Bài giảng Giao tiếp với bệnh nhân

GIAO TIẾP VỚI BỆNH NHÂN

1

NỘI DUNG

 Các yếu tố cơ bản của quá trình giao

tiếp

 Các kiểu hành vi trong giao tiếp

 Các đặc điểm của người giao tiếp tốt

và các điểm cần tránh khi giao tiếp.

 Các dạng nhân cách có liên quan

đến các dạng bệnh nhân thường gặp

2

CÂU HỎI THẢO LUẬN

 Các khó khăn thường gặp trong giao tiếp

với bệnh nhân

 Đã ứng dụng các kĩ năng giao tiếp trong

công việc như thế nào?

 Các dạng bệnh nhân thường gặp?

 Chọn một dạng bệnh nhân và vận dụng

các kĩ năng giao tiếp đã học để đóng vai

tình huống giao tiếp với bệnh nhân đó.

3

I- NHỮNG YẾU TỐ CƠ BẢN CỦA QUÁ

TRÌNH GIAO TIẾP

 AI? (WHO)

 Chủ thể giao tiếp- người đó là ai?

 Đặc điểm cá nhân

4

I- NHỮNG YẾU TỐ CƠ BẢN CỦA QUÁ

TRÌNH GIAO TIẾP

AI? (who)

Hiệu quả giao tiếp còn phụ thuộc:

Việc nhìn nhận, đánh giá bản thân mình

Hình ảnh bản thân tốt

Cởi mở

Làm chủ cảm xúc và phản ứng

Tự tin

Tiếp nhận tích cực các tác động

5

I- NHỮNG YẾU TỐ CƠ BẢN CỦA QUÁ

TRÌNH GIAO TIẾP

NÓI GÌ? (what)

 Nội dung của cuộc giao tiếp

 Được chủ thể ý thức

 Dựa trên mục tiêu, nhằm thoả mãn

nhu cầu

6

I- NHỮNG YẾU TỐ CƠ BẢN CỦA QUÁ

TRÌNH GIAO TIẾP

VỚI AI? (who)

 Hiệu quả phụ thuộc cả người nói lẫn người

nghe

 Thông tin được tiếp nhận khác với thông tin

gốc

 Do đặc điểm cá nhân riêng: động cơ, nhu

cầu, tính cách, quan điểm,....

 Cần tìm hiểu đối tượng

7

I- NHỮNG YẾU TỐ CƠ BẢN CỦA QUÁ

TRÌNH GIAO TIẾP

BẰNG CÁCH NÀO?

 Phương tiện giao tiếp: ngôn ngữ, phi

ngôn ngữ, phương tiện vật chất,…

 Hoàn cảnh giao tiếp: vật chất và tâm

lí

◼ Vật chất: địa điểm, không gian, thời gian

số người, thời tiết, ánh sáng, tiếng ồn,…

◼ Tâm lí, xã hội: mục đích giao tiếp, quan

hệ giao tiếp, tâm trạng, cảm giác an

toàn.

8

II- Các kiểu hành vi trong giao tiếp

Hành vi thụ động:

 Luôn tuân phục

 Luôn làm theo ý người khác

 Không dám nói ý kiến riêng vì sợ làm

phật lòng

 Tự phủ định chính mình, chờ người

khác quyết định thay cho mình

 Tự nguyện để người khác lấn lướt rồi

ấm ức.

9

II- Các kiểu hành vi trong giao tiếp

Hành vi lấn át gián tiếp:

 Không dám phát biểu thẳng ý kiến

 Giả vờ đồng tình

 Không dám khẳng định sự tự tin

 Bề ngoài không phản đối trực diện

 Hy vọng đối tác hiểu ngầm mình

 Nhưng không nhượng bộ nhu cầu của mình

 Lâu dài sẽ gây mất lòng tin với ngươời khác

 Bản thân sẽ mất tự tin

 Gây hiểu lầm, khó xử.

10

II- Các kiểu hành vi trong giao tiếp

Hành vi lấn át

 Luôn luôn áp đặt, ra mệnh lệnh

 Thích tham gia và quyết định mọi

chuyện thay cho người khác

 Luôn muốn thắng thế, giành mọi

phần lợi về mình

 Có thể có lời nói, hành động xúc

phạm người khác: la lối chửi mắng

 Làm người khác sợ, né tránh

 Hay thất bại trong giao tiếp

11

II- Các kiểu hành vi trong giao tiếp

Hành vi tự khẳng định

 Hành vi của người tự trong

 Biết bảo vệ quyền lợi, ý kiến trong sự

tôn trọng, không xâm phạm người

khác

 Biết diễn đạt nhu cầu, giá trị, ước

muốn.

 Có hành động tế nhị, phù hợp từng

hoàn cảnh

12

III- Các đặc điểm của người giao tiếp

tốt

 Tạo hình ảnh bản thân tốt

 tự tin, độc lập

 Lắng nghe tích cực

 Biểu lộ ý nghĩ và cảm tưởng rõ ràng

 ứng phó bình tĩnh, ngay khi có cảm

xúc mạnh

13

III- Các đặc điểm của người giao tiếp

tốt

 Khả năng đồng cảm, tỏ ra thân thiện

 Tập trung vào vấn đề hiện tại, không

đi quá xa vấn đề

 Hợp tác, tôn trọng đối tượng

 Phân tích, đánh giá vấn đề khách

quan

 Cân nhắc trước khi nói

 Phản hồi đúng

14

III- Các đặc điểm cần tránh khi giao

tiếp

 Tự hào, nói về mình quá nhiều

 Tranh cãi quá mức với đối tác

 Có thành kiến, suy diễn không có cơ

sở

 Phán xét hời hợt, chuyển chủ đề vô

cớ

 Giả vờ hiểu ý

 Từ ngữ không lịch sự

15

III- Các đặc điểm cần tránh khi giao

tiếp

 Chỉ trích, giáo huấn, giảng đạo đức

 Bỡn cợt

 Kênh kiệu

 Mỉa mai, châm biếm, khích bác

 Đe doạ đối tác

 Lí luận dài dòng

16

IV. CÁC DẠNG NHÂN CÁCH

1. Các kiểu khí chất:

Do kiểu thần kinh qui định

Hệ thần kinh gồm có :

Hưng phấn-Ức chế

Linh hoạt-Không linh hoạt

Mạnh-Yếu

17

IV. CÁC DẠNG NHÂN CÁCH

1. Các kiểu khí chất:

Khí chất haêng haùi: maïnh, caân baèng, linh

hoaït

Khí chất bình thaûn: maïnh, caân baèng,

khoâng linh hoaït

Khí chất noùng naûy: maïnh, khoâng caân baèng

Khí chất ưu tö: yeáu

18

IV. CÁC DẠNG NHÂN CÁCH

Khí chất hăng hái: Kiểu thần kinh mạnh,

cân bằng, linh hoạt

Nhận thức nhanh

Cởi mở, lạc quan, tự tin

Nhanh nhẹn, hoạt bát, dễ thích nghi

Không sâu sắc, không cẩn thận

Không kiên nhẫn, dễ chán, dễ quên, dễ bỏ

dỡ công việc giữa chừng

Giao tiếp tốt với thầy thuốc nhưng dễ

quên, không kiên trì điều trị, ít tuân thủ

các hướng dẫn của thầy thuốc.

19

IV. CÁC DẠNG NHÂN CÁCH

Khí chất bình thản: mạnh, cân bằng,

không linh hoạt

Nhận thức sâu sắc

Tính tình cẩn thận, chu đáo, tỉ mỉ, kiên

nhẫn, đến nơi đến chốn

Tình cảm sâu sắc, bền vững, chung thủy

Khó làm quen, kết bạn, ít cởi mở, có vẻ

lạnh lùng

20