Rà soát hiện trạng kè bờ sông và kênh nội thành & Tình hình lấn chiếm, sạt lở, ô nhiễm các tuyến sông, kênh rạch từ 2010 đến nay
Quy hoạch và phát triển kè bờ sông Sài Gòn và sông, kênh nội thành và các giải pháp
để hoàn thành cơ bản kè sông Sài Gòn, sông và kênh nội thành vào năm 2025
RÀ SOÁT HIỆN TRẠNG KÈ BỜ SÔNG VÀ
KÊNH NỘI THÀNH & TÌNH HÌNH LẤN
CHIẾM, SẠT LỞ, Ô NHIỄM CÁC TUYẾN
SÔNG, KÊNH RẠCH TỪ 2010 ĐẾN NAY
Sở Giao thông Vận tải TP.HCM
I. Rà soát hiện trạng kè bờ sông và kênh nội b) Đoạn từ cầu Thủ Thiêm đến cầu Sài Gòn có
thành: thống kê danh mục hệ thống sông, kênh 2,753 km kè/1,8 km đường thủy (trong đó: bờ
chính trên địa bàn thành phố; đánh giá, phân phải 1,4 km kè, bờ trái 1,352 km kè)
tích số liệu:
Về kết cấu: Bao gồm 02 đoạn kè đứng, 02 đoạn
1. Về danh mục hệ thống sông, kênh chính nội kè mái nghiêng loại viên thảm bê tông và 04
thành:
đoạn kè mái nghiêng loại đá hộc.
Khu vực nội thành có các tuyến sông, kênh c) Đoạn từ cầu Sài Gòn đến ngã 3 Rạch Chiếc có
chính có chức năng giao thông thủy gồm: sông 8,776 km kè/6 km đường thủy (trong đó: bờ phải
Sài Gòn, kênh Thanh Đa, kênh Nhiêu Lộc - Thị 3,757 km kè, bờ trái 5,019 km kè).
Nghè, rạch Bến Nghé, kênh Tàu Hủ - Lò Gốm,
Về kết cấu: Bao gồm 03 đoạn kè đứng loại bê
tông dự ứng lực, 06 đoạn kè đứng loại bê tông
cốt thép, 08 đoạn kè mái nghiêng loại viên thảm
bê tông và 06 đoạn kè mái nghiêng loại đá hộc.
kênh Tẻ, kênh Đôi, rạch Lò Gốm - Ông Buông và
sông Vàm Thuật - Bến Cát - Trường Đay - kênh
Tham Lương - rạch Nước Lên (Danh mục tuyến
sông, kênh chính theo phụ lục 01 đính kèm).
d) Đoạn từ ngã 3 Rạch Chiếc đến ngã 3 Gò Dưa
có 3,484km kè/3,3km đường thủy (trong đó: bờ
2. Hiện trạng kè bờ sông và kênh nội thành:
2.1. Đối với tuyến sông Sài Gòn có chiều phải 2,797km kè, bờ trái 0,687km kè).
dài 111,8 km qua địa bàn thành phố Hồ Chí Minh
Về kết cấu: Bao gồm 01 đoạn kè đứng loại bê
tông dự ứng lực, 01 đoạn kè mái nghiêng viên
thảm bê tông.
bắt đầu từ ranh giới tỉnh Tây Ninh đến ngã 3 Đèn
Đỏ (sông Sài Gòn - sông Đồng Nai). Trong đó, có
14,8 km là tuyến hàng hải (từ ngã 3 Đèn Đỏ đến
ngã 3 rạch Thị Nghè) và 97 km là tuyến đường
thủy nội địa Quốc gia (từ ngã 3 rạch Thị Nghè
đến ranh giới tỉnh Tây Ninh).
đ) Đoạn từ ngã 3 rạch Gò Dưa đến cầu Bình
Triệu có 5,223 km kè/3,5km đường thủy (trong
đó: bờ phải 3,5km kè, bờ trái 1,723km kè).
Hiện trạng kè bờ sông Sài Gòn như sau:
Về kết cấu: Bao gồm 08 đoạn kè mái nghiêng
loại viên thảm bê tông, 02 đoạn kè mái nghiêng
loại đá hộc.
a) Đoạn từ ngã 3 Đèn Đỏ đến cầu Thủ Thiêm có
5,310 km kè/15 km đường thủy (trong đó: bờ
phải 2,5 km kè, bờ trái 4,01 km kè).
e) Đoạn từ cầu Bình Triệu đến ngã 3 sông Vĩnh
Bình có 7,595 km kè/7,7km đường thủy (trong
đó: bờ phải 1,574 km kè, bờ trái 6,021km kè).
Về kết cấu: Bao gồm 04 đoạn kè đứng loại bê
tông dự ứng lực, 01 đoạn kè đứng dạng tường
chắn bê tông cốt thép, 02 đoạn kè mái nghiêng
viên thảm bê tông và 01 đoạn kè mái nghiêng
loại đá hộc.
Về kết cấu: Bao gồm 06 kè đứng loại bê tông dự
ứng lực, 02 kè đứng loại bê tông cốt thép, 03 kè
mái nghiêng viên thảm bê tông, 02 kè mái
nghiêng đá hộc.
224
Quy hoạch và phát triển kè bờ sông Sài Gòn và sông, kênh nội thành và các giải pháp
để hoàn thành cơ bản kè sông Sài Gòn, sông và kênh nội thành vào năm 2025
f) Đoạn thượng lưu rạch Vĩnh Bình đến huyện 33,141km kè/111,8km đường thủy, còn lại
Củ Chi (bờ hữu) với chiều dài 74,7km: Đoạn này khoảng 190,459 km đường bờ (tính chiều dài cả
chủ yếu là đê bao, bờ sông chưa được gia cố kè hai bên bờ) chưa được xây dựng kè. Các đoạn kè
kiên cố. Hiện nay, Ban Quản lý dự án đầu tư xây xây dựng không đồng bộ; do nhiều chủ đầu tư, tổ
dựng các công trình Nông nghiệp và Phát triển chức, cá nhân tự lựa chọn loại kè phù hợp với
nông thôn đang triển khai đầu tư kè tại một số vị khả năng tài chính và mức độ sạt lở. Ngoài một
trí.
số đoạn kè được đầu tư từ ngân sách nhà nước có
tính mỹ quan, chất lượng cao; các đoạn còn lại
chỉ mang tính tạm thời và hiện nay chủ yếu đã
xuống cấp không còn mang tính mỹ quan đô thị.
Tổng cộng, trên tuyến sông Sài Gòn thuộc địa
bàn Thành phố Hồ Chí Minh hiện được đầu tư
2.2. Đối với các tuyến sông, kênh nội thành như thủy nội địa tổ chức duy tu đảm bảo tính ổn định
kênh Thanh Đa, kênh Nhiêu Lộc Thị Nghè, rạch của tuyến kè; chiều dài 2,73 km kè/4,5 km đường
Bến Nghé, kênh Tàu Hủ - Lò Gốm, kênh Tẻ, thủy.
kênh Đôi, rạch Lò Gốm - Ông Buông và sông
f) Kênh Đôi: Về cơ bản chưa được đầu tư kè, 02
bên bờ còn rất nhiều hộ dân sinh sống (dạng nhà
sàn trên sông). Hiện nay, Thành phố đang nghiên
cứu triển khai dự án xây dựng kè kết hợp chỉnh
trang đô thị dọc theo bờ Nam kênh Đôi thuộc địa
bàn Quận 8.
Vàm Thuật - Bến Cát - Trường Đay - kênh Tham
Lương - rạch Nước Lên. Hiện nay, một số tuyến
sông, kênh này đã được xây dựng kè tương đối
hoàn chỉnh, một số tuyến đang nghiên cứu hoặc
đã có dự án đầu tư xây dựng kè bờ nhằm chỉnh
trang đô thị. Cụ thể:
g) Sông Vàm Thuật - Bến Cát - Trường Đay -
kênh Tham Lương - rạch Nước Lên: Đang tìm
kiếm nguồn vốn để thực hiện dự án “ Tiêu thoát
nước và giải quyết ô nhiễm kênh Tham Lương -
Bến Cát- rạch Nước Lên (giai đoạn 2)” trong đó,
a) Kênh Thanh Đa: Đã được đầu tư toàn bộ hệ
thống kè mái nghiêng trên nền cọc bê tông cốt
thép dọc 02 bên bờ kênh; chiều dài 2,6 km kè/1,3
km đường thủy.
b) Kênh Nhiêu Lộc - Thị Nghè: Đã được đầu tư đầu tư xây dựng 60 km kè /30 km đường thủy
xây dựng hoàn chỉnh kè bê tông dự ứng lực kết dọc 02 bờ kênh.
hợp chỉnh trang hành lang trên bờ với hệ thống
h) Rạch Xóm Củi - Gò Nổi: Về cơ bản chưa
được đầu tư xây dựng kè dọc 02 bên bờ rạch.
Hiện nay, đang triển khai thi công dự án kè
chống sạt lở rạch Xóm Củi trên địa bàn huyện
đường giao thông 02 bên bờ, hệ thống cây xanh,
chiếu sáng; chiều dài 12 km kè/06 km đường
thủy.
c) Rạch Bến Nghè: Đã được đầu tư xây dựng Bình Chánh với chiều dài 850m kè với kết cấu
hoàn chỉnh kè đá hộc mái nghiêng dọc 02 bên bờ tường đứng bê tông cốt thép.
kênh và chỉnh trang hành lang trên bờ; chiều dài
Như vậy, trên các tuyến sông, kênh nội thành
chính nêu trên, hiện được đầu tư 47,13km
6,2 km kè/3,1 km đường thủy.
d) Kênh Tàu Hủ - Lò Gốm: Đã được đầu tư xây kè/59,3 km đường thủy, còn lại khoảng 71,47 km
dựng kè đá hộc mái nghiêng dọc 02 bên bờ kênh đường bờ (tính chiều dài cả hai bên bờ) chưa
và chỉnh trang hành lang trên bờ và đang thi công được xây dựng kè. Một số sông, kênh nội thành
kè đứng cừ ván dự ứng lực toàn tuyến kênh Tàu được đầu tư xây dựng kè hoàn chỉnh, kết hợp
Hủ - Lò Gốm; chiều dài 18 km kè/9 km đường chỉnh trang đô thị ven sông, kênh đã thay đổi
thủy.
diện mạo và cảnh quan cho khu vực, thu hút
khách du lịch như kênh Nhiêu Lộc- Thị Nghè,
rạch Bến Nghé, kênh Thanh Đa...
đ) Rạch Lò Gốm - Ông Buông: Đã được xây
dựng kè bê tông dự ứng lực hoàn chỉnh kết hợp
chỉnh trang đô thị dọc 02 bên trên bờ sông; chiều Trong thời gian tới, Thành phố cần ưu tiên tập
dài 5,6 km kè/2,8 km đường thủy.
trung đầu tư xây dựng kè trên sông Sài Gòn và
các tuyến nội thành như kênh Đôi, kênh Tẻ...
nhằm giữ bờ sông ổn định và tạo cảnh quan đô
thị, phát triển kết cấu hạ tầng giao thông đường
thủy kết hợp du lịch đường thủy.
e) Kênh Tẻ: Đã được xây dựng kè đá hộc, tuy
nhiên tuyến kè này đã xuống cấp, Hàng năm, Sở
Giao thông vận tải giao Khu Quản lý Đường
225
Quy hoạch và phát triển kè bờ sông Sài Gòn và sông, kênh nội thành và các giải pháp
để hoàn thành cơ bản kè sông Sài Gòn, sông và kênh nội thành vào năm 2025
II. Thống kê tình hình lấn chiếm, sạt lở, ô công tác phòng, chống, xử lý sạt lở bờ sông, bờ
nhiễm các tuyến sông, kênh rạch từ 2010 đến biển trên địa bàn thành phố.
nay:
Từ năm 2012 đến nay, công tác này được Sở
1. Tình hình lấn chiếm:
Giao thông vận tải chủ trì và thực hiện theo đúng
trình tự và quy định, kịp thời công bố các vị trí
sạt lở bờ sông, kênh, rạch trên địa bàn Thành
phố, nhờ đó các vụ sạt lở trong các năm qua
được kiểm soát tốt, hầu hết các sự cố sạt lở nằm
trong khu vực đã được công bố, cảnh báo trước,
do đó không có thiệt hại về người. Cụ thể tại các
báo cáo và số vị trí sạt lở qua các năm từ năm
2012 đến nay như sau:
Thực hiện theo Chỉ thị số 09/2010/CT-UBND
ngày 11 tháng 3 năm 2010 của Ủy ban nhân dân
Thành phố về tăng cường công tác quản lý nhà
nước đối với sông, suối, kênh, rạch, hồ công
cộng và bảo đảm trật tự an toàn giao thông
đường thủy nội địa trên địa bàn thành phố và
Quyết định số 22/2017/QĐ-UBND ngày 18
tháng 4 năm 2017 về ban hành Quy định về quản
lý, sử dụng hành lang trên bờ sông, suối, kênh, - Năm 2012, số vị trí sạt lở bờ sông trên địa bàn
rạch, mương và hồ công cộng thuộc địa bàn Thành phố là 62 vị trí.
thành phố Hồ Chí Minh, Sở Giao thông vận tải - Năm 2013, số vị trí sạt lở bờ sông trên địa bàn
phối hợp Ủy ban nhân dân quận huyện thường Thành phố là 59 vị trí.
xuyên rà soát xử lý các trường hợp lấn chiếm - Năm 2014, số vị trí sạt lở bờ sông trên địa bàn
sông, kênh, rạch trên địa bàn Thành phố. Sở Giao Thành phố là 38 vị trí.
thông vận tải thống kê trường hợp lấn chiếm - Năm 2015, số vị trí sạt lở bờ sông trên địa bàn
sông, kênh, rạch trên địa bàn Thành phố tính từ Thành phố là 44 vị trí.
năm 2010 đến nay như sau:
- Năm 2016, số vị trí sạt lở bờ sông trên địa bàn
Thành phố là 42 vị trí.
- Năm 2017, số vị trí sạt lở bờ sông trên địa bàn
Thành phố là 40 vị trí.
- Năm 2018, số vị trí sạt lở bờ sông trên địa bàn
Thành phố là 37 vị trí.
Năm 2019, Sở Giao thông vận tải đã tổ chức
công tác khảo sát, kiểm tra, rà soát các khu vực
sạt lở và có nguy cơ sạt lở bờ sông, kênh, rạch
trên địa bàn Thành phố. Trên cơ sở kết quả rà
soát, Sở Giao thông vận tải sẽ chủ trì, phối hợp
cùng Cơ quan Thường trực Ban Chỉ huy Phòng
chống thiên tai và Tìm kiếm cứu nạn Thành phố
và Ủy ban nhân dân quận, huyện kiểm tra hiện
trường, đánh giá, phân loại mức độ và công bố
đối với các vị trí sạt lở và có nguy cơ sạt lở bờ
sông, kênh, rạch trên địa bàn Thành phố (dự kiến
công bố trong tháng 7 năm 2019).
- Năm 2010, số trường hợp lấn chiếm sông,
kênh, rạch là 26 trường hợp.
- Năm 2011, số trường hợp lấn chiếm sông,
kênh, rạch là 46 trường hợp.
- Năm 2012, số trường hợp lấn chiếm sông,
kênh, rạch là 115 trường hợp.
- Năm 2013, số trường hợp lấn chiếm sông,
kênh, rạch là 184 trường hợp.
- Năm 2014, số trường hợp lấn chiếm sông,
kênh, rạch là 284 trường hợp.
- Năm 2015, số trường hợp lấn chiếm sông,
kênh, rạch là 361 trường hợp.
- Năm 2016, số trường hợp lấn chiếm sông,
kênh, rạch là 276 trường hợp.
- Năm 2017, số trường hợp lấn chiếm sông,
kênh, rạch là 122 trường hợp.
- Năm 2018, số trường hợp lấn chiếm sông,
kênh, rạch là 75 trường hợp.
3. Các tuyến sông, kênh ô nhiễm:
Tính đến thời điểm này của năm 2019, số trường
hợp lấn chiếm sông, kênh, rạch trên địa bàn
Thành phố là 69 trường hợp.
Qua công tác khảo sát và tuần tuyến của Khu
Quản lý Đường thủy nội địa (đơn vị được giao
quản lý trực tiếp các tuyến đường thủy nội địa
Sở Giao thông vận tải, Sở Xây dựng và Ủy ban địa phương) nhận thấy hiện nay, nhiều tuyến
nhân dân quận - huyện rà soát từng trường hợp sông, kênh, rạch đang bị ô nhiễm rất nghiêm
cụ thể để tổng hợp, tìm biện pháp xử lý
trọng do nước thải công nghiệp, rác thải sinh
hoạt, ngoài ra còn có tình trạng phát triển lục
bình, cỏ gây ảnh hưởng lớn đến hoạt động giao
thông đường thủy, cụ thể:
2. Tình hình sạt lở bờ sông:
Thực hiện Quyết định số 35/2011/QĐ-UBND
ngày 07 tháng 6 năm 2011 của Ủy ban nhân dân
Thành phố về ban hành Quy chế phối hợp trong
- Tuyến kênh Tẻ, kênh Đôi, kênh Tàu Hủ - Lò
Gốm: Tình trạng rác thải, nước thải sinh hoạt của
226
Quy hoạch và phát triển kè bờ sông Sài Gòn và sông, kênh nội thành và các giải pháp
để hoàn thành cơ bản kè sông Sài Gòn, sông và kênh nội thành vào năm 2025
người dân sinh sống hai bên bờ xả trực tiếp lên càng tăng cao, nguy cơ tình trạng lấn chiếm, xây
rạch gây nên tình trạng ô nhiễm. Nước rất hôi và dựng trái phép trong phạm vi hành lang bảo vệ
có màu đen.
trên bờ tiếp tục có thể xảy ra. Tình trạng này sẽ
gây tác động xấu đến ổn định bờ sông, gây mất
trật tự, cảnh quan đô thị.
- Tuyến sông Vàm Thuật - Bến Cát - Trường Đai
- Tham Lương: Tình trạng nước thải sinh hoạt,
nước thải công nghiệp xả ra sông gây ô nhiễm; - Về sạt lở bờ sông: Hiện tượng biến đổi khí hậu,
nước hôi và có màu đen.
nước biển dâng, tình trạng lấn chiếm, ô nhiễm
nguồn nước sẽ là nguy cơ gây nên tình trạng sạt
lở diễn biến phức tạp trong thời gian tới.
- Kênh Xáng Lý Văn Mạnh, kênh xáng An Hạ và
một số tuyến trên địa bàn huyện Củ Chi, quận 9:
Tình trạng nước thải sinh hoạt, nước thải công - Về ô nhiễm trên các tuyến sông, kênh: Nhu cầu
nghiệp xả ra sông gây ô nhiễm; nước sông bị hôi sản xuất kinh doanh ngày càng cao, mật độ dân
và có màu đen.
cư ngày càng gia tăng, hiện tượng xả rác thải
sinh hoạt, nước thải công nghiệp chưa được kiểm
soát; cùng với đó là ý thức bảo vệ môi trường
của người dân chưa được cải thiện sẽ là nguyên
nhân gây nguy cơ ô nhiễm trên các tuyến sông,
kênh tiếp tục diễn ra ảnh hưởng nghiêm trọng
đến môi trường và đời sống nhân dân.
4. Dự báo tác động trong tương lai
- Về tình trạng lấn chiếm, xây dựng trái phép
trong phạm vi hành lang bảo vệ trên bờ sông,
kênh, rạch: Với tốc độ đô thị hóa ngày càng phát
triển, nhu cầu ở và sinh hoạt người dân ngày
PHỤ LỤC 01: DANH MỤC CÁC TUYẾN SÔNG, KÊNH NỘI THÀNH CHÍNH
(Đính kèm Công văn số
/SGTVT-GTT ngày
tháng năm 2019 của Sở Giao thông vận tải)
Quy hoạch đến năm 2020
Địa
điểm
TT TÊN KÊNH RẠCH
L
CẤP
KHỞI ĐIỂM
KẾT THÚC
(km)
KT
1
2
Sông Sài Gòn
111,8
30,0
II
V
Ngã ba Đèn Đỏ
Ranh giới Tây Ninh
S.VàmThuật-BếnCát-
TrườngĐay-
Q12
GV
N3 S.Sài Gòn
N3 S.Bến Lức
ThamLương-
NướcLên
3
4
Kênh Thanh Đa
BT
1,3
3,1
V
V
N3 S.Sài Gòn
N3 S.Sài Gòn
N3 S.Sài Gòn
N4 K.Tàu Hũ
Q1
Q4
R.Bến Nghé
Q5
Q6
5
K.Tàu Hủ- Lò Gốm
9,0
V
N4 R.Bến Nghé
N3 S.Bến Lức
6 R.Xóm Củi - Gò Nổi Q8
7,1
6,0
V
Kênh Đôi
N3 R.Bà Lào-Cây Khô
Cầu Lê Văn Sĩ
R.Nhiêu Lộc - Thị
BT
7
VI
N3 S.Sài Gòn
Nghè
Q3
R.Lò Gốm - Ông
8
Q6
2,8
VI
N3 K.Lò Gốm
Cầu Ông Buông
Buông
227
Quy hoạch và phát triển kè bờ sông Sài Gòn và sông, kênh nội thành và các giải pháp
để hoàn thành cơ bản kè sông Sài Gòn, sông và kênh nội thành vào năm 2025
PHỤ LỤC 02: DANH MỤC CÁC CÔNG TRÌNH KÈ TRÊN SÔNG SÀI GÒN
228
Quy hoạch và phát triển kè bờ sông Sài Gòn và sông, kênh nội thành và các giải pháp
để hoàn thành cơ bản kè sông Sài Gòn, sông và kênh nội thành vào năm 2025
229
Quy hoạch và phát triển kè bờ sông Sài Gòn và sông, kênh nội thành và các giải pháp
để hoàn thành cơ bản kè sông Sài Gòn, sông và kênh nội thành vào năm 2025
230
Quy hoạch và phát triển kè bờ sông Sài Gòn và sông, kênh nội thành và các giải pháp
để hoàn thành cơ bản kè sông Sài Gòn, sông và kênh nội thành vào năm 2025
PHỤ LỤC 03: DANH MỤC CÁC CÔNG TRÌNH KÈ TRÊN CÁC TUYẾN SÔNG, KÊNH NỘI
THÀNH CHÍNH
231
Bạn đang xem tài liệu "Rà soát hiện trạng kè bờ sông và kênh nội thành & Tình hình lấn chiếm, sạt lở, ô nhiễm các tuyến sông, kênh rạch từ 2010 đến nay", để tải tài liệu gốc về máy hãy click vào nút Download ở trên
File đính kèm:
ra_soat_hien_trang_ke_bo_song_va_kenh_noi_thanh_tinh_hinh_la.pdf

