Nhu cầu chăm sóc, phục hồi chức năng của bệnh nhân tai biến mạch máu não khi xuất viện tại Bệnh viện lão khoa Trung ương
Kỷ yếu công trình khoa học 2014 – Phần II
NHU CẦU CHĂM SÓC, PHỤC HỒI CHỨC NĂNG CỦA BỆNH
NHÂN TAI BIẾN MẠCH MÁU NÃO KHI XUẤT VIỆN TẠI
BỆNH VIỆN LÃO KHOA TRUNG ƯƠNG
Ths. Nguyễn Thị Như Mai1, TS. Trần Thị Thanh Hương2
2Trường Đại học Y Hà Nội, email: [email protected]
Tóm tắt: Tai biến mạch máu não là bệnh lý nặng nề và thuộc loại đa tàn tật. Hầu hết
bệnh nhân dù xuất viện vẫn cần tiếp tục được chăm sóc và phục hồi chức năng tại cộng đồng.
Nghiên cứu thực hiện trên 164 bệnh nhân tai biến mạch máu não của bệnh viện Lão khoa
trung ương năm 2013 tại thời điểm xuất viện để đánh giá nhu cầu chăm sóc và phục hồi chức
năng của họ. Kết quả cho thấy có 92,7% bệnh nhân có nhu cầu chăm sóc, trong đó nhu cầu
nhiều nhất là cơ xương khớp (92,7%). Có 89,6% bệnh nhân có nhu cầu phục hồi chức năng
trong đó nhóm nhu cầu trong sinh hoạt hàng ngày cao nhất (67,7%). Vì vậy, bệnh nhân và
gia đình cần được hỗ trợ, hướng dẫn để bệnh nhân được chăm sóc và phục hồi chức năng tốt
nhất khi trở về cộng đồng.
Từ khóa: tai biến mạch máu não, chăm sóc, phục hồi chức năng.
I. ĐẶT VẤN ĐỀ
Nhiều năm qua, tai biến mạch máu não đã và đang là một thách thức lớn đối với nền y
học thế giới cũng như Việt Nam. Theo thống kê của Tổ chức Y tế thế giới năm 2002, tỷ lệ
mắc tai biến mạch máu não hàng năm là 350/100000 dân và có xu hướng ngày càng tăng. Tại
Việt Nam, tỷ lệ hiện mắc và mới mắc trung bình tương ứng là 116/100.000 dân và
28,25/100.000 dân [3, 4]. Bệnh có thể xảy ra ở mọi lứa tuổi nhưng thường gặp nhất là ở nhóm
người cao tuổi. Bệnh có tỉ lệ tử vong cao, nếu bệnh nhân qua được thì cũng để lại những di
chứng nặng nề cho người bệnh như liệt nửa người, nói khó... [7, 10, 13]. Bệnh nhân cần được
tiếp tục chăm sóc và phục hồi chức năng để giảm mức độ tàn phế và thương tật thứ cấp, nâng
cao chất lượng cuộc sống, đặc biệt là những trường hợp xuất viện sớm do hoàn cảnh kinh tế,
điều kiện gia đình... Bệnh viện Lão khoa trung ương là bệnh viện chuyên khoa đầu ngành về
chăm sóc sức khỏe người cao tuổi. Thống kê tại bệnh viện cho thấy, hơn 16% bệnh nhân nội
trú là bệnh nhân tai biến mạch máu não. Những năm gần đây, mỗi năm bệnh viện điều trị cho
hơn 1000 bệnh nhân mắc bệnh này [1, 2, 5]. Bệnh nhân xuất viện cần được đánh giá nhu cầu
chăm sóc và phục hồi chức năng để được hỗ trợ tốt khi trở về cộng đồng. Do đó, chúng tôi
tiến hành nghiên cứu này nhằm xác định nhu cầu chăm sóc và phục hồi chức năng của bệnh
nhân tai biến mạch máu não khi xuất viện tại Bệnh viện Lão khoa Trung ương.
II. ĐỐI TƯỢNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
1. Đối tượng nghiên cứu
Bệnh nhân được chẩn đoán tai biến mạch máu não dựa vào phân loại bệnh tật quốc tế
ICD10, điều trị nội trú tại bệnh viện Lão khoa Trung ương.
* Tiêu chuẩn lựa chọn:
Trường Đại học Thăng Long
187
Kỷ yếu công trình khoa học 2014 – Phần II
Bệnh nhân bị tai biến mạch máu não, ra viện trong thời gian nghiên cứu, bao gồm
các trường hợp được bác sỹ điều trị quyết định ra viện khi tình trạng bệnh ổn định hoặc bệnh
nhân/gia đình xin ra viện vì điều kiện kinh tế, điều kiện gia đình...
* Tiêu chuẩn loại trừ:
Bệnh nhân chuyển viện khác.
Bệnh nhân bị bệnh viện trả về hoặc gia đình xin về do bệnh quá nặng.
Bệnh nhân/ người nhà bệnh nhân không đồng ý tham gia nghiên cứu.
2. Thời gian và địa điểm nghiên cứu: từ tháng 1/2013 đến tháng 11/2013 tại các khoa
điều trị nội trú, Bệnh viện Lão khoa Trung ương.
3. Thiết kế nghiên cứu: Nghiên cứu mô tả cắt ngang
4. Cỡ mẫu và phương pháp chọn mẫu
Cỡ mẫu: Áp dụng công thức cho nghiên cứu cắt ngang
Trong đó:
n: Cꢀ mẫu tối thiểu cần cho nghiên cứu
Z: Hệ số tin cậy, với độ tin cậy 95%, Z = 1,96.
p: Tỷ lệ bệnh nhân TBMMN có nhu cầu phục hồi chức năng tại cộng đồng. Lấy p =
0,556.
d = 0,08 (sai số tuyệt đối cho phép)
Áp dụng công thức ta tính được n = 149.
Cách chọn mẫu: chọn mẫu thuận tiện các bệnh nhân đủ tiêu chuẩn. Trên thực tế,
chúng tôi đã thu thập số liệu được trên 164 bệnh nhân ra viện, đủ tiêu chuẩn cho nghiên cứu.
5. Công cụ và phương pháp thu thập số liệu
- Các điều tra viên là 03 giảng viên thuộc Bộ môn Điều dưꢀng trường Đại học Thăng
Long.
- Sử dụng phiếu đánh giá nhu cầu chăm sóc và phục hồi chức năng của bệnh nhân tai
biến mạch máu não. Thu thập thông tin thông qua hồ sơ bệnh án, hỏi, khám bệnh nhân trong
ngày bệnh nhân ra viện. Những trường hợp bệnh nhân không tỉnh táo hoặc không giao tiếp
được thì khám trên bệnh nhân và hỏi thông tin từ người nhà (người chăm sóc bệnh nhân
thường xuyên). Nội dung phiếu điều tra dựa trên các nội dung về nhu cầu chăm sóc và phục
hồi chức năng của bệnh nhân tai biến mạch máu não theo Tổ chức Y tế thế giới và theo hướng
dẫn của Bộ Y tế. Cụ thể như sau:
6 Theo Tác giả Lê Thị Thảo, tỉ lệ NB sau TBMMN tại cộng đồng quận Ba Đình phụ thuộc trong sinh
hoạt hàng ngày là 54,9%
Trường Đại học Thăng Long
188
Kỷ yếu công trình khoa học 2014 – Phần II
* Đánh giá nhu cầu chăm sóc: theo 7 nhóm nhu cầu, mỗi nhóm có các nội dung chi
tiết. Bảy nhóm nhu cầu chăm sóc bao gồm: chăm sóc tư thế đúng, chăm sóc hô hấp, chăm sóc
dinh dưꢀng, chăm sóc đại tiện, chăm sóc tiết niệu, chăm sóc và phòng chống loét, chăm sóc
cơ xương khớp.
- Mỗi nhóm nhu cầu, được đánh giá là có nhu cầu khi ít nhất một trong các nội dung
chi tiết là “có nhu cầu”.
- Với nhu cầu chăm sóc chung: Có nhu cầu chăm sóc khi có ít nhất 1 trong 7 nhóm
nhu cầu trên.
* Đánh giá nhu cầu phục hồi chức năng:
Có 14 nội dung, thuộc 3 nhóm nhu cầu: sinh hoạt hàng ngày, giao tiếp, vận động. Mỗi
nội dung được đánh giá là không có hoặc có nhu cầu.
- Xác định từng nhu cầu PHCN:
Không có nhu cầu PHCN (Mức độ 0): Không cần trợ giúp
Có nhu cầu PHCN mức độ 1: Cần trợ giúp một phần
Có nhu cầu PHCN mức độ 2: Cần trợ giúp hoàn toàn
- Xác định nhu cầu phục hồi chức năng chung:
Có nhu cầu phục hồi chức năng: Khi ít nhất 1 trong 14 nội dung được xác định là
có nhu cầu phục hồi chức năng
Không có nhu cầu phục hồi chức năng: Không có bất kỳ nội dung nào trong 14 nội
dung được xác nhận là có nhu cầu phục hồi chức năng.
- Xác định nhu cầu phục hồi chức năng theo nhóm nhu cầu:
Có nhu cầu phục hồi chức năng: Khi ít nhất 1 trong các nội dung thuộc nhóm nhu
cầu đó được xác định là “có”.
Không có nhu cầu phục hồi chức năng: Khi không có bất kỳ nội dung nào trong các
nội dung thuộc nhóm nhu cầu đó được xác định là “có”.
6. Phân tích số liệu: Sử dụng phần mềm SPSS 16.0 và thực hiện các phân tích mô tả.
7. Đạo đức nghiên cứu:
Nghiên cứu sự cho phép của Ban Lãnh đạo Bệnh viện Lão khoa Trung ương và Hội
đồng đạo đức của trường Đại học Y tế công cộng.
Các đối tượng tham gia vào nghiên cứu được giải thích rõ ràng về mục đích của
nghiên cứu và tự nguyện tham gia vào nghiên cứu, không bị phân biệt đối xử khi từ chối tham
gia nghiên cứu.
III. KẾT QUẢ
Tổng số bệnh nhân được điều tra là 164 người, chủ yếu là bệnh nhân trên 60 tuổi
chiếm 87,8% và có 56,1% bệnh nhân là nam giới, 43,9% bệnh nhân là nữ giới; có 33,5% bệnh
nhân bị tai biến mạch máu não lần 2 trở lên và 7,3% bệnh nhân không liệt.
Trường Đại học Thăng Long
189
Kỷ yếu công trình khoa học 2014 – Phần II
Nhu cầu chăm sóc
Bảng 1: Phân bố bệnh nhân theo nhóm nhu cầu chăm sóc
Nhóm nhu cầu chăm sóc Đánh giá nhu cầu
Có (%) Không (%)
56,1 43,1
Chăm sóc tư thế đúng
Chăm sóc hô hấp
53,6
36,0
48,8
18,9
36,6
92,7
56,1
46,4
64,0
51,2
81,1
63,4
8,3
Chăm sóc nuôi dưꢀng
Chăm sóc loét và phòng loét
Chăm sóc tiêu hóa: đại tiện
Chăm sóc tiết niệu
Chăm sóc cơ xương khớp
Chăm sóc tư thế đúng
43,1
Bảng 1 cho thấy các bệnh nhân có nhu cầu chăm sóc cơ xương khớp nhiều nhất
(92,7%), ít nhất là nhu cầu chăm sóc về đại tiện (18,9%). Có 56,1% bệnh nhân cần chăm sóc
tư thế đúng, 36% số bệnh nhân cần chăm sóc về mặt nuôi dưꢀng, 48,8% về loét và phòng
chống loét, 36,6% về tiết niệu, 53,6% về hô hấp. Nhìn chung, có 92,7% bệnh nhân có nhu cầu
chăm sóc tại thời điểm ra viện (Biểu đồ 1)
7.3
Có
92.7
Không có
Biểu đồ 1: Phân bố nhu cầu chăm sóc chung
Nhu cầu phục hồi chức năng
Trường Đại học Thăng Long
190
Kỷ yếu công trình khoa học 2014 – Phần II
10.4
Có
Không
89.6
Biểu đồ 2: Phân bố nhu cầu phục hồi chức năng chung
Biểu đồ 2 cho thấy tỷ lệ bệnh nhân bị tai biến mạch máu não vào thời điểm xuất viện
có nhu cầu phục hồi chức năng chiếm đa số với 89,6%.
Tỷ lệ %
80
70
70.1
55.5
59.1
60
50
40
30
20
10
0
Sinh hoạt hàng ngày
Giao tiếp
Vận động
Biểu đồ 3: Phân bố bệnh nhân theo nhóm nhu cầu phục hồi chức năng
Biểu đồ 3 cho thấy trong các nhu cầu phục hồi chức năng của bệnh nhân tai biến mạch
máu não, nhóm nhu cầu phục hồi chức năng sinh hoạt hàng ngày có tỉ lệ cao nhất bệnh nhân
có nhu cầu (70,1%), tiếp đến là nhu cầu phục hồi chức năng về vận động (59,1%) và 55,5%
bệnh nhân có nhu cầu phục hồi chức năng giao tiếp.
Bảng 2: Phân loại nhu cầu trong nhóm nhu cầu về sinh hoạt hàng ngày
Có nhu cầu (%)
Không có
nhu cầu (%)
(Mức độ 0)
Nhu cầu PHCN
Tổng (%)
Mức
độ 1
Mức
độ 2
Mức
độ 3
Cộng
Ăn uống
28,7
20,1
46,4
32,3
9,1
40,9
14
37,8
61,0
60,4
48,2
62,2
39,0
39,6
51,8
100
100
100
100
Giữ mình sạch sẽ
Sử dụng nhà vệ sinh
Mặc, cởi quần áo
15,9
Trong nhóm các nhu cầu về hoạt động sinh hoạt hàng ngày, phần đông bệnh nhân đều
có nhu cầu phục hồi chức năng về “Sử dụng nhà vệ sinh” và “Giữ mình sạch sẽ”.
Trường Đại học Thăng Long
191
Kỷ yếu công trình khoa học 2014 – Phần II
Bảng 3: Phân loại nhu cầu trong nhóm nhu cầu về giao tiếp
Có nhu cầu (%)
Không có
nhu cầu (%)
(Mức độ 0)
Tổng
Nhu cầu PHCN
Mức
độ 1
Mức
độ 2
Mức
độ 3
(%)
Cộng
Hiểu câu nói đơn giản
Thể hiện nhu cầu
0
2,4
5,5
2,4
9,8
97,6
90,2
100
100
4,3
Hiểu các cử chỉ và dấu
hiệu khi giao tiếp
3,6
4,3
7,9
92,1
100
Ra dấu hiệu mà những
người khác hiểu
0
9,8
9,8
90,2
46,3
100
100
Nói
33,6
20,1
53,7
Trong nhóm các nhu cầu về giao tiếp, nhu cầu phục hồi chức năng về nói cao nhất, có
ở 53,7% bệnh nhân.
Bảng 4: Phân loại nhu cầu trong nhóm nhu cầu về vận động
Có nhu cầu (%)
Không có
nhu cầu (%)
(Mức độ 0)
Tổng
Nhu cầu PHCN
Mức
độ 1
Mức
độ 2
Mức
độ 3
(%)
Cộng
Ngồi
50,6
52,4
3,0
3,7
53,7
56,1
46,4
43,9
100
100
Đứng
Di chuyển được trong bệnh
phòng
37,2
20,7
57,9
42,1
100
Đi bộ được ít nhất 10 bước
Có đau lưng, đau khớp
0
0
35,3
27,4
23,8
1,2
59,1
28,7
40,9
71,3
100
100
Tỉ lệ bệnh nhân có nhu cầu phục hồi chức năng trong các nội dung tương đương nhau
nhưng mức độ tăng dần theo mức độ của vận động (ngồi, đứng, di chuyển trong phòng, đi
bộ).
IV. BÀN LUẬN
1. Nhu cầu chăm sóc
- Về phân bố nhóm nhu cầu chăm sóc: Trong nghiên cứu của chúng tôi, nhu cầu
chăm sóc tập trung vào nhóm chăm sóc về cơ xương khớp với 92,5% bệnh nhân có nhu cầu
và ít nhất là nhóm các chăm sóc về đại tiện (18,9%). Các nhóm nhu cầu chăm sóc khác là: có
Trường Đại học Thăng Long
192
Kỷ yếu công trình khoa học 2014 – Phần II
56,1% bệnh nhân có nhu cầu chăm sóc tư thế đúng, 36% số bệnh nhân cần chăm sóc về mặt
nuôi dưꢀng, 48,8% có nhu cầu chăm sóc loét hoặc phòng chống loét, 36,6% về tiết niệu,
53,6% về hô hấp. Tỉ lệ bệnh nhân cần đáp ứng các nhóm nhu cầu chăm sóc trong nghiên cứu
của chúng tôi đều thấp hơn so với nghiên cứu của tác giả Hoàng Ngọc Thắm [12], chúng tôi
cũng lí giải bằng giai đoạn bệnh ổn định hơn. Tuy nhiên, tỉ lệ bệnh nhân có nhu cầu chăm sóc
đường tiểu, bàng quang của tác giả này thấp hơn nghiên cứu của chúng tôi vì tiêu chuẩn đánh
giá có nhu cầu chăm sóc tiết niệu của họ chỉ là bệnh nhân có đặt thông tiểu trong khi chúng
tôi xét tất cả các bệnh nhân có nguy có nhiễm trùng tiết niệu hoặc rối loạn tiểu tiện.
- Về nhu cầu chăm sóc chung:Kết quả nghiên cứu cho thấy, tại bệnh viện Lão khoa
Trung ương, có tới 92,7% số bệnh nhân tai biến mạch máu não vẫn có nhu cầu được chăm
sóc. Kết quả này thấp hơn so với nghiên cứu của Hoàng Ngọc Thắm năm 2012 tại bệnh viện
đa khoa tỉnh Đắk Lắk và của tác giả Nguyễn Thị Huệ năm 2007 tại Khoa Thần Kinh bệnh
viện Bạch Mai, đều với 100% bệnh nhân có nhu cầu chăm sóc [8, 12]. Điều này giải thích bởi
đối tượng trong các nghiên cứu trên là các bệnh nhân tai biến mạch máu não đang trong giai
đoạn cấp, tình trạng còn nặng nên nhu cầu được chăm sóc cao hơn. Tỷ lệ bệnh nhân trong
nghiên cứu của chúng tôi vẫn có nhu cầu chăm sóc khá cao tại thời điểm ra viện có thể, do
đặc trưng của bệnh viện Lão khoa, tỉ lệ bệnh nhân cao tuổi nhiều hơn nên khả năng phục hồi
cũng như tự chăm sóc kém hơn.
2. Nhu cầu phục hồi chức năng
- Về phân bố nhu cầu PHCN chung:Kết quả trong biểu đồ 3.3 cho thấy khi xuất viện,
người bệnh bị tai biến mạch máu não có nhu cầu phục hồi chức năng chiếm 89,6%. Tỷ lệ
người có nhu cầu phục hồi chức năng trong nghiên cứu của chúng tôi cao hơn trong nghiên
cứu của Lê Thị Thảo tại quận Ba Đình năm 2003 (80,4%) [11]. Sự khác biệt này có thể do đối
tượng nghiên cứu trong hai nghiên cứu này là bệnh nhân thuộc các giai đoạn khác nhau của
tai biến mạch máu não. Nghiên cứu của chúng tôi chọn bệnh nhân xuất viện, đa số chuẩn bị
cho giai đoạn tái hòa nhập cộng đồng trong khi đó nghiên cứu của Lê Thị Thảo phần lớn là
bệnh nhân đã tái hòa nhập cộng đồng từ một năm trở lên, họ không chỉ hồi phục tốt hơn mà
còn thích nghi được nhiều hơn nên nhu cầu phục hồi chức năng cũng thấp hơn.
- Về phân bố theo nhóm nhu cầu phục hồi chức năng: Trong số có nhu cầu phục hồi
chức năng thì có tới 70,1% người bệnh có nhu cầu phục hồi chức năng trong sinh hoạt hàng
ngày; 55,5% có nhu cầu phục hồi chức năng giao tiếp và 59,1% có nhu cầu phục hồi chức
năng vận động. Sở dĩ số có nhu cầu phục hồi chức năng sinh hoạt hàng ngày (Ăn, mặc, vệ
sinh cá nhân…) cao nhất là bởi vì các hoạt động hàng ngày không chỉ cần sự di chuyển mà
còn cần sự khéo léo của đôi tay. Ở cả 3 nhóm nhu cầu, trong nghiên cứu của chúng tôi, tỷ lệ
có nhu cầu phục hồi chức năng đều cao hơn nhiều của Lê Thị Thảo tại quận Ba Đình (tương
ứng là 37,2% , 29,4% và 53,9%) [11]. Như đã bàn luận ở phần trên, sự khác biệt này có thể do
đối tượng nghiên cứu của chúng tôi đa số là bệnh nhân mới được điều trị qua giai đoạn cấp
của tai biến mạch máu não. So sánh về nhu cầu phục hồi chức năng sinh hoạt hàng ngày trong
nghiên cứu của chúng tôi với nghiên cứu của Trần Trọng Hải tại đồng bằng sông Hồng thì tỷ
lệ này lại cao hơn rất nhiều (9,3%) [6]. Có sự khác biệt này là do Trần Trọng Hải nghiên cứu
trên người khuyết tật nói chung, do nhiều nguyên nhân chứ không duy nhất do tai biến mạch
máu não. Trong đó có tỷ lệ khá cao những đối tượng chỉ khiếm khuyết một chức năng (ví dụ
như nghe, nhìn…) nên trong sinh hoạt hàng ngày nhu cầu cũng thấp hơn. So sánh với kết quả
Trường Đại học Thăng Long
193
Kỷ yếu công trình khoa học 2014 – Phần II
nghiên cứu của Đỗ Mạnh Hùng tại bệnh viện Bạch Mai (2005) [9] thấy nhu cầu phục hồi chức
năng vận động trong nghiên cứu trên cao hơn của chúng tôi rất nhiều (95,6%). Điều này được
lý giải là do đối tượng nghiên cứu trong nghiên cứu trên có tới 84,4% là bệnh nhân tai biến
mạch máu não giai đoạn sớm đang được điều trị tại bệnh viện Bạch Mai còn trong nghiên cứu
của chúng tôi, hầu hết là bệnh nhân đã ổn định và xuất viện. Nhu cầu phục hồi chức năng vận
động có vai trò rất quan trọng đối với người bị tai biến mạch máu não do những người này
thường gặp thương tổn liệt nửa người. Điều này khiến họ gặp rất nhiều khó khăn trong sinh
hoạt và tái hòa nhập cộng đồng. Vì vậy, đánh giá nhu cầu phục hồi chức năng vận động của
bệnh nhân sớm sẽ giúp chúng ta có phác đồ tập luyện phù hợp nhất cho người bệnh.
- Về phân loại nhu cầu chăm sóc theo từng nội dung trong các nhóm nhu cầu:
Trong nhóm nội dung về sinh hoạt hàng ngày thì đều có tỉ lệ không nhỏ bệnh nhân có nhu cầu
phục hồi chức năng. Các kết quả của chúng tôi cho thấy người bệnh cao tuổi bị tai biến mạch
máu não dù tình trạng ổn định, được xuất viện, nhưng nhu cầu phục hồi chức năng sinh hoạt
còn khá cao, điều này sẽ khiến họ gặp nhiều khó khăn khi hòa nhập cộng đồng. Các kết quả
trên cao hơn trong nghiên cứu của Lê Thị Thảo [11] cũng phản ánh thực tế là khi trở về cộng
đồng, dưới sự hướng dẫn của nhân viên y tế, sự trợ giúp của những người xung quanh và sự
tập luyện, thích nghi của bản thân, người bệnh đã giảm được nhu cầu trợ giúp. Kết quả của
chúng tôi tương tự như nghiên cứu của Trần Trọng Hải là tỷ lệ nhu cầu trong sinh hoạt hàng
ngày tăng dần theo các hoạt động như ăn uống, đánh răng, rửa mặt, mặc/cởi quần áo và sử
dụng nhà vệ sinh [6]. Về nhu cầu phục hồi chức năng giao tiếp: Tỷ lệ bệnh nhân tai biến mạch
máu não có nhu cầu nói chiếm cao nhất với 53,7%. Các nội dung khác đều có tỉ lệ thấp có nhu
cầu phục hồi chức năng. Điều này cho thấy nhu cầu phục hồi chức năng giao tiếp không
thường gặp bằng các nhu cầu khác. Tuy nhiên, nhu cầu ngôn ngữ lại là cản trở lớn trong sinh
hoạt, lao động tại gia đình và xã hội, vì vậy vẫn cần chú ý phục hồi chức năng này cho bệnh
nhân. Kết quả của chúng tôi cũng cao hơn trong nghiên cứu của Lê Thị Thảo tại Ba Đình
[11], lý do như đã bàn luận ở phần trên. Về nhu cầu phục hồi chức năng vận động: Các nội
dung về vận động đều có hơn 50% bệnh nhân có nhu cầu (trừ vấn đề đau). Điều này cho thấy,
vận động là vấn đề lớn nhất của bệnh nhân tai biến mạch máu não ngay cả khi đã xuất viện.
Tỷ lệ này cao hơn trong nghiên cứu của Lê Thị Thảo (2003) [11] rất nhiều. Do nghiên cứu
trên tiến hành tại cộng đồng nên có nhiều mức độ liệt khác nhau còn nghiên cứu của chúng tôi
thực hiện tại bệnh viện nên thường bệnh nhân có mức độ liệt cao hơn. Tuy nhiên các kết quả
trên lại thấp hơn rất nhiều so với kết quả nghiên cứu của Đỗ Mạnh Hùng tại bệnh viện Bạch
Mai (2005) [9] do chúng tôi lựa chọn bệnh nhân đã qua giai đoạn cấp, ổn định được xuất viện.
V. KẾT LUẬN
Có 92,7% bệnh nhân có nhu cầu chăm sóc, trong đó nhu cầu nhiều nhất là cơ xương
khớp (92,7%). Có 89,6% bệnh nhân có nhu cầu phục hồi chức năng trong đó nhóm nhu cầu
trong sinh hoạt hàng ngày cao nhất (67,7%).
VI. KHUYẾN NGHỊ
Cần đánh giá nhu cầu chăm sóc, phục hồi chức năng vàcung cấp dịch vụ, tạo điều kiện
để bệnh nhân tai biến mạch máu não dễ dàng tiếp cận với việc tập phục hồi chức năng và các
chăm sóc khi về với cộng đồng
Trường Đại học Thăng Long
194
Kỷ yếu công trình khoa học 2014 – Phần II
Cần hướng dẫn để bệnh nhân và người nhà thực hiện các bài tập phục hồi chức năng
và chăm sóc có thể tại nhà.
VII. TÀI LIỆU THAM KHẢO
[1]. Bệnh viện Lão khoa trung ương (2010), Báo cáo năm 2010.
[2]. Bệnh viện Lão khoa trung ương (2011), Báo cáo năm 2011.
[3]. Trần văn Chương (2010), Phục hồi chức năng bệnh nhân liệt nửa người do tai
biến mạch máu não, Nhà xuất bản y học, 207.
[4]. Nguyễn Văn Đăng (2000), Tai biến mạch máu não, Nhà xuất bản Y học Hà Nội.
[5]. Đào Hữu Đường (2003), Tìm hiểu tình hình bệnh nhân tai biến mạch máu não tại
Viện Lão khoa Bệnh viện Bạch Mai trong 5 năm từ 1998 đến 2002, Luận văn tốt nghiệp bác
sỹ y khoa, Trường Đại học Y Hà Nội.
[6]. Trần Trọng Hải (2007), Nhu cầu và thực trạng cung cấp dịch vụ phục hồi chức
năng cho người khuyết tật tại một số khu vực dân cư vùng đồng bằng châu thổ sông Hồng, Đề
tài nghiên cứu cấp cơ sở, Trường Đại học Y tế Công cộng.
[7]. Hoàng Thị Hiền (2011), Bước đầu nghiên cứu sự phục hồi chức năng vận động
của bệnh nhân liệt nửa người của bệnh nhân tai biến mạch máu não giai đoạn cấp, Luận văn
tốt nghiệp bác sỹ y khoa, Trường Đại học Y Hà Nội.
[8]. Nguyễn Thị Huệ (2007), Nghiên cứu nhu cầu và khả năng đáp ứng của công tác
điều dưỡng - phục hồi chức năng cho bệnh nhân bị tai biến mạch máu não giai đoạn sớm, Khóa
luận tốt nghiệp bác sĩ y khoa, Đại học Y Hà Nội.
[9]. Đỗ Mạnh Hùng (2005), Tìm hiểu nhu cầu phục hồi chức năng ở bệnh nhân sau tai
biến mạch máu não, Khóa luận tốt nghiệp bác sĩ y khoa, Đại học Y Hà Nội.
[10]. Nguyễn Văn Lý (2005), Đánh giá mức độ thiếu sót thần kinh và nhu cầu phục
hồi chức năng vận động của bệnh nhân tai biến mạch máu não, Luận văn tốt nghiệp bác sỹ
chuyên khoa cấp II, Đại học Y Hà Nội.
[11]. Lê Thị Thảo (2003), Nghiên cứu nhu cầu phục hồi chức năng và một số yếu tố
liên quan đến mức độ độc lập trong sinh hoạt hàng ngày của người bệnh sau tai biến mạch
máu não tại cộng đồng quận Ba Đình, năm 2003, Luận văn thạc sỹ y tế công cộng, Đại học Y
tế công cộng.
[12]. Hoàng Ngọc Thắm (2012), Thực trạng nhu cầu và chăm sóc phục hồi chức năng
cho người bệnh đột quị giai đoạn cấp tại bệnh viện đa khoa tỉnh Dak lak năm 2013, Luận văn
thạc sỹ quản lý bệnh viện, Trường Đại học Y tế công cộng.
[13]. Nguyễn Văn Triệu (2005), Nghiên cứu thực trạng những người sau tai biến
mạch máu não và các yếu tố liên quan đến phục hồi chức năng, tái hội nhập cộng đồng, Luận
án tiến sĩ y học, Trường Đại học Y Hà Nội.
CARE –REHABILITATION NEEDS OF DISCHARGED STROKE PATIENTS AT
NATIONAL GERIATRIC HOSPITAL
Nguyen Thi Nhu Mai1, Tran Thi Thanh Huong2
2Ha Noi Medical University, email: [email protected]om
Abstract: Stroke is a serious disease and causes multi-disability. Most discharged
patients need continuos cares and rehabilitation at their community. The study was
implemented on 164 stroke patients at National Geriatric hospital when they were discharged
Trường Đại học Thăng Long
195
Kỷ yếu công trình khoa học 2014 – Phần II
to assess their care-rehabilitation needs. The result showed that: 92,7% of the patients
needed to be cared with musculoskeletal cares at most (92,7%); 89,6% of the patients needed
to be rehabilitated with daily living activities rehabilitation at most (67,7%). So, patients
should be helped to get best cares and rehabilitaion when they come back to their community.
Keywords: stroke, care, rehabilitation.
Trường Đại học Thăng Long
196
10 trang
13420
Free
Bạn đang xem tài liệu "Nhu cầu chăm sóc, phục hồi chức năng của bệnh nhân tai biến mạch máu não khi xuất viện tại Bệnh viện lão khoa Trung ương", để tải tài liệu gốc về máy hãy click vào nút Download ở trên
File đính kèm:
- nhu_cau_cham_soc_phuc_hoi_chuc_nang_cua_benh_nhan_tai_bien_m.pdf
