Tóm tắt Luận văn Nghiên cứu thành phần và sự phân bố của giun đất ở phía Tây Nam của Vườn Quốc gia Kon Ka Kinh, Gia Lai
BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
ĐẠI HỌC ĐÀ NẴNG
Công trình ñược hoàn thành tại
ĐẠI HỌC ĐÀ NẴNG
---------ꢀ---------
Người hướng dẫn khoa học: TS. Phạm Thị Hồng Hà
PHAN THỊ MAI
NGHIÊN CỨU THÀNH PHẦN VÀ SỰ PHÂN BỐ CỦA GIUN
ĐẤT Ở PHÍA TÂY NAM CỦA VƯỜN QUỐC GIA
KON KA KINH, GIA LAI
Phản biện 1:………………………………………
Phản biện 2:………………………………………
Chuyên ngành: SINH THÁI HỌC
Mã số: 60.42.60
Luận văn sẽ ñược bảo vệ trước hội ñồng chấm Luận văn tốt nghiệp
thạc sĩ khoa học họp tại Đại học Đà Nẵng vào ngày… tháng…năm…
TÓM TẮT LUẬN VĂN THẠC SĨ KHOA HỌC
Có thể tìm hiểu Luận văn tại:
- Trung tâm Thông tin – Học liệu, Đại học Đà Nẵng
- Thư viện trường Đại học Sư phạm, Đại học Đà Nẵng
Đà Nẵng – Năm 2011
MỞ ĐẦU
- Nội dung nghiên cứu
1. Lý do chọn ñề tài
Điều tra thành phần loài giun ñất ở phía Tây Nam VQG Kon
Ka Kinh, Gia Lai.
Giun ñất ñóng vai trò rất lớn trong cải tạo ñất, cung cấp nguồn
thực phẩm giàu ñạm làm thức ăn cho gia súc, gia cầm, nguồn cung
cấp dược liệu tốt, chỉ thị môi trường…
Tìm hiểu ñặc ñiểm phân bố theo sinh cảnh, theo mùa và theo
các ñai ñộ cao của ñối tượng nghiên cứu.
Vườn Quốc gia (VQG) Kon Ka Kinh, tỉnh Gia Lai nằm trong
khu vực Tây Nguyên, có một hệ sinh thái khá ñặc trưng bởi ñiều kiện
khí hậu, ñộ cao và có một vùng ñệm khá rộng, nơi tiếp giáp với
những vùng ñã ñược con người khai phá hay khu cư trú…Những
ñiều này giúp dễ dàng hình dung ñầy ñủ khu hệ giun ñất ở ñây và các
quy luật phân bố của giun ñất theo sinh cảnh, theo ñai ñộ cao, theo
mùa…Mặt khác, các công trình nghiên cứu về khu hệ giun ñất ở khu
vực Tây Nguyên chưa nhiều, chưa ñầy ñủ và ña số từ giai ñoạn trước.
Cho ñến nay mới chỉ có các công bố lẻ tẻ, chưa có số liệu tổng kết về
khu hệ giun ñất khu vực này. Chính vì vậy, với một mong muốn góp
thêm dẫn liệu cho khu hệ giun ñất miền Trung – Tây Nguyên nói
riêng và Việt Nam nói chung, chúng tôi ñã chọn ñề tài: “Nghiên cứu
thành phần và sự phân bố của giun ñất ở phía Tây Nam của Vườn
Quốc gia Kon Ka Kinh, Gia Lai.” cho luận văn nghiên cứu của
mình.
Xác ñịnh những ñặc trưng của khu hệ giun ñất ở phía Tây Nam
VQG Kon Ka Kinh, Gia Lai.
3. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
Đối tượng nghiên cứu: Các loài giun ñất, ñại diện của lớp giun
ít tơ (Oligochaeta), sống ở cạn, thuộc bộ Lumbricimorpha, ngành
giun ñốt (Annelida), ở phía Tây Nam VQG Kon Ka Kinh, Gia Lai..
Phạm vi nghiên cứu: Nghiên cứu thành phần loài giun ñất ở
phía Tây Nam VQG Kon Ka Kinh, Gia Lai và sự phân bố của các
loài giun ñất theo sinh cảnh, theo mùa và theo các ñai ñộ cao.
4. Ý nghĩa khoa học và thực tiễn
Góp thêm dẫn liệu vào khu hệ giun ñất ở VQG Kon Ka Kinh
và khu hệ giun ñất của Gia Lai nói riêng, góp thêm dẫn liệu cho khu
hệ giun ñất ở Tây Nguyên và Việt Nam nói chung.
5. Cấu trúc luận văn
2. Mục tiêu và nội dung nghiên cứu
- Mục tiêu nghiên cứu
Luận văn gồm: phần mở ñầu, các chương và phần kết luận, kiến nghị.
Đưa ra danh mục các loài giun ñất ở phía Tây Nam VQG Kon
Ka Kinh, Gia Lai. Xác ñịnh sự phân bố của chúng theo sinh cảnh,
theo mùa và theo ñai ñộ cao.
CHƯƠNG 1
TỔNG QUAN TÀI LIỆU
+ Phía Bắc: Giáp tiểu khu 405, 76.
+ Phía Nam: Giáp một phần xã Hà Ra và một phần xã Ayun,
xã Đak Jơ Ta thuộc huyện Mang Yang.
1.1. Tình hình nghiên cứu giun ñất trên thế giới
1.2. Tình hình nghiên cứu giun ñất ở Việt Nam
+ Phía Đông: Giáp tiểu khu 77, 78, 95, 102, 106, 108.
+ Phía Tây: Giáp một phần xã Hà Đông, huyện Đak Đoa.
Địa hình núi trung bình với ñộ cao 1200m – 1300m. Mức ñộ
chia cắt ñịa hình tương ñối rõ, ñộ dốc bình quân 10 – 20%. Tuy
nhiên, phần phía Bắc và phía Đông của khu vực nghiên cứu, ñịa hình
có ñộ chia cắt không rõ ràng, ñộ dốc nhỏ, bình quân từ 3 – 5o. Phần
lớn ở ñây vẫn còn thực vật che phủ, là nơi hiện tập trung nhiều loại
thực vật, trong ñó có loài quý hiếm, có giá trị cần bảo vệ. Thảm thực
vật vùng biên chủ yếu là một số ñám rừng nghèo và trảng cây bụi
phân bố rải rác.
Ở vùng ñồi núi Gia Lai – Kon Tum lần ñầu tiên ñược Thái
Trần Bái, Pokarjevski A.D và Huỳnh Thị Kim Hối phát hiện 27 loài
giun ñất thuộc 8 giống và 4 họ vào năm 1984. Các tác giả cũng phân
tích rõ sự sai khác về thành phần loài, sinh lượng và phân bố theo ñộ
sâu trong ñất rừng và ñất trồng cây ngắn ngày của vùng Buôn Lưới
với các khu vực khác của vùng Gia Lai – Kon Tum [3].
Nhìn chung, ở Gia Lai – Kon Tum, các loài chung, thường thấy
là những loài phân bố rộng ở Đông Nam Á và miền Trung nước ta.
Công trình nghiên cứu của Thái Trần Bái và Huỳnh Thị Kim Hối ở
khu vực này ñã phát hiện ñược 27 loài giun ñất [3], [18]. Tóm lại,
tình hình nghiên cứu giun ñất khu vực Tây Nguyên nói chung và Gia
Lai nói riêng chỉ có những công bố lẻ tẻ, chưa có số liệu tổng kết về
khu hệ giun ñất ở khu vực này, các nghiên cứu hầu như từ giai ñoạn
trước, chưa có các nghiên cứu mới.
1.3.2. Đặc ñiểm dân sinh, kinh tế - xã hội
Kinh tế xã hội các xã quanh vùng VQG Kon Ka Kinh rất khó
khăn, tỷ lệ hộ ñói, nghèo còn cao (30,5%), chủ yếu rơi vào các hộ
dân tộc Bana.
1.3. Điều kiện tự nhiên và kinh tế xã hội khu vực nghiên cứu
1.3.1. Điều kiện tự nhiên
1.3.1.1. Điều kiện tự nhiên VQG Kon Ka Kinh
1.3.1.2. Điều kiện tự nhiên khu vực phía Tây Nam VQG Kon
Ka Kinh
Khu vực nghiên cứu nằm trong ñịa phận của VQG Kon Ka
Kinh ở phía Tây Nam, bao gồm các tiểu khu: 411, 414, 432, 433,
434, 435, 436a, 436b, 110, 105, 104, 79.
Phạm vi ranh giới:
CHƯƠNG 2
THỜI GIAN, ĐỊA ĐIỂM VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
2.1. Thời gian nghiên cứu
cảnh thu mẫu nhưng mẫu ñịnh tính ñược thu ở phạm vi rộng hơn,
tăng cường thu mẫu ñịnh tính trong mùa khô.
* Phương pháp thu mẫu ñịnh tính
Mẫu ñịnh tính ñược thu trong tất cả các sinh cảnh ở các tuyến
của khu vực nghiên cứu. Mẫu giun ñược thu bằng dụng cụ ñơn giản:
cuốc, xẻng và túi vải; thu tất cả các cá thể giun ñào ñược, kể cả
những cá thể bò trên mặt ñất. Túi vải có kích thước 20 x 25 cm ñể
ñựng mẫu ngay khi thu ñược ngoài thực ñịa, ñảm bảo mẫu vẫn sống
với một lượng ñất vừa ñủ trước khi ñịnh hình mẫu bằng hóa chất.
Mẫu thu bao gồm con trưởng thành (có ñai sinh dục - C) và con non
(chưa có ñai sinh dục - A). Trong mỗi mẫu có nhãn ghi ñịa ñiểm thu
mẫu, thời gian, sinh cảnh và người thu mẫu.
Thời gian thu mẫu giun ñất ñược tiến hành theo 5 ñợt vào các
tháng mùa mưa và mùa khô từ tháng 07/2010 ñến 04/2011 và hoàn
thành luận văn vào tháng 08/2011.
Mẫu vật giun ñất ñược lượm trong các ñợt:
+ Đợt 1: Từ ngày 18/07/2010 ñến 21/07/2010;
+ Đợt 2: Từ ngày 11/09/2010 ñến 12/09/2010;
+ Đợt 3: Từ ngày 20/10/2010 ñến 25/10/2010;
+ Đợt 4: Từ ngày 28/01/2011 ñến 06/02/2011;
+ Đợt 5: Từ ngày 08/04/2011 ñến 12/04/2011.
* Phương pháp thu mẫu ñịnh lượng
2.2. Địa ñiểm nghiên cứu
Mẫu ñược thu theo các ô tiêu chuẩn ở các sinh cảnh khác nhau
ñể xác ñịnh mật ñộ phân bố của giun ñất theo ñộ sâu. Ô tiêu chuẩn có
kích thước 50 x 50 cm theo các lớp ñất, cứ 10 cm một lớp cho ñến ñộ
sâu không còn giun ñất, số lượng và sinh khối ñược tính ra trên 1m2.
Địa ñiểm nghiên cứu ñược tiến hành ở phía Tây Nam VQG
Kon Ka Kinh, tỉnh Gia Lai. Chúng tôi tiến hành thu lượm mẫu trong
4 sinh cảnh gặp ở khu vực nghiên cứu: Rừng nguyên sinh, rừng thứ
sinh, rừng trồng và ñất trồng; thu mẫu theo tuyến dọc các ñai ñộ cao
từ dưới 800m ñến trên 1200m.
2.3.2. Định hình mẫu và bảo quản mẫu vật
Mẫu ñược rửa sạch, ñịnh hình sơ bộ trong focmol 4% ở trạng
thái duỗi thẳng. Trước khi ñịnh hình, mẫu giun ñất ñược rửa bằng
nước cho sạch ñất và vụn hữu cơ bám ngoài. Sau ñó làm cho giun
chết bằng dung dịch focmol 4%. Khi giun chết và cứng lại, chuyển
mẫu sang ñịnh hình cố ñịnh trong dung dịch focmol 4%.
2.3. Phương pháp nghiên cứu [17]
2.3.1. Phương pháp thu mẫu
Mẫu giun ñất ñược thu theo ñiểm, theo tuyến và theo ñai ñộ
cao ở cả mùa mưa và mùa khô trong tất cả các sinh cảnh ở ñịa ñiểm
nghiên cứu; thu theo các hố ñào ñịnh tính và ñịnh lượng. Mẫu ñịnh
tính ñược tiến hành thu cùng với mẫu ñịnh lượng trong cùng sinh
Chúng tôi ñã phân tích 2009 cá thể giun ñất với tổng trọng
lượng là 1525,8 gam của 5 ñợt thu mẫu vào cả mùa mưa và mùa khô,
trong ñó có 75 hố ñào ñịnh lượng.
CHƯƠNG 3
KẾT QUẢ VÀ BÀN LUẬN
3.1. Thành phần loài giun ñất ở khu vực phía Tây Nam VQG
2.3.3. Phương pháp tính số lượng và sinh khối
Kon Ka Kinh
- Số lượng của giun ñất ñược tính ñối với các cá thể nguyên
vẹn cả con non và con trưởng thành, cá thể bị ñứt chỉ tính phần ñầu
vào số lượng con.
3.1.1. Thành phần loài giun ñất
Chúng tôi ñã phát hiện ñược 24 loài và phân loài giun ñất thuộc
5 giống, 3 họ ở khu vực phía Tây Nam VQG Kon Ka Kinh. Trong ñó
có 11 loài lần ñầu tiên phát hiện ở khu vực Gia Lai – Kon Tum, 6 loài
Ph. sp1, Ph. sp2, Ph. sp3, Ph. sp4, Ph. sp5, Ph. sp6 ñược GS.TSKH.
Thái Trần Bái xác ñịnh là những loài khác với những loài ñã phát
hiện ở khu vực Tây Nguyên và Việt Nam, 6 loài này ñều thuộc giống
Pheretima và ñang chờ thêm dẫn liệu ñể ñịnh tên khoa học. (bảng
3.1)
- Sinh khối của giun ñất ñược tính bằng trọng lượng giun ñất
sau khi ñã ñịnh hình trong dung dịch focmol 4%, tính cả ñất có trong
ruột giun ñất.
2.3.4. Phương pháp ñịnh loại
Phân loại giun ñất theo khoá ñịnh loại của các tác giả trong và
ngoài nước: Thái Trần Bái 1983, 1984 [34], [35]; Chen Y 1935 [32];
Phạm Thị Hồng Hà 1984, 1995 [17].
Mẫu nghiên cứu ñược phân tích và ñịnh loại tại Trung tâm
nghiên cứu ñộng vật ñất, khoa Sinh học, Trường Đại học sư phạm Hà
Nội I do GS.TSKH. Thái Trần Bái trực tiếp kiểm tra. Mẫu sau khi
phân tích ñược ñem về lưu trữ tại Phòng thí nghiệm Động vật của
khoa Sinh – Môi trường, trường Đại học Sư phạm, Đại học Đà Nẵng.
2.3.5. Phương pháp xử lý số liệu
Xử lý số liệu thống kê và vẽ biểu ñồ bằng phần mềm Exel,
Primer version 5.0.
Bảng 3.1. Thành phần và mức ñộ phổ biến của các loài giun ñất gặp
ở khu vực phía Tây Nam VQG Kon Ka Kinh
3.1.2. Cấu trúc thành phần loài giun ñất
Xét về giống: Các loài trong giống Pheretima chiếm ưu thế lớn
nhất với 83,33% trong tổng số loài phát hiện ñược ở khu vực phía
Tây Nam VQG Kon Ka Kinh (bảng 3.2). So với những dẫn liệu từ
các nghiên cứu trước ñây của các tác giả về khu hệ giun ñất ở khu
vực Tây Nguyên thì ñiều này là phù hợp với ñặc ñiểm chung của
giun ñất Đông Dương là khu vực nằm trong vùng phân bố gốc của
giống Pheretima. Còn lại, 4 giống Pontoscolex, Dichogaster,
Gordiodrilus, Nematogenia gặp với tỉ lệ thấp, mỗi giống chỉ gặp 1
loài chiếm 4,17% tổng số loài ñã gặp.
Các vùng khác
Tây
Nam
VQG
Kon
Ka
Vùng Vùng KBT VQG
ñồi núinúi phía TN Tam
S
T
T
Gia
Lai – miền
Nam Bà Nà Đảo
Đà
LOÀI
Kon Trung Nẵng
Kinh
Tum
[3]
[18]
+
[16]
[8]
+
1
2
Pontoscolex corethrurus (Miiller, 1856)
Dichogaster bolaui (Mich., 1891)
Pheretima alluxa Thai, 1984
Ph. anomala Mich., 1907
Ph. bianensis Stephenson, 1931
Ph. campanulata (Rosa, 1890)
Ph. conhanungensis Thai, 1984
Ph. corticus (Kinberg, 1867)
Ph. exigua austrina Gates, 1932
Ph. exilisaria Thai, 1984
Ph. houlleti (Perrier, 1872)
Ph. multitheca multitheca Chen, 1938
Ph. oculata ankheana Thai, 1984.
Ph. sp1
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
3
+
4
5
+
+
+
+
+
+
+
+
Số loài ñược sắp xếp trong các họ và giống như sau:
6
Bảng 3.2. Cấu trúc thành phần loài giun ñất ở khu vực phía Tây Nam
VQG Kon Ka Kinh
7
+
+
+
8
+
+
9
S
T
T
1
Loài
10
11
12
13
14
15
16
17
18
19
20
21
22
23
24
+
Họ
Giống
Số
lượng
Tỉ lệ %
+
+
Glossoscolecidae Mich., 1928 Pontoscolex 1 loài
Megasscolecidae Michaelsen, Dichogaster 1 loài
1900
4,17%
4,17%
20 loài 83,33%
4,17%
4,17%
24 loài 100%
2
Pheretima
Ph. sp2
Ph. sp3
Ph. sp4
Ph. sp5
Gordiodrilus 1 loài
Nematogenia 1 loài
3
Ocnerodrilidae Beddard, 1891
TS
3 họ
5 giống
Xét về họ: Trong 3 họ Glossoscolecidae, Megasscolecidae,
Ph. sp6
Ocnerodrilidae gặp ở khu vực nghiên cứu, họ Megasscolecidae là
phong phú nhất chiếm 87,5% tổng số loài giun ñất ở khu vực nghiên
cứu. Họ Ocnerodrilidae gặp 2 loài, chiếm 8,34% và họ
Glossoscolecidae chỉ gặp 1 loài chiếm tỉ lệ 4,17%.
Ph. truongsonensis Thai, 1984
Ph. varians songbaana Thai, 1984
Ph. vietnamensis Thai, 1984
Gordiodrilus travancorensis (Mich.)
Nematogenia panamaensis(Eisen, 1900)
Tổng số loài
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
Nếu so sánh với các vùng khác, chúng tôi nhận thấy khu hệ
giun ñất phía Tây Nam VQG Kon Ka Kinh mang ñặc ñiểm của khu
hệ giun ñất vùng ñồi núi Gia Lai – Kon Tum (chỉ số tương ñồng là
24 27
28
58 40
Chỉ số tương ñồng
0,58 0,61 0,32 0,16
0,58) và vùng núi phía Nam miền Trung (chỉ số tương ñồng là 0,61)
với rất nhiều loài chung. Các vùng ñịa lý càng cách xa khu vực
nghiên cứu thì tính chất tương ñồng càng giảm. Cụ thể, khu vực
nghiên cứu chỉ có 9 loài chung với khu bảo tồn thiên nhiên Bà Nà,
thành phố Đà Nẵng với chỉ số tương ñồng là 0,32; nếu so với khu hệ
giun ñất ở VQG Tam Đảo thì chỉ số tương ñồng rất thấp 0,16 với 4
loài chung. Các loài chung với các khu vực là những loài phân bố
rộng ở vùng ñồi núi nước ta. (bảng 3.1)
ñặc hữu trong nhóm Pheretima không có manh tràng (Pheretima
sp2).
- Yếu tố Đông Dương – Trung Hoa chiếm tỉ lệ cao nhất 75%,
gồm các loài trong giống Pheretima có manh tràng.
+ Yếu tố ñịa ñộng vật học Etiopi chiếm 8,3% bao gồm 1 loài
trong giống Dichogaster (Dichogaster bolaui) và 1 loài trong giống
Gordiodrilus (Gordiodrilus travancorensis).
3.1.3. Tính chất ñịa ñộng vật học của khu hệ giun ñất ở khu
vực phía Tây Nam VQG Kon Ka Kinh
+ Yếu tố ñịa ñộng vật học Tân nhiệt ñới chiếm 8,3% bao gồm 1
loài trong giống Nematogenia (Nematogenia panamaensis) và 1 loài
trong giống Pontoscolex (Pontoscolex corethrurus).
Tính chất ñịa ñộng vật học của khu hệ giun ñất ở khu vực phía
Tây Nam VQG Kon Ka Kinh ñược trình bày ở bảng 3.3.
Bảng 3.3. Các yếu tố ñịa ñộng vật học của khu hệ giun ñất phía Tây
Nam VQG Kon Ka Kinh
Như vậy, khu hệ giun ñất ở khu vực phía Tây Nam VQG
Kon Ka Kinh, Gia Lai có yếu tố ñịa ñộng vật học Ấn Độ - Trung Hoa
là chủ yếu. Yếu tố ñịa ñộng vật khác chiếm tỉ lệ thấp.
Yếu tố ñịa ñộng vật học
S
T
T
Ấn Độ - Trung Hoa
Tân
Etiopi nhiệt
ñới
3.1.4. Danh mục các loài giun ñất ở khu vực nghiên cứu
GIỐNG
Đặc Đông Dương
hữu
Trung Hoa
Mỗi loài ñược giới thiệu theo thứ tự: tên khoa học, phân bố và
1 Dichogaster
2 Gordiodrilus
3 Nematogenia
1 loài
1 loài
1 loài
nhận xét.
Mỗi loài có tên la tinh, tư liệu gốc, các synonym, tư liệu nhắc
lại lần ñầu ở Việt Nam, tư liệu nhắc lại lần ñầu ở khu vực nghiên cứu
(nếu có).
PheretimaCó manh tràng
1 loài
1 loài
18 loài
4
Không manh tràng
5 Pontoscolex
Tổng số loài
Tỉ lệ % từng yếu tố
1 loài
2 loài 2 loài
8,3% 8,3%
2 loài
8,3%
18 loài
75%
3.2. Đặc ñiểm phân bố của giun ñất ở khu vực phía Tây Nam
VQG Kon Ka Kinh, Gia Lai
+ Yếu tố ñịa ñộng vật học Ấn Độ - Trung Hoa chiếm ưu thế
83,3% tổng số loài, trong ñó:
3.2.1. Các nhóm hình thái sinh thái giun ñất gặp ở phía Tây
Nam VQG Kon Ka Kinh
- Yếu tố ñặc hữu chiếm 8,3% bao gồm 1 loài ñặc hữu trong
nhóm Pheretima có manh tràng (Pheretima vietnamensis) và 1 loài
Dựa theo cách phân chia của Thái Trần Bái, năm 1983, phân
chia các loài giun ñất thành 3 nhóm hình thái sinh thái khác nhau thì
khu hệ giun ñất phía Tây Nam VQG Kon Ka Kinh cũng gặp một số
ñại diện của 3 nhóm hình thái sinh thái này.
Dựa trên thực tế ñịa hình của khu vực nghiên cứu, chúng tôi
xét sự phân bố của giun ñất ở phía Tây Nam VQG Kon Ka Kinh theo
4 sinh cảnh: rừng nguyên sinh, rừng thứ sinh, rừng trồng và ñất trồng,
trong 2 mùa (mùa mưa và mùa khô) và theo các ñai ñộ cao khác nhau
(dưới 800m, 800m ñến dưới 1000m, 1000m ñến dưới 1200m và trên
1200m). Mặt khác, chúng tôi còn xét ñến sự phân bố của giun ñất
theo ñộ sâu các tầng ñất.
Nhóm thảm mục gặp 3 loài: Ph. alluxa, Ph. bianensis và Ph.
truongsonensis, ñều thuộc nhóm loài gốc.
Nhóm ñất – thảm mục gặp 5 loài: Ph. houlleti, Ph. corticus,
Ph. multitheca multitheca, Ph. anomala, Ph. campanulata.
Nhóm ở ñất chính thức: Pont. corethrurus, Ph. vietnamensis,
Ph. varians songbaana, Ph. conhanungensis, Ph. exigua austrina,
Ph. oculata ankheana, Ph. exilisaria, Dich. bolaui, Gordiodrilus
travancorensis, Nematogenia panamaensis.
3.2.2.1. Đặc ñiểm phân bố của giun ñất theo sinh cảnh
Giữa các sinh cảnh có sự sai khác rõ rệt về thành phần loài
giun ñất, giảm dần từ rừng nguyên sinh 19 loài chiếm 79,2%, rừng
thứ sinh 9 loài chiếm 37,5%, tiếp ñến ñất trồng 7 loài chiếm 29,2%
và thấp nhất là rừng trồng với 5 loài chiếm 20,8% so với tổng số loài
thu ñược ở khu vực nghiên cứu. (bảng 3.5 và hình 3.2)
3.2.2. Đặc ñiểm phân bố của các loài giun ñất ở khu vực
nghiên cứu
Bảng 3.4. Các chỉ số ña dạng của giun ñất theo sinh cảnh, theo mùa
và theo ñộ cao ở khu vực phía Tây Nam VQG Kon Ka Kinh
Như vậy, chỉ số ña dạng loài ở sinh cảnh rừng nguyên sinh là
cao nhất (DMg = 2,83; H’ = 2,02; J = 0,69); tiếp ñến là rừng thứ sinh
(DMg= 1,27; H’ = 1,11; J = 0,51), ñất trồng (DMg= 1,09; H’ = 1,29; J =
0,66) và thấp nhất là rừng trồng (DMg= 0,71; H’ = 0,45; J = 0,28).
(bảng 3.4)
TT
Số
loài
19 2,83
9
5
7
21 2,79
12 1,89
6
Chỉ số ña dạng
Phân bố
DMg
H'
J'
Rừng nguyên sinh
Rừng thứ sinh
Rừng trồng
2,02
1,11
0,45
1,29
1,95
1,30
1,03
1,76
1,09
1,05
0,69
0,51
0,28
0,66
0,64
0,52
0,57
0,59
0,47
0,65
Theo
sinh
cảnh
1,27
0,71
1,09
1
2
3
Đất trồng
Theo Mùa mưa
Tính ña dạng của các loài giun ñất giảm dần, cao nhất ở sinh
cảnh rừng nguyên sinh do ñộ ẩm cao, lớp thảm mục dày và có ñộ che
phủ thực vật kín tạo ñiều kiện thuận lợi cho nhóm sống thảm mục
(Ph. alluxa, Ph. bianensis, Ph. truongsonensis), nhóm sống ñất –
thảm mục và nhóm ñào hang; rừng thứ sinh ñộ ña dạng thấp hơn
nhưng vẫn xuất hiện ñầy ñủ các ñại diện của 3 nhóm hình thái sinh
thái.
mùa
Mùa khô
Dưới 800m
Từ 800 ñến dưới1000m
0,89
Theo
ñộ cao
20 2,73
Từ 1000 ñến dưới 1200m 10 1,67
Trên 1200m 0,97
5
Chú thích: DMg: chỉ số ña dạng Margalef; H’: chỉ số Shannon –
Weaver; J : Chỉ số ña dạng tiềm tàng
90
80
70
60
50
40
30
20
10
0
Bảng 3.5. Thành phần loài và ñộ phong phú của các loài giun ñất
theo các sinh cảnh tại khu vực phía Tây Nam VQG Kon Ka Kinh
THEO SINH CẢNH
79,2%
Rừng
nguyên
sinh
Rừng
thứ
sinh
S
T
T
Rừng
trồng
Đất
LOÀI
trồng
n% p% n% p% n% p% n% p%
37,5%
1
2
0,11
-
61,55 26,49 82,43 28,27 29,6921,77
Pontoscolex corethrurus (Miiller,1856)
Dichogaster bolaui (Mich., 1891)
Pheretima alluxa Thai, 1984
Ph. anomala Mich., 1907
Ph. bianensis Stephenson, 1931
Ph. campanulata (Rosa, 1890)
Ph. corticus (Kinberg, 1867)
Ph. conhanungensis Thai, 1984
Ph. exigua austrina Gates, 1932
Ph. exilisaria Thai, 1984
Ph. houlleti (Perrier, 1872)
Ph. multitheca multitheca Chen, 1938
Ph. oculata ankheana Thai, 1984
Ph. sp1
0,39 0,2
20,8%
3
22,95 5,81 8,64 5,29
0,71 3,85
4
5
8,98 16,23
6
2,16
3,77 0,88 4,02 0,34 0,91 7,81 31,77
Rừng nguyên Rừng thứ sinh Rừng trồng
Đất trồng
7
13,41 25,5 0,35 0,68 6,08 58,04
sinh
8
2,95
0,91
0,11
1,02
0,45
0,45
1,32 0,53 7,83
9
0,06
0,14
0,66
0,91
0,19
2,34 0,78
10
11
12
13
14
15
16
17
18
19
20
21
22
23
24
Hình 3.2. Mức ñộ phong phú về thành phần loài giun ñất của các
sinh cảnh so với khu hệ giun ñất phía Tây Nam VQG Kon Ka Kinh
1,69 3,08 46,8842,92
Tính ña dạng ở sinh cảnh rừng trồng giảm rõ rệt do chủ yếu là
thông 3 lá, tuổi thông còn nhỏ nên ñộ che phủ thực vật ít, lớp thảm
mục rất mỏng và ñộ ẩm nền ñất thấp nên hầu như không thấy các loài
sống thảm mục, các loài sống ñất – thảm mục cũng ít phong phú
(chiếm ưu thế về ñộ phong phú số lượng cũng như sinh khối vẫn là
loài sống ñặc trưng trong sinh cảnh nhân tác Pont. corethrurus với
82,43% số lượng và 28,27% sinh khối). Tuy ña dạng hơn sinh cảnh
rừng trồng, nhưng ở sinh cảnh ñất trồng ñộ ña dạng cũng không cao
do ñiều kiện canh tác, ñất thường xuyên bị xáo trộn, không có lớp
thảm mục nên những loài sống ñào hang có kích thước lớn, những
loài sống ở lớp thảm mục không thể sống ñược.
1,69 5,26
0,11 13,95
Ph. sp2
1,48
0,23
1,03
-
Ph. sp3
Ph. sp4
0,71 5,88
Ph. sp5
0,23
3,07
1,48
6,14
-
Ph. sp6
4,6
Ph. truongsonensis Thai, 1984
Ph. varians songbaana Thai, 1984
Ph. vietnamensis (Thai, 1984)
Gordiodrilus travancorensis (Mich.)
Nematogenia panamaensis(Eisen,1900)
Cá thể non không rõ loài
1,64 4,41 6,81
1,66 16,58 27,21
0,39
-
0,23
-
10,55 1,57
34,43 22,47 5,64 11,93 7,77 4,44 1,95 0,99
277
880
457
567
149
296
151
256
Tổng số cá thể trưởng thành
Tổng số cá thể quan sát (cá thể)
Sinh lượng tương ứng (gam)
989,19
19
236,3
198,14
5
102,1
8
7
9
Tổng số loài (loài)
Nhìn chung, ở cả 4 sinh cảnh ñã gặp Ph. campanulata là loài
giun ñất gặp với ñộ phong phú cao. Pont. corethrurus là loài ñặc
trưng cho nền ñất nhân tác, gặp ở hầu hết các sinh cảnh, khá phong
Chú thích:
n%: Phần trăm số cá thể; p%: Phần trăm sinh khối;(-) : giá trị < 0,05%
Bảng 3.6. Thành phần loài và ñộ phong phú của các loài giun ñất
phân bố theo mùa tại khu vực phía Tây Nam VQG Kon Ka Kinh
phú về số lượng cũng như về sinh khối ở cả sinh cảnh rừng thứ sinh,
rừng trồng và ñất trồng. Trong khi ñó, 2 loài Ph. houlleti, Ph.
campanulata lại khá phong phú ở sinh cảnh rừng trồng và ñất trồng.
T
T
1
Mùa mưa
Mùa khô
n% p%
LOÀI
n%
p%
36,54
8,96 21,24 11,24
Dich.
bolaui,
Gordiodrilus
travancorensis,
Nematogenia
Pontoscolex corethrurus (Miiller, 1856)
Dichogaster bolaui (Mich., 1891)
Pheretima alluxa Thai, 1984
Ph. anomala Mich., 1907
Ph. bianensis Stephenson, 1931
Ph. campanulata (Rosa, 1890)
Ph. corticus (Kinberg, 1867)
Ph. conhanungensis Thai, 1984
Ph. exigua austrina Gates, 1932
Ph. exilisaria Thai, 1984
Ph. houlleti (Perrier, 1872)
Ph. multitheca multitheca Chen, 1938
Ph. oculata ankheana Thai, 1984
Ph. sp1
2
3
0,06
3,65
0,25
3,71
2,7
-
panamaensis, Ph. multitheca multitheca, Ph. anomala, Ph. exilisaria
là những loài có kích thước nhỏ bé, phát hiện với số lượng rất ít ở các
sinh cảnh khác nhau.
1,15 46,06 30
0,68
4
5
9,82
5,9
4,77 20,2
0,48 1,17
6
3.2.2.2. Đặc ñiểm phân bố của giun ñất theo mùa
7
1,76
8,62
0,06
1,1
8
25,65 0,48 12,14
Mẫu thu vào mùa mưa không chỉ phong phú về thành phần loài
mà số lượng và sinh khối cũng cao hơn mùa khô rất nhiều dẫn ñến sự
chênh lệch rõ rệt về chỉ số ña dạng giữa 2 mùa. Số lượng loài gặp vào
mùa mưa là 21 loài, chỉ số ña dạng cao (DMg = 2,79; H’ = 1,95; J =
0,64); mùa khô gặp 12 loài, chỉ số ña dạng thấp hơn (DMg = 1,89; H’
= 1,30; J = 0,52). (bảng 3.4 và bảng 3.6)
9
-
3,1 0,32
0,24 0,89
0,95 1,27
0,24 1,22
0,95 1,01
10
11
12
13
14
15
16
17
18
19
20
21
22
8,18
0,19
4,04
0,5
0,31
0,06
0,94
0,13
0,25
0,13
1,7
0,78
10,32
0,76
-
Ph. sp2
Ph. sp3
Ph. sp4
Ph. sp5
Sự phong phú và ña ñạng của giun ñất vào mùa mưa là do ñiều
kiện môi trường thuận lợi, lượng mưa lớn, nền ñất ẩm, ñộ mùn cao.
Vào mùa khô, khí hậu khô hạn kéo dài, nhiều tháng không mưa nên
hầu hết các loài giun ñất gặp vào mùa này có kích thước nhỏ hơn rất
nhiều những dạng cùng loài vào mùa mưa, nhiều nơi phát hiện có
phân giun mới ñùn lên nhưng phải ñào rất sâu mới gặp như loài Ph.
conhanungensis. Từ ñó có thể nhận ñịnh do ñộ ẩm lớp ñất mặt thấp
vào mùa khô nên một số loài có thể chui xuống lớp ñất sâu hơn mà
mẫu lượm không thu ñược.
1,04
-
Ph. sp6
3,4
Ph. truongsonensis Thai, 1984
Ph. varians songbaana Thai, 1984
Ph. vietnamensis (Thai, 1984)
1,64
9,31
1,26
6,41
2,86 8,22
23 Gordiodrilus travancorensis (Mich.)
24 Nematogenia panamaensis(Eisen, 1900)
Cá thể non không rõ loài
0,24
-
1,7
17,42
780
0,12
17,78 18,38 12,31
197
222
419
Tổng số cá thể non(cá thể)
810
Tổng số cá thể trưởng thành(cá thể)
Tổng số cá thể quan sát (cá thể)
Sinh lượng tương ứng (gam)
Tổng số loài (loài)
1590
1337,23
21
188,58
12
Chú thích: n%:Phần trăm số cá thể; p%:Phần trăm sinh khối; (-):giá trị < 0,05
Tuy nhiên số liệu cho thấy có những loài dễ gặp vào mùa này
hoặc mùa kia, không thể khẳng ñịnh chúng chỉ có ở một mùa (mùa
khô hoặc mùa mưa). Ngoài ra, số lượng giun non không xác ñịnh
ñược loài chiếm tỉ lệ cao về số lượng cũng như về sinh khối, có thể
có nhiều loài giun ñất chưa ñược thống kê ñược nằm trong nhóm
giun non này, trong ñó có thể có cả những loài chưa thống kê ñược
vào một mùa nào ñó mà ñã ñược gặp và thống kê ở mùa kia.
3.2.2.3. Đặc ñiểm phân bố của giun ñất theo ñộ sâu
ñất vào mùa khô rất thấp và ñộ phổ biến của từng loài ở các sinh cảnh
cũng nghèo hơn mùa mưa rất nhiều.
Giun ñất ở sinh cảnh rừng nguyên sinh và thứ sinh thường tập
trung nhiều ở tầng ñất mặt A1. Ở các tầng ñất A1, A2 chủ yếu gặp
nhóm sống ñất chính thức là
Ph. varians songbaana, Ph.
vietnamensis. Loài Ph. conhanungensis gặp nhiều ở các tầng ñất, cả
tầng ñất mặt hay xuống tới lớp ñất sâu hơn, 30 - 40cm. Ở rừng trồng
và ñất trồng không gặp các loài sống thảm mục. Sự phân bố và mật
ñộ giun ñất theo ñộ sâu cũng khác biệt, giun ñất tập trung ở lớp ñất
A2 (10 – 20cm) nhiều hơn ở lớp ñất mặt A1 (0 – 10cm), hầu như
không gặp giun ñất ở tầng A4.
Giữa các sinh cảnh và tùy theo mùa, sự sai khác của giun ñất
không chỉ trên thành phần loài mà cả trên mật ñộ và phân bố của các
loài ưu thế trong các nền ñất khác nhau.(hình 3.4 và hình 3.5)
Ở các hố ñào ñịnh lượng, trong sinh cảnh rừng nguyên sinh,
mật ñộ trung bình 10 – 38 cá thể/m2 (giao ñộng trong khoảng 3 – 77
cá thể/m2) và sinh khối trung bình là 8,4 – 36,9 gam/m2 (giao ñộng
trong khoảng 0,6 – 70,1 gam/m2). Rừng thứ sinh, mật ñộ trung bình 7
– 29 cá thể/m2 (giao ñộng trong khoảng 2 – 58 cá thể/m2) và sinh
khối trung bình là 5,5 – 23,6 gam/m2 (giao ñộng trong khoảng 0,5 –
52,9gam/m2). Rừng trồng, mật ñộ trung bình 5 – 21 cá thể/m2 (giao
ñộng trong khoảng 4 – 42 cá thể/m2) và sinh khối trung bình là 2,3 –
15,3 gam/m2 (giao ñộng trong khoảng 0,3 – 18,4gam/m2). Đất trồng,
mật ñộ trung bình 2 – 18 cá thể/m2 (giao ñộng trong khoảng 1 – 45 cá
thể/m2) và sinh khối trung bình là 0,4 – 8,9 gam/m2 (giao ñộng trong
khoảng 0,06 – 9,4gam/m2).
Sự khác biệt về phân bố của giun ñất ở các nên ñất là do sự
khác nhau về ñộ ẩm của các tầng ñất. Ở rừng nguyên sinh và rừng
thứ sinh, do có ñộ che phủ rộng bởi lớp phủ thực vật dày làm cho ñộ
ẩm lớp ñất mặt cao. Trong khi ñó, sinh cảnh rừng trồng chủ yếu là
thông, tuổi thông còn nhỏ, tạo ñộ phủ thưa thớt, tán lá không che kín
ñược mặt ñất, lớp ñất mặt khá khô do ñộ ẩm thấp, theo chiều sâu của
lớp ñất ñộ ẩm tăng dần. Sinh cảnh ñất trồng thường xuyên bị xáo trộn
và không có lớp phủ thảm mục nên ở lớp ñất mặt có ñộ ẩm thấp kéo
theo sự phân bố của giun ñất ở tầng mặt ít hơn tầng A2.
Vì tính chất khắc nghiệt của mùa khô nên mật ñộ của giun ñất
theo tầng ñất rất thấp và ñộ phổ biến của từng loài cũng không cao;
hầu như không thấy nhóm sống thảm mục, nhóm sống tầng ñất mặt
ít. Kích thước và khối lượng của một số loài giun ñất gặp vào mùa
mưa lớn hơn nhiều so với mùa khô, giun ñất cũng phân bố ở các tầng
ñất sâu hơn mùa khô.
Nhìn chung, ở khu vực nghiên cứu, giun ñất không phân bố
quá sâu. Vào mùa mưa, ở nền ñất rừng nguyên sinh gặp giun ñất ở ñộ
sâu từ 0 – 40cm, từ 0 – 30cm ở rừng thứ sinh và từ tầng 10 – 30cm ở
2 sinh cảnh rừng trồng và ñất trồng. Mật ñộ của giun ñất theo tầng
3.2.2.4. Đặc ñiểm phân bố của giun ñất theo ñộ cao
Sự phân bố giun ñất ở các ñai ñộ cao có sự khác biệt, ở ñai ñộ
cao dưới 800m gặp 6 loài giun ñất, ña dạng nhất ở ñai ñộ cao từ 800
ñến dưới 1000m với 20 loài, gặp 10 loài ở ñai từ 1000m ñến dưới
1200m, và chỉ gặp 5 loài ở ñai ñộ cao trên 1200m. Sự chênh lệch về
thành phần loài giữa các ñai ñộ cao gắn liền với các kiểu sinh cảnh
phân bố của các loài giun ñất. (hình 3.6)
Bảng 3.7. Thành phần loài và ñộ phong phú của các loài giun ñất
theo các ñai ñộ cao tại khu vực phía Tây Nam VQG Kon Ka Kinh
PHÂN CHIA CÁC ĐỘ CAO (ñơn vị: mét)
S
T
T
800-
<1000
1000-
<1200
LOÀI
< 800
> 1200
n% p% n% p% n% p% n% p%
43,04 39,72 39,38 10,2
0,32 0,17
1
2
Pontoscolex corethrurus(Miiller,1856)
Dichogaster bolaui (Mich., 1891)
Pheretima alluxa Thai, 1984
Ph. anomala Mich., 1907
Ph. bianensis Stephenson, 1931
Ph. campanulata (Rosa, 1890)
Ph. corticus (Kinberg, 1867)
Ph. conhanungensis Thai, 1984
Ph. exigua austrina Gates, 1932
Ph. exilisaria Thai, 1984
Ph. houlleti (Perrier, 1872)
Ph. multitheca multitheca Chen, 1938
Ph. oculata ankheana Thai, 1984
Ph. sp1
4,42 1,69 59,29 13,32 51,25 15,21
3
Chỉ số ña dạng ở các ñai ñộ cao cũng có sự biến thiên, thấp
nhất là ñộ cao dưới 800m (DMg = 0,89; H’ = 1,03; J = 0,57), cao nhất
là ñộ cao từ 800m ñến dưới 1000m (DMg = 2,73; H’ = 1,76; J = 0,59),
thấp hơn là ñộ cao từ 1000m ñến dưới 1200m (DMg = 1,67; H’ = 1,09;
J = 0,47) và ñộ cao trên 1200m (DMg = 0,97; H’ = 1,05; J = 0,65).
(bảng 3.4)
0,29
2,36 6,61 16,21 27,3
6,33 27,58 1,77 4,73 0,4 0,3
9,66 34,82 1,58 5,49
0,9
4
7,5 18,0
5,0 23,49
5
6
7
1,4
1,08 3,56 1,16
8
1,9
0,68 0,15
-
2,37
0,4
9
0,07 0,06
10
11
12
13
14
15
16
17
18
19
20
21
22
23
24
37,97 37,27 0,96 1,13
0,29 0,89
0,4
0,37
0,29 0,19
Độ phong phú về thành phần loài cao nhất ở ñộ cao từ 800m
ñến dưới 1000m với 20 loài giun ñất, vì ở ñai này là phần chân và
sườn thấp của các ñỉnh núi có thảm che thực vật kín, ñộ ẩm cao, thảm
mục dày. Có thể coi ñây là ñai chuyển tiếp giữa vùng ñồi nhân tác và
vùng núi, có sự di nhập của các loài vùng ñồi lên và các loài vùng núi
cao xuống nên gặp hầu hết các loài giun thuộc cả 3 nhóm hình thái
sinh thái. Những loài thường gặp trong lớp thảm mục như: Ph.
alluxa, Ph. bianensis và Ph. truongsonensis…và những loài sống
trong các tầng ñất như Ph. conhanungensis, Ph. vietnamensis, Ph.
varians songbaana là những loài có ñộ phong phú hơn cả.
0,37 1,04
0,4 42,07
0,79 0,06
Ph. sp2
Ph. sp3
Ph. sp4
1,11 1,01
0,29 1,38
0,15 0,06
Ph. sp5
Ph. sp6
1,4
2,8
3,18
3,21
10,0 18,18
2,5 2,05
Ph. truongsonensis Thai, 1984
Ph. varians songbaana Thai, 1984
Ph. vietnamensis (Thai, 1984)
Gordiodrilus travancorensis (Mich.)
Nematogenia panamaensis(Eisen,1900)
10,32 8,12 2,37 0,76
0,32
-
0,15
-
1,58 0,85 22,71 19,67 14,23 8,78 23,75 23,06
Cá thể non không rõ loài
Tổng số cá thể non
Tổng số cá thể trưởng thành
Tổng số cá thể quan sát (cá thể)
Sinh lượng tương ứng (gram)
Tổng số loài (loài)
132
184
316
111
142
253
45
35
80
1356
117,68
1005,92
20
328,06
10
74,15
6
5
Chú thích: n%: Phần trăm số cá thể; p%: Phần trăm sinh khối; (-):
Giá trị < 0,05
Các ñai cao hơn, từ trên 1000m ñến trên 1200m, là các ñai cao
thuộc phần ñỉnh và sườn cao của các ñỉnh núi rừng tự nhiên thường
rất dốc nên ñộ ẩm thấp hơn nhiều các vùng thấp hơn, lớp thảm mục
cũng mỏng hơn. Đó chính là yếu tố làm giảm sự phong phú của các
loài giun ñất ở các ñai cao. Hầu hết những loài giun ñất gặp ở các ñộ
cao này là nhóm sống trong lớp thảm mục ẩm ướt: Ph. alluxa, Ph.
bianensis và Ph. truongsonensis. Cũng bắt gặp những loài sống trong
ñất như Ph. conhanungensis, Ph. vietnamensis. Riêng loài Ph.
conhanungensis phải thu mẫu ở rất sâu.
KẾT LUẬN
1. Ở khu vực phía Tây Nam VQG Kon Ka Kinh, tỉnh Gia Lai
ñã gặp 24 loài và phân loài giun ñất thuộc 5 giống, 3 họ. Trong ñó có
11 loài lần ñầu tiên phát hiện ở khu vực Gia Lai – Kon Tum và 6
dạng chưa ñược ñịnh tên khoa học. Các loài trong giống Pheretima
chiếm ưu thế (chiếm 83,33%), họ Megasscolecidae là phong phú
nhất chiếm 87,5% tổng số loài giun ñất ở khu vực nghiên cứu.
2. Sinh cảnh rừng nguyên sinh có số loài phong phú nhất với
19 loài (chiếm 79,2% tổng số loài), 9 loài gặp ở rừng thứ sinh (chiếm
37,5%), 7 loài ở ñất trồng (chiếm 29,2%) và sinh cảnh rừng trồng với
5 loài (chiếm 20,8%). Chỉ số ña dạng cũng giảm dần từ sinh cảnh
rừng nguyên sinh ñến rừng thứ sinh, ñất trồng và thấp nhất là rừng
trồng.
Số lượng loài giun ñất chỉ phân bố ở một ñai ñộ cao (không
gặp ở các ñai khác) khá nhiều: ở ñộ cao dưới 800m gặp 2 loài, gặp 11
loài ở ñộ cao 800m ñến dưới 1000m và cũng gặp 2 loài ở ñộ cao từ
1000m ñến dưới 1200m. Điều này chưa thể khẳng ñịnh là ít có sự
trao ñổi các loài giun ñất giữa các ñai ñộ cao của các vùng sinh cảnh,
cần phải thu mẫu ở khu vực rộng lớn hơn, trên tất cả các ñộ cao mới
có thể ñưa ra nhận ñịnh.
3. Vào mùa mưa gặp 21 loài giun ñất (chiếm 87,5% tổng số
loài) và chỉ gặp 12 loài giun ñất (chiếm 50%) vào mùa khô. Kích
thước và sinh khối giun ñất thu ñược vào mùa mưa thường lớn hơn
những cá thể cùng loài thu ñược vào mùa khô.
3.3. Tiềm năng sử dụng giun ñất ở VQG Kon Ka Kinh
3.3.1. Bảo tồn loài giun ñất quý hiếm
4. Phân bố theo ñộ sâu, các loài giun ñất ñã gặp chủ yếu là
nhóm sống từ 0 ñến 30cm, phân bố sâu nhất ñến ñộ sâu 40cm. Có sự
chênh lệch rõ rệt về ñộ phong phú theo ñộ sâu vào mùa mưa và mùa
khô ở các sinh cảnh.
3.3.2. Giun ñất và vai trò kinh tế
3.3.2.1. Sử dụng giun ñất ñể cải tạo ñất trống, ñồi trọc, ñất bạc
màu
3.3.2.2. Sử dụng giun ñất làm thức ăn cho gia súc, gia cầm
3.3.2.3. Sử dụng giun ñất như yếu tố chỉ thị sinh học
3.3.2.4. Sử dụng giun ñất làm dược liệu
5. Sự phân bố và tính ña dạng của các loài giun ñất ở các ñai ñộ
cao có sự khác biệt, ở ñai ñộ cao dưới 800m gặp 6 loài giun ñất, ña
dạng nhất ở ñai ñộ cao từ 800 ñến dưới 1000m với 20 loài, gặp 10
loài ở ñai từ 1000m ñến dưới 1200m, và chỉ gặp 5 loài ở ñai ñộ cao
trên 1200m.
3.3.2.5. Sử dụng giun ñất xử lý rác thải hữu cơ
13 trang
9380
Free
Bạn đang xem tài liệu "Tóm tắt Luận văn Nghiên cứu thành phần và sự phân bố của giun đất ở phía Tây Nam của Vườn Quốc gia Kon Ka Kinh, Gia Lai", để tải tài liệu gốc về máy hãy click vào nút Download ở trên
File đính kèm:
- tom_tat_luan_van_nghien_cuu_thanh_phan_va_su_phan_bo_cua_giu.pdf
