Bảo vệ và phát huy giá trị “lá phổi xanh” - Khu đất ngập nước Đồng Rui

Download

MÔI TRƯỜNG & PHÁT TRIỂN

Bảo vệ và phát huy giá trị “lá phổi xanh”

- Khu đất ngập nước Đồng Rui

NGUYỄN THỊ HẠNH

UBND huyện Tiên Yên, tỉnh Quảng Ninh

tuyến, gần vuông góc với QL18; TN&MT là cơ quan chủ trì thực

đường bờ phía Tây, đúng hướng hiện; Trường Đại học Khoa

Bắc - Nam của kinh tuyến tạo học tự nhiên là đơn vị tư vấn...

PHẠM DUYÊN MINH

Trường Đại học Chính trị

hu đất ngập nước (ĐNN) Đồng Rui, với

nên một góc vuông.

Tổng hợp các kết quả khảo sát,

hệ sinh thái chính là rừng ngập mặn

thuộc xã Đồng Rui, huyện Tiên Yên,

Đây là đặc điểm duy nhất điều tra về ĐDSH vùng ĐNN

chỉ vùng ĐNN Đồng Rui mới cửa sông Tiên Yên, Ba Chẽ

có, khác biệt hẳn với các vùng của Hoàng Văn Thắng và cộng

ĐNN khác trên bờ biển Việt sự (2006 - 2007) thuộc Trung

Nam. Điểm góc vuông này tạo tâm Nghiên cứu TN&MT, Đại

thế đón gió mùa Đông Nam học quốc gia Hà Nội cho thấy,

và tạo ra vùng mưa lớn trên tại đây đã ghi nhận được 260

không gian thị trấn Tiên Yên. loài động vật đáy thuộc 87 họ,

Chính lượng mưa này tích thủy 188 loài thực vật nổi, 49 loài

đổ xuống vùng ĐNN Đồng Rui động vật nổi, 33 loài rong biển,

- Hải Lạng - Cộng Hòa. Với địa 4 loài cỏ biển, 15 loài thực vật

thế có đảo Cái Bầu (huyện Vân ngập mặn, 77 loài chim và 13

Đồn) che chắn ở phía Đông, loài thú. Vùng cửa sông ven

nhờ đó, đây là một thủy vực khá biển Quảng Ninh trong đó

tĩnh lặng so với các vùng ĐNN có cửa sông Tiên Yên đã phát

khác. Chính sự tĩnh lặng cơ học hiện được 195 loài cá thuộc 68

và nguồn nước ở đây đã hình họ, 15 bộ. Vùng cửa sông Tiên

thành nên một hệ sinh thái Yên - Ba Chẽ có diện tích lớn

rất tốt cho thủy sinh vật, vừa bãi triều có phủ và không phủ

thuận lợi cho việc cư trú, cũng rừng ngập mặn, là môi trường

như việc sinh sản, dễ tạo thế thuận lợi cho các loài động vật

ổn định đối với việc phát triển nổi sinh sống. Chiếm ưu thế

tỉnh Quảng Ninh, nằm trên Quốc lộ 18, cách

trung tâm TP. Hạ Long khoảng 60 km. Rừng

nằm ở vị trí giáp ranh giữa TP. Cẩm Phả, huyện

Tiên Yên và huyện Ba Chẽ và cửa sông Ba Chẽ.

Những năm trở lại đây, rừng được biết đến như

lá phổi xanh BVMT với hệ sinh thái đa dạng, là

nơi trú ngụ của nhiều loại thủy sản quý hiếm.

Nhận biết rõ giá trị của nơi này, thời gian qua,

chính quyền và người dân xã Đồng Rui, huyện

Tiên Yên đã có nhiều giải pháp tăng cường

công tác quản lý, bảo vệ và phát huy giá trị của

rừng. Hiện Khu ĐNN Đồng Rui đang phấn đấu

để được công nhận thành khu Ramsar cho

vùng ĐNN tại Việt Nam.

HỆ SINH THÁI NGẬP NƯỚC ĐẶC HỮU

Hiện nay, Đồng Rui có trên 1.800 ha rừng

ngập mặn, chiếm gần 50% diện tích tự nhiên

của xã với nhiều loài cây như sú, vẹt, đước, mắm,

trang... Và là môi trường sống của các loại động

vật như tôm, cua, cá, ngán, sá sùng... Với hệ sinh

thái đa dạng, phong phú như vậy, không chỉ mang

lại nguồn lợi thủy sản vô cùng lớn, góp phần ổn

định cuộc sống, tăng thu nhập cho người dân, mà

đây còn là điều kiện để Đồng Rui đẩy mạnh phát

triển mô hình du lịch sinh thái. Rừng ngập mặn

được đánh giá là một trong những khu vực còn

giữ nguyên tính đa dạng sinh học, có hệ sinh thái

đặc thù của vùng ĐNN. Theo kết quả nghiên cứu

của các nhà khoa học thuộc trường Đại học Khoa

học Tự nhiên - Đại học Quốc gia Hà Nội, tính độc

đáo về địa hình, địa mạo tại một số cánh rừng

ngập mặn ở địa phương này khác biệt hẳn với các

vùng rừng ngập mặn khác tại Việt Nam. Nghiên

cứu còn chỉ ra rằng, bờ biển khu vực rừng ngập

mặn Đồng Rui thuộc kiểu bờ Đanmat, được hình

thành do quá trình chia cắt, kiến tạo của vùng núi

có uốn nếp, sau đó bị biển làm ngập trong thời

gian biển tiến kỷ băng hà lần cuối cùng. Đường

bờ phía Bắc, từ Mũi Chùa đến hết xã Hải Lạng

(giáp QL18), có hướng song song với đường vĩ

nguồn lợi thủy sản.

về số lượng loài là ngành thân

Ngoài rừng ngập mặn mềm với 175 loài (chiếm 67%)

là hệ sinh thái chính, Khu thuộc 56 họ, các lớp giáp xác

ĐNN Đồng Rui cũng được xác (ngành chân khớp), lớp giun

định có thêm 6 hệ sinh thái, nhiều tơ (ngành giun đốt) có số

bao gồm: Hệ sinh thái cửa loài khá cao lần lượt là 39 và 36

sông, bãi triều, đầm nuôi, hồ loài. Số loài có giá trị kinh tế là

ao, nông nghiệp (ruộng lúa, hoa 75 loài, 1 loài bị đe dọa.

màu), khu dân cư. Đây cũng là

BẢO VỆ VÀ KHAI THÁC

khu vực được xác định có mức

độ đa dạng loài cao và nhiều

loài có giá trị kinh tế, cũng như

giá trị trong bảo tồn đa dạng

BꢀN VỮNG GIÁ TRỊ

CỦA RỪNG NGẬP MẶN

Nhằm giữ gìn và bảo vệ

sinh học. Theo kết quả nghiên rừng ngập mặn Đồng Rui,

cứu Dự án thành lập Khu bảo xác định chúng có vai trò lớn

tồn ĐNN Đồng Rui, huyện trong tạo sinh kế cho người

Tiên Yên, trong 1.227 loài đã dân, thúc đẩy phát triển kinh

xác định được 67 loài quý tế - xã hội địa phương, cấp

hiếm có giá trị bảo tồn theo ủy, chính quyền xã Đồng Rui,

cấp độ khác nhau. Dự án do huyện Tiên Yên đã phối hợp

UBND tỉnh làm chủ đầu tư; Sở chặt chẽ với lực lượng Kiểm

Tạp chí

MÔI TRƯỜNG

SỐ 6/2021 |

MÔI TRƯỜNG & PHÁT TRIỂN

V Xã Đồng Rui phối hợp với các tổ chức quốc tế trồng cây phủ xanh các bãi triều rừng ngập mặn

lâm của huyện thực hiện đồng bộ các giải pháp.

Xã đã thành lập các tổ tự quản bảo vệ rừng ở các

thôn nhằm tuyên truyền, vận động nhân dân

bảo vệ hệ sinh thái rừng; thường xuyên tuần tra,

kịp thời phát hiện những vụ việc xâm hại, chặt

phá cây rừng, đánh bắt thủy sản bằng phương

pháp tận diệt. Nhờ đó, người dân trong xã luôn

có ý thức BVMT sinh thái rừng ngập mặn. Đến

nay, hầu như không còn hiện tượng người dân

chặt cây, phá rừng. Hàng năm, xã phối hợp với

các tổ chức phi chính phủ tổ chức trồng rừng

ngập mặn tại những bãi triều hoang hóa, nâng

cao tỷ lệ che phủ rừng. Từ năm 2015 đến nay,

trồng thêm được 300 ha rừng ngập mặn tại các

bãi triều. Trong thu hút đầu tư, chính quyền xã

cũng ưu tiên các ngành nghề, dự án thân thiện

với môi trường.

Bên cạnh vai trò quan trọng trong bảo vệ

tuyến đê biển, BVMT, rừng ngập mặn Đồng Rui

còn là nơi sinh sống của nhiều nguồn hải sản

quý như ngán, sá sùng, tôm, cua... Từ khi được

quản lý, bảo vệ chặt chẽ, nguồn lợi hải sản ở rừng

ngập mặn Đồng Rui ngày càng đa dạng, phong

phú hơn. Nhờ đó, người dân xã đã phát triển

nhiều mô hình kinh tế, như nuôi trồng thủy sản,

nuôi vịt biển lấy trứng, nuôi ong. Đồng Rui hiện

có trên 300 ha nuôi trồng thủy sản, với 60 doanh

nghiệp, hộ nuôi, chủ yếu là nuôi tôm. Năm 2018

được đánh giá là một năm khởi sắc của xã trong

phát triển kinh tế thủy sản, với tổng sản lượng

đạt 819,8 tấn; trong đó khai thác 462,8 tấn, nuôi

trồng 357 tấn; tổng giá trị sản xuất ngư nghiệp

đạt hơn 30 tỷ đồng, tăng mạnh trong Công ước Ramsar. Tháng

so với những năm trước.

8/2020, Sở TN&MT tỉnh Quảng

Để bảo vệ và khai thác bền Ninh đã lập hồ sơ đề nghị công

vững giá trị của rừng ngập mặn, nhận khu Ramsar cho Khu

trong định hướng phát triển, ĐNN Đồng Rui. Dự án đã tiến

huyện Tiên Yên đã và đang thu hành nghiên cứu điều tra bổ

hút các nhà đầu tư để xây dựng sung, phân tích, đánh giá các số

Khu du lịch sinh thái rừng liệu về tự nhiên, môi trường, đa

ngập mặn Đồng Rui. Trong đó, dạng sinh học, kinh tế - xã hội

huyện sẽ phát triển các loại tại khu vực ĐNN Đồng Rui…

hình du lịch trải nghiệm, du theo hướng dẫn của Ban Thư

lịch cộng đồng - Những sản ký Công ước Ramsar. Việc sớm

phẩm hứa hẹn tạo việc làm, được công nhận là khu Ramsar

tăng thu nhập cho người dân trong thời gian tới sẽ giúp nâng

địa phương. Cùng sự chung tay cao vị thế của vùng ĐNN Đồng

gìn giữ, bảo vệ của người dân Rui nói chung và rừng ngập

và chính quyền địa phương, mặn Đồng Rui nói riêng đối với

diện tích rừng ngập mặn Đồng các quốc gia trên thế giới. Từ đó,

Rui ngày càng được mở rộng để tỉnh sẽ có những biện pháp kịp

thích ứng với tình hình biến thời ứng phó với biến đổi khí

đổi khí hậu và xâm nhập mặn hậu và phát triển tài nguyên

hiện nay; trở thành điểm đến sinh vật của vùng. Việc được

hấp dẫn của du khách đối với công nhận khu Ramsar cũng

các sản phẩm du lịch đặc trưng, là cơ sở khoa học để quảng bá

góp phần phát triển kinh tế hình ảnh về đa dạng sinh học

xanh, bền vững của huyện.

của vùng ĐNN Đồng Rui đối

Với các tính chất đặc thù với cộng đồng các nhà khoa học

trên, Khu ĐNN Đồng Rui được trong và ngoài nước; tăng cường

đánh giá là có đủ điều kiện sự hấp dẫn để thu hút đầu tư về

đáp ứng các tiêu chí lựa chọn nghiên cứu khoa học cũng như

của một vùng ĐNN có tầm phát triển kinh tế nói chung và

quan trọng quốc tế đã quy định du lịch sinh thái nói riêng

Tạp chí

MÔI TRƯỜNG

| SỐ 6/2021

2 trang yennguyen 9380 Free

Download

Bạn đang xem tài liệu "Bảo vệ và phát huy giá trị “lá phổi xanh” - Khu đất ngập nước Đồng Rui", để tải tài liệu gốc về máy hãy click vào nút Download ở trên

File đính kèm:

bao_ve_va_phat_huy_gia_tri_la_phoi_xanh_khu_dat_ngap_nuoc_do.pdf