Bài giảng Kỹ năng giao tiếp và làm việc nhóm

8/25/2014

“Kꢀ năng lắng

nghe”

● “Ba tuổi đủ để học nói nhưng cả cuộc đời

không đủ để biết lắng nghe”

(Ngạn ngữ Nga)

● “Tạo hoá cho chúng ta một cái lưỡi,

nhưng đến hai cái tai, vì thế chúng ta phải

lắng nghe gấp hai lần nói” (Epictetus)

● “Nói là bạc, im lặng là vàng, lắng nghe là

kim cương” (Khuyết danh)

Nội dung trình bày

Khái niệm

● Nghe: là hành động

của trí óc, là sự cảm

nhận tiếng động bằng

tai. Hay nói cách

khác, nghe chính là

hình thức tiếp nhận

thông tin thông qua

thính giác.

● Khái niệm

● Định nghĩa

● Tác dụng của việc lắng nghe

● Các nguyên nhân lắng nghe kém hiệu quả

● Nguyên nhân từ phía chính bạn

● Nguyên nhân khách quan

● Cải thiện năng lực lắng nghe

● Quy trình lắng nghe



Vậy “nghe” có phải là “lắng nghe”?

● Kỹ năng lắng nghe hiệu quả

Khái niệm

Lắng Nghe

● “ Lắng nghe” là hình thức tiếp nhận thông

tin thông qua thính giác có trạng thái chú ý

làm nền. Lắng nghe cảm xúc, ý nghĩ, ý

kiến, mong đợi, niềm tin và cảm giác đến

từ phía người kia.

● Lắng nghe là ngưng nói, ngưng nghĩ, lắng

lòng, chấp nhận và tìm hiểu vấn đề của

người nói.

● Nghe là bản năng và lắng nghe là nghệ

thuật, kỹ năng cần phải rèn luyện lâu dài.

1

8/25/2014

Vì sao phải học cách

lắng nghe?

Lắng Nghe

● Mục đích của việc

lắng nghe là nắm bắt

được nội dung vấn

đề.

● Nghệ thuật hiểu điều người nói cho dù

bằng lời hoặc không, mơ hồ hay rõ ràng.

● Để người nói dẫn mình đi vào thế giới của

họ chứ không phải đưa họ vào cái khung,

khuôn mẫu của mình.

● Lắng nghe là một

biện pháp hữu hiệu

để giải quyết xung đột

● Là chú ý, quan sát, hướng về, quan tâm.

● Quan tâm thiếu sót trong luận điểm của

người nói để giúp họ đối diện với vấn đề.

Từ nghe tới Lắng nghe

Hậu quả thiếu lắng nghe

● Lờ đi, không nghe gì

● Giả vờ nghe

● Chúng ta thường nói nhiều hơn nghe, nên

trao đổi không thật sự hiệu quả...

● Gây cho người nói có cảm giác mình

không được tôn trọng và mục đích của

cuộc trò chuyện không thể đạt được như

mong đợi...

● Nghe có chọn lọc

● Nghe chăm chú

● Nghe thấu cảm

● Vô tình bỏ lỡ đi giá trị của cuộc nói

chuyện, bỏ lỡ đi cơ hội trong sự nghiệp….

Bỏ đi cơ hội hiểu được nhau

Nguyên nhân lắng nghe

Lý do chủ quan lắng

kém hiệu quả

● Nguyên nhân từ phía chính bạn

● Nguyên nhân khách quan.

nghe kém hiệu quả

● Nghe không tập trung/không nỗ lực nghe.

● Nghe phục kích.

● Nghe một phần.

● Giả vờ nghe.

● Võ đoán,ngộ nhận.

2

8/25/2014

Những lý do khách quan

lắng nghe kém hiệu quả

Nguyên nhân khách

quan

● 1. Quá Nhiều nguồn

● 2. Nhiễu tâm lý

● Từ phía người nói

● Cử chỉ, hành động, tốc độ nói

● Nhiều nội dung không cần thiết

● Ngôn từ, giọng nói không phù hợp

● Không gian giao tiếp

● Về vị trí giao tiếp

● 3.Có vấn đề về thính

giác.

● 4. Nhiễu vật lý.

Cải thiện năng lực Lắng

nghe

Quy trình lắng nghe

● Quy trình lắng nghe.

● Kỹ năng Lắng nghe hiệu quả.

Mong muốn thấu hiểu

Tập trung

● Bạn nên tỏ ra một thái

độ thiện chí, vui vẻ

hợp tác, vui vẻ lắng

nghe, tôi tin chắc bạn

sẽ đạt được nhiều

hơn nữa.

Tập trung có nghĩa là trong một thời điểm

chỉ làm một việc

3

8/25/2014

Tham dự

Hiểu

Để hiểu được thông điệp của

người gửi, yêu cầu người

nghe phải xác định lại thông

điệp bằng cách trình bày lại

nội dung của người nói theo

cách hiểu của mình hoặc

bằng cách đặt câu hỏi để xác

nhận như: Tôi hiểu như thế

này có đúng không? Hoặc ý

anh là thế này…?

● Tham dự trong lắng nghe được biểu

hiện bằng sự chú ý của đôi mắt, những

cái gật đầu của người nghe

Ghi nhớ

Hồi đáp

● Cái gì cũng chép cũng ghi, không biết thì

hỏi tự ti làm gì.

● Giao tiếp là một quá trình tương tác hai

chiều giữa người gửi và người nhận

Kꢀ năng lắng nghe hiệu

Phát triển

quả

● Phát triển sẽ giúp cho quá trình giao tiếp

được bước sang một chu trình mới

● Điều chỉnh thái độ lắng nghe

● Sự phản hồi.

● Đặt câu hỏi.

● Im lặng – 1 kĩ thuật đỉnh cao

4

8/25/2014

Điều chỉnh thái độ

Hãy chú ý

● Nhìn thẳng vào người

nói

● Thay vì nhìn lơ đãng thì hãy chú ý vào

người nói thể hiện sự mong muốn lắng

nghe

● Tránh bị phân tâm bởi

các yếu tố môi trường

● Tạo những cử chỉ thể hiên rằng bạn đang

chú tâm vào vấn đề.

● “Lắng nghe” ngôn

ngữ cơ thể của người

nói

● Luôn luôn tập trung vào vấn đề đang nghe

● Vẻ mặt, và thái độ thể hiện sự tôn trọng

người nói

Cho thấy rằng bạn đang

lắng nghe

Sự phản hồi

● Hãy mỉm cười và sử

dụng các sắc thái

● Hãy khuyến khích người nói tiếp tục: "Vậy

ý của bạn là..." hay "Để xem tôi có hiểu

đúng ý bạn không..." Và lặp lại những gì

bạn nghĩ là mình đã nghe.

khác trên khuôn mặt

● Lưu ý tư thế của bạn

thể hiện sự cởi mở và

khuyến khích

● Cổ vũ người nói: "Tuyệt! Hay quá! Ối giời

ơi!..."; tiếng đệm: "Dạ! Vâng!..."; hoặc câu

hỏi: "Vậy à? Thế á? Cái gì cơ? Thật

không? Gì nữa?...". Đơn giản hóa ta có

thể tổng kết bằng một câu: "Thế á! Thật

không? Ối giời ơi!".

● Khuyến khích người

nói tiếp tục với ý kiến,

lời nói như “à”, “thế

à”, “thật vậy ư!” …

Cung cấp thông tin phản

hồi

Đꢁt câu hꢂi

● Diễn giải. “Những gì

tôi đang nghe là …”

và “Có phải bạn đang

nói …”

● Khi thích hợp, hãy đưa ra những câu hỏi

bày tỏ sự quan tâm với người nói

● Không nên hỏi: "Tại sao…" vì mang ý

nghĩa phê bình.

● Hỏi để làm rõ một số

điểm“Bạn nói … như

vậy nghĩa là gì” “Có

phải ý bạn nói là …?”

● Nên hỏi: "Anh cảm thấy thế nào về chuyện

đó?", "Điều đó có nghĩa gì đối với anh?",

"Tiếp theo anh sẽ đi đâu?"

● Tóm tắt các ý kiến

của người nói thường

xuyên

● Không nên hỏi cắt ngang khi người nói

đang trình bày.

5

8/25/2014

Phản ứng một cách

thích hợp

Im lꢁng

● Hãy thẳng thắn, cởi

● Im lặng làm cho người ta cảm thấy không

thoải mái. Thỉnh thoảng, chờ đợi vài phút

trong im lặng sẽ giúp người nói có thể khai

thác hết những cảm xúc kín trong lòng.

mở và trung thực

trong phản ứng của

bạn

● Khẳng định ý kiến của

bạn thể hiện sự tôn

trọng

● Rèn luyện những kỹ năng này để trở

thành một người lắng nghe tốt. Phải có lúc

nào đó để nói, và lắng nghe.

● Đối xử với người

khác như cách họ

muốn

● Sự quan tâm đến người khác thể hiện ở

chỗ, bạn cố gắng lắng nghe họ khi họ

đang trong tình trạng khủng hoảng.

Trì hoãn đánh giá

Kết luận

● Hãy lắng nghe những

gì xung quanh bạn…

lắng nghe cuộc sống

và lắng nghe sẽ

không bao giờ là đủ

trong 1 cuộc đời

● Và hãy nắm bắt thành

công bằng cách tự

nâng cao kĩ năng lắng

nghe của bản thân

mình!!!

● Để người nói nói xong câu chuyện của họ

● Không ngắt lời và đưa ra ý kiến tranh luận

6

Bài giảng Kỹ năng giao tiếp và làm việc nhóm - Chương: Kỹ năng lắng nghe