệp để nuôi trùn quế, .... Tuy
vậy, do chưa có tài liệu hướng dẫn chi tiết và người dân chưa được học nghề để
làm việc này, nên hiệu quả chưa cao. Xuất phát từ thực tế từ trước đến nay
chưa có tài liệu đào tạo nghề về lĩnh vực này, Dự án LCASP đã phối hợp với
Cục Kinh tế hợp tác, Bộ Nông nghiệp và PTNT, biên soạn bộ giáo trình đào tạo
sơ cấp nghề “Nuôi trùn quế từ phân gia súc, gia cầm và phế thải nông
nghiệp” nhằm giúp các hộ chăn nuôi có thêm kiến thức và kỹ năng để xử lý
hiệu quả môi trường chăn nuôi thông qua các hoạt động tạo thu nhập từ ứng
dụng công nghệ nuôi trùn quế từ chất thải chăn nuôi.
Bộ giáo trình được xây dựng với các mô đun, bài giảng lý thuyết và thực
hành có mối quan hệ chặt chẽ với nhau. Các thông tin trong giáo trình này có giá
trị hướng dẫn giáo viên thiết kế, tổ chức giảng dạy và vận dụng phù hợp với điều
kiện, bối cảnh thực tế của từng vùng trong quá trình dạy học.
Quá trình biên soạn giáo trình mặc dù đã hết sức cố g ng nhưng ch c ch n
không tránh khỏi những thiếu sót. Chúng tôi rất mong nhận được ý kiến đóng góp
từ các chuyên gia, các độc giả để giáo trình được điều chỉnh, bổ sung ngày càng
hoàn thiện hơn.
Để hoàn thiện được cuốn giáo trình này chúng tôi đã nhận được sự giúp
đỡ của các nhà khoa học, các cán bộ phụ trách kỹ thuật nông nghiệp, các thành
viên trong hội đồng nghiệm thu, các cán bộ và chuyên gia từ dự án Hỗ trợ nông
nghiệp các bon thấp, Trường Cao đẳng Cơ điện và Nông nghiệp Nam Bộ, Cục
Kinh tế Hợp tác, … đã tham gia đóng góp ý kiến chuyên môn và tạo mọi điều
kiện tốt nhất để hoàn thành xây dựng chương trình và biên soạn giáo trình này.
Hà Nội, tháng 6 năm 2017
TS. Nguyễn Thế Hinh, Giám đốc dự án LCASP
1
TUYÊN BỐ BẢN QUYỀN
Tài liệu này thuộc loại sách giáo trình nên các nguồn thông tin có thể
được phép dùng nguyên bản hoặc trích dùng cho các mục đích về đào tạo và
tham khảo.
Mọi mục đích khác mang tính lệch lạc hoặc sử dụng với mục đích kinh
doanh thiếu lành mạnh sẽ bị nghiêm cấm.
MÃ TÀI LIỆU: MĐ 06
2
LỜI GIỚI THIỆU
Nuôi trùn quế từ phân gia súc, gia cầm và chất thải nông nghiệp là nghề
được nhiều nông dân thực hiện nuôi trong khay, chậu, thùng xốp, ô chuồng hầu
như trên khắp cả nước. Tuy nhiên, để nuôi trùn đạt hiệu quả, chất lượng tốt đáp
ứng yêu cầu phát triển nghề bền vững và góp phần hạn chế ô nhiễm môi trường
thì người nuôi cần phải tìm hiểu nhiều vấn đề liên quan như: Thức ăn của trùn,
chăm sóc quản lý trùn, thu hoạch, sử dụng trùn…
Để người nuôi giải quyết được các vấn đề nêu trên, Vụ Tổ chức Cán bộ, Bộ
Nông nghiệp và Phát triển nông thôn đã tổ chức, phân công Trường Cao đẳng
Cơ điện và Nông nghiệp Nam Bộ biên soạn chương trình, giáo trình mô đun
nghề “Nuôi trùn quế từ phân gia súc, gia cầm và chất thải nông nghiệp” trình
độ sơ cấp.
Trong quá trình biên soạn giáo trình, chúng tôi đã đi khảo sát thực tế, chụp
hình ở các cơ sở nuôi và có sử dụng hình ảnh từ các tài liệu, giáo trình nuôi trùn,
sách, báo đài, trên mạng internet, tích hợp những kiến thức, kỹ năng trên cơ sở
sơ đồ phân tích nghề và bộ phiếu phân tích công việc. Giáo trình là cơ sở cho
giáo viên soạn bài giảng để giảng dạy, đồng thời là tài liệu học tập của học
viên làm nghề Nuôi trùn quế từ phân gia súc, gia cầm và chất thải nông nghiệp.
Bộ giáo trình gồm 6 mô đun:
Mô đun 01. Chuẩn bị nuôi trùn
Mô đun 02. Lựa chọn và xây dựng chuồng nuôi trùn
Mô đun 03. Thả trùn giống
Mô đun 04. Chăm sóc trùn
Mô đun 05. Thu hoạch trùn
Mô đun 06. Sử dụng sản phẩm trùn
Giáo trình mô đun “Sử dụng sản phẩm trùn” là một mô đun chuyên môn của
nghề “Nuôi trùn quế từ phân gia súc, gia cầm và chất thải nông nghiệp”. Nội
dung giảng dạy gồm 5 bài:
Bài 1. Sử dụng phân trùn bón cho cây trồng
Bài 2. Sử dụng trùn làm thức ăn cho gia súc, gia cầm
Bài 3. Sử dụng trùn làm thức ăn cho thủy sản
Bài 4. Tiêu thụ sản phẩm
Bài 5. Tính hiệu quả kinh tế
Ban biên soạn giáo trình trân trọng cảm ơn Vụ Tổ chức Cán bộ – Bộ Nông
nghiệp và Phát triển Nông thôn, các Trường, các cơ sở sản xuất, các nhà khoa học,
các cán bộ kỹ thuật, các thầy cô giáo đã đóng góp nhiều ý kiến, tạo điều kiện thuận
lợi để giáo trình này được hoàn thành.
3
Mặc dù đã có nhiều cố gắng nhưng không thể tránh khỏi thiếu sót, chúng
tôi rất mong nhận được ý kiến đóng góp của độc giả để giáo trình được hoàn
thiện hơn.
Tham gia biên soạn:
1. Chủ biên: Nguyễn Thị Chúc
2. Dương Minh Hiền
3. Nguyễn Thị Thùy Linh
4. Huỳnh Hạnh Ngôn
4
LỜI CẢM ƠN
Nhóm tác giả chúng tôi xin chân thành cảm ơn sự giúp đỡ của Bộ Nông
nghiệp và Phát triển Nông thôn, Ban Quản lý dự án Hỗ trợ nông nghiệp các bon
thấp, các nhà khoa học, các cơ sở sản xuất, kinh doanh thiết bị khí sinh học, hộ
dân trong vùng Dự án Hỗ trợ nông nghiệp Các bon thấp và đồng nghiệp đã tạo
mọi điều kiện thuận lợi giúp đỡ chúng tôi trong quá trình biên soạn tài liệu này.
Trong quá trình biên soạn giáo trình dù đã hết sức cố gắng nhưng chắc chắn
không tránh khỏi những khiếm khuyết. Chúng tôi rất mong nhận được ý kiến đóng
góp từ đồng nghiệp, các chuyên gia, nhà khoa học và độc giả để cuốn giáo trình tiếp
tục được chỉnh sửa, hoàn thiện trong lần tái bản.
Trân trọng cảm ơn!
Thay mặt nhóm tác giả
Nguyễn Thị Chúc
5
MỤC LỤC
ĐỀ MỤC
TRANG
A. Nội dung........................................................................................................10
1. Tìm hiểu phân trùn quế ..................................................................................10
1.2. Giá trị dinh dưỡng.......................................................................................10
1.3. Giá trị sử dụng.............................................................................................11
2. Tác dụng của phân trùn trong trồng trọt ........................................................12
2.2. Chứa nhiều hệ vi sinh vật có lợi cho cây ....................................................12
2.4. Cố định được kim loại nặng........................................................................12
2.5. pH trung tính ...............................................................................................12
2.6. Giúp đất tơi xốp, giữ ẩm tốt hơn.................................................................13
3. Cách sử dụng phân trùn quế...........................................................................13
3.1. Sử dụng cho sự nẩy mầm............................................................................13
3.2. Sử dụng như chất điều hòa..........................................................................14
3.3. Sử dụng như là phân bón vô cơ...................................................................14
3.4. Sử dụng như chất phân bón lỏng.................................................................14
3.5. Sử dụng như là nhà cải tạo đất....................................................................14
4. Liều lượng sử dụng ........................................................................................15
B. Câu hỏi và bài tập thực hành .........................................................................21
C. Ghi nhớ ..........................................................................................................23
A. Nội dung........................................................................................................24
3. Sử dụng trùn làm thức ăn cho gà....................................................................25
4. Sử dụng trùn làm thức ăn cho vịt...................................................................28
4.1. Thời kỳ nuôi úm vịt con..............................................................................28
4.2. Giai đoạn vịt hậu bị.....................................................................................29
4.3. Nuôi dưỡng vịt đẻ........................................................................................29
B. Câu hỏi và bài tập thực hành .........................................................................38
A. Nội dung:.......................................................................................................40
6
1. Nhu cầu dinh dưỡng của cá tôm.....................................................................40
1.1. Nhu cầu năng lượng ....................................................................................40
1.2. Nhu cầu protein và axit amin ......................................................................40
1.3. Nhu cầu lipit và axit béo .............................................................................40
1.4. Nhu cầu carbohydrate..................................................................................41
1.5. Nhu cầu muối khoáng .................................................................................41
1.6. Nhu cầu vitamin ..........................................................................................41
2. Sử dụng trùn làm thức ăn cho cá....................................................................41
2.2. Chế biến thức ăn cho cá ..............................................................................42
2.3. Cách sử dụng một số loại thức ăn...............................................................44
3. Sử dụng trùn làm thức ăn cho tôm.................................................................45
B. Câu hỏi và bài tập thực hành .........................................................................48
C. Ghi nhớ ..........................................................................................................50
Bài 4. TIÊU THỤ SẢN PHẨM .........................................................................51
A. Nội dung........................................................................................................51
1. Quảng cáo giới thiệu sản phẩm......................................................................51
2. Định giá sản phẩm..........................................................................................54
2.1. Tìm thị trường bán sản phẩm......................................................................54
2.2. Định giá sản phẩm.......................................................................................56
3. Chuẩn bị địa điểm bán hàng...........................................................................57
4. Tổ chức bán hàng ...........................................................................................59
4.1. Tâm lý người mua hàng ..............................................................................59
4.2. Kỹ năng bán hàng........................................................................................60
B. Câu hỏi và bài tập thực hành .........................................................................61
C. Ghi nhớ ..........................................................................................................63
1. Tính chi phí trong nuôi trùn ...........................................................................64
1.1. Xác định các khoản chi ...............................................................................64
1.2. Tính các khoản chi phát sinh.......................................................................65
1.3. Giá thành sản phẩm.....................................................................................65
1.4. Xác định giá thành sản phẩm ......................................................................66
2. Tính nguồn thu từ sản phẩm trùn...................................................................69
2.2. Tính tổng thu trong một kỳ chăn nuôi.........................................................69
7
3.2. Xác định phương pháp tính.........................................................................70
3.3. Tính lợi nhuận .............................................................................................73
B. Câu hỏi và bài tập thực hành .........................................................................75
C. Ghi nhớ ..........................................................................................................76
I. Vị trí, tính chất của mô đun ............................................................................77
II. Mục tiêu.........................................................................................................77
III. Nội dung chính của mô đun .........................................................................77
IV. Yêu cầu về đánh giá kết quả học tập............................................................78
8
CÁC THUẬT NGỮ CHUYÊN MÔN, CHỮ VIẾT TẮT
Trùn quế: giun quế
Ngô: bắp
Khoai mì: sắn
Đậu nành: đỗ tương
bản là protein.
%: Nồng độ phần trăm
Ca: Canxi
O2 : Oxy
CO2: Carbonic
0C: độ C
P2O5 : Lân
K2O : Kali
CaO : vôi sống
MgO: magnesium oxide
Mo: molybdenum
Cu: đồng
Mn: mangan
Zn: Kẽm
cm: centimet
m: mét, đơn vị đo chiều dài
m2: mét vuông, đơn vị chỉ diện tích
m3: mét khối, đơn vị chỉ thể tích
VK: vi khuẩn
g/l: gram/lít
mg/l: milligram/lít
ppm: ppm = 1/1.000.000 = 10-6
9
MÔ ĐUN: SỬ DỤNG SẢN PHẨM TRÙN
Mã mô đun: MĐ 06
Giới thiệu mô đun
Mô đun “Sử dụng sản phẩm trùn” là mô đun chuyên môn thuộc chương trình
nghề Nuôi trùn quế từ phân gia súc, gia cầm và chất thải nông nghiệp. Mô đun
được giảng dạy, thực tập sau mô đun Chuẩn bị nuôi trùn; Lựa chọn và xây dựng
chuồng nuôi; Thả trùn giống; Chăm sóc trùn; Thu hoạch trùn. Để nâng cao hiệu
quả của việc nuôi trùn, ngoài việc xử lý chất thải nông nghiệp nhằm hạn chế ô
nhiễm môi trường thì nó còn mang lại nhiều lợi ích kinh tế khác góp phần vào tăng
thu nhập cho người chăn nuôi thông qua sản phẩm trùn, phân trùn...
Mô đun này mang tính tích hợp giữa kiến thức và kỹ năng thực hành.
Trong từng nội dung bài đều có các bài tập, các bài thực hành để học viên áp
dụng vào trong thực tế xản xuất. Sau khi học xong, học viên có kiến thức và khả
năng thực hiện các công việc như: Sử dụng phân trùn để trồng cây; Sử dụng trùn
để nuôi gia súc, gia cầm; Sử dụng trùn để nuôi thủy sản; Tiêu thụ sản phẩm và
tính được hiệu quả kinh tế. Nội dung mô đun gồm 5 bài học sau:
Bài 1: Sử dụng phân trùn bón cho cây trồng
Bài 2: Sử dụng trùn làm thức ăn cho gia súc, gia cầm
Bài 3: Sử dụng trùn làm thức ăn cho thủy sản
Bài 4: Tiêu thụ sản phẩm
Bài 5: Tính hiệu kinh tế
10
Bài 1. SỬ DỤNG PHÂN TRÙN BÓN CHO CÂY TRỒNG
Mã bài: MĐ 06- 01
Giới thiệu bài
Để có được phân trùn chất lượng đáp ứng nhu cầu dinh dưỡng cho cây
trồng thì cần phải biết thành phần dinh dưỡng của phân trùn, nhu cầu dinh
dưỡng của cây trồng và cách sử dụng phân trùn để cây trồng sinh trưởng phát
triển tốt đảm bảo cung cấp được nguồn thực phẩm sạch cho con người.
Mục tiêu
- Nêu được vai trò của phân trùn đối với cây trồng;
- Sử dụng phân trùn đảm bảo đủ dinh dưỡng cho từng loại cây trồng;
- Đảm bảo an toàn lao động và vệ sinh môi trường.
A. Nội dung
1. Tìm hiểu phân trùn quế
Phân trùn (vemicompost) được hình thành sau khi phân hữu cơ đi qua ống
tiêu hóa của trùn quế.
1.1. Cấu tạo phân trùn quế (Đặc điểm của phân trùn)
Phân trùn có màu nâu sẫm, dạng
than bùn, kết cấu dạng viên, bền chắc,
tơi, mịn xốp, thoáng khí, có tính giữ
nước và thoát nước tốt, dự trữ lâu
ngày không bị đóng cục cứng lại. Đó
là những đặc điểm mà ít có một loại
phân hữu cơ nào có thể so sánh được
(hình 6.1.1)
Hình 6.1.1. Phân trùn quế
1.2. Giá trị dinh dưỡng
Phân trùn là loại phân hữu cơ tự nhiên duy nhất hiện nay có chứa đầy đủ
hàm lượng các chất cần thiết, có sự hiện diện của các enzyme và các kích thích
tố khác cho các loại cây trồng. Phân trùn chứa không nhiều hàm lượng các
nguyên tố đa lượng nhưng trong phân trùn có nhiều nguyên tố trung, vi lượng và
các vi sinh vật, là nguồn bổ sung lý tưởng về dinh dưỡng cho cây trồng, ngoài ra
một lượng hữu cơ đáng kể được bổ sung vào đất khi bón phân trùn sẽ góp phần
cải tạo các thành phần của đất. Phân trùn phơi khô dự trữ trong mát và sử dụng
cho cây trồng, hoặc dùng bón lót với số lượng nhiều mà không làm ảnh hưởng
đến sự sinh trưởng và phát triển của cây (bảng 6.1.1).
11
Bảng 6.1.1. Thành phần dinh dưỡng của phân trùn
Thành phần
Hàm lượng
N
1,5-2,2%
P2O5
1,8-2,2%
1,0-1,5%
4,6-4,8 %
0,3 %
K O
2
Ca
Mg
Cu
Zn
C
0,5 ppm
150-170 ppm
13,1-17,3 %
65-70 %
10-11
Vật chất hữu cơ
C/N
Ẩm độ
62 %
Samonella
E.coli
Không có
Không có
1.3. Giá trị sử dụng
Phân trùn cải tạo được tính chất vật lý của đất làm cho đất tơi xốp, tạo sự
thông khí trong đất từ đó thúc đẩy vi sinh vật phát triển có lợi cho việc hút nước
của cây, tăng khả năng giữ nước và giữ độ phì nhiêu cho đất không bị cuốn trôi.
Phân trùn giàu dinh dưỡng kích
thích sự tăng trưởng của cây trồng và
có thể ngăn ngừa các bệnh về rễ.
Phân trùn được hấp thu ngay một
cách dễ dàng bởi cây trồng (hình
6.1.2)
Hình 6.1.2. Sản phẩm phân trùn trên thị trường
12
2. Tác dụng của phân trùn trong trồng trọt
2.1. Cây hấp thu nhanh, không cần chờ phân hủy
Phân trùn quế là phân hữu
cơ 100%, là loại phân thiên
nhiên giàu dinh dưỡng nhất.
Phân trùn quế giàu những chất
dinh dưỡng hòa tan trong nước
và chứa đựng hơn 50% chất
mùn được tìm thấy trong lớp đất
mặt (hình 6.1.3).
Hình 6.1.3. Tác dụng của phân trùn
Phân trùn quế cung cấp các chất khoáng cần thiết cho sự phát triển của cây
trồng như đạm, lân, kali, canxi, magiê, mangan, đồng, kẽm, coban, borat, sắt…
Sự hữu dụng nhất là các chất này đều ở dạng mà cây hấp thu được ngay, không
như những phân hữu cơ khác phải được phân hủy trong đất trước khi cây trồng
hấp thụ.
2.2. Chứa nhiều hệ vi sinh vật có lợi cho cây
Phân trùn quế chứa nhiều hệ vi sinh vật có lợi, hoạt tính cao như hệ vi
khuẩn cố định đạm tự do, vi khuẩn phân giải lân, phân giải chất xơ và chất xúc
tác sinh học. Hoạt động của các vi sinh vật này được tiếp tục phát triển trong
đất sau khi bón phân. Chúng giúp cho cây trồng sử dụng triệt để nguồn dinh
dưỡng từ đất.
2.3. Tăng khả năng kháng nấm, bệnh của cây
Phân trùn quế có khả năng ức chế, loại trừ được những độc tố, nấm hại và
vi khuẩn có hại trong đất, nên nó có thể đẩy lùi một số bệnh của cây trồng. Do
vậy, phân trùn quế hạn chế khả năng gây hại cho cây trồng từ nấm, bệnh.
2.4. Cố định được kim loại nặng
Phân trùn quế có khả năng cố định các kim loại nặng trong chất thải hữu
cơ. Điều này giúp cây trồng hạn chế hấp thu các phức hợp khoáng nhiều hơn
nhu cầu của chúng.
2.5. pH trung tính
Phân trùn quế có độ pH ≈ 7 nên tạo cho vùng rễ cây được hoạt động trong môi
trường trung tính, giúp tăng khả năng hấp thu chất dinh dưỡng của cây.
13
2.6. Giúp đất tơi xốp, giữ ẩm tốt hơn
Phân trùn quế làm tăng khả
năng giữ nước, dinh dưỡng của
đất vì phân trùn có cấu tạo dạng
viên tròn được bao quanh bởi một
lớp keo hữu dụng, nó giúp giữ lại
dinh dưỡng trên bề mặt viên phân
trùn và chống lại sự xói mòn góp
phần làm cho đất tơi xốp và giữ
ẩm được lâu (hình 6.1.4).
Hình 6.1.4. Khả năng giữ ẩm rất tốt của phân trùn
2.7. Có tác dụng như một chất điều hòa sinh trưởng tự nhiên
Axit Humic trong phân trùn quế có tác dụng kích thích sự phát triển của cây
trồng ở nồng độ thấp. Trong phân trùn, axit Humic ở trạng thái mà cây trồng có thể
hấp thu dễ dàng nhất, axit Humic cũng kích thích sự phát triển của vi sinh vật có lợi
trong đất. Phân trùn quế làm giảm hàm lượng dạng axit carbon trong đất và gia
tăng nồng độ nitơ trong một trạng thái cây trồng có thể hấp thụ được.
IAA (Indol Acetic Axit) có trong phân trùn quế là một trong những chất
kích thích hữu hiệu giúp cây trồng phát triển tốt.
3. Cách sử dụng phân trùn quế
3.1. Sử dụng cho sự nẩy mầm
Dùng 20-30% phân trùn trộn với đất, tạo thành một hỗn hợp nẩy mầm tốt nhất
đảm bảo cho cây phát triển không ngừng trong 3 tháng mà không cần bất cứ loại
phân nào khác. Có khả năng làm tăng tỷ lệ nẩy mầm của hạt, giúp cây con phát
triển nhanh và có tỷ lệ sống cao (hình 6.1.5).
Hình 6.1.5. Phân trùn dùng cho sự nẩy mầm
14
3.2. Sử dụng như chất điều hòa
Phân trùn như chất điều hòa sinh trưởng khi cho phân trùn vào một vùng
đất cằn cỗi đã được xới tơi xốp và tưới nước thường xuyên thì lớp đất này sẽ
được cải tạo đáng kể.
3.3. Sử dụng như là phân bón vô cơ
Cho phân trùn trực tiếp
quanh gốc cây (không gây hư
hại cây nếu dùng nhiều) bón lót
cho cây, rau, quả các loại sẽ tạo
ra một loại thực phẩm hảo hạng
và đạt năng suất cao (hình
6.1.6).
Hình 6.1.6. Phân trùn làm phân bón cây trồng
3.4. Sử dụng như chất phân bón lỏng
Phân trùn có thể pha trộn với
nước theo tỷ lệ 1/5, hỗn hợp chất
lỏng này có thể sử dụng như một loại
phân bón thượng hạng và có khả
năng kiểm soát sâu bọ khi phun trực
tiếp vào thân, lá (hình 6.1.7).
Hình 6.1.7. Phân trùn quế ở dạng lỏng
3.5. Sử dụng như là nhà cải tạo đất
Phân trùn chứa hàng ngàn kén trùn/kg nên khi bón phân trùn vào đất, gặp
điều kiện thuận lợi, kén trùn sẽ nở ra và sinh sống, những cá thể trùn này sẽ góp
phần làm cho đất luôn màu mỡ và tơi xốp.
15
4. Liều lượng sử dụng
Phân trùn được sử dụng ươm
cây trồng, vườn ươm. Có tác dụng
kích thích sự nẩy nầm và giúp cây
con khỏe mạnh. Phân trùn được
xem như phân bón hữu cơ cung cấp
dinh dưỡng cho cây trồng và cải
tạo đất. Khi đất được độ ẩm, chất
khoáng từ phân trùn được cây hấp
thụ trực tiếp (hình 6.1.8)
Phân 6.1.8. Phân trùn dùng cho ươm cây
- Cây kiểng: Trộn theo tỷ lệ
3/5 (3 phần phân trùn và 5 phần
còn lại: đất, xơ dừa, tro trấu …) để
trồng mới hoặc chỉ cần bón 5 kg
phân trùn trên 1 chậu đã đủ chất
dinh dưỡng cho cây phát triển
trong một năm (hình 6.1.9).
Hình 6.1.9. Phân trùn dùng bón cho cây kiểng
- Rau, củ, quả:
+ Trồng rau tại nhà: Trộn tỷ
lệ 1/1 (1 phần phân trùn và 1 phần
còn lại (đất, xơ dừa, tro trấu…)
không cần bón thêm bất cứ loại
phân nào khác, có thể sử dụng
nhiều lần (hình 6.1.10).
Hình 6.1.10. Phân trùn dùng bón cho cây rau
16
+ Trồng rau mầm: chỉ cần 1
kg phân trùn cho vào khay nhựa
loại 30x45)cm và 30 gram hạt
giống, sau 5 ngày sẽ thu được 600
gram rau mầm (hình 6.1.11).
Hình 6.1.11. Phân trùn dùng cho trồng rau
mầm
- Cây ăn trái: Bón 0,5-1
kg/cây, 1-2 lần/năm, tùy vào tuổi
của cây (hình 6.1.12).
Hình 6.1.12. Phân trùn dùng bón cho cây ăn trái
- Cây tiêu: Bón 1-2 kg/nọc
tiêu, bón 1-2 lần/năm (hình
6.1.13).
Hình 6.1.13. Phân trùn dùng bón cho cây tiêu
17
+ Trồng đại trà: Bón lót 250-
300 kg/1000 m2
- Dùng phân trùn dạng lỏng
(dung dịch): 1 kg phân trùn pha
với 4 lít nước, ngâm 24 giờ, lấy
nước phun lên lá, cặn bón gốc
(hình 6.1.14).
Hình 6.1.14. Phân trùn dạng dung dịch
18
BÀI ĐỌC THÊM
Bài ĐT-6.1.1. Một số sản phẩm được chế biến từ phân trùn
Ngày nay, việc sử dụng phân trùn quế trong trồng trọt khá phổ biến đối với
nông dân. Từ trồng rau củ đến cây ăn trái và ngay cả cây công nghiệp đều xem
phân trùn quế như là một sản phẩm hữu cơ cao cấp. Ngoài ra, một số nơi còn sử
dụng loại phân này trong chăn nuôi và thủy sản. Phân trùn quế có thể dùng dưới
hai dạng sau:
1. Phân khô
Cách chế biến phân khô: Phân trùn sau khi thu hoạch thì đem phơi khô, cho
vào bao hoặc đem ra sử dụng ngay cũng được.
với cám ngô, cám gạo làm thức ăn cho gia súc, gia cầm
Ngoài ra, phân trùn còn được chế biến để làm giá thể trồng các loại rau
mầm. Nếu làm giá thể thì phân sau khi thu hoạch sẽ được để trong nhà mát ít
nhất 3 tháng, sau đó loại bỏ tạp chất và xay mịn.
2. Phân nước
Hiện nay, ngoài thị trường có nhiều loại phân nước với tên thương mại là:
worm tea, compost tea, worm casting tea… hay còn gọi là trà trùn vì chúng có
màu nâu sậm giống như màu nước trà và được làm từ phân trùn, bên cạnh đó
cách làm cũng tương tự như cách pha trà.
2.1. Cách chế biến phân nước (trà trùn)
a. Chuẩn bị dụng cụ và vật liệu
Dụng cụ dùng để chế biến trà trùn gồm:
+ Xô nhựa hay thùng sơn loại lớn (thể tích 20 lít), thùng sạch
+ Túi vải đựng phân: kích
thước tùy lượng phân ngâm, túi vải
này có tác dụng như trà túi lọc giúp
tránh tắc vòi phun khi bón trà trùn
bằng phương pháp phun qua lá
(Hình 6.1.15).
Hình 1. Túi vải
Tải về để xem bản đầy đủ
90 trang
10980
Free
Bạn đang xem 20 trang mẫu của tài liệu "Giáo trình mô đun Sử dụng sản phẩm trùn - Nghề: Nuôi trùn quế từ phân gia súc, gia cầm và chất thải nông nghiệp", để tải tài liệu gốc về máy hãy click vào nút Download ở trên
File đính kèm:
- giao_trinh_mo_dun_su_dung_san_pham_trun_nghe_nuoi_trun_que_t.pdf
