Bài giảng Khoa học quản lý - Chương 6: Phương pháp và nghệ thuật quản lý - Nguyễn Xuân Phong
CHƯƠNG VI
PHƯƠNG PHÁP VÀ
NGHỆ THUẬT QUẢN LÝ
GV: NGUYỄN XUÂN PHONG
KẾT CẤU NỘI DUNG
I. PHƯƠNG PHÁP QUẢN LÝ
1.1. Lý luận chung về phương pháp quản lý
1.2. Một số phương pháp chủ yếu trong
quản lý
1.3. Một số yêu cầu vận dụng các phương
pháp quản lý
II. NGHỆ THUẬT QUẢN LÝ
2.1. Khái niệm
2.2. Vai trò Quản lý
2.3. Cơ sở khoa học của nghệ thuật quản lý
2.4. Một số mưu kế truyền thống
I. PHƯƠNG PHÁP QUẢN Lí
1.1. Lý luận chung về phương pháp
quản lý
1.1.1. Phương pháp
- Khái niệm:
Thuật ngữ phương pháp bắt nguồn từ
tiếng Hy lạp (methodos) có nghĩa là
con đường, công cụ nhận thức.
Từ điển Tiếng Việt:
Phương pháp là hệ thống cách thức sử
dụng để tiến hành một hoạt động có mục
đích cụ thể.
Từ điển triết học:
Phương pháp là cách thức vận dụng hệ
thống nguyên tắc (rút ra từ những tri thức
về các qui luật khách quan) để điều chỉnh
những hoạt động có mục đích của con
người.
- Vai trò của phương pháp
. Định hướng cho hoạt động của con người
. Nâng cao hiệu quả hoạt động
. Quyết định chất lượng hoạt động
- Tính chất của phương pháp
. Phương phỏp rất phong phỳ
. Cựng một kết quả nhưng cú thể cú nhiều phương
phỏp khỏc nhau
. Phương phỏp càng đỳng thỡ kết quả càng cao,
phương phỏp khụng phự hợp cú thể khụng đạt kết
quả như mong muốn
. Phương phỏp cú được phụ thuộc vào trỡnh độ, năng
lực, thúi quen, kinh nghiệm, tớnh cỏch...của chủ thể.
1.1.2. Phương pháp quản lý
Khái niệm:
Là cách thức mà chủ thể quản lý
tác động vào đối tượng quản lý
theo những nguyên tắc nhất định
nhằm thực hiện mục tiêu quản lý
đã đề ra.
. Đặc điểm, tính chất của phương
pháp quản lý:
- PPQL rất đa dạng, phong phú
- PPQL xây dựng trên cơ sở mục tiêu, song
phải phù hợp với đối tượng.
- Trong quá trình quản lý, phương pháp có thể
thay đổi cho phù hợp với đối tượng, hoàn cảnh,
điều kiện
- Sự tác động của các PPQL có mục đích, nhằm
phối hợp hoạt động, bảo đảm sự thống nhất của
hệ thống.
. Đặc điểm, tính chất của phương
pháp quản lý
- Chủ thể quản lý có thể lựa chọn phương pháp
nhưng không được tùy tiện đặt ra phương pháp
- Sử dụng phương pháp quản lý vừa là khoa
học vừa là nghệ thuật
Vai trò phương pháp quản lý:
– Định hướng thực hiện mục tiêu quản lý
– PPQL đúng đắn có thể khơi dậy được những tiềm
năng, kích thích hoạt động sáng tạo của chủ thể QL
– Là yếu tố năng động nhất trong cơ chế quản lý, PP có
khả năng điều chỉnh kịp thời với sự biến đổi của đối
tượng và môi trường.
– Làm cho hoạt động QL tuân thủ qui luật, nguyên tắc
đồng thời phù hợp với đối tượng QL
– Là cơ sở nâng cao chất lượng hiệu quả trong thực hiện
các chức năng quản lý.
– Làm cho hoạt động QL mang tính xã hội sâu sắc (đối xử
với con người mang tính nhân văn, mềm dẻo, linh hoạt...)
Phân loại phương pháp quản lý
– Theo cấp bậc quản lý:
Phương pháp quản lý cấp cao (cấp trung ương)
Phương pháp quản lý cấp trung gian
Phương pháp quản lý cấp cơ sở
– Theo lĩnh vực hoạt động:
Phương pháp quản lý kinh tế
Phương pháp quản lý văn hoá
Phương pháp quản lý xã hội
-Theo nội dung tác động:
Phương pháp tâm lý- giáo dục
Phương pháp tổ chức-hành chính
Phương pháp kinh tế
1. 2. Một số phương pháp quản lý
chủ yếu
PPTâm lý - Giáo dục
Một
số
PPQL
PP Hµnh chÝnh - Tæ chøc
PP Kinh tế
Thảo luận về phương pháp QL
a. Phương pháp tâm lý-
giáo dục
b. PP hành chính -tổ chức
c. PP kinh tế
Nội dung thảo luận về:
– Khái niệm
– Ưu và hạn chế
– Lưu ý khi vận dụng
1.2.1. Phương pháp tâm lý- giáo dục
a. Khái niệm:
Là phương pháp chủ
thể QL tác động tới ý
thức của đối tượng
quản lý thông qua các
biện pháp tâm lý, tư
tưởng, tình cảm nhằm
tạo ra sự tích cực, tự
giác của các đối tượng
trong hệ thống QL để
hoàn thành tốt mục
tiêu
b. ¦u ®iÓm:
KÕt qu¶ ®¹t ®-îc t-¬ng ®èi bÒn v÷ng
T¹o m«i tr-êng ®ång thuËn trong hÖ
thèng QL; t¹o bÇu kh«ng khÝ vui vÎ,
tho¶i m¸i, tù nguyÖn.
Ph¸t huy ®-îc n¨ng lùc s¸ng t¹o cña
c¸c ®èi t-¬ng QL.
Cã kh¶ n¨ng thóc ®Èy ®èi t-îng QL
ho¹t ®éng cã hiÖu qu¶ cao mµ kh«ng
cÇn chi phÝ nhiÒu vÒ vËt chÊt.
c. H¹n chÕ:
§ßi hái chñ thÓ qu¶n lý ph¶i lµ ng-êi cã
uy tÝn, cã kh¶ n¨ng giao tiÕp tèt, lèi
sèng gÇn gòi ®èi t-îng qu¶n lý.
Th-êng chØ thÝch hîp víi ®èi t-îng coi
träng danh dù, uy tÝn.
NÕu qu¸ l¹m dông ph-¬ng ph¸p nµy sÏ
trë nªn duy ý chÝ vµ ph¶n t¸c dông.
d. Lưu ý khi vận dụng:
Chủ thể quản lý phải có uy tín, phẩm chất
và năng lực khiến đối tượng vị nể, tôn trọng
Chủ thể quản lý phải cởi mở, gần gũi nhằm
nắm được tâm tư, nguyện vọng, nhu cầu
của đối tượng để có cách thức động viên,
khơi dậy động cơ hành động phù hợp.
1.2.2. Ph-¬ng ph¸p tæ chøc - hµnh
chÝnh
a. Khái niệm:
Là phương pháp dựa
vào quyền uy của người
quản lý để bắt buộc
người dưới quyền phải
chấp hành mệnh lệnh
quản lý.
b. Ưu thế:
- Phương pháp này tạo cho các đối tượng
quản lý chấp hành vô điều kiện với các
nhiệm vụ của tổ chức.
- Mục tiêu, nhiệm vụ của hệ thống tổ chức
được thực hiện nhanh chóng, thống nhất,
triệt để.
- Có tác dụng lớn đối với các tình huống quản
lý cấp bách, khẩn trương.
c. Hạn chế:
- Mang tính chất cưỡng chế, bắt buộc đối
tượng quản lý thực hiện, có thể tạo nên
không khí căng thẳng, ức chế trong tổ chức.
- Có thể dẫn đến tình trạng quan liêu hoá,
rập khuôn máy móc nếu không tính đến
điều kiện cụ thể của đối tượng trong thực
thi mệnh lệnh quản lý.
d. Lưu ý khi sử dụng phương pháp này:
- Hệ thống quyền lực của tổ chức phải được phân
công rõ ràng và thông suốt
- Các quyết định hành chính phải dứt khoát, rõ
ràng, dễ hiểu, xác định rõ đối tượng thực hiện cụ
thể, điều kiện, phương tiện thực hiện
Tải về để xem bản đầy đủ
40 trang
17280
Free
Bạn đang xem 20 trang mẫu của tài liệu "Bài giảng Khoa học quản lý - Chương 6: Phương pháp và nghệ thuật quản lý - Nguyễn Xuân Phong", để tải tài liệu gốc về máy hãy click vào nút Download ở trên
File đính kèm:
- bai_giang_khoa_hoc_quan_ly_chuong_6_phuong_phap_va_nghe_thua.pdf
