Khóa luận Đánh giá tình hình thực thi chính sách hỗ trợ phát triển Hợp tác xã tại xã Nguyên Khê, huyện Đông Anh, thành phố Hà Nội
HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP VIỆT NAM
KHOA KINH TẾ VÀ PHÁT TRIỂN NÔNG THÔN
------------
LÊ THỊ LAN
ĐÁNH GIÁ TÌNH HÌNH THỰC THI CHÍNH SÁCH HỖ TRỢ
PHÁT TRIỂN HỢP TÁC XÃ TẠI XÃ NGUYÊN KHÊ,
HUYỆN ĐÔNG ANH, THÀNH PHỐ HÀ NỘI
KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP
HÀ NỘI, 2015
LỜI CAM ĐOAN
Tôi xin cam đoan rằng đề tài nghiên cứu này là của riêng tôi và không trùng
lặp với bất kỳ công trình nghiên cứu nào của tác giả khác. Các số liệu, kết quả
nghiên cứu trong khóa luận này là hoàn toàn trung thực, chưa hề được sử dụng để
bảo vệ một học vị nào.
Tôi xin cam đoan rằng mọi sự giúp đỡ cho việc thực hiện khóa luận này đã được
cảm ơn và các thông tin trích dẫn trong khóa luận này đã được chỉ rõ nguồn gốc.
Hà Nội, ngày....tháng....năm 2015
Sinh viên
Lê Thị Lan
i
LỜI CẢM ƠN
Để hoàn thành được khóa luận này ngoài sự nỗ lực của bản thân tôi còn nhận
được sự giúp đỡ tận tình của các cá nhân, tập thể trong và ngoài trường.
Trước hết tôi xin chân thành cảm ơn toàn thể các thầy giáo, cô giáo trong trường nói
chung, khoa Kinh tế và Phát triển nông thôn nói riêng đã truyền đạt cho tôi những
kiến thức, kinh nghiệm quý báu trong thời gian tôi tham gia học tập tại trường. Đặc
biệt tôi xin bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc tới PGS.TS Phạm Bảo Dương đã tận tình chỉ
bảo, hướng dẫn, tạo điều kiện giúp đỡ tôi trong suốt quá trình thực tập và hoàn thiện
đề tài.
Tôi xin chân thành cảm ơn các bác, các cô, các chú, các anh, các chị làm việc tại
UBND xã Nguyên Khê, các chủ nhiệm, phó chủ nhiệm các Hợp tác xã cùng các hộ dân
đã tận tình chỉ bảo, giúp đỡ tạo điều kiện để tôi tiếp cận được những số liệu, thông tin cần
thiết để hoàn thành khóa luận.
Cuối cùng, tôi xin chân thành cảm ơn gia đình, người thân và bạn bè đã luôn
động viên, giúp đỡ tôi trong suốt quá trình thực tập và hoàn thành khóa luận.
Mặc dù đã có rất nhiều nỗ lực, cố gắng nhưng khóa luận của tôi không tránh khỏi
những hạn chế, thiếu sót. Vì vậy, tôi rất mong nhận được sự đóng góp ý kiến của
thầy cô cùng toàn thể bạn đọc.
Tôi xin chân thành cảm ơn!
Hà Nội, ngày….tháng….năm 2015
Sinh viên
Lê Thị Lan
ii
TÓM TẮT KHOÁ LUẬN
Phát triển Hợp tác xã trong giai đoạn hiện nay là vấn đề đáng được quan tâm
bởi hầu hết các HTX phát triển èo uột, cầm chừng nhờ các nguồn hỗ trợ từ Nhà
nước. Nhận thấy mô hình hợp tác xã (HTX) còn có cơ hội phát triển trong nền kinh
tế thị trường định hướng XHCN Đảng và Nhà nước ta đã ban hành rất nhiều các
chính sách hỗ trợ phát triển HTX nhằm giúp các HTX thoát khỏi tình trạng khó
khăn, kém phát triển như hiện tại. Đối với xã Nguyên Khê, việc triển khai thực hiện
các chính sách hỗ trợ, phát triển HTX những năm vừa qua đã đạt một số kết quả
nhất định, tuy nhiên vẫn còn rất nhiều bất cập. Nhưng cho đến nay chưa có nghiên
cứu nào về tình hình thực thi chính sách hỗ trợ phát triển HTX trên địa bàn xã, do
đó để giải quyết những tồn tại, hạn chế đó tôi đã tiến hành nghiên cứu đề tài: “
Đánh giá tình hình thực thi chính sách hỗ trợ phát triển Hợp tác xã tại xã
Nguyên Khê, huyện Đông Anh, thành phố Hà Nội”.
Để giải quyết vấn đề mục tiêu chung mà tôi đặt ra là trên cơ sở đánh giá tình
hình thực thi chính sách hỗ trợ phát triển hợp tác xã tại xã Nguyên Khê thuộc huyện
Đông Anh thành phố Hà Nội, từ đó đề xuất các giải pháp hoàn thiện chính sách hỗ
trợ phát triển hợp tác xã tại xã Nguyên Khê, huyện Đông Anh thành phố Hà Nội. Để
thực hiện được mục tiêu chung tôi đã tiến hành thực hiện các mục tiêu cụ thể sau:
(1) Góp phần hệ thống hóa lý luận và thực tiễn về thực thi chính sách hỗ trợ phát
triển hợp tác xã. (2) Phân tích tình hình thực thi chính sách hỗ trợ phát triển hợp tác
xã. (3) Phân tích các yếu tố ảnh hưởng đến tính hình thực thi chính sách hỗ trợ phát
triển HTX. (4) Đề xuất các giải pháp nâng cao kết quả, hiệu quả thực thi chính sách
hỗ trợ phát triển HTX tại xã Nguyên Khê, huyện Đông Anh, TP Hà Nội.
Xuất phát từ thực tiễn cũng như các nghiên cứu về tình hình thực thi các
chính sách về HTX ở trong và ngoài nước tôi rút ra được một số bài học kinh
nghiệm cho nghiên cứu của mình như: (1) cần nâng cao nhận thức cho các cấp ủy
đảng, chính quyền, cán bộ đảng viên các ngành, các cấp, các đoàn thể chính trị và
xã hội về vị trí vai trò của kinh tế tập thể trong nền kinh tế thị trường định hướng
iii
XHCN. (2) , chấn chỉnh và đổi mới HTX phải hoạt động theo Luật; đổi mới cả về tổ
chức, cơ chế quản lý, phương thức phân phối và phát huy dân chủ. (3) muốn chính
sách hỗ trợ phát triển HTX phát triển thì rất cần có sự hỗ trợ thiết thực của Nhà
nước. Đặc biệt, cần có sự phối hợp chặt chẽ giữa các Sở ngành, Đoàn thể của tỉnh
với các huyện và Liên minh HTX trong việc thực thi chính sách hỗ trợ phát triển
HTX. (4) cần phải có đội ngũ cán bộ giỏi; có bộ máy quản lý HTX ổn định, đặc biệt
có chủ nhiệm giỏi và được ổn định qua nhiều nhiệm kỳ.
Để thực hiện những mục tiêu nghiên cứu của mình tôi đã lựa chọn những
phương pháp như: Phương pháp chọn điểm nghiên cứu (chọn địa bàn và đối tượng
nghiên cứu), phương pháp thu thập số liệu tài liệu (bao gồm cả thu thập số liệu, tài
liệu sơ cấp và thứ cấp), phương pháp xử lý và phân tích bao gồm phương pháp
thống kê mô tả, so sánh.
Qua quá trình tìm hiểu về tình hình thực thi chính sách hỗ trợ phát triển HTX
tại xã Nguyên Khê cũng như thực tế điều tra 3 cán bộ lãnh đạo xã, 6 cán bộ HTX và
54 hộ tại 3 thôn trong xã, thông qua khảo sát, tính toán tôi đã có được một số kết
quả như sau: (1) Công tác chuẩn bị triển khai chính sách hỗ trợ phát triển HTX
được thực hiện bằng việc tập huấn cho cán bộ xã, các bộ HTX bằng việc tổ chức
các lớp học về Luật HTX, ban hành văn bản hướng dẫn thực hiện. (2) Hoạt động
tuyên truyền, phổ biến chính sách thực hiện qua hệ thống truyền thanh xã, cán bộ
HTX phổ biến và qua các tài liệu, sổ tay về HTX. (3) Các chính sách hỗ trợ HTX đã
và đang được thực hiện tại xã bao gồm: chính sách đào tạo bồi dưỡng nguồn nhân
lực; chính sách hỗ trợ vốn, giống khi gặp khó khăn do thiên tai, dịch bệnh; chính
sách hỗ trợ xúc tiến thương mại, mở rộng thị trường; chính sách hỗ trợ phát triển kết
cấu hạ tầng. (4) Các chính sách chưa được thực thi bao gồm: ứng dụng khoa học,
công nghệ; chính sách tạo điều kiện tham gia các chương trình mục tiêu, chương
trình phát triển KT - XH; chính sách tiếp cận vốn Quỹ hỗ trợ phát triển HTX, ưu đãi
tín dụng; chính sách đất đai; chính sách hỗ trợ chế biến sản phẩm. Nguyên nhân các
chính sách chưa được thực thi tại địa phương là do: (1) Chính sách chưa phù hợp
với thực tế hoạt động của các HTX. (2) Sự thiếu quan tâm của UBND xã, Liên minh
HTX thành phố Hà Nội đối với các HTX. (3) Do sự yếu kém trong hoạt động của
iv
các HTX.
Để góp phần khắc phục những khó khăn trong việc thực hiện các chính sách
phát triển HTX trong thời gian tới tôi đề xuất một số giải pháp sau: (1) Tăng cường
sự hiểu biết về vai trò của Hợp tác xã, chính sách hỗ trợ phát triển Hợp tác xã cho
các cấp chính quyền địa phương và cho cán bộ Hợp tác xã. (2) Tăng cường công tác
tuyên truyền, phổ biến chính sách đến người dân. (3) Tăng cường nhận thức cho đối
tượng thụ hưởng chính sách. (4) Nhóm chính sách đã được thực thi cần chú ý hơn
về vai trò của các cấp, các đơn vị liên quan trong việc tổ chức thực hiện chính sách,
đối chiếu kết quả đạt được với mục tiêu của chính sách để điều chỉnh việc thực hiện
chính sách. (5) Nhóm chính sách chưa được thực thi cần sớm có biện pháp, kế
hoạch triển khai thực hiện trong thời gian tới.
v
MỤC LỤC
Lời cam đoan......................................................................................................i
Lời cảm ơn ........................................................................................................ii
Tóm tắt khoá luận ............................................................................................iii
Mục lục.............................................................................................................vi
Danh mục các bảng ..........................................................................................ix
Danh mục hộp ..................................................................................................xi
danh mục từ viết tắt.........................................................................................xii
PHẦN I: ĐẶT VẤN ĐỀ ...................................................................................1
1.2.1 Mục tiêu chung........................................................................................3
2.1.2 Mục tiêu cụ thể.....................................................................................3
1.4.2 Đối tượng nghiên cứu...........................................................................4
1.4.3 Phạm vi nghiên cứu..............................................................................4
1.4.4 Phạm vi không gian..............................................................................5
2.1.1 Một số khái niệm cơ bản .......................................................................6
vi
3.1.2 Điều kiện về kinh tế- xã hội ................................................................31
3.2.1 Phương pháp tiếp cận..........................................................................35
3.2.4 Phương pháp xử lý dữ liệu ..................................................................39
TP Hà Nội ...........................................................................................44
vii
4.3.1 Các yếu tố vĩ mô..................................................................................71
4.3.2 Các yếu tố vi mô..................................................................................76
4.4.1 Nhóm giải pháp chung ........................................................................80
Kết luận ...............................................................................................88
Kiến nghị.............................................................................................90
viii
DANH MỤC CÁC BẢNG
Bảng 3.4 Nguồn dữ liệu thứ cấp......................................................................................36
nông nghiệp được phỏng vấn...........................................................................37
xã tại xã Nguyên Khê.......................................................................................49
Nguyên Khê giai đoạn 2012-2014 ...................................................................51
Bảng 4.4 Thời gian và địa điểm đào tạo..........................................................................52
đối tượng quản lý HTX ....................................................................................53
Bảng 4.6 Đánh giá của cán bộ HTX về nội dung đào tạo ...............................................54
Bảng 4.9 Đánh giá hoạt động của Liên minh Hợp tác xã................................................74
ix
DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT
BVTV
CHLB
CN
Bảo vệ thực vật
Cộng hoà liên bang
Chủ nhiệm
CNH
Công nghiệp hoá
Hiện đại hoá
HĐH
HĐND
HTX
Hội đồng nhân dân
Hợp tác xã
HTX DVNN
KT – XH
NN & PTNT
PCT
Hợp tác xã dịch vụ nông nghiệp
Kinh tế - xã hội
Nông nghiệp và Phát triển nông thông
Phó chủ tịch
SXKD
TCTD
THCS
Sản xuất kinh doanh
Tổ chức tín dụng
Trung học cơ sở
THPT
Trung học phổ thông
Uỷ ban nhân dân
UBND
XHCN
Xã hội chủ nghĩa
xii
PHẦN I: ĐẶT VẤN ĐỀ
1.1. Sự cần thiết của vấn đề nghiên cứu
Từ thời kỳ đầu trong lịch sử phát triển xã hội con người đã biết liên kết và
hợp tác với nhau để chính phục thiên nhiên tạo ra của cải vật chất phục vụ đời sống
của mình. Khi xã hội phát triển cao hơn, cùng với những tiến bộ của khoa học kỹ
thuật quá trình chuyên môn hóa và phân công lao động xã hội diễn ra ngày càng sâu
rộng, thúc đẩy sự hợp tác về sản xuất và đời sống nhằm mang lại hiệu quả các hoạt
động ngày một cao hơn.
Hợp tác là phương thức tất yếu của các hoạt động sản xuất kinh doanh và đời
sống của con người. Ở Việt Nam, chúng ta vận dụng những nguyên lý tất yếu của
lịch sử. Sau năm 1954 cùng với việc khôi phục và phát triển kinh tế sau chiến tranh,
miền Bắc bắt tay vào xây dựng các hình thức hợp tác kinh tế, điển hình là các Hợp
tác xã nông nghiệp. Đảng và nhà nước chủ trương xây dựng các Hợp tác xã từ bậc
thâp đến bậc cao đưa nông dân vào con đường làm ăn tập thể. Nhờ đó mà chúng ta
huy động được sức người sức của, khai thác sức mạnh tổng hợp phục vụ cho cuộc
kháng chiến chống Mỹ, giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước.
Như hầu hết các địa phương khác ở vùng Đồng bằng sông Hồng, phong trào
hợp tác hóa ở thành phố Hà Nội đã diễn ra mạnh mẽ trong thời kỳ kế hoạch hóa tập
trung. Tuy nhiên, trong tiến trình đổi mới, HTX đã có những thay đổi căn bản về
hình thức tổ chức và quản lý.
Những năm vừa qua, trong khu vực nông thôn của thành phố Hà Nội có
nhiều HTX mới thành lập, và nhiều HTX cũ chuyển đổi sang hoạt động theo Luật
HTX. Các HTX mới có trường hợp do nông dân thành lập, có trường hợp được phát
triển lên từ tổ hợp tác, có trường hợp được các tổ chức tư vấn của các cơ quan nhà
nước, đoàn thể hay tổ chức phi chính phủ hỗ trợ. Các HTX, đặc biệt là HTX mới
thành lập đã dần tuân thủ đúng các quy định pháp luật, đảm bảo các giá trị, nguyên
tắc HTX. Hoạt động của các HTX đã có bước chuyển biến, nội dung hoạt động đa
dạng và rõ nét hơn. Một bộ phận HTX đã tăng cường được sức mạnh về vốn, công
nghệ, chất lượng sản phẩm, năng động hơn trong sản xuất - kinh doanh và đầu tư
1
phát triển sản xuất, tổ chức, hoạt động đa dạng. Tính đến cuối năm 2011 toàn thành
phố Hà Nội có 575 HTX với trên 179.640 thành viên (Báo cáo của Thành phố Hà
Nội, 2011), các HTX hoạt động trên tất cả các lĩnh vực kinh tế - xã hội, môi trường,
trong đó tập trung chủ yếu vào các lĩnh vực và tiểu thủ công nghiệp trong nông
thôn, sự phát triển của các HTX thời gian qua đã góp phần tích cực vào quá trình
chuyển dịch cơ cấu kinh tế, thực hiện thắng lợi mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội
theo hướng công nghiệp và hiện đại.
Tuy nhiên, trong quá trình chuyển đổi, vì nhiều lý do khác nhau, có rất nhiều
HTX chuyển đổi một cách hình thức, đáng tiếc, số HTX này chiếm tỷ trọng không
nhỏ trong tổng số HTX ở ngoại thành Thành phố. Thực tế phát triển các HTX ở
ngoại thành Hà Nội thời gian qua cho thấy, đa phần các HTX hoạt động còn mang
tính đơn lẻ, thiếu sự liên kết theo hệ thống, phạm vi hoạt động nhỏ hẹp; phần lớn
các HTX có quy mô nhỏ, thiếu vốn để tổ chức các hoạt động sản xuất, kinh doanh,
dịch vụ; đại bộ phận nhân dân chưa có sự nhận thức đúng về HTX, coi HTX như
một tổ chức hỗ trợ, cho không vật tư sản xuất, đa số cơ sở vật chất của các HTX còn
nghèo nàn, lạc hậu, các công trình và điều kiện đảm bảo dùng để ứng dụng, thực
nghiệm và chuyển giao các tiến bộ khoa học kỹ thuật cho thành viên không có; đất
đai do HTX sử dụng và quản lý không còn; trình độ quản lý của đội ngũ cán bộ
HTX còn nhiều hạn chế; các chính sách hỗ trợ phát triển HTX của Nhà nước chưa
được triển khai đồng bộ, HTX vẫn khó tiếp cận các chính sách; sự đa dạng hóa
ngành nghề sản xuất, kinh doanh, dịch vụ của hệ thống HTX còn thụ động; các nhu
cầu được hưởng dịch vụ của thành viên và cộng đồng xã hội với chất lượng hàng
hóa đảm bảo, giá cả phù hợp, cung ứng thuận tiện HTX vẫn chưa thực sự đáp ứng
tốt, chưa có sự khác biệt lớn giữa thành viên HTX và người ngoài HTX.
Một trong những nguyên nhân khiến các HTX yếu kém là do cơ chế chính
sách chưa được ban hành đồng bộ như các chính sách về hỗ trợ phát triển HTX,
chính sách khuyến khích liên kết sản xuất trong chăn nuôi, thủy sản, lâm nghiệp.
Thông tư hướng dẫn Nghị định 193 của Chính phủ về thực hiện Luật HTX, hướng
dẫn việc giải quyết các vấn đề về công nợ, tài sản để thực hiện giải thể các HTX
hoạt động không hiệu quả đã dừng hoạt động từ lâu… chưa được ban hành nên
2
trong quá trình tổ chức thực hiện gặp nhiều khó khăn.
Nguyên Khê là một xã thuộc huyện Đông Anh với lợi thế là vùng chuyên sản
xuất và cung cấp sản phẩm rau an toàn cho thành phố Hà Nội và các tỉnh lân cận.
Các hợp tác xã trên địa bàn xã đã tồn tại và phát triển từ những năm trước đổi mới
nhưng hoạt động vẫn còn nhiều hạn chế. Do đó, vấn đề cấp bách đặt ra đối với phát
triển các HTX Nguyên Khê là phải đánh giá đúng thực trạng phát triển các HTX
hiện nay, chỉ ra những điểm của từng loại hình HTX làm tốt, những tồn tại hạn chế
vướng mắc HTX đang gặp phải từ đó, đề xuất những định hướng, giải pháp tiếp tục
đổi mới và phát triển, tăng cường sự liên kết và phát triển hệ thống HTX trong thời
gian tới.
Xuất phát từ thực tế trên tôi đã chọn đề tài: “ Đánh giá việc thực thi chính
sách phát triển hợp tác xã tại địa bàn xã Nguyên Khê, huyện Đông Anh, thành
phố Hà Nội”.
1.2. Mục tiêu nghiên cứu
1.2.1 Mục tiêu chung
Trên cơ sở đánh giá tình hình thực thi chính sách hỗ trợ phát triển hợp tác xã
tại xã Nguyên Khê thuộc huyện Đông Anh thành phố Hà Nội, từ đó đề xuất các giải
pháp hoàn thiện chính sách hỗ trợ phát triển hợp tác xã tại xã Nguyên Khê, huyện
Đông Anh thành phố Hà Nội.
2.1.2. Mục tiêu cụ thể
-
Góp phần hệ thống hóa lý luận và thực tiễn về thực thi chính sách hỗ trợ phát
triển hợp tác xã ;
Phân tích tình hình thực thi chính sách hỗ trợ phát triển hợp tác xã tại xã
Nguyên Khê, huyện Đông Anh, thành phố Hà Nội;
Phân tích các yếu tố ảnh hưởng đến tính hình thực thi chính sách hỗ trợ phát
triển HTX tại xã Nguyên Khê, huyện Đông Anh, thành phố Hà Nội và;
Đề xuất các giải pháp nâng cao kết quả, hiệu quả thực thi chính sách hỗ trợ
-
-
-
phát triển HTX tại xã Nguyên Khê, huyện Đông Anh, TP Hà Nội.
1.3. Câu hỏi nghiên cứu
3
Nghiên cứu này tập trung trả lời các câu hỏi sau:
- Công tác thực hiện chính sách hỗ trợ phát triển hợp tác xã gồm những nội
dung, phương pháp, yếu tố ảnh hưởng nào?
- Những kinh nghiệm về nâng cao hiệu quả thực hiện của chính sách hỗ trợ
phát triển hợp tác xã trong nước và trên thế giới?
- Kết quả thực hiện chính sách hỗ trợ phát triển hợp tác xã trên địa bàn xã
Nguyên Khê, huyện Đông Anh, thành phố Hà Nội ra sao?
- Các yếu tố nào ảnh hưởng tới công tác thực hiện chính sách hỗ trợ phát
triển hợp tác xã trên địa bàn xã Nguyên Khê, huyện Đông Anh, thành phố Hà Nội?
- Những định hướng và giải pháp gì để nâng cao hiệu quả thực hiện chính
sách hỗ trợ phát triển hợp tác xã tại xã Nguyên Khê, huyện Đông Anh, thành phố
Hà Nội.
1.4. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
1.4.2. Đối tượng nghiên cứu
Đối tượng nghiên cứu chính của đề tài là các nội dung liên quan đến tình
hình thực hiện chính sách hỗ trợ phát triển hợp tác xã.
Chủ thể nghiên cứu điều tra là các cơ quan, đơn vị thực thi chính sách hỗ trợ
phát triển HTX trên địa bàn xã Nguyên Khê, huyện Đông Anh, thành phố Hà Nội.
Khách thể nghiên cứu của đề tài là các chính sách phát triển HTX.
1.4.3. Phạm vi nghiên cứu
1.4.3.1. Phạm vi nội dung
Nghiên cứu các vấn đề lý luận và thực tiễn về tình hình thực thi chính
sách hỗ trợ phát triển HTX tại xã Nguyên Khê, huyện Đông Anh, thành phố
Hà Nội, cụ thể:
Theo nghị định 88/2005/NĐ – CP về chính sách phát triển hợp tác xã và mới
đây là Nghị định 193/2013/NĐ-CP quy định chi tiết một số điều của Luật HTX
2012 thì đề tài đánh giá về thực thi chính sách phát triển hợ tác xã thông qua các
hoạt động cụ thể :
- Đánh giá của cán bộ xã, cán bộ HTX về hệ thống chính sách hỗ trợ phát
triển HTX trên địa bàn.
4
- Đánh giá của cán bộ xã, cán bộ HTX, người dân về quá trình chuẩn bị
nguồn lực, phổ biến thông tin tuyên truyền về tổ chức thực thi chính sách hỗ trợ
phát triển HTX trên địa bàn.
- Đánh giá cán bộ hợp tác xã về hoạt động đào tạo, bồi dưỡng nguồn nhân
lực, hoạt động hỗ trợ xúc tiến thương mại, hoạt động hỗ trợ phát triển kết cấu hạ
tầng phục vụ sản xuất của thành viên HTX.
- Đánh giá của nông dân và cán bộ hợp tác xã về hoạt động hỗ trợ vốn,
giống khi gặp khó khăn do thiên tai dịch bệnh.
- Đề xuất một số khuyến nghị cơ bản nhằm bổ sung , hoàn thiện chính sách
phát triển hợp tác xã.
1.4.3.2. Phạm vi thời gian
Đề tài thực hiện từ ngày 23/1/2015 đến ngày 2/6/2015
1.4.4. Phạm vi không gian
Thực hiện trên địa bàn xã Nguyên Khê, huyện Đông Anh, thành phố Hà Nội
5
PHẦN II. CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN VỀ THỰC THI CHÍNH
SÁCH HỖ TRỢ PHÁT TRIỂN HỢP TÁC XÃ
2.1 Cơ sở lý luận về thực thi chính sách hỗ trợ phát triển Hợp tác xã
2.1.1. Một số khái niệm cơ bản
2.1.1.1.Kinh tế hợp tác
Kinh tế hợp tác là hình thức liên kết tự nguyện của những người lao động,
những người sản xuất nhỏ, dưới các hình thức đa dạng, kết hợp sức mạnh tập thể
với sức mạnh của từng thành viên để giải quyết hiệu quả hơn những vấn đề sản
xuất, kinh doanh và đời sống. Sức mạnh của kinh tế hợp tác chính là sự liên kết, sự
hợp sức, hợp vốn của các thành viên, cùng nhau tạo điều kiện để phát triển sản xuất
kinh doanh có hiệu quả ổn định và bền vững.
Hộ nông nghiệp của nước ta là hộ tiểu nông nhỏ bẻ, cơ sở vật chất lạc hậu,
thu nhập và đời sống của hộ thấp, sản xuất gặp nhiều thiên tai. Trong thực tế hộ
nông dân phần lớn thiếu vốn, thiếu tri thức khoa học và trình độ kinh doanh. Trong
điều kiện kinh tế thị trường cạnh tranh phức tạp, đặc biệt trong tiến, trình hội nhập
kinh tế quốc tế như hiện nay kinh tế hộ nông dân chỉ có thể đứng vững được trên cơ
sở hợp tác của đông đảo các hộ sản xuất với nhiều hình thức kinh tế hợp tác đa dạng
nhằm giúp đỡ nhau cùng phát triển.
Khi đất nước chuyển sang giai đoạn công nghiệp hóa, hiện đại hóa thì vai trò
của kinh tế hợp tác ngày càng có ý nghĩa to lớn, phát triển kinh tế hợp tác không
chỉ vì mục tiêu kinh tế mà còn đạt tới mục tiêu xã hội. Người lao động nghèo chỉ có
thể hợp tác với nhau mới có thể giúp đõ nhau, hỗ trợ nhau để tạo ra sức mạnh trong
sản xuất kinh doanh, từ đó mới có thể xóa đói giảm nghèo.
2.1.1.2 Hợp tác xã
Hợp tác xã là hình thức cao của kinh tế hợp tác, tuy nhiên lại có nhiều cách
hiểu khác nhau về hợp tác xã.
Theo từ điển Anh- Việt về Kinh tế - Tài chính – Ngân hàng của Lê Văn Tế
(1996) thì :” Hợp tác xã là một hình thức quản lý và điều hành xí nghiệp bởi một
nhóm cá nhân vì lợi ích chung”. Khái niệm này đã đề cập được khía canh tập thể,
6
công đồng của HTX, song mới chỉ thấy được mặt kinh tế mà chưa thấy mặt tổ chức,
mặt xã hội của HTX và do đó chưa nói lên được các giá trị của HTX.
Tuyên ngôn của HTX đầu tiên trên thế giới đã xác định :” HTX là nòng cốt
làm cho những người vô sản giai cấp hóa ra anh em. Anh em thì làm giùm nhau,
nhờ lẫn nhau. Bỏ hết thói cạnh tranh. Làm sao cho ai trồng cây thì được ăn trái, ai
muốn ăn trái thì giùm vào trồng cây”.
Theo Luật HTX 2012, định nghĩa về Hợp tác xã Hợp tác xã là tổ chức kinh
tế tập thể, đồng sở hữu, có tư cách pháp nhân, do ít nhất 07 thành viên tự nguyện
thành lập và hợp tác tương trợ lẫn nhau trong hoạt động sản xuất, kinh doanh, tạo
việc làm nhằm đáp ứng nhu cầu chung của thành viên, trên cơ sở tự chủ, tự chịu
trách nhiệm, bình đẳng và dân chủ trong quản lý hợp tác xã. Mặc dù Luật không xác
định HTX hoạt động như một loại hình doanh nghiệp, nhưng xác định HTX thành
lập để hợp tác tương trợ nhau trong sản xuất, kinh doanh. HTX vẫn được thành lập
doanh nghiệp trực thuộc, nhưng chỉ khác là khi HTX phát triển đến trình độ cao
hơn, có nghĩa là HTX mới thành lập hoặc HTX hoạt động yếu kém thì chưa được
thành lập doanh nghiệp trực thuộc. Hợp tác xã là một tổ chức kinh tế tập thể, tự chủ
của những người tự nguyện liên kết lại với nhau để đáp ứng những nhu cầu và
nguyện vọng chung của họ về kinh tế, xã hội và văn hóa thông qua hợp tác xã do
chính các thành viên đồng sở hữu và quản lý một cách dân chủ. Mục đích của nó là
hợp tác về mặt KTXH, văn hóa cung cấp những thứ cần thiết và đáp ứng những
mong muốn mạnh mẽ thông qua một thể chế làm việc chung và quản lý mang tính
dân chủ”.
2.1.1.3 Chính sách
Có nhiều tác giả đưa ra khái niệm về chính sách. Jame Anderson (2003) cho
rằng chính sách là một quá trình hành động có mục đích mà một cá nhân hoặc một
nhóm theo đuổi một cách kiên định trong việc giải quyết vấn đề (trích dẫn bởi
Nguyễn Hải Hoàng, 2001). William N. Dunn (1992) cho rằng chính sách là công cụ
kết hợp phức tạp những sự lựa chọn liên quan lẫn nhau, bao gồm cả các quyết định
không hành động, do các cơ quan Nhà nước hay các quan chức Nhà nước đề ra
7
Tải về để xem bản đầy đủ
108 trang
20200
Free
Bạn đang xem 20 trang mẫu của tài liệu "Khóa luận Đánh giá tình hình thực thi chính sách hỗ trợ phát triển Hợp tác xã tại xã Nguyên Khê, huyện Đông Anh, thành phố Hà Nội", để tải tài liệu gốc về máy hãy click vào nút Download ở trên
File đính kèm:
- khoa_luan_danh_gia_tinh_hinh_thuc_thi_chinh_sach_ho_tro_phat.doc
