Ảnh hưởng của môi trường dinh dưỡng và độ mặn đến sinh trưởng của vi tảo Nannochloropsis oculata
Tạp chí Khoa học Đại học Huế: Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn
pISSN: 2588-1191; eISSN: 2615-9708
Tập 130, Số 3A, 2021, Tr. 13–23; DOI: 10.26459/hueunijard.v130i3A.5846
ẢNH HƯỞNG CỦA MÔI TRƯỜNG DINH DƯỠNG VÀ
ĐỘ MẶN ĐẾN SINH TRƯỞNG CỦA VI TẢO
Nannochloropsis oculata
Nguyễn Thị Thanh Thủy*, Mạc Như Bình, Trần Nguyên Ngọc
Trường Đại học Nông Lâm, Đại học Huế, 102 Phùng Hưng, Huế, Việt Nam
Tóm tắt. Nghiên cứu xác định ảnh hưởng của ba môi trường dinh dưỡng và bốn giá trị độ mặn đến sinh
trưởng của vi tảo Nannochloropsis oculata. Mật độ cực đại và thời gian đạt mật độ cực đại là khác nhau ở các
môi trường. Mật độ cực đại cao nhất là (316,55 ± 1,19) × 104 và thấp nhất là (223,22 ± 1,48) × 104 tế bào/mL. Ở
độ mặn 30‰, mật độ cực đại cao nhất và sớm nhất ((294,29 ± 1,01) × 104 tế bào/mL ở ngày nuôi thứ 9).
Từ khóa: Nannochloropsis oculata, vi tảo, môi trường dinh dưỡng, độ mặn
Influence of nutrient media and salinity on growth of microalgae
Nannochloropsis oculata
Nguyen Thi Thanh Thuy*, Mac Nhu Binh, Tran Nguyen Ngoc
University of Agriculture and Forestry, Hue University, 102 Phung Hung St., Hue, Vietnam
Abstract. The study determines the influence of three nutrient media and four salinity values on the growth
of microalgae Nannochloropsis oculate. The maximum density and the time to achieve maximum density are
different among the media. The highest and lowest maximum density is (316.55 ± 1.19) × 104 and (223.22 ±
1.48) × 104 cells/mL, respectively. The salinity at 30‰ provides a maximum density of (294.29 ± 1.01) × 104
cells/mL on the 9th day of culture.
Keywords: Nannochloropsis oculata, microalgae, nutrient medium, salinity
1
Đặt vấn đề
Vi tảo là mắt xích đầu tiên trong chuỗi thức ăn ở dưới nước. Chúng là nguồn thức ăn sống
không thể thiếu trong công nghệ sản xuất giống cũng như nuôi thương phẩm đối với các đối
tượng thủy sản. Đặc biệt, vi tảo là thức ăn cho tất cả các giai đoạn sinh trưởng của động vật thân
mềm hai mảnh vỏ và một số loài giáp xác và cá ở giai đoạn ấu trùng [10]. Nannochloropsis oculata
là loài tảo có kích thước nhỏ (2–4 µm) và có hàm lượng dinh dưỡng tương đối cao. Tảo
Nannochlopsis oculata có hàm lượng acid eicosapentaenoic cao (3,2% khối lượng khô); acid ascorbic
chiếm 0,8% khối lương khô; hàm lượng vitamin B12 có thể đáp ứng nhu cầu của các động vật
Nhận bài: 4-6-2020; Hoàn thành phản biện: 6-9-2020; Ngày nhận đăng: 7-9-2020
Nguyễn Thị Thanh Thủy và CS.
Tập 130, Số 3A, 2021
thủy sản ở giai đoạn đầu của quá trình phát triển. Nannochloropsis oculata được xem như nguồn
thức ăn quan trọng cho luân trùng và một số ấu trùng cá và giáp xác khác [1, 9].
Có rất nhiều yếu tố ảnh hưởng đến sinh trưởng và phát triển của vi tảo, trong đó có môi
trường dinh dưỡng và độ mặn. Trong bài báo này, chúng tôi nghiên cứu ảnh hưởng của môi
trường dinh dưỡng và độ mặn đến sinh trưởng của tảo Nannochloropsis oculata nhằm so sánh và
tìm điều kiện thích hợp nhất cho sự sinh trưởng của vi tảo, góp phần hoàn thiện quy trình nuôi
loài tảo này.
2
Vật liệu và phương pháp
2.1
Vật liệu
Vi tảo Nannochloropsis oculata (Hình 1) được nhập từ Phân viện nghiên cứu nuôi trồng thủy
sản Bắc Trung Bộ (Nghệ An) và được lưu giữ tại Bộ môn Công nghệ tế bào thực vật – Viện Công
nghệ Sinh học – Đại học Huế.
Tảo giống được nhân vào các chai 500 mL với nước biển được xử lý bằng clo ở nồng độ 30
ppm và nuôi trong môi trường F/2 với điều kiện sục khí liên tục, độ mặn 33‰, pH 7,5 cho đến khi
mật độ tảo tăng và được nhân nuôi tiếp để tạo ra các bình giống sơ cấp.
2.2
Phương pháp
Thí nghiệm 1: Ảnh hưởng của môi trường dinh dưỡng
Thí nghiệm được tiến hành với môi trường F/2 (Bảng 1), nghiệm thức 1 (NT1); môi trường
Walne (Bảng 2), nghiệm thức 2 (NT2) và môi trường TT3 (Bảng 3), nghiệm thức 3 (NT3) (Hình 2). Ba
môi trường được bố trí ngẫu nhiên hoàn toàn vào các can nhựa thể tích 20 L; mỗi nghiệm thức lặp
Hình 1. Tảo Nannochloropsis oculata
14
Jos.hueuni.edu.vn
Tập 130, Số 3A, 2021
Ảnh hưởng của môi trường dinh dưỡng lên sự sinh trưởng của vi tảo
Nannochloropsis oculata
NT1 (môi trường F/2)
NT2 (môi trường Walne)
NT3 (môi trường TT3)
B2
B3
A2
B1
A1
A3
C1
C2
C3
Hình 2. Sơ đồ bố trí thí nghiệm ảnh hưởng của môi trường dinh dưỡng lên sự sinh trưởng
của vi tảo Nannochloropsis oculata
lại ba lần; tổng số can thí nghiệm là chín. Điều kiện môi trường: nhiệt độ 25–27 °C, pH 8, mật độ ban
đầu 8,5 vạn tb/mL, cường độ ánh sáng 2000 lux, chiếu sáng liên tục.
Thí nghiệm 2: Ảnh hưởng của độ mặn
Thí nghiệm được tiến hành với bốn độ mặn: 20, 25, 30, 35‰ tương ứng với NT1, NT2, NT3
và NT4 (Hình 3). Điều kiện thí nghiệm giống ở Thí nghiệm 1. Môi trường dinh dưỡng là kết quả
từ Thí nghiệm 1.
Xác định các chỉ tiêu theo dõi
Nhiệt độ và pH được đo bằng bút đo pH (Hanna HI98127). Cường độ chiếu sáng được đo
bằng máy đo cường độ ánh sáng Extech. Mật độ tế bào được xác định bằng buồng đếm Sedgewick
Rafter (dung tích 1 mL với 1000 ô đếm) và kính hiển vi có độ phóng đại 10 lần.
Ảnh hưởng của độ mặn lên sự sinh trưởng của vi tảo Nannochloropsis oculata
NT1
NT2
NT3
NT4
(độ mặn 20‰)
(độ mặn 25‰)
(độ mặn 30‰)
(độ mặn 35‰)
A1
A2
A3
B1
B2
B3
C1
C2
C3
D1
D2
D3
Hình 3. Sơ đồ bố trí thí nghiệm ảnh hưởng của độ mặn lên sự sinh trưởng
của vi tảo Nannochloropsis oculata
15
Nguyễn Thị Thanh Thủy và CS.
Tập 130, Số 3A, 2021
Bảng 1. Thành phần môi trường F/2 của Guillard (Smith, 1993)
Chất dinh dưỡng
NaNO3
Nồng độ (mg/L)
Chất dinh dưỡng
MnCl2.4H2O
Na2MoO4.2H2O
ZnSO4.7H2O
HCL Thiamin
Biotin
Nồng độ (mg/L)
0,18
75
NaH2PO4.H2O
Na2SiO3.9H2O
Na2EDTA
5
0,006
30
0,022
4,36
0,01
0,01
3,15
0,1
CoCl2.6H2O
CuSO4.5H2O
FeCl3.6H2O
0,0005
0,0005
B12
Bảng 2. Thành phần môi trường Walne (Laing, 1991)
Chất dinh dưỡng
FeCl3
Khối lượng (g)
Chất dinh dưỡng
(NH4)6Mo7O24.4H2O
CuSO4.5H2O
Khối lượng (g)
0,8
0,9
MnCl2.4H2O
H3BO3
0,4
2,0
33,6
45,0
20,0
100,0
2,1
HCL đậm đặc
Vitamin B1
10,0
0,2
EDTA
NaH2PO4.2H2O
NaNO3
Dung dịch E
25,0 mL
40,0
0,1
Na2SiO3.5H2O
Vitamin B12
ZnCl2
CoCl2.6H2O
2,0
Bảng 3. Thành phần môi trường TT3
Chất dinh dưỡng
KNO3
Nồng độ (mg/L)
Chất dinh dưỡng
EDTA
Nồng độ (mg/L)
70
6
5
7
2
KH2PO4
C6H8O7.H2O
FeCl3.6H2O
Na2SiO3
5
Lấy mẫu tảo: Mẫu tảo được lấy 1 lần/ngày vào 8–8 giờ 30 phút sáng và mỗi lần lấy 1 mL. Mẫu
tảo được đựng trong ống Ependorf và được cố dịnh bằng dung dịch Neutral Lugol’s 2% [2].
Xác định mật độ tảo bằng buồng đếm: Lắc đều mẫu tảo, dùng pipet paster hút mẫu tảo xịt vào
buồng đếm đã được đậy sẵn lamen; để lắng một lúc rồi đưa vào thị trường kính để đếm. Đếm số
lượng tế bào của năm góc (bốn góc ngoài cùng và một góc ở giữa), mỗi góc 10 ô. Tiến hành đếm
số lượng tế bào ở độ phóng đại 10 lần; mỗi mẫu tảo được đếm 3 lần [5, 6, 8].
16
Jos.hueuni.edu.vn
Tập 130, Số 3A, 2021
퐶 × 1000
퐴 × 퐷 × 퐹
Mật độ tế bào (tế bào/mL) =
2
trong đó C là số lượng tế bào đếm được; A là diện tích của mỗi ô (1 mm ); D là chiều cao mỗi ô (1
mm); F là số lượng ô được đếm.
2.3
Xử lý số liệu
Số liệu nghiên cứu được thu thập và tính toán giá trị trung bình và độ lệch chuẩn bằng
phần mềm Microsoft Excel 2013. Xử lý số liệu trên phần mềm SPSS 20. Trong đó, sử dụng phân
tích phương sai một yếu tố và kiểm định Duncan để tìm sự sai khác giữa các nghiệm thức ở mức
ý nghĩa p < 0,05.
3
Kết quả và thảo luận
3.1
Ảnh hưởng của môi trường dinh dưỡng
Hiện nay trên thế giới có rất nhiều môi trường dinh dưỡng khác nhau được sử dụng cho
nuôi tảo. Tùy theo từng loại tảo và tính chất của nước, người ta chọn ra môi trường thích hợp
nhằm đạt được sinh khối cao với giá thành thấp. Trong quá trình thí nghiệm, chúng tôi đã bố trí
ba môi trường dinh dưỡng khác nhau.
Sau 3 ngày thí nghiệm, sự phát triển của tảo đã có sự sai khác giữa các môi trường
(p < 0,05) (Bảng 4). Mật độ tảo tăng dần nhưng còn chậm do ở giai đoạn này tảo còn thích
350.00
300.00
250.00
200.00
150.00
100.00
NT1
NT2
NT3
50.00
0.00
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10 11 12 13 14 15 16 17
Ngày nuôi
(NT1: môi trường F/2; NT2: môi trường Walne; NT3: môi trường TT3)
Hình 4. Đồ thị thể hiện mật độ tảo ở các môi trường dinh dưỡng khác nhau
17
Nguyễn Thị Thanh Thủy và CS.
Tập 130, Số 3A, 2021
Bảng 4. Mật độ của tảo ở các môi trường dinh dưỡng khác nhau
Mật độ (× 104 tb/mL )
NT2 (môi trường Walne)
8,50 ± 0,00a
Ngày
NT1 (môi trường F/2)
8,50 ± 0,02a
NT3 (môi trường TT3)
8,50 ± 0,01a
11,92 ± 0,15a
19,78 ± 0,02a
33,90 ± 0,02a
47,58 ± 0,01a
71,56 ± 0,65a
95,21 ± 0,02a
121,56 ± 1,13a
146,03 ± 1,62a
165,44 ± 1,26a
175,63 ± 1,29a
195,86 ± 0,46a
223,22 ± 1,48a
214,98 ± 0,88a
183,93 ± 1,09a
145,63 ± 0,96a
110,65 ± 0,48a
1
2
12,52 ± 0,02c
12,36 ± 0,02b
3
20,39 ± 0,01b
45,34 ± 0,06c
20,52 ± 0,01c
4
36,78 ± 0,08b
5
76,02 ± 0,01c
58,12 ± 0,02b
6
130,36 ± 0,01c
174,17 ± 0,02c
224,71 ± 0,27c
286,17 ± 1,13c
316,55 ± 1,19c
310,49 ± 0,45c
304,89 ± 0,10c
287,03 ± 1,70c
259,12 ± 0,79c
230,55 ± 0,06c
192,46 ± 0,08c
150,12 ± 0,03c
98,36 ± 0,90b
7
127,42 ± 0,85b
155,92 ± 0,67b
188,28 ± 0,38b
205,46 ± 0,74b
226,35 ± 0,83b
248,79 ± 1,19b
239,65 ± 0,97b
202,32 ± 0,80b
197,91 ± 0,71b
146,28 ± 0,37b
109,82 ± 0,78b
8
9
10
11
12
13
14
15
16
17
Ghi chú: Các ký tự a, b, c theo sau trên cùng một hàng giống nhau thì sự khác biệt không có ý nghĩa
thống kê (p > 0,05), độ lệch chuẩn đặt sau dấu ±.
ứng với môi trường nuôi. Từ ngày nuôi thứ 4 trở đi, ở cả ba nghiệm thức, các tế bào tảo bắt đầu
sinh trưởng nhanh và mật độ tảo đã có sự sai khác đáng kể và có ý nghĩa thống kê (p < 0,05).
Ở cùng một thời điểm, nghiệm thức với môi trường TT3 luôn cho mật độ tảo thấp hơn hai
nghiệm thức nuôi bằng môi trường Walne và F/2 (Hình 4). Điều này có thể là do sự khác biệt về
thành phần dinh dưỡng của các môi trường, mặc dù cả ba môi trường đều chứa các thành phần
chính như đạm và lân. Tuy nhiên, môi trường TT3 có nguồn đạm là muối KNO3, còn hai môi
trường F/2 và Walne có nguồn đạm là muối NaNO3. Ở cả ba môi trường, nguồn lân đều là muối
-
(H2PO4) của Na và K. Môi trường TT3 không có các nguyên tố vi lượng khác và các vitamin cần
thiết cho sự sinh trưởng và phát triển của vi tảo. Đây có thể là lý do mà Nannochloropsis oculata
trong môi trường TT3 có mật độ thấp nhất.
18
Jos.hueuni.edu.vn
Tập 130, Số 3A, 2021
Ở NT1, mật độ tảo đạt cực đại sớm nhất vào ngày thứ 10 (316,55 ± 1,19 vạn tb/mL). Ở NT2
và NT3, tảo tiếp tục phát triển và đạt mật độ cực đại lần lượt ở ngày thứ 12 (248,79 ± 1,19 vạn
tb/mL) và ngày thứ 13 (223,22 ± 1,48 vạn tb/mL). Như vậy, tảo nuôi ở môi trường F/2 có mật độ
cực đại cao nhất, tiếp đến là môi trường Walne và thấp nhất là môi trường TT3.
Các kết quả trên cho thấy, trong ba môi trường thí nghiệm, tảo Nannochloropsis oculata sinh
trưởng mạnh nhất trong môi trường F/2. Nguyên nhân có thể là thành phần dinh dưỡng của các
môi trường không giống nhau. Môi trường TT3 có thành phần dinh dưỡng đơn giản, thiếu các
nguyên tố vi lượng như Mn, Zn, Cu và Co và vitamin như B1 và B12. Các nguyên tố vi lượng này
hầu như đều có tác dụng đến quá trình trao đổi chất của tảo, cần thiết cho các phản ứng enzim
và vitamin dù chỉ với một lượng rất nhỏ nhưng có thể thúc đẩy sự gia tăng sinh khối của tảo. Do
đó, tảo nuôi trong môi trường TT3 sinh trưởng và phát triển không tốt như trong hai môi trường
còn lại. Môi trường F/2 và Walne đều chứa các thành phần chính giống nhau như NaNO3,
NaH2PO4, EDTA, FeCl3, các nguyên tố vi lượng như Cu, Zn, Mn, Co,… Đây là những thành phần
cấu tạo nên các chất dinh dưỡng cần thiết cho sự phát triển của tảo.
Tuy môi trường Walne có hàm lượng đạm và lân của cao hơn môi trường F/2, nhưng môi
trường F/2 có nhiều loại vitamin hơn. Đồng thời, môi trường Walne trong thí nghiệm này không
có nguồn silic từ muối Na2SiO3, trong khi đó môi trường F/2 có hàm lượng Na2SiO3 là 30 mg/L.
Silic rất cần thiết cho sự tăng trưởng của tảo vì nó tham gia vào cấu tạo của màng tế bào. Do đó,
có thể F/2 là môi trường tối ưu cho sự sinh trưởng và phát triển của tảo Nannochloropsis oculata.
Trong suốt quá trình thí nghiệm với cùng một mật độ ban đầu, ở môi trường F/2, tảo
Nannochloropsis oculata luôn đạt mật độ cao hơn ở trong cùng các ngày nuôi, mật độ cực đại lớn,
thời gian giữ ở pha cân bằng dài hơn và hiện tượng tàn lụi cũng diễn ra chậm hơn so với ở môi
trường Walne và TT3. Kết quả này hoàn toàn tương đồng với kết quả của Nguyễn Thế Giang [3]
về ảnh hưởng của các điều kiện nuôi cấy lên khả năng sinh trưởng của vi tảo Nannochloropsis
phân lập từ rừng ngập mặn Xuân Thủy, Nam Định. Theo Nguyễn Thế Giang [3], môi trường
thích hợp nhất để nuôi cấy N. oculata là F/2 do với pha cân bằng kéo dài, pha suy tàn diễn ra chậm
hơn so với các môi trường khác, thuận tiện cho việc nuôi cấy, nghiên cứu. Nghiên cứu của Tôn
Nữ Mỹ Nga và cs. cũng cho thấy môi trường dinh dưỡng F/2 và Walne đều cho khả năng tăng
trưởng tốt đối với tảo Chaetoceros gracilis [7].
Từ kết quả trên, chúng tôi chọn F/2 làm môi trường nuôi cấy vi tảo Nannochloropsis oculata
để tiến hành thí nghiệm tiếp theo về ảnh hưởng của độ mặn đến sinh trưởng của vi tảo này.
19
Nguyễn Thị Thanh Thủy và CS.
Tập 130, Số 3A, 2021
3.2
Ảnh hưởng của độ mặn
Độ mặn là một trong những yếu tố rất quan trọng quyết định đến sự phân bố cũng như sự
sinh trưởng và phát triển của tảo, quyết định đến kết quả nuôi sinh khối tảo. Các loài tảo khác
nhau có khả năng thích nghi với một khoảng dao động độ mặn khác nhau.
Do thí nghiệm được bố trí ở bốn độ mặn khác nhau nên sự phát triển của tảo cũng khác
nhau và có sự biến động giữa các nghiệm thức. Sau hai ngày, mật độ tảo bắt đầu tăng lên ở cả
bốn nghiệm thức. Sự sai khác có ý nghĩa thống kê (p < 0,05), nhưng mật độ tảo tăng còn chậm
(Bảng 5).
Từ ngày nuôi thứ 4 cho đến ngày thứ 8, tảo bắt đầu sinh trưởng nhanh và mật độ tảo ở cả
bốn nghiệm thức có sự sai khác đáng kể và có ý nghĩa thống kê (p < 0,05). Ở NT3, mật độ tảo đạt
Bảng 5. Mật độ của tảo Nannochloropsis oculata ở các độ mặn khác nhau
Mật độ (× 104 tb/mL)
Ngày
NT1
NT2
NT3
NT4
(độ mặn 20‰)
(độ mặn 25‰)
(độ mặn 30‰)
(độ mặn 35‰)
1
2
8,50 ± 0,01a
12,32 ± 0,30a
22,91 ± 0,32a
41,24 ± 0,73a
60,23 ± 0,05a
77,48 ± 0,54a
90,11 ± 0,57a
116,05 ± 1,18a
129,21 ± 1,47a
144,77 ± 0,26a
157,77 ± 0,77a
171,38 ± 0,93a
197,57 ± 0,64a
189,08 ± 1,15a
174,87 ± 0,73a
147,59 ± 0,26a
8,50 ± 0,03a
12,79 ± 0,30b
23,66 ± 0,37b
43,33 ± 0,50b
61,74 ± 0,09b
83,15 ± 0,26b
111,96 ± 0,63b
137,42 ± 0,83b
154,09 ± 0,73b
171,34 ± 0,94b
184,85 ± 0,74b
207,73 ± 0,64b
214,35 ± 0,55b
204,79 ± 0,86bc
184,67 ± 0,82c
152,90 ± 0,01b
8,50 ± 0,06a
14,47 ± 0,18d
27,64 ± 0,15d
62,98 ± 0,33d
102,98 ± 0,10d
149,16 ± 0,08d
199,23 ± 0,77d
256,09 ± 0,41d
294,29 ± 1,01d
293,80 ± 1,00d
289,39 ± 0,22d
268,65 ± 0,35d
241,53 ± 0,37d
215,90 ± 0,07d
186,72 ± 0,30d
160,12 ± 0,01d
8,50 ± 0,01a
14,03 ± 0,03c
26,97 ± 0,02c
60,41 ± 0,58c
78,32 ± 0,36c
102,08 ± 0,03c
149,71 ± 0,77c
178,69 ± 0,95c
247,51 ± 0,55c
275,14 ± 0,32c
270,20 ± 0,70c
255,62 ± 0,70c
228,31 ± 0,83c
204,52 ± 0,01bc
175,25 ± 0,13b
154,26 ± 0,21c
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
15
16
Ghi chú: Các ký hiệu a, b, c theo sau trên cùng một hàng giống nhau thì sự khác biệt không có ý nghĩa
thống kê (p > 0,05), độ lệch chuẩn đặt sau dấu ±.
20
Jos.hueuni.edu.vn
Tập 130, Số 3A, 2021
350.00
300.00
250.00
200.00
150.00
100.00
50.00
NT1
NT2
NT3
NT4
0.00
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10 11 12 13 14 15 16
Ngày nuôi
(NT1: độ mặn 20‰; NT2: độ mặn 25‰; NT3: độ mặn 30‰; NT4: độ mặn 35‰)
Hình 5. Đồ thị thể hiện mật độ tảo ở các mức độ mặn khác nhau
cực đại sớm nhất vào ngày thứ 9 (294,29 ± 1,01 vạn tb/mL). Ở ngày thứ 10 và 11, tảo ở giai đoạn
cân bằng. Từ ngày thứ 12, mật độ tảo giảm mạnh do chuyển sang giai đoạn tàn lụi. NT4 đạt cực
đại chậm hơn ở ngày thứ 10 với mật độ cực đại là 275,14 ± 0,32 vạn tb/mL và cũng giảm mạnh từ
ngày 12 do chuyển sang giai đoạn tàn lụi.
Đối với NT1 và NT2, mật độ tảo vẫn tiếp tục tăng cho đến ngày 13 và đạt cực đại ở mức
tương ứng 197,57 ± 0,64 vạn tb/mL và 214,35 ± 0,55 vạn tb/mL. Khi tảo chuyển qua giai đoạn tàn
lụi, mật độ tảo cũng nhanh chóng giảm mạnh như ở NT1.
Kết quả từ Hình 5 cho thấy, ở NT3, tảo sinh trưởng nhanh hơn và đạt mật độ cực đại 294,29
± 1,01 vạn tb/mL ở ngày thứ 9. Ở NT4, tảo đạt mật độ cực đại ở ngày thứ 10 với giá trị 275,14 ±
0,32 vạn tb/mL. Tảo đạt mật độ cực đại chậm nhất ở NT1 và NT2, đều ở ngày nuôi thứ 13 với giá
trị lần lượt là 197,57 ± 0,64 vạn tb/mL và 214,35 ± 0,55 vạn tb/mL. Như vậy, tảo N. oculata ở NT3
cho mật độ cực đại lớn nhất, tiếp đến là NT4 và cuối cùng thấp nhất là NT2 và NT1.
Như vậy, tảo Nannochloropsis oculata có xu hướng ưa độ mặn cao (30–35‰). Trong suốt
quá trình thí nghiệm, thì ở NT3, tảo Nannochloropsis oculata luôn đạt mật độ cao hơn trong cùng
một ngày nuôi; mật độ cực đại lớn hơn; thời gian ở pha cân bằng dài hơn và pha tàn diễn ra chậm
hơn so với ở ba nghiệm thức 1, 2 và 4. Do đó, nên nuôi tảo Nannochloropsis oculata ở độ mặn 30‰.
Kết quả này hoàn toàn tương đồng với kết quả của Phạm Thị Lam Hồng [4] khi nghiên cứu ảnh
21
Nguyễn Thị Thanh Thủy và CS.
Tập 130, Số 3A, 2021
hưởng của độ mặn, ánh sáng và tỷ lệ thu hoạch lên một số đặc điểm sinh học và thành phần sinh
hóa của hai loài tảo N. oculata và Chaetoceros mulleri trong điều kiện phòng thí nghiệm.
Kết quả cho thấy N. oculata phát triển tốt ở độ mặn 30–35‰ và cho sản lượng và chất lượng
dinh dưỡng cao. Theo Nguyễn Thế Giang [3], các điều kiện nuôi cấy cũng có ảnh hưởng lên khả
năng sinh trưởng của vi tảo Nannochloropsis phân lập từ rừng ngập mặn Xuân Thủy, Nam Định.
Độ mặn thích hợp để vi tảo N. oculata phát triển là 30–40‰.
4
Kết luận
Trong 3 môi trường F/2, Walne và TT3 được sử dụng nuôi vi tảo, tảo Nannochloropsis oculata
sinh trưởng và phát triển tốt nhất trong môi trường F/2. Mật độ tảo đạt cực đại sớm nhất vào
ngày thứ 10 và kém nhất ở môi trường TT3 và đạt mật độ cực đại ở ngày thứ 13. Tảo
Nannochloropsis oculata phát triển tốt nhất ở độ mặn 30‰ với mật độ cực đại cao nhất, sớm nhất
và pha tàn lụi diễn ra chậm.
Thông tin tài trợ
Nghiên cứu được Đại học Huế tài trợ thông qua đề tài “Nghiên cứu ảnh hưởng của môi
trường dinh dưỡng, độ mặn, cường độ, chu kỳ chiếu sáng đến sinh trưởng và hàm lượng lipid
của vi tảo Nannochloropsis oculata”, mã số DHH 2019-02-120.
Tài liệu tham khảo
1. Mạc Như Bình, Nguyễn Thị Thanh Thủy (2018), Giáo trình kỹ thuật nuôi thức ăn tự nhiên trong
nuôi trồng thủy sản, Nxb. Đại học Huế.
2. Nguyễn Văn Công và Nguyễn Kim Đường (2014), Ảnh hưởng của môi trường dinh dưỡng
AGP, mật độ ban đầu, độ mặn và cường độ ánh sáng lên sự phát triển của vi tảo Thalassiosira
weissflogii và thủ nghiệm nuôi thu sinh khối, Tạp chí khoa học Trường Đại học Cần Thơ, 1, 209–
217.
3. Nguyễn Thế Giang (2010), Nghiên cứu ảnh hưởng của các điều kiện nuôi cấy lên khả năng sinh
trưởng của vi tảo Nannochloropsis phân lập từ rừng ngập mặn Xuân Thủy, Nam Định, Khoa công
nghệ sinh học, Viện Đại học Mở Hà Nội.
4. Phạm Thị Lam Hồng (1999), Nghiên cứu ảnh hưởng của độ mặn, ánh sáng và tỷ lệ thu hoạch lên
một số đặc điểm sinh học, thành phần sinh hoá của hai loài vi tảo Nannochloropsis oculata (Droop)
Hibberd, 1981 và Chaetoceros muelleri Lemmerman, 1898 trong điều kiện phòng thí nghiệm, Luận
văn thạc sĩ, Trường Đại học Thuỷ Sản Nha Trang.
22
Jos.hueuni.edu.vn
Tập 130, Số 3A, 2021
5. Nguyễn Thị Thu Liên, Nguyễn Hồng Sơn, Hoàng Tấn Quảng và Lê Thị Tuyết Nhân (2018),
Phân lập và tuyển chọn một số chủng tảo silic Skeletonena costatum từ vùng biển Thừa Thiên
Huế làm thức ăn trong nuôi trồng thuỷ sản, Tạp chí Khoa học Đại học Huế : Nông nghiệp và Phát
triển Nông thôn, 127(3B), 97–108.
6. Nguyễn Thanh Mai, Trịnh Hoàng Khải, Đào Văn Trí, Nguyễn Văn Hùng (2009), Nghiên cứu
phân lập, nuôi cấy in vitro tảo silic nước mặn Chaetoceros calcitrans Paulsen, 1905 và ứng
dụng nuôi sinh khối tảo làm thức ăn cho tôm he chân trắng (Penaeus vannamei), Science and
Technology Development, 12(13).
7. Tôn Nữ Mỹ Nga (2007), Lựa chọn môi trường nuôi thích hợp cho sự phát triển của tảo
Chaetoceros gracilis Pantocsek 1892 (Schutt), Tạp chí Khoa học công nghệ thủy sản, 3.
8. Trần Vinh Phương, Lê Thị Tuyết Nhân, Nguyễn Văn Khanh, Phạm Thị Hải Yến, Nguyễn
Văn Huy (2018), Ảnh hưởng của môi trường dinh dưỡng và mật độ đến sinh trưởng vi tảo
Nannochloropsis oculata và thử nghiệm nuôi sinh khối trong điều kiện ánh sáng tự nhiên ở
Thừa Thiên Huế, Tạp chí Khoa học Đại học Huế: Khoa học Tự nhiên, 127(1C), 211–220.
9. Patrick Lavens and Patrick Sorgeloos (1996), Manual on the production and use of live food
for aquaculture, FAO fisheries technical paper, 361, 11–12.
10. Wikfors G.H., Ohno M. (2001), Impact of algal research in aquaculture, Journal of Phycology,
37, 968–974.
23
11 trang
14940
Free
Bạn đang xem tài liệu "Ảnh hưởng của môi trường dinh dưỡng và độ mặn đến sinh trưởng của vi tảo Nannochloropsis oculata", để tải tài liệu gốc về máy hãy click vào nút Download ở trên
File đính kèm:
- anh_huong_cua_moi_truong_dinh_duong_va_do_man_den_sinh_truon.pdf
