Sử dụng phương pháp tiếp cận chỉ số mờ tích hợp để phân tích các yếu tố tác động đến quyết định thuê ngoài dịch vụ logistics: Nghiên cứu trường hợp chuỗi cung ứng nông sản tại đồng bằng sông Cửu Long
226(08): 335 - 347
TNU Journal of Science and Technology
USING THE INTEGRATED FUZZY LINGUISTIC APPROACH TO ANALYZE
ENABLERS OF THE LOGISTICS OUTSOURCING DECISION MAKING:
MEKONG DELTA AGRICULTURAL PRODUCTS SUPPLY CHAIN CONTEXT
Nguyen Thi Thanh Ngan1, Nguyen Thang Loi2*, Ho Thi Thu Hoa3
1Can Tho University
2FPT Can Tho University
3International University - Vietnam National University HCM City
ARTICLE INFO
ABSTRACT
Logistics outsourcing is becoming a trend of logistics activities of
enterprises, especially agribusiness enterprises in Vietnam. The purpose
of this paper is to analyze the factors affecting the decision to outsource
logistics services. This study presents an integrated fuzzy index
approach including fuzzy inferred structure model (FISM), fuzzy cross-
effect matrix multiplication for factor group classification (FMICMAC)
to determine the importance actually of the elements. The results
showed that 14 factors have the greatest impact on the decision to
outsource logistics services in the Mekong Delta region.
Received:
Revised:
24/4/2021
18/6/2021
21/6/2021
Published:
KEYWORDS
Logistics Outsourcing
Supply chain of agricultural
products
Fuzzy ISM-MICMAC
Triangular linguistic
Mekong Delta
SỬ DỤNG PHƯƠNG PHÁP TIẾP CẬN CHỈ SỐ MỜ TÍCH HỢP ĐỂ PHÂN TÍCH
CÁC YẾU TỐ TÁC ĐỘNG ĐẾN QUYẾT ĐỊNH THUÊ NGOÀI DỊCH VỤ
LOGISTICS: NGHIÊN CỨU TRƯỜNG HỢP CHUỖI CUNG ỨNG NÔNG SẢN
TẠI ĐỒNG BẰNG SÔNG CỬU LONG
Nguyễn Thị Thanh Ngân1, Nguyễn Thắng Lợi2*, Hồ Thị Thu Hòa3
1Trường Đại học Cần Thơ
2Trường Đại học FPT Cần Thơ
3Trường Đại học Quốc tế - ĐH Quốc gia thành phố Hồ Chí Minh
THÔNG TIN BÀI BÁO
Ngày nhận bài: 24/4/2021
Ngày hoàn thiện: 18/6/2021
Ngày đăng: 21/6/2021
TÓM TẮT
Thuê ngoài logistics đang trở thành xu thế của hoạt động logistics của
các doanh nghiệp, đặc biệt là các doanh nghiệp kinh doanh nông sản
tại Việt Nam. Mục đích của bài báo này là phân tích các yếu tố tác
động đến quyết định thuê ngoài dịch vụ logistics. Nghiên cứu này trình
bày phương pháp tiếp cận chỉ số mờ tích hợp bao gồm mô hình cấu
trúc diễn dịch mờ (FISM), phép nhân ma trận tác động chéo mờ cho
phân loại nhóm yếu tố (FMICMAC) để xác định tầm quan trọng thực
sự của các yếu tố. Kết quả cho thấy 14 yếu tố có tác động lớn nhất đến
quyết định thuê ngoài dịch vụ logistics trong khu vực đồng bằng Sông
Cửu Long.
TỪ KHÓA
Thuê ngoài dịch vụ logistics
Chuỗi cung ứng hàng nông sản
Phân tích ISM-MICMAC mờ
Ngôn ngữ tam giác
Đồng bằng Sông Cửu Long
335
Email: [email protected]
226(08): 335 - 347
TNU Journal of Science and Technology
1. Giới thiệu
Nhiều năm qua, ngành nông nghiệp luôn khẳng định được vị thế đóng góp cho kinh tế của đất
nước. Tiếp cận sự phát triển của ngành nông nghiệp Việt Nam dưới góc chuỗi cung ứng sẽ từ các
hộ sản xuất nông nghiệp, thương lái, nhà sản xuất công nghiệp, nhà phân phối đến khách hàng
tiêu dùng cuối cùng. Trong thực tế thì chuỗi cung ứng nông nghiệp Việt Nam đa dạng và phức
tạp hơn nhiều, được chi tiết theo từng sản phẩm hay nhóm sản phẩm, bao gồm các hoạt động có
liên quan đến chuỗi các nhà cung cấp các dịch vụ từ khâu giống, cung ứng vật tư, vận tải, hải
quan… Theo thống kê của Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn (NN&PTNN), hiện Việt
Nam có khoảng 700 chuỗi cung ứng nông sản trên toàn quốc. Xem xét chuỗi cung ứng nông sản
một cách toàn diện hơn, hoạt động chuỗi cung ứng sẽ bao gồm logistics. Châu thổ đồng bằng
Sông Cửu Long (ĐBSCL) là vùng trọng điểm kinh tế, đóng góp khoảng 90% sản lượng gạo, 65%
sản lượng thủy sản và 70% sản lượng trái cây cho xuất khẩu cả nước. Theo báo cáo xuất nhập
khẩu của Bộ Công thương năm 2020, tổng giá trị xuất khẩu mặt hàng nông sản đạt 3,27 tỷ USD;
trong đó ĐBSCL chính là trung tâm xuất khẩu chủ lực. Tính đến nay, nông sản Việt Nam đã hiện
diện ở hơn 170 quốc gia, tập trung ở thị trường Trung Quốc, Mỹ, Nhật, Hàn Quốc [1]. Tuy nhiên,
qua các số liệu thống kê trong ít nhất 5 năm trở lại đây cho thấy, chi phí logistics cho xuất khẩu
nông sản chiếm tỷ lệ vào khoảng 20-25%, như vậy là khá cao so với các nước trong khu vực (vào
khoảng 10-15%). Hằng năm, nhu cầu vận chuyển hàng hóa xuất khẩu trong khu vực ĐBSCL
khoảng 17-18 triệu tấn/năm nhưng 70% lượng hàng hóa xuất khẩu này phải chuyển tải về các
cảng lớn ở TP. Hồ Chí Minh và cảng Cái Mép, khiến doanh nghiệp phải gánh chi phí vận tải cao
hơn từ 10-40% tùy từng tuyến. Điều dễ nhận thấy là ĐBSCL còn thiếu các cảng biển, nhất là các
cảng nước sâu đủ khả năng phục vụ tàu vận chuyển container xuất khẩu. Bên cạnh đó, khó khăn
của ngành hàng nông sản xuất khẩu là thiếu xe lạnh cho các khâu vận chuyển, trang bị cho các xe
lạnh còn thiếu các thiết bị phụ trợ khác giúp bảo quản nông sản tốt hơn ngoài thiết bị làm lạnh;
dịch vụ vận tải quốc tế từ Việt Nam đi nhiều khu vực trên thế giới thường phải qua trung chuyển
mất thời gian. Theo Phó Giáo sư, Tiến sĩ Hồ Thị Thu Hòa, Viện trưởng Viện Nghiên cứu và Phát
triển logistics Việt Nam chia sẻ: “Khi doanh nghiệp lựa chọn nhà cung cấp dịch vụ logistics
thường dựa vào các tiêu chí quan trọng nhất để đánh giá như chất lượng dịch vụ, giá cả, sự linh
hoạt, thời gian. Do đó, các đơn vị cung cấp dịch vụ logistics cần liên kết để tạo chuỗi dịch vụ tại
ĐBSCL, cải thiện chất lượng, giá cả, tính linh hoạt, rút ngắn thời gian nhằm tạo sự tin tưởng cho
chủ hàng. Liên kết cung cấp chuỗi dịch vụ logisics khép kín không chỉ phát triển dịch vụ logistics
kho hàng xuất khẩu mà còn cho hàng nội địa, hàng thương mại điện tử” [2].
Theo thông tin từ Bộ Công thương, cả nước hiện nay có khoảng 3.000 công ty tham gia cung
cấp các loại hình dịch vụ logistics, trong số đó 70% có trụ sở ở khu vực Thành phố Hồ Chí Minh
và có khoảng 30 công ty logistics đa quốc gia [1]. Dịch vụ này đã trở thành sự lựa chọn ưu tiên
với các công ty (hay còn được gọi là các chủ hàng: các chủ sở hữu hàng hóa vận chuyển) doanh
nghiệp thích thuê ngoài LSP (nhà cung cấp dịch vụ logistics-Logistics Service Provider) cho các
vấn đề logistics của họ, điều này đã hỗ trợ họ đạt được lợi thế nhất định về chi phí và khơi dậy
hiệu quả hoạt động tổng thể của hệ thống, đặc biệt là hoạt động logistics [3].
Thuê ngoài (Outsourcing) là chuyển toàn bộ hoặc một phần chức năng logistics trong chuỗi
cung ứng logistics đến các nhà cung cấp dịch vụ logistics giờ đây đã trở thành tiêu chuẩn chung
trong toàn ngành. Theo Bask (2002) nhu cầu sử dụng logistics Outsourcing đã tăng nhanh trong
vài năm qua và trở thành hiện tượng thu hút được sự chú ý ngày càng tăng, đổi mới dịch vụ hậu
cần là động lực mạnh mẽ cho tăng trưởng hiệu suất LSP [4]. Bên cạnh đó, Cichosz (2017) cho
rằng tích hợp khách hàng vào quy trình đổi mới hậu cần có thể làm tăng sự hài lòng của họ và
tăng cường hiệu suất đổi mới của LSP [5]. Theo Huo (2015) sự phụ thuộc và cam kết mối quan
hệ thể hiện vai trò trực tiếp của các yếu tố liên quan đến thuê ngoài dịch vụ logistics [6].
Tuy nhiên, tỷ lệ thuê ngoài của ngành dịch vụ logistics Việt Nam hiện nay đạt khoảng 35-
40%. Nguyên nhân chủ yếu là chưa có sự phối hợp, hợp tác giữa các nhà cung cấp dịch vụ
logistics với các nhà sản xuất và các nhà xuất nhập khẩu [1]. Sự chưa hợp lý trong phối hợp đến
336
Email: [email protected]
226(08): 335 - 347
TNU Journal of Science and Technology
từ nhiều nguyên nhân khác nhau. Vấn đề này đang tạo thành các rào cản trong quá trình ra quyết
định của doanh nghiệp trong chuỗi cung ứng hàng nông sản, mặc dù thuê ngoài logistics giúp
doanh nghiệp tiết kiệm được rất nhiều tài nguyên và nguồn lực cho họ. Thấy được tầm quan
trọng của vấn đề, nghiên cứu này sẽ cung cấp một phương pháp mô hình hoá hỗ trợ việc phân
tích các yếu tố tác động đến quyết định thuê ngoài dịch vụ logistics hướng đến việc xây dựng giải
pháp nâng cao hiệu quả hoạt động logistics cho công ty chế biến trong chuỗi cung ứng hàng nông
sản tại đồng bằng Sông Cửu Long.
2. Cơ sở lý thuyết
Các yếu tố tác động đến mối quan hệ LO được xác định căn cứ theo nghiên cứu tài liệu, hoạt
động logistics thực tế và ý kiến của các chuyên gia. Nghiên cứu sử dụng các tài liệu giai đoạn 2000
– 2020. Kết quả cho thấy có 14 yếu tố tác động đến quyết định thuê ngoài dịch vụ logistics (Bảng 1).
Bảng 1. Các yếu tố tác động đến mối quan hệ thuê ngoài dịch vụ Logistics
trong chuỗi cung ứng hàng nông sản
STT
Các yếu tố
Tài liệu tham khảo
Ireland và cộng sự (2020) [7]; Queiroz và cộng sự (2019)
[8]; Yuan và cộng sự (2020) [9];
1 Sự bảo hộ của quản lý cấp cao
2 Mối quan hệ cá nhân
3 Cam kết hoặc tin cậy
Shou và cộng sự (2017) [10]; Liu và cộng sự (2018) [11];
Yuan và cộng sự (2018) [12]; Gao và cộng sự (2017) [13];
Dai và cộng sự (2018) [14]; Schuetz và cộng sự (2020)
[15]; Dubey và cộng sự (2019) [16];
4 Văn hóa
Chuyên môn dịch vụ khách hàng 3PL
(Chủ hàng)
Ellinger và cộng sự (2008) [17]; Jean-François và cộng sự
(2018) [18];
5
6 Hiệu suất logistics
7 Tuân thủ hệ thống
8 Tiêu chuẩn hóa
9 Thời hạn hợp đồng
Williamson (2018) [19]; Karia và Wong (2013) [20];
Sinkovics và cộng sự (2011)[21];Chang và cộng sự (2019)[22];
Manrodt và cộng sự (2004) [23] Marchet (2016) [24];
Rajesh (2011) [25]; Helo và Hao (2019)[26];
Hald và Mouritsen (2018)[27];DUC và Cộng sự. (2018) [28];
10 Phối hợp/ Hợp tác giữa người mua-3PL
11 Sự gia tăng về năng suất và lợi thế cạnh tranh Angelis và Silva (2019) [29]; Montecchi và Cộng sự (2019) [30]
12 Hiệu suất được đánh giá của nhà cung cấp Hald và Mouritsen (2018) [27]; Krishnan (2016) [31];
TQM và JIT của Nhà cung cấp được thêm
13
Ranjith và Bijuna (2013) [32]; Green và cộng sự (2019) [33];
Brinch (2018) [34]; Belvedere và cộng sự (2017) [35].
vào (giá trị đặc biệt được thêm vào)
14 Tài nguyên dành riêng
Theo Ireland và cộng sự (2020), sự bảo hộ của quản lý cấp cao là điều kiện tiên quyết và cần
thiết để cho phép hợp tác trong chuỗi cung ứng [7].
1. Sự bảo hộ của quản lý cấp cao như một yếu tố chính để bộ phận logistics có thể có nhiều
quyền hạn hơn để hợp tác với Nhà cung cấp logistics bên thứ ba (3PL) và nếu cần, sự hợp tác có
thể được đưa lên một cấp độ chuyên biệt hơn [7]. Queiroz và cộng sự (2019) lập luận rằng: “Cam
kết đã có tác động tích cực đến hiệu suất trong chuỗi cung ứng” và cũng đã chứng minh rằng:
“Cam kết đã trở thành giai đoạn trung gian trong mối quan hệ giữa hiệu suất phối hợp và sự tin
cậy” [9]. Các cá nhân tin tưởng nhau sẵn sàng bộc lộ ý kiến riêng, trao đổi thông tin, thiết lập và
làm rõ mục tiêu, giải quyết vấn đề và có thể làm việc cùng nhau để nâng cao hiệu quả hợp tác [8].
Yuan và cộng sự (2020) nhấn mạnh vai trò quan trọng của lãnh đạo cao nhất trong việc dàn xếp
các thuộc tính giao dịch để thực hành hiệu quả của chúng đối với thành công của LO [9].
2. Về mối quan hệ cá nhân: Mối quan hệ cá nhân đại diện cho một công ty và một nguồn nhân
lực quan trọng trong cộng đồng doanh nghiệp và các vấn đề cần được triển khai để nâng cao lợi
thế cạnh tranh của một công ty [10]. Mối quan hệ cá nhân đã giúp các nhà cung cấp dịch vụ
logistics toàn cầu đảm bảo thị phần của riêng họ tại thị trường Trung Quốc bằng cách ký các hợp
đồng chiến lược với các LSP trong nước [11].
3. Cam kết hoặc tin cậy: Trong bối cảnh liên tổ chức, tin cậy có thể được định nghĩa là "niềm
tin rằng đối tác của một người sẽ hành động theo cách có thể đoán trước được, sẽ giữ lời và sẽ
hành xử theo cách không ảnh hưởng tiêu cực đến bên kia" [12]. Niềm tin cũng được định nghĩa là
337
Email: [email protected]
226(08): 335 - 347
TNU Journal of Science and Technology
một quyết định dựa trên quan hệ đối tác với triển vọng rằng đối tác sẽ hành động theo thỏa thuận
chung. Gao và cộng sự [13] nhận thấy rằng sự tương đồng của các đối tác và khả năng quản lý
liên minh góp phần vào sự ổn định của liên minh và hiệu quả của mối quan hệ. Một số nghiên
cứu chính cho thấy lĩnh vực này là một lĩnh vực tương đối “mới” đối với việc quản lý chuỗi cung
ứng; thiếu thống nhất về tên của thuật ngữ.
4. Văn hóa: Sự không tương thích về văn hóa được bộc lộ, thường dẫn đến sự thất bại của
quan hệ đối tác 3PL [14]. Ngoài ra, văn hóa tổ chức bao gồm các kiểu hành vi và thực hành của
mọi người trong công ty logistics vận tải hàng hóa là một yếu tố quan trọng trong việc lựa chọn
sử dụng hoặc không sử dụng các công nghệ để cải thiện hiệu suất [15]. Dubey và cộng sự (2019)
[16] đã đề cập đến những ưu điểm của cách thiết lập văn hóa đối với cách doanh nghiệp có thể
phản ứng với các áp lực bên ngoài và cách đưa ra các quyết định chiến lược.
5. Chuyên môn dịch vụ khách hàng 3PL (Chủ hàng): Ngày nay, các hoạt động gia công hậu cần
thường bao gồm quy trình chuỗi cung ứng phức tạp và công nghệ thông tin tiên tiến được tùy chỉnh
cho những người tiêu dùng quan trọng hoặc các tài khoản quan trọng. Do đó, sự hiểu biết của nhân
viên 3PL về các vấn đề và yêu cầu về hiệu suất của khách hàng chính và mối quan hệ của họ với
nhân viên của đồng nghiệp là những nguồn lực chính để tạo sự khác biệt [17]. Có hai cách tiếp cận
chính để đo lường chất lượng dịch vụ. Một trong những cách tiếp cận này là chủ quan hoặc nội bộ,
nơi các công ty xây dựng các thông số kỹ thuật để đánh giá dịch vụ của họ [18].
6. Hiệu suất logistics: Các đổi mới cũng có thể nhắm mục tiêu đến nhiều khách hàng - toàn bộ
cơ sở khách hàng tiềm năng của họ hoặc một tập hợp con của họ. Những đổi mới này cải thiện
khả năng cạnh tranh của LSP và có thể được sử dụng cho các dịch vụ được cung cấp dưới hình
thức trao đổi thị trường nơi xảy ra sự thích ứng tự trị, cũng như cho các dịch vụ được cung cấp
trong các mối quan hệ LO sắp tới hoặc hiện tại dưới dạng hợp tác thích ứng [19]. Họ cũng sử
dụng các biến về hoạt động và hiệu quả liên quan trực tiếp đến các dịch vụ logistics như dịch vụ
tốt hơn, tỷ lệ giao hàng đúng hạn cao hơn và độ chính xác, phản ứng nhanh, giải pháp độc đáo
hơn, hài lòng hơn với mức độ dịch vụ, nhiều dịch vụ bổ sung hơn, chi phí cơ sở vật chất thấp
hơn, chi phí phân phối thấp hơn [20]. Ngoài ra, một số tác giả nhận thấy rằng giảm chi phí
logistics là yếu tố quan trọng nhất để cải thiện hệ thống logistics của Việt Nam, tiếp theo là dịch
vụ logistics. Họ lưu ý tầm quan trọng của LSP nhưng cũng cho rằng các công ty logistics Việt
Nam thiếu khả năng cạnh tranh quốc tế.
7. Tuân thủ hệ thống: Một số tác giả tin rằng các dự án tích hợp Công nghệ thông tin (CNTT)
sẽ phù hợp với các yêu cầu kỹ thuật chính xác hơn khi thông tin liên lạc thường xuyên và nâng
cao được thực hiện đúng cách và được kiểm soát chặt chẽ và họ lập luận rằng CNTT giữa tất cả
các bên của chuỗi cung ứng càng cao có thể dẫn đến tăng tính minh bạch trong hoạt động, do đó
thúc đẩy sự tin tưởng [21], và nhấn mạnh mối liên hệ tiến bộ giữa công nghệ thu thập dữ liệu với
hiệu quả và hiệu suất. Mặt khác, số hóa là một mô hình quan hệ mới trên toàn bộ mạng lưới
chuỗi cung ứng. Số hóa giúp doanh nghiệp được hỗ trợ tốt hơn bao giờ hết khi các hoạt động biểu
diễn thủ công sẽ được thay thế bằng hệ thống công nghệ truyền thông và liên lạc điện tử [22].
8. Chuẩn hóa: Manrodt và Vitasek (2004) nhấn mạnh rằng việc thực hiện tiêu chuẩn hóa quy
trình đi kèm với những thách thức về địa lý và văn hóa cần được xem xét khi kinh doanh xuyên
biên giới [23]. Một số tác giả đồng ý rằng 3PL áp dụng các tiêu chuẩn của người gửi hàng để
đảm bảo năng suất được cải thiện. Cụ thể, các tác giả giải thích rằng 3PL tập trung vào hiệu quả
có xu hướng cung cấp các giải pháp được tiêu chuẩn hóa nhằm đạt được tỷ suất lợi nhuận cao
như cách khai thác lợi thế theo quy mô và đạt được "sự thích ứng với khách hàng" sâu hơn, đòi
hỏi năng lực cao hơn từ mỗi chủ hàng [24].
9. Chiều dài hợp đồng: Thỏa thuận dài hạn phải phù hợp với điều kiện thị trường thay đổi, công
nghệ công cộng và nhu cầu của khách hàng. Quan niệm như vậy có thể hỗ trợ cho lập luận của một
tác giả khác [25], bằng cách đề xuất xem xét cẩn thận biên độ tự do của 3PL khi thiết lập các thỏa
thuận. Hơn nữa, hợp đồng thông minh có thể kiểm soát các hoạt động kỹ thuật số một cách hiệu
quả, do đó làm tăng chi phí thuê ngoài, đơn giản hóa quy trình quản lý và giảm thiểu rủi ro [26].
338
Email: [email protected]
226(08): 335 - 347
TNU Journal of Science and Technology
10. Phối hợp/ Hợp tác người mua-3PL: Trong các nghiên cứu hiện tại, sự hợp tác giữa LSP và
Nhà cung cấp được coi là một dạng năng lực để hỗ trợ Nhà cung cấp phát triển quyền sở hữu quyết
định và trách nhiệm với LSP chính của mình. Trạng thái của mối quan hệ người mua-nhà cung cấp
cũng có thể có ảnh hưởng đến các chỉ số hoạt động [27] và mức độ mối quan hệ. Đức và cộng sự
[28] đã đề cập đến vai trò quan trọng của hậu cần và các mối quan hệ LO trong việc xây dựng một
mô hình toán học xoay quanh các đối tác trong SuC để tối đa hóa hoạt động của SuC.
11. Nâng cao năng suất và lợi thế cạnh tranh: Áp lực cạnh tranh là một yếu tố quan trọng gây
ra sự thôi thúc liên tục giữa các công ty logistics trong việc chứng minh năng lực của họ với các
đối tác hoặc nhà đầu tư [29]. Ngoài ra, rất khó để các công nghệ mới có thể được áp dụng trong
ngành hậu cần trừ khi có sự hỗ trợ của chính phủ và ban hành các quy tắc và quy định, ví dụ,
công nghệ blockchain [30].
12. Hiệu suất được đánh giá của nhà cung cấp: Một số nghiên cứu cung cấp bằng chứng cho
thấy tiêu chuẩn của hệ thống đóng vai như một nhà quản trị năng suất giúp tạo lợi thế cho công ty
và hạn chế cơ hội của doanh nghiệp trên thị trường kinh doanh quốc tế. Mối quan hệ chiến lược
giữa người mua và nhà cung cấp đang thu hút sự chú ý ngày càng tăng trong các tài liệu. Mối
quan hệ này ngày càng quan trọng hơn trong việc quản lý các giao dịch [27]. Việc sử dụng thông
tin về hiệu quả và kết quả có thể khác nhau giữa các nhà cung cấp chiến lược và các nhà máy chiến
lược và không có chiến lược nào [31].
13. Quản lý chất lượng toàn diện (TQM) và đúng thời điểm (JIT) của Nhà cung cấp được
thêm vào (giá trị đặc biệt được thêm vào): Gia tăng giá trị khác biệt thông qua TQM và tập trung
vào yếu tố JIT của Nhà cung cấp dịch vụ logistics sẽ giúp các doanh nghiệp nâng cao được lợi
thế cạnh tranh [32]. Hơn nữa, Green và cộng sự (2019) [33] gợi ý “mô hình sản xuất ba không”
để yêu cầu các nhà quản lý sản xuất cần đồng thời đạt được không có khuyết tật, không có chất
thải/phát thải ra môi trường và không có hàng tồn kho. Mô hình ba không này đã được các tác giả
chứng minh tính khả thi với các định hướng hỗ trợ bao gồm “Đúng sản phẩm – với đúng số
lượng – tại đúng nơi – vào đúng thời điểm cần thiết” (Just In Time – JIT) và “Quản lý chất lượng
tổng thể (Total Quality Management – TQM).
14. Tài nguyên dành riêng: LO giúp giải quyết những hạn chế của chủ hàng trong việc đầu tư
vào yêu cầu cơ sở hạ tầng logistics trong khi những chủ hàng này có thể chăm sóc khách hàng
của họ tốt nhất có thể. Các nhà cung cấp dịch vụ logistics hoàn toàn có thể tạo ra Tài nguyên
dành riêng để phục vụ các chủ hàng của mình một cách tốt hơn, đặc biệt là Công nghệ Thông tin
(CNTT). Các công ty đầu tư đúng mức nguồn lực CNTT sẽ tạo ra ảnh hưởng tích cực đến chất
lượng, hiệu quả sản xuất và giá trị gia tăng trong lĩnh vực hậu cần và quản lý chuỗi cung ứng
[34]. Ngoài ra, Belvedere và Grando [35] đã chứng minh rằng hiệu quả từ CNTT trong cuộc cách
mạng chuyển đổi số hiện nay có thể tạo động lực cho mọi hoạt động logistics. Các hoạt động này
thường bao gồm vận chuyển, bảo quản và kiểm soát kho hàng.
3. Phương pháp nghiên cứu và kết quả ước lượng mô hình
Nghiên cứu này phát triển một cách tiếp cận phân tích tích hợp để mô hình hóa các yếu tố tác
động đến quyết định thuê ngoài dịch vụ logistics bằng cách sử dụng phương pháp Mô hình cấu
trúc diễn giải theo ngôn ngữ mờ (FISM) và phép nhân ma trận tác động chéo mờ cho phân loại
nhóm yếu tố theo ngôn ngữ mờ (FMICMAC). Trong cách tiếp cận này, trước hết tác giả xác định
các yếu tố tác động đến quyết định thuê ngoài dịch vụ logistics và các tiêu chí phụ trong mỗi yếu
tố đó. Tiếp theo, phương pháp FISM tích hợp với FMICMAC được sử dụng bằng cách đưa ra
một bộ bảng câu hỏi khác, qua đó xác định được sự tương tác giữa các tiêu chí và giữa các tiêu
chí phụ đã chọn. Việc kết hợp lý thuyết mờ với ISM và MICMAC giúp giảm sự mơ hồ của các
câu trả lời và kết quả phân nhóm sẽ thuyết phục hơn.
3.1. Phương pháp mô hình hóa cấu trúc mờ F-ISM
Phương pháp mô hình hóa cấu trúc ISM (Interpretive Structural Modeling) được John N.
Warfield phát triển vào năm 1973. Warfield đề xuất sử dụng ISM như một phương pháp hiệu quả
339
Email: [email protected]
226(08): 335 - 347
TNU Journal of Science and Technology
để phân tích các vấn đề phức tạp và tìm ra giải pháp cho vấn đề [36]. ISM tạo ra một quy trình
thực hiện để xem xét và giải quyết các vấn đề, đồng thời thực hiện so sánh các cặp yếu tố để biến
đổi một vấn đề phức tạp thành một mô hình cấu trúc dễ hiểu hơn.
Tuy nhiên, việc khảo sát ý kiến chuyên gia về các yếu tố ảnh hưởng đến mối quan hệ LO là
phán đoán chủ quan, không chắc chắn. Vì vậy, nghiên cứu sử dụng phương pháp F - ISM đưa các
chỉ số mờ vào. F - ISM là phần mở rộng của ISM, trong đó số mờ là một cách biểu diễn chính
xác hơn việc gán cho thông tin định tính một giá trị cụ thể nào đó. Trong nghiên cứu của Wang
và cộng sự (2018), phương pháp F-ISM được sử dụng để xác định mối quan hệ tương tác giữa
các yếu tố tác động và biểu diễn thứ bậc của các yếu tố được xem xét [37].
Nghiên cứu này sử dụng dạng số mờ tam giác, thang đo ngôn ngữ mờ bao gồm năm cấp độ
ảnh hưởng của các yếu tố với năm bộ giá trị tương ứng được trình bày trong Bảng 2 [38].
Bảng 2. Thang đo ngôn ngữ mờ
Mô tả ngôn ngữ
Không ảnh hưởng
Ảnh hưởng rất thấp
Ảnh hưởng thấp
Ảnh hưởng cao
Ảnh hưởng rất cao
Ký hiệu
Số mờ tam giác
(0,00; 0,00; 0,25)
(0,00; 0,25; 0,50)
(0,25; 0,50; 0,75)
(0,50; 0,75; 1,00)
(0,75; 1,00; 1,00)
Mức độ ảnh hưởng
N
VL
L
H
VH
0
1
2
3
4
(Nguồn: Li, 1999 [38])
Trong nghiên cứu này, 14 yếu tố được xem xét bao gồm: (C1) Sự bảo hộ của quản lý cấp cao,
(C2) Mối quan hệ cá nhân, (C3) Cam kết hoặc tin cậy, (C4) Văn hóa, (C5) Chuyên môn dịch vụ
khách hàng 3PL (Chủ hàng), (C6) Hiệu suất logistics, (C7) Tuân thủ hệ thống, (C8) Tiêu chuẩn
hóa, (C9) Thời hạn hợp đồng, (C10) Phối hợp/ Hợp tác giữa người mua-3PL, (C11) Nâng cao
năng suất và lợi thế cạnh tranh, (C12) Đánh giá hiệu suất nhà cung cấp, (C13) TQM và JIT của
nhà cung cấp được thêm vào (giá trị đặc biệt được thêm vào), (C14) Tài nguyên dành riêng.
Từ đó, tác giả thiết lập mối quan hệ giữa các biến phụ (i và j) bằng cách so sánh một cặp biến,
là kết quả dữ liệu từ một hội đồng gồm 10 chuyên gia/ nhà nghiên cứu và 130 doanh nghiệp
(tương ứng là 13 tỉnh / thành phố ĐBSCL) có các giải pháp quản lý/ vận hành logistics được thu
thập. Chúng đã được tiếp cận với các dịch vụ LO trong hơn hai năm.
Bốn biểu tượng đã được sử dụng để thiết lập mối quan hệ giữa hai biến (i và j) như sau: V =
Biến i sẽ giúp đạt được biến j; A = Biến j sẽ đạt được bằng biến i; X = Biến i và j sẽ giúp đạt
được nhau; O = Các biến i và j không liên quan.
Bảng 3. Ma trận tự tương tác tổng hợp SSIM có sử dụng các biến ngôn ngữ mờ
Yếu tố C1 C2 C3 C4
C5
V(H) V(H)
A(L) V(VH)
C6
C7
O
O
C8
O
O
O
O
C9
V(H)
O
O
V(L)
C10
V(H)
O
C11
V(H) V(H)
O
C12
C13
V(L) V(H)
O
C14
1 A(L) V(H)
O
C1
C2
C3
1
O
1
O
O
O
O
1
O
V(VH) A(H)
V(VH) V(H) V(VH) V(VH) V(L)
V(L)
O
V(L) V(L)
O
O
O
O
V(L)
A(H)
O
O
O
O
O
C4
1
O
1
V(L) A(H)
V(VH) A(H)
C5
C6
C7
C8
A(VH) A(VH) A(VH) A(VH) V(VH) A(H) A(VH)
1
A(L) V(H)
1
V(H)
O
O
V(L)
V(H)
V(H)
V(VH)
1
V(H)
O
A(L)
O
A(H)
1
O
O
O
1
A(L) V(L)
V(H)
C9
1
O
C10
C11
C12
C13
C14
A(H) A(VH)
A(VH) V(H)
1
V(VH)
1
Bốn ký tự V, A, X, O là bốn biến chữ thể hiện mối quan hệ giữa các yếu tố nhưng lại chưa thể
hiện rõ mức độ ảnh hưởng của từng mối quan hệ. Các mối quan hệ LO thuộc về bản chất của mối
quan hệ đối tác của họ, xác định các yếu tố trung thành giữa các đối tác tương ứng. Từ đó ma trận
tương tác cấu trúc (Structural self-interaction matrix – SSIM) được hình thành. Trong nghiên cứu
340
Email: [email protected]
226(08): 335 - 347
TNU Journal of Science and Technology
này, chúng tôi sử dụng kết hợp SSIM và thang đo ngôn ngữ mờ để thiết lập nên SSIM tổng hợp
như kết quả trong Bảng 3.
Từ kết quả bảng 3, các ký hiệu V, X, A, O kết hợp ngôn ngữ mờ được diễn giải như sau:
- C13 dẫn đến C14 với mức độ ảnh hưởng rất cao. Do đó V(VH) được gán cho ô có được
bằng cách giao giữa hàng C13 và cột C4.
- C2 đạt được nhờ C4 nhưng với mức độ ảnh hưởng thấp. Do đó A(L) được gán cho ô có được
bằng cách giao giữa hàng C2 và cột C14.
Ma trận SSIM tổng hợp được chuyển đổi tạo thành ma trận khả năng tiếp cận ban đầu sử dụng
các biến ngôn ngữ mờ được trình bày trong Bảng 4.
Bảng 4. Ma trận khả năng tiếp cận ban đầu sử dụng các biến ngôn ngữ mờ
Yếu tố C1
C2
NO
1
C3
H
NO
1
C4
NO
NO
NO
1
NO
NO
NO
NO
NO
NO
NO
NO
NO
NO
C5
H
C6
H
C7
NO NO
C8
C9 C10 C11 C12 C13 C14
1
L
H
H
H
NO
H
NO
VH
VH
L
H
H
VH
1
H
H
L
H
NO
L
NO
NO
NO
NO
NO
L
H
NO
H
VH
1
C1
C2
VH NO NO NO NO NO
NO VH NO NO NO VH
L
1
NO
NO VH
NO VH
NO
VH
NO
NO
NO
H
NO
NO
NO
NO
1
NO
VH
L
NO NO
NO
C3
C4
L
NO
L
NO NO
NO NO
NO NO NO NO
L
L
NO NO NO
NO NO NO
L
NO NO
NO
NO
NO
NO
NO
NO
NO
NO
1
C5
C6
1
NO NO
H
1
L
NO
1
H
H
C7
NO NO NO
NO NO NO
NO NO NO
NO NO NO
NO NO NO
NO NO NO
NO NO NO
NO NO
1
C8
C9
H
VH NO NO
NO
1
NO VH NO NO NO
NO NO NO NO NO NO
H
H
C10
C11
C12
C13
C14
H
NO NO
L
L
NO
NO
VH NO NO
H
VH
NO
NO NO NO NO NO NO
VH
NO
Từ Bảng 4, mô hình phân cấp của F - ISM cũng được xây dựng. Các biến ngôn ngữ được
thay thế bằng giá trị nhị phân 0 và 1, V và VH trong ma trận được thay thế bằng 1 và tất cả các
biến ngôn ngữ còn lại (A, VL, L, v.v.) được thay thế bằng 0) được trình bày trong Bảng 5 [39].
Đồng thời, kiểm tra tính liên quan của các mối quan hệ theo nguyên tắc bắc cầu “Nếu yếu tố
C1 ảnh hưởng tới yếu tố C2 và yếu tố C2 ảnh hưởng tới yếu tố n3 thì yếu tố n1 cũng ảnh hưởng
tới yếu tố N3”.
Bảng 5. Ma trận khả năng tiếp cận được làm mờ
Yếu tố
C1
C2
C3
C4
C5
C6
C7
C8
C1 C2 C3
C4 C5 C6 C7 C8 C9 C10 C11
C12 C13 C14
1
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
1
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
1
0
1
0
0
0
1
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
1
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
1
1
0
0
1
0
0
0
1
0
0
1
1
0
1
0
1
0
0
1
1
1
1
1
0
1
1
0
0
0
0
0
0
0
1
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
1
0
0
0
0
0
0
1
0
0
0
0
0
1
0
1
0
0
0
0
0
1
0
1
0
0
0
1
0
0
1
0
0
0
0
1
0
1
0
1
1
0
1
1
1
1
1
1
1
1
0
1
0
0
0
1
0
0
0
0
1
1
0
0
0
1
0
0
0
0
0
0
0
0
0
1
0
1
0
0
0
0
0
0
0
0
1
0
1
1
1
C9
C10
C11
C12
C13
C14
Ma trận khả năng tiếp cận cuối cùng thu được bằng cách kết hợp giá trị trung gian được liên
kết bắc cầu (Bảng 6), trong đó giá trị trung gian được đánh dấu là 1a. Ma trận này được sử dụng
để tính toán phân vùng mức F – ISM để tìm thứ bậc của từng biến.
341
Email: [email protected]
226(08): 335 - 347
TNU Journal of Science and Technology
Bảng 6. Ma trận khả năng tiếp cận được làm mờ cuối cùng với các liên kết bắc cầu
Sự
Yếu tố C1 C2 C3 C4
C5
C6
C7
C8
C9
C10 C11 C12 C13 C14 độc
lập
1
0
1
0
0
0
0
0
0
1
0
1
0
0
0
1
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
1
1
1
0
1
1a
0
1a
0
1
0
1
0
1
1
0
1
0
1
1
0
1
1
1
1
1
1
1
1
0
1
0
0
0
1
0
1a
0
1
0
0
0
0
0
1
0
12
3
C1
C2
C3
C4
C5
C6
C7
C8
C9
C10
C11
C12
C13
C14
Sự
1a
1a
0
1a
0
1a
0
1a
0
1a
0
1a 12
0
0
0
0
1a
1a
0
1
9
9
7
9
1a
1a
1a
1a
1a
1a
1
1
1a
1
0
0
1
0
0
0
0
1a
1a
0
1a
1a
1
1a
1a
1
1a
0
1
1
1
1
0
1
1a
1a
1a
0
1a
1
1
1a
1
1a
1a
1
1a
1a 1a
1a
1a
0
0
0
1a 10
1a
0
0
0
1a
0
1a
0
1a
0
1a
0
1
0
1
1
1
11
1
12
13
11
0
1a 1a
1a 1a
1a
1a
1a
1
0
1a
1a
1a
1a
1a
1a
1a
1a
1a
1
1a
1
1
1
1a
0
1
1a
0
1a
1a
1a
1a
12
4
11
1
11
11
4
10
11
11
11
7
6
10 120
phụ
thuộc
Bảng 7. Ma trận hình nón
C4 C11 C2 C7 C5 C6 C8 C9 C1 C3 C10 C12 C13 C14
Yếu tố
C4
C11
C2
C7
C5
C6
C8
C9
C1
1
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
1
0
0
1
1
1
1
1
1
1
1
1
1
0
0
1
0
0
0
0
1
0
0
0
1
1
0
0
0
0
1
0
0
0
0
1
1
0
0
1
0
0
0
1
0
1
1
1
1
1
1
1
1
1
1
0
0
0
1
1
1
1
1
1
1
1
1
1
1
0
0
0
0
1
1
1
1
1
1
1
1
1
1
0
0
0
1
1
1
1
1
1
1
1
1
1
1
0
0
1
1
1
1
1
1
1
1
1
1
1
1
0
0
0
1
1
1
1
1
1
1
1
1
1
1
0
0
0
0
1
1
1
1
1
1
1
1
1
1
0
0
0
0
0
0
0
0
1
1
1
1
1
1
0
0
0
0
0
0
0
0
1
1
1
1
1
1
0
0
0
0
1
1
1
1
1
1
1
1
1
1
C3
C10
C12
C13
C14
Bảng 8. Phân cấp thứ bậc các yếu tố
Yếu tố
Khả năng tiếp cận
Tiền đề
Giao nhau
4
Cấp độ
4
11
4
I
I
II
III
IV
IV
IV
IV
V
V
V
V
V
C4
C11
C2
C7
C5
C6
C8
C9
C1
1,3,5,6,8,9,10,11,12,13,14
2,9,12,13
11
1,2,5
3,6,7,9,10,12
8,14
1,2,5
3,6,7,9,10,12
8,14
1,3,7,13
1,2,3,5,6,8,9,12,13,14
1,3,5,6,7,8,9,10,12,13,14
1,3,5,6,8,9,10,12,13,14
1,3,5,6,7,8,9,10,12,13,14
1,2,3,5,6,7,8,9,10,12,13,14
1,3,5,6,7,8,9,10,12,13,14
1,3,5,6,7,8,9,10,12,13,14
1,3,7,10,12,13,14
8,14
8,14
8,14
13
13
13
12,13
12,13
12,13
8,14
8,14
8,14
13
13
13
12,13
12,13
12,13
C3
C10
C12
C13
C14
1,3,10,12,13,14
1,3,5,6,8,9,10,12,13,14
V
342
Email: [email protected]
226(08): 335 - 347
TNU Journal of Science and Technology
Bảng 9. Ma trận khả năng tiếp cận mờ ban đầu sử dụng số mờ
Yếu tố
C1
C2 (0.25,0.5,0.75)
C3
C4
C1
(1,1,1)
C2
C3
C4
C5
C6
C7
C8
C9
C10
C11
(0.5,0.75,1) (0.5,0.75,1) (0.25,0.5,0.75) (0.5,0.75,1)
(0,0,0.25) (0,0,0.25) (0,0,0.25) (0,0,0.25)
(0.5,0.75,1) (0.75,1,1)
C12
C13
C14
(0,0,0.25) (0.5,0.75,1) (0,0,0.25) (0.5,0.75,1)
(1,1,1)
(0,0,0.25)
(0.5,0.75,1)
(0,0,0.25)
(0.75,1,1)
(0,0,0.25)
(0,0,0.25)
(0,0,0.25)
(0,0,0.25)
(0,0,0.25)
(0,0,0.25)
(0.5,0.75,1)
(0,0,0.25)
(0,0,0.25)
(0.5,0.75,1)
(0,0,0.25)
(0.75,1,1)
(0,0,0.25) (0,0,0.25) (0.75,1,1)
(1,1,1) (0,0,0.25) (0,0,0.25)
(0,0,0.25)
(0.75,1,1) (0.25,0.5,0.75)
(0,0,0.25) (0.25,0.5,0.75) (0,0,0.25) (1,1,1) (0.25,0.5,0.75) (0.25,0.5,0.75) (0,0,0.25)
(0,0,0.25) (0.25,0.5,0.75) (0.25,0.5,0.75) (0,0,0.25)
(0,0,0.25) (0.25,0.5,0.75) (0,0,0.25)
C5
C6
C7
C8
(0,0,0.25)
(0,0,0.25)
(0,0,0.25)
(0,0,0.25)
(0,0,0.25)
(0,0,0.25)
(0,0,0.25)
(0,0,0.25)
(0,0,0.25)
(0,0,0.25)
(0,0,0.25)
(0,0,0.25)
(0,0,0.25) (0,0,0.25)
(0,0,0.25) (0,0,0.25) (0,0,0.25)
(1,1,1)
(0,0,0.25)
(1,1,1)
(0.75,1,1)
(0,0,0.25) (0.25,0.5,0.75) (0,0,0.25)
(0,0,0.25)
(0,0,0.25)
(0.75,1,1)
(0.75,1,1)
(0,0,0.25)
(0,0,0.25)
(0,0,0.25)
(0,0,0.25)
(0,0,0.25)
(0,0,0.25)
(0,0,0.25)
(0,0,0.25)
(0,0,0.25)
(1,1,1)
(0,0,0.25)
(0,0,0.25)
(1,1,1)
(0,0,0.25)
(0,0,0.25)
(0,0,0.25)
(0,0,0.25)
(0.5,0.75,1)
(0,0,0.25)
(1,1,1)
(0,0,0.25) (0.5,0.75,1) (0,0,0.25) (0,0,0.25)
(0.5,0.75,1) (0.25,0.5,0.75) (0.5,0.75,1) (0,0,0.25)
(0,0,0.25)
(0,0,0.25)
(0,0,0.25)
(0,0,0.25)
(0,0,0.25)
(0,0,0.25)
(0,0,0.25)
(0,0,0.25) (0,0,0.25) (0,0,0.25)
(0,0,0.25) (0,0,0.25) (0.5,0.75,1)
(0,0,0.25) (0,0,0.25) (0,0,0.25)
(0,0,0.25) (0,0,0.25) (0,0,0.25)
(0,0,0.25) (0,0,0.25) (0.5,0.75,1)
(0,0,0.25) (0,0,0.25) (0.5,0.75,1)
(0,0,0.25) (0,0,0.25) (0,0,0.25)
(0.75,1,1) (0.25,0.5,0.75)
(0,0,0.25)
(0,0,0.25)
(1,1,1)
(0.5,0.75,1) (0,0,0.25)
(0.5,0.75,1) (0,0,0.25)
(0.75,1,1)
(1,1,1)
(0.5,0.75,1)
(0.5,0.75,1) (0.75,1,1)
(0.75,1,1) (0,0,0.25)
(0,0,0.25)
(0,0,0.25) (0.25,0.5,0.75)
(0,0,0.25)
(0,0,0.25)
(0,0,0.25)
(1,1,1)
C9
(0.75,1,1)
(0.75,1,1)
(0,0,0.25)
(0.5,0.75,1)
(0.75,1,1)
(0,0,0.25)
(0,0,0.25)
(0,0,0.25)
(0,0,0.25)
(0,0,0.25)
(0,0,0.25)
(0,0,0.25)
C10
C11
C12
C13
C14
(0,0,0.25)
(0,0,0.25)
(0,0,0.25)
(0,0,0.25)
(1,1,1)
(0.5,0.75,1)
(0,0,0.25)
(0.5,0.75,1)
(0.75,1,1)
(1,1,1)
(0,0,0.25)
(0,0,0.25) (0.25,0.5,0.75) (0,0,0.25)
(0,0,0.25) (0.25,0.5,0.75) (0,0,0.25)
(0,0,0.25)
(0,0,0.25)
(0,0,0.25)
(0,0,0.25)
Xác định các yếu tố có tập hợp các mối quan hệ theo hàng và giao điểm giữa hàng và cột giống nhau sẽ được chia bậc và loại bỏ ở quá trình xếp bậc
tiếp theo. Các bước lặp tiếp theo được lặp lại cho đến khi thu được mức độ của mỗi biến (Bảng 7). Ma trận khả năng tiếp cận cuối cùng được phân cấp sẽ
giúp tạo ra ma trận hình nón được trình bày trong Bảng 8. Cuối cùng thu được mô hình phân cấp F – ISM thể hiện thứ bậc của các yếu tố được thể hiện
trong Hình 1.
Hình 1. Mô hình phân cấp F – ISM
Hình 2. Biểu đồ phân tích F – MICMAC
343
Email: [email protected]
226(08): 335 - 347
TNU Journal of Science and Technology
3.2. Phương pháp phân tích F – MICMAC
Từ Bảng 4, ma trận khả năng tiếp cận ban đầu được thiết lập với các giá trị số mờ tam giác,
các biến ngôn ngữ mờ được thay thế bằng các giá trị số mờ tương ứng trong Bảng 2, được mô tả
trong Bảng 9.
Để xác định giá trị sắc nét (Crisp Value - CV) của các yếu tố thứ i và thứ j, các công thức theo
từng bước thực hiện từ phương pháp khử mờ trong nghiên cứu của [40] được sử dụng trong
nghiên cứu này là:
Bước 1: Xác định các giá trị L, R, ∆
L = min(lk); R = max(uk); k = 1, 2, 3,…n và = R – L
(1)
(2)
Bước 2:
;
;
.
Bước 3: Tính toán các giá trị chuẩn hóa bên trái và bên phải
(3)
(4)
Bước 4: Tính tổng giá trị sắc nét đã chuẩn hóa
(( ) )
(5)
(6)
̃
Bước 5: Tính toán giá trị sắc nét cuối cùng
̃
Kết quả tính toán giá trị mờ và giá trị sắc nét về sự độc lập và phụ thuộc của các yếu tố được
trình bày trong Bảng 10.
Bảng 10. Giá trị mờ và giá trị sắc nét cuối cùng về sự độc lập và phụ thuộc của các yếu tố
Sự phụ thuộc
(giá trị mờ)
Sự phụ thuộc
(CV)
Sự độc lập
(giá trị mờ)
Sự độc lập
(CV)
Yếu tố
(1.25, 1.50, 4.75)
(1.25, 1.50, 4.75)
(2.00, 2.50, 5.75)
(1.00, 1.00, 4.25)
(4.00, 5.50, 8.50)
(6.75, 9.00, 10.75)
(1.25, 1.50, 4.75)
(1.25, 1.50, 4.75)
(2.75, 4.00, 7.25)
(3.00, 4.00, 7.00)
(7.25, 10.00, 12.25)
(3.50, 4.50, 7.25)
(2.25, 3.00, 6.00)
(3.75, 5.25, 8.25)
2.0043
2.0043
3.0502
1.4617
5.8455
8.8142
2.0043
2.0043
4.4778
4.4645
9.7321
4.9097
3.4890
5.6043
(5.25, 7.50, 10.75)
(2.00, 2.50, 5.50)
(4.75, 6.25, 8.50)
(2.50, 4.00, 7.25)
(2.00, 2.50, 5.50)
(1.75, 2.00, 5.00)
(4.00, 5.50, 8.50)
(2.50, 3.25, 6.25)
(3.00, 4.00, 7.00)
(3.00, 3.75, 6.50)
(1.00, 1.00, 4.25)
(3.25, 4.50, 7.75)
(4.50, 6.00, 8.50)
(1.75, 2.00, 5.00)
7.5420
3.0160
6.3830
4.4266
3.0160
2.5136
5.8086
3.7514
4.4584
4.2021
1.4875
4.9497
6.1911
2.5136
C1
C2
C3
C4
C5
C6
C7
C8
C9
C10
C11
C12
C13
C14
Sau khi có được giá trị mờ và giá trị sắc nét cuối cùng về sự độc lập và phụ thuộc của các yếu
tố ảnh hưởng đến mối quan hệ thuê ngoài dịch vụ logistics, một biểu đồ được vẽ giữa CV của sự
độc lập và sự phụ thuộc của phương pháp phân tích F-MICMAC [41].
Bằng cách sử dụng F-MICMAC, các yếu tố được phân loại dựa trên mức độ độc lập và phụ
thuộc. Biểu đồ Hình 2 được chia thành bốn vùng: (I) vùng tự trị, (II) vùng phụ thuộc, (III) vùng
liên kết và (IV) vùng độc lập.
- Các yếu tố thuộc vùng (I) là yếu tố có độ độc lập và phụ thuộc đều thấp. Vùng (I) chứa yếu
tố C2 và C8.
- Các yếu tố thuộc vùng (II) là yếu tố có độ độc lập thấp và phụ thuộc mạnh vào các yếu tố
khác. Vùng (II) bao gồm các yếu tố C5, C6, C11 và C14.
344
Email: [email protected]
226(08): 335 - 347
TNU Journal of Science and Technology
- Các yếu tố thuộc vùng (III) là yếu tố vừa phụ thuộc vừa có tầm ảnh hưởng đối với những
yếu tố khác. Vùng (III) chứa yếu tố C12.
- Các yếu tố thuộc vùng (IV) là tập hợp yếu tố có ảnh hưởng mạnh đến các yếu tố khác. Vùng
(IV) bao gồm các yếu tố C1, C3, C4, C7, C9, C10 và C13.
Kết quả nghiên cứu cho thấy rằng, (C11) Nâng cao năng suất và lợi thế cạnh tranh là yếu tố
phụ thuộc mạnh mẽ vào các yếu tố khác. Các yếu tố có độ độc lập thấp, độ phụ thuộc cao là
những yếu tố mà người chủ hàng mong muốn đạt được trong mối quan hệ thuê ngoài dịch vụ
logistics. (C1) Sự bảo hộ của quản lý cấp cao là yếu tố độc lập có tầm ảnh hưởng lớn đến các yếu
tố khác. Các yếu tố có mức độ độc lập cao là những yếu tố hỗ trợ giúp đạt được các yếu tố kết
quả xuất hiện ở đầu phân cấp F - ISM. Do đó, điều quan trọng cần lưu ý là ban quản lý nên đưa ra
các chiến lược để tăng cường triển khai các biến hỗ trợ để tăng cường năng suất và khả năng cạnh
tranh trong mối quan hệ thuê ngoài dịch vụ logistics.
4. Kết luận
Trong nghiên cứu này, 14 yếu tố tác động đến quyết định thuê ngoài dịch vụ logistics đã được
xác thực thông qua ý kiến của các chuyên gia đầu ngành trong lĩnh vực logistics. Các yếu tố bao
gồm: (C1) Sự bảo hộ của quản lý cấp cao, (C2) Mối quan hệ cá nhân, (C3) Cam kết hoặc tin cậy,
(C4) Văn hóa, (C5) Chuyên môn dịch vụ khách hàng 3PL (Chủ hàng), (C6) Hiệu suất logistics,
(C7) Tuân thủ hệ thống, (C8) Tiêu chuẩn hóa, (C9) Thời hạn hợp đồng, (C10) Phối hợp/ Hợp tác
giữa người mua-3PL, (C11) Nâng cao năng suất và lợi thế cạnh tranh, (C12) Đánh giá hiệu suất
nhà cung cấp, (C13) TQM và JIT của Nhà cung cấp được thêm vào (giá trị đặc biệt được thêm
vào), (C14) Tài nguyên dành riêng. Thông qua phương pháp tiếp cận chỉ số mờ tích hợp, nhóm
tác giả đã tiến hành phân tích mối quan hệ và xác định mức độ độc lập và phụ thuộc, đồng thời
xây dựng hệ thống phân cấp thứ bậc các yếu tố này bằng cách sử dụng phương pháp F- ISM.
Phương pháp F – MICMAC cũng được áp dụng để phân tích mối quan hệ giữa các yếu tố. Kết
quả của bài báo này giúp các nhà quản lý của các công ty chế biến nông sản ở Đồng bằng sông
Cửu Long hiểu được khả năng phát triển LO bền vững. FISM-FMICMAC trong bài báo này cũng
cung cấp thêm một cái nhìn tổng quan sâu sắc về các yếu tố thúc đẩy mối quan hệ LO bền vững
bằng cách phát triển và phân loại.
Giới hạn và phạm vi cho công việc trong tương lai:
Trong bài báo này, chỉ có mười bốn biến cần xem xét cho việc lựa chọn sử dụng dịch vụ LO.
Cần thêm nhiều yếu tố hỗ trợ ảnh hưởng đến mối quan hệ LO để phát triển FISM nhằm làm
phong phú thêm tính năng động phù hợp với các lĩnh vực khác thay vì các mối quan hệ LO, giúp
nâng cao hiệu quả lựa chọn dịch vụ logitics của doanh nghiệp. Do đó, việc phát triển một mô
hình chặt chẽ hơn với sự kết hợp của nhiều loại F-ISM khác nhau đã được đề xuất cho các nghiên
cứu trong tương lai.
Mặc dù các yếu tố hỗ trợ được xác định từ các tạp chí có uy tín và các chuyên gia trong ngành
hậu cần và các nhà thực hành thực tế và phương pháp luận FISM-FMICMAC được thiết lập, bản
chất của nghiên cứu này một phần là các đánh giá chủ quan. Nghiên cứu trong tương lai cần được
mở rộng để xác định hầu hết các yếu tố thúc đẩy quan trọng trong các ngành khác nhau của các
lĩnh vực ở Việt Nam bằng nhiều phương pháp luận và cách tiếp cận.
Lời cám ơn
Công trình này được tài trợ từ đề tài mang mã số: ĐHFPT/2020/02, Đại học FPT.
Nghiên cứu sinh Nguyễn Thắng Lợi được tài trợ bởi Tập đoàn Vingroup và hỗ trợ bởi chương
trình học bổng đào tạo thạc sĩ, tiến sĩ trong nước của Quỹ Đổi mới sáng tạo Vingroup (VINIF),
Viện Nghiên cứu Dữ liệu lớn (VinBigdata), mã số VINIF.2020.TS.26.
TÀI LIỆU THAM KHẢO/ REFERENCES
[1] Ministry of Industry and Trade of Vietnam, Vietnam Logistics report 2021, “Logistics: from planning
to action”. Industry and trade publisher, Vietnam, Hanoi, 2021.
345
Email: [email protected]
226(08): 335 - 347
TNU Journal of Science and Technology
[2] N. Huong and K. Loan, “Logistics in the Mekong Delta: If you want to be durable, you must be
methodical”, (in Vietnamese), VOV Traffic Channel - Voice of Vietnam Radio, 2019.
[3] P. Evangelista, R. Mogre, A. Perego, A. Raspagliesi, and E. Sweeney, “A survey-based analysis of it
adoption and 3PLs” performance,” Supply chain management: an international journal, vol. 17, no. 2,
pp. 172-186, 2012.
[4] Bask, “Developing a Framework for Supply Chain Management,” The International Journal of
Logistics Management, vol. 13, no. 1, pp. 73-88, 2002.
[5] Cichosz, “Innovation in logistics outsourcing relationship - in the search of customer satisfaction,”
Logforum, vol. 13, no. 2, pp. 209-219, 2017.
[6] Huo, "Effect of information sharing and process coordination on logistics outsourcing," Industrial
Management and Data Systems, vol. 115, no. 1, pp. 41-63, 2015.
[7] Ireland, Ron and R. Bruce, “CPFR: Only the Beginning of Collaboration,” Supply Chain Management
Review, vol. 4, no. 4, pp. 80-88, 2020.
[8] M. M. Queiroza and S. F. Wanba, “Blockchain Adoption Challenges in Supply Chain: An Empirical
Investigation of The Main Drivers in India and the USA,” Int. J. Inf. Manage, vol. 46, pp. 70-82, 2019.
[9] Y. Yuan, Z. Chu, F. Lai, and H. Wu, “The impact of transaction attributes on logistics outsourcing success: a
moderated mediation model,” International journal of production economics, vol. 219, pp. 54-65, 2020.
[10] Y. Shou, J. Shao, and A. Chen, “Relational Resources and Performance of Chinese Third-Party
Logistics Providers, The Mdediating Role of Innovation Capability,” International Journal of
Physitical Distribtuion and Logistics Management, vol. 47, no. 9, pp. 864-883, 2017.
[11] X. Liu, K. Zhang, B. Chen, J. Zhou, and L. Miao, “Analysis of Logitics Service Supply Chain for the
One Belt nd One Road Initiative of China,” Transportation Research Part E: Logistics and
Transportation Review, vol. 117, pp. 23-39, 2018.
[12] Y. Yuan, F. Bo, F. Lai, and C. J. Brian, “The role of trust, commitment, and learning orientation on
logistics service effectiveness,” Journal of Business Research, vol. 93, pp. 37-50, 2018.
[13] H. Gao, J. Yang, H. Yin, and Z. Ma, “The Impact of Partner Simiarity on Alliance Management Capabillity,
Stability and Performance, Empirical Evidence of Horizontal Logistics Alliance in China,” International
Journal of Phystical Distribution & Logistics Management, vol. 47, no. 9, pp. 906-926, 2017.
[14] J. Dai, H. K. Chan, and R. W. Y. Yee, “Examining moderating effect of organizational culture on the
relationship between market pressure and corporate environment strategy,” Ind. Mark. Manage, vol.
74, pp. 227-236, 2018.
[15] S. Schuetz and V. Venkatesh, “Blockchain, adoption, and financial inclusion in India: Research
opportunities,” International Journal of Information Management, vol. 52, pp. 1-8, 2020.
[16] R. Dubey, A. Gunasekaran, S. J. Chide, Dd. Roubaud, S. F. Wamba, M. Giannakis, C. Foropon, “Big
data analytics and organizational culture as complements to swift trust and collaborative performance
in the humanitarian supply chain,” Int. J. Prod. Econ, vol. 210, pp. 120-136, 2019.
[17] A. E. Ellinger, D. J. Ketchen, G. Tomas, L. Hult, A. B. Elmada, and R. G. Richey Jr, “Market-
Orientation, Employee Development Practices and Performance,” Industrial Marketing Management,
vol. 37, no. 4, pp. 353-366, 2008.
[18] A. Jean-François, O. Lauri, W. Christina, S. Ben, R. Anasuya, D. Karlygash, and K. Tuomas,
Connecting to compete 2018: Trade logistics in the global economy. The logistics performance index
and its indicators. New York: World Bank, 2018.
[19] O. E. Williamson, “Outsourcing: Transaction Cost Economics and Supply Chain Management,”
Journal of Supply Chain Management, vol. 44, no. 2, pp. 5-16, 2018.
[20] N. Karia and C. Y. Wong, “The impact of logistics resources on the performance of Malaysian
logistics service providers,” Production Planning and Control, vol. 24, no. 7, pp. 589-606, 2013.
[21] R. R. Sinkovics, R. J. B. Jean, A. S. Roath, and S. T. Cavusgil, “Does IT Integration Really Enhance
Supplier Responsiveness in Global Supply Chains?” Management International Review, vol. 51, no. 2,
pp. 193-212, 2011.
[22] S. E. Chang, Y.-C. Chen, and M.-F. Lu, “Supply chain re-engineering using blockchain technology: A
case of smart contract-based tracking,” Technol. Forecast. Soc.Chang, vol. 144, pp. 1-11, 2019.
[23] K. B. Manrodt and K. Vitasek, “Global Process Standardization: A Case Study,” Journal of Business
Logistics, vol. 25, no. 1, pp. 1-23, 2004.
346
Email: [email protected]
226(08): 335 - 347
TNU Journal of Science and Technology
[24] G. Marchet, M. Melacini, C. Sassi, and E. Tappia, “Assessing Efficiency and Innovation in the 3PL
Industry: An Empirical Analysis,” International Journal of Logistics Research and Applications, vol.
20, no. 1, pp. 53-72, 2016.
[25] R. Rajesh, S. Pugazhendhi, K. Ganesh, D. Yves, S. C. Lenny Koh, and C. Muralidharan, “Perceptions of
Service Providers and Customers of Key Success Factors of Third-party Logistics Relationships – An
Empirical Study,” International Journal of Logistics Research and Applications, vol. 14, no. 4, pp.
221-250, 2011.
[26] P. Helo and Y. Hao, “Blockchains in operations and supply chains: A model and reference
implementation. Comut,” Ind. Eng, vol. 136, pp. 242-251, 2019.
[27] K. S. Hald and J. Mouritsen, “The evolution of performance measurement systems in a supply chain:
A longitudinal case study on the role of interorganisational factors,” International Journal of
Production Economics, vol. 205, pp. 256-271, 2018.
[28] T. T. H. Duc, T. L. Nguyen, and J. Buddhakulsomsiri, “Buyback contract in a risk-averse supply chain
with a return policy and price dependent demand,” International Journal of Logistics Systems and
Management, vol. 30, no. 3, pp. 298-329, 2018.
[29] J. Angelis and R. da Silva, “Blockchain adoption: A value diver perspective,” Bus. Horiz, vol. 62, no.
3, pp. 307-314, 2019.
[30] Montecchi, M., Plangger, K. and Etter, M. (2019), “It”s real, trust me! Establishing supply chain
provenance using blockchain”, Business Horizons, Vol. 62 No. 3, pp. 283-293.
[31] R. Krishnan, I. Geyskens, and J. B. E. Steenkamp, “The effectiveness of contractual and trust-based
governance in strategic alliances under behavioral and environmental uncertainty,” Strategic
Management Journal, vol. 37, no. 12, pp. 2521-2542, 2016.
[32] V. K. Ranjith and C. Bijuna, “Outsourcing and Competitive Advantage,” International Journal of
Research in Commerce and Management, vol. 4, no. 5, pp. 107-111, 2013.
[33] K. W. Green, R. A. Inman, V. E. Sower, and P. J. Zelbst, “Impact of JIT, TQM and green supply
chain practices on environmental sustainability,” Journal of Manufacturing Technology Management,
vol. 30, no. 1, pp. 26-47, 2019.
[34] M. Brinch, J. Stentoft, J. K. Jensen, and C. Rajkumar, "Practitioners understanding of big data and its
applications in supply chain management," The International Journal of Logistics Management, vol.
29, no. 2, pp. 555-574, 2018.
[35] V. Belvedere and A. Grando, “Sustainable operations and supply chain management”,(Book) John
Wiley & Sons, 242 pages, ISBN: 978-1-119-28495-6. 2017.
[36] J. N. Warfield, “Binary matrices in system modeling. IEEE Transactions: System,” Man and
Cybernetics, vol. SMC-3, no. 5, pp. 441–449, 1973.
[37] W. Wang, X. Liua, Y. Qin, J. Huang, and Y. Liu, “Assessing contributory factors in potential systemic
accidents using AcciMap and integrated fuzzy ISM - MICMAC approach,” International Journal of
Industrial Ergonomics, vol. 68, pp. 311-326, 2018.
[38] R. J. Li, “Fuzzy method in group decision making,” Computers and Mathematics with Applications,
vol. 38, no. 1, pp. 91-101, 1999.
[39] Z. Luo, R. Dubey, T. Papadopoulos, B. Hazen, and D. Roubaud, “Explaining environmental
sustainability in supply chains using graph theory,” Computational Economics, vol. 52, no. 4, pp.
1257-1275, 2018.
[40] S. Opricovic and G. H. Tzeng, “Defuzzification within a multicriteria decision model,” International
Journal of Uncertainty, Fuzziness and Knowledge-Based Systems, vol. 11, no. 5, pp. 635-652, 2003.
[41] G. Khatwani, S. P. Singh, A. Trivedi, and A. Chauhan, “Fuzzy-TISM: a fuzzy extension of TISM for group
decision making,” Global Journal of Flexible Systems Management, vol. 16, no. 1, pp. 97-112, 2015.
347
Email: [email protected]
13 trang
14400
Free
Bạn đang xem tài liệu "Sử dụng phương pháp tiếp cận chỉ số mờ tích hợp để phân tích các yếu tố tác động đến quyết định thuê ngoài dịch vụ logistics: Nghiên cứu trường hợp chuỗi cung ứng nông sản tại đồng bằng sông Cửu Long", để tải tài liệu gốc về máy hãy click vào nút Download ở trên
File đính kèm:
- su_dung_phuong_phap_tiep_can_chi_so_mo_tich_hop_de_phan_tich.pdf
