Tỉ lệ hiện mắc tăng huyết áp và các yếu tố liên quan ở người cao tuổi tại huyện Thủ Thừa, tỉnh Long An
Y Học TP. Hồ Chí Minh * Phụ Bản Tập 20 * Số 5 * 2016
Nghiên cứu Y học
TỈ LỆ HIỆN MẮC TĂNG HUYẾT ÁP VÀ CÁC YẾU TỐ LIÊN QUAN
Ở NGƯỜI CAO TUỔI TẠI HUYỆN THỦ THỪA, TỈNH LONG AN
Nguyễn Thị Hoa*, Phạm Nguyễn Ngọc Anh**, Châu Ngọc Hoa***
TÓM TẮT
Đặt vấn đề: Tỉ lệ người mắc bệnh tăng huyết áp (THA) tại Việt Nam ngày càng gia tăng, trong đó tỉnh
Long An có tỉ lệ THA khá cao so với cả nước, tỉ lệ mắc THA ở nhóm tuổi trên 60 chiếm 52,5%. Huyện Thủ Thừa
thuộc tỉnh Long An là một trong những huyện có số lượt bệnh nhân đến bệnh viện khám về THA ngày một gia
tăng.
Mục tiêu: Xác định tỉ lệ hiện mắc THA và các yếu tố liên quan ở người cao tuổi (NCT) tại huyện Thủ Thừa,
tỉnh Long An, năm 2014.
Phương pháp nghiên cứu: Nghiên cứu cắt ngang mô tả được thực hiện trên 780 trong tổng số 8359 người
cao tuổi thường trú tại huyện Thủ Thừa – Long An từ tháng 4 - 8/2014.
Kết quả: Tỉ lệ hiện mắc THA ở người cao tuổi là 65%, không có sự khác biệt có ý nghĩa thống kê về tỷ lệ
THA giữa hai giới nam và nữ. Có mối liên quan giữa THA với nhóm tuổi, hút thuốc lá, thói quen ăn mặn và tình
trạng vận động thể lực của NCT. Những người hút thuốc lá, ăn mặn và hoạt động tĩnh tại có tỉ lệ THA cao hơn
nhóm còn lại.
Kết luận: Tỉ lệ mắc bệnh THA ở NCT tại huyện Thủ Thừa là cao, đặc biệt cao hơn ở nhóm đối tượng có hút
thuốc lá, có thói quen ăn mặn và hoạt động thể lực tĩnh tại. Ngành y tế huyện cần đặc biệt chú trọng quan tâm
đến đối tượng NCT trong chương trình mục tiêu quốc gia phòng chống Tăng huyết áp tại địa phương.
Từ khóa: THA, yếu tố nguy cơ.
ABSTRACT
PREVELENCE OF AND RELATED FACTORS TO HYPERTENSION AMONG ELDERLY PEOPLE IN
THU THUA DISTRICT, LONG AN PROVINCE
Nguyen Thi Hoa, Pham Nguyen Ngoc Anh, Chau Ngoc Hoa
* Y Hoc TP. Ho Chi Minh * Supplement of Vol. 20 - No 5 - 2016: 126 - 132
Background: Prevalence of hypertension in Vietnam has been increasing, compared to the country profile
Long An is among the high prevalence, where the prevalence of hypertension among elderly people ≥ 60 years old
is 52.5%. Especially, in Thu Thua district, the number of patients coming to hospitals for hypertension treatment
is raising.
Objectives: To determine about prevalence of and the related factors to hypertension among the elderly
people living in Thu Thua District, Long An Province in 2014.
Methods: Cross-sectional study was conducted on 780 people selected among the total 8,359 elderly people ≥
60 years old living in Thu Thua District - Long An Province from April to August 2014.
Result: The overall prevalence of hypertension is 64.5%, there is no statistical significance between male and
female gender. There are correlation between hypertension and the age groups, smoking, salty eating habit, and
physical exercises. The prevalence of hypertension among the smokers, salty eating habit, physical inactivity
* Trung tâm Y tế huyện Thủ Thừa tỉnh Long An
** Trung tâm Y tế dự phòng quận Bình Thạnh – TP.HCM
Tác giả liên lạc: ThS. Nguyễn Thị Hoa ĐT: 0917676181
*** Đại học Y Dược TP.HCM
Email: hoathuthua@gmail.com
126
Chuyên Đề Y Tế Công Cộng
Y Học TP. Hồ Chí Minh * Phụ Bản Tập 20 * Số 5 * 2016
Nghiên cứu Y học
people are higher than other groups.
Conclusion: The prevalence of hypertension in Thu Thua district is high, particularly among the smokers,
salty eating habit people, and physical inactivity people. District health authorities should pay well attention for
the elderly health according to the national target health programs on cardiovascular diseases and hypertension.
Keywords: hypertension, risk factor.
Mục tiêu cụ thể
ĐẶT VẤN ĐỀ
Xác định tỉ lệ hiện mắc tăng huyết áp ở
người cao tuổi tại huyện Thủ Thừa tỉnh Long An
năm 2014.
Tăng huyết áp hiện nay đã trở thành một
vấn đề y tế công cộng toàn cầu, THA không chỉ
xảy ra ở các nước phát triển mà có xu hướng
ngày càng gia tăng ở các nước đang phát triển.
Theo ước tính của Tổ chức Y tế thế giới (WHO),
THA là yếu tố nguy cơ hàng đầu tử vong (12,7%
số ca tử vong là do THA)(8). Mỗi năm có ít nhất
7,1 triệu người chết do hệ lụy từ THA(7). Tại Việt
Nam, theo thống kê của Bộ Y tế, NCT mắc trung
bình 2,7 bệnh(1) trong đó THA là một bệnh
thường gặp. THA không chỉ gây nhiều biến
chứng nguy hiểm, đe dọa tới tính mạng con
người mà còn ảnh hưởng nghiêm trọng đến
Xác định mối liên quan giữa tăng huyết áp
với các đặc điểm dân số học của người cao tuổi
tại huyện Thủ Thừa, tỉnh Long An năm 2014.
Xác định mối liên quan giữa tăng huyết áp
với thói quen sinh hoạt gồm: Lạm dụng
rượu/bia, hút thuốc lá, ăn mặn, hoạt động thể lực
của người cao tuổi tại huyện Thủ Thừa, tỉnh
Long An năm 2014.
ĐỐITƯỢNG-PHƯƠNGPHÁPNGHIÊNCỨU
Đối tượng nghiên cứu
*Chất lượng cuộc sống người bệnh(5) cả về
sức khỏe thể chất lẫn tinh thần. Long An vốn là
tỉnh có tỉ lệ THA khá cao so với tỉ lệ THA chung
của cả nước, tỉ lệ THA ở nhóm tuổi trên 25 là
28,41%(6) và THA cũng tăng dần theo quá trình
tích tuổi, ở nhóm tuổi trên 60 là 52,5%(3). Huyện
Thủ Thừa thuộc tỉnh Long An chưa có nghiên
cứu nào về lĩnh vực y tế công cộng được thực
hiện trong khi chương trình tim mạch và THA
tại huyện đã được triển khai. Từ những lý do
nêu trên nghiên cứu được thực hiện nhằm cung
cấp các thông tin hữu ích làm cơ sở đưa ra kiến
nghị, đề xuất cũng như giải pháp cho những nhà
quản lý về y tế xây dựng và quản lý tốt chương
trình mục tiêu y quốc gia phòng, chống THA
trên địa bàn huyện.
Dân số mục tiêu
Tất cả NCT từ 60 tuổi trở lên (sinh năm 1954
về trước) thường trú tại huyện Thủ Thừa, tỉnh
Long An năm 2014.
Dân số chọn mẫu
Người dân từ 60 tuổi trở lên thường trú tại
huyện Thủ Thừa, tỉnh Long An được chọn
nghiên cứu năm 2014.
Phương pháp nghiên cứu
Nghiên cứu cắt ngang mô tả
Cỡ mẫu
Sử dụng công thức ước lượng một tỉ lệ trong
quần thể với độ chính xác tương đối:
p
Z2(1-
Mục tiêu nghiên cứu
n
(1-p)
d2
=
α/2)
Mục tiêu tổng quát
Xác định tỉ lệ hiện mắc tăng huyết áp và
những yếu tố liên quan đến tăng huyết áp ở
người cao tuổi tại huyện Thủ Thừa, tỉnh Long
An năm 2014
Trong đó: n: Cỡ mẫu đơn vị tính là người; α: Xác xuất sai
lầm loại I (α = 0,05); Z(1-α/2): là hệ số tin cậy, với độ tin cậy
95% thì Z(1-α/2) = 1,96; p = 0,52; Theo kết quả nghiên cứu
của tác giả Nguyễn Văn Hoàng vào năm 2009(3) tỉ lệ NCT
mắc bệnh THA là 52% chọn p = 0,52; d: là sai số của ước
127
Chuyên Đề Y Tế Công Cộng
Y Học TP. Hồ Chí Minh * Phụ Bản Tập 20 * Số 5 * 2016
Nghiên cứu Y học
lượng được lấy ở mức 0,05
Ratio) với khoảng tin cậy 95% để đo lường mức
độ liên quan.
Như vậy cỡ mẫu tối thiểu tính được là: 384
người.
KẾT QUẢ
Vì sử dụng kỹ thuật chọn mẫu cụm nên cỡ
mẫu ước tính tăng lên gấp 2 lần: 384 người x 2 =
768 người và được làm tròn thành 780 để đủ chia
đều cho mỗi cụm là 26 đối tượng.
Bảng 1: Đặc điểm dân số xã hội của đối tượng nghiên
cứu (n=780)
Đặc tính
60-69
n (%)
290 (37,2)
294 (37,7)
196 (25,1)
379 (48,6)
401 (51,4)
170 (21,8)
444 (56,9)
127 (16,3)
39 (6)
Nhóm tuổi
Giới tính
70-79
≥80
Kỹ thuật chọn mẫu
Huyện Thủ Thừa có 62 ấp gồm 8359 người
cao tuổi. Nghiên cứu áp dụng phương pháp
chọn mẫu cụm xác suất tỉ lệ theo dân số với cụm
là ấp. Với cỡ mẫu 780 người được chia đều cho
30 cụm chọn được, mỗi cụm khảo sát 26 NCT.
Trong mỗi cụm, dựa vào danh sách NCT do
trạm y tế xã cung cấp, chia làm 2 nhóm theo giới
tính, mỗi nhóm giới tính chọn ngẫu nhiên hệ
thống lấy 13 nam và 13 nữ. Đối tượng tham gia
nghiên cứu được mời đến trạm y tế nếu gần
trạm y tế hoặc đến nhà dân có địa điểm trung
tâm của cụm để tiện cho việc đi lại và thu thập
thông tin.
Nam
Nữ
Mù chữ
Tiểuhọc
Trình độ
học vấn
THCS
THPT trở lên
Kinh
769 (98,6)
11 (1,4)
Dân tộc
Hoa
Không khả năng LĐ
Nội trợ
349 (44,8)
195 (25)
Nông dân
Nghề tự do
Hưu trí
120 (15,4)
57 (7,3)
Nghề
nghiệp
36 (4,6)
Buôn bán
18,5 < BMI
18,5 ≤ BMI < 23
23 ≤ BMI < 25
25 ≤ BMI
23 (2,9)
162 (20,8)
409 (52,4)
102 (13,1)
107 (13,7)
329 (42,2)
Phân tích thống kê
BMI
Sử dụng tần số và tỷ lệ phần trăm để mô tả
biến THA, các biến về đặc điểm dân số xã hội
(nhóm tuổi, giới tính, dân tộc, trình độ học vấn,
nghề nghiệp, tình trạng hôn nhân, BMI, béo phì
vùng bụng), thói quen hút thuốc lá, thói quen
uống rượu/bia, ăn mặn, tình trạng vận động thể
lực, tiền sử gia đình mắc các bệnh THA, tai biến
mạch máu não và bệnh mạch vành của đối
tượng nghiên cứu.
Béo phì vùng bụng
Đối tượng nghiên cứu có nhóm tuổi ≥ 80
chiếm tỉ lệ thấp nhất (25,1%), trình độ học vấn
tiểu học chiếm đa số (56,9%), hơn phân nửa đối
tượng nghiên cứu còn đủ vợ/chồng (58,5%) và
chủ yếu là dân tộc Kinh (98,6%), NCT không có
khả năng lao động chiếm tỉ lệ cao nhất (44,7%)
và hơn phân nửa NCT có BMI nằm trong giới
hạn bình thường (52,4%).
Kiểm định chi bình phương được dùng để so
sánh tỷ lệ THA theo các đặc điểm dân số xã hội
(nhóm tuổi, giới tính, trình độ học vấn, nghề
nghiệp, tình trạng hôn nhân, BMI, béo phì vùng
bụng), thói quen hút thuốc lá, thói quen uống
rượu/bia, ăn mặn, tình trạng vận động thể lực,
tiền sử gia đình mắc các bệnh THA, tai biến
mạch máu não và bệnh mạch vành. Kiểm định
chính xác Fisher được dùng để so sánh tỷ lệ
THA giữa các nhóm dân tộc. Nghiên cứu còn sử
dụng số đo tỉ số tỷ lệ hiện mắc PR (Prevalance
Bảng 2: Tiền sử gia đình của đối tượng nghiên cứu
(n=780)
Đặc tính
n (%)
Gia đình có người mắc bệnh THA
Gia đình có người từng bị TBMMN
Gia đình có người mắc bệnh mạch vành
Đã từng hút thuốc lá
212 (27,2)
88 (11,3)
43 (5,5)
323 (41,4)
277 (35,5)
234 (30)
Đang hút thuốc lá
Đã từng uống rượu/bia
Uống rượu/ bia trong 12 tháng vừa qua
143 (18,3)
128
Chuyên Đề Y Tế Công Cộng
Y Học TP. Hồ Chí Minh * Phụ Bản Tập 20 * Số 5 * 2016
Nghiên cứu Y học
Đặc tính
≥ 5 ngày/tuần
n (%)
19 (2,4)
16 (2,1)
33 (4,2)
75 (9,6)
46 (5,9)
312 (40)
363 (46,5)
417 (53,5)
hiện đang hút thuốc lá là 35,5% và tỉ lệ NCT có
uống rượu bia trong 12 tháng qua là 18,3%.
Mức độ
uống
rượu/bia
trong 12
tháng qua
1- 4 ngày/tuần
1-3 ngày/tháng
<1 ngày/tháng
Có lạm dụng rượu
Có ăn mặn
Tỉ lệ NCT ăn mặn vẫn còn cao (40%), hơn
phân nửa NCT vận động thể lực ở mức trung
bình và nặng (53,5%).
Bảng 3: Tỉ lệ THA ở người cao tuổi (n=780)
Tĩnh tại
Vận động
thể lực
Đặc tính
Không THA
Tăng huyết áp
Tần số
273
Tỉ lệ %
35
Trung bình và nặng
Kết quả nghiên cứu cho thấy có 27,2% NCT
có tiền sử gia đình mắc bệnh THA, gia đình từng
có người bị TBMMN chiếm 11,3%. Tỉ lệ NCT
507
65
Kết quả nghiên cứu cho thấy có 65% NCT
bị THA, tỉ lệ NCT không mắc bệnh THA
chiếm 35%.
Bảng 4: Mối liên quan giữa THA và đặc điểm dân số xã hội của đối tượng nghiên cứu (n=780)
THA (n=507)
Tần số (%)
Không THA (n=273)
Tần số (%)
Đặc tính
Tổng cộng
p
PR (KTC 95%)
60-69
70- 79
≥ 80
165 (56,9)
214 (72,8)
128 (65,3)
243 (64,1)
264 (65,8)
112 (65,9)
279 (62,8)
89 (70,1)
27 (69,2)
290 (63,6)
217 (67,0)
500 (65,0)
7(63,3)
125 (43,1)
80(27,2)
290
294
196
379
401
170
444
127
39
1
Nhóm tuổi
Giới
0,001 1,28(1,13– 1,45)
0,06 1,15(0,99 – 1,32)
0,61 0,97(0,88-1,08)
5
68 (34,7)
136 (35,9)
137 (34,2)
58 (34,1)
167 (37,2)
38 (29,9)
12 (30,8)
166 (36,4)
107 (33,0)
269 (35,0)
4 (36,4)
Nam
Nữ
Mù chữ
Tiểu học
0,475
1
0,44 0,95(0,84-1,09)
0,68 1,06(0,91-1,24)
1,05(0,83 –1,33)
Trình độ học
vấn
THCS
Từ THPT trở lên
Đủ vợ/chồng
Độc thân/góa/ly dị/ly thân
Kinh
456
324
769
11
0,33 0,95(0,86 – 1,05)
Trình trạng
hôn nhân
0,58* 1,02 (0,65 – 1,60)
Dân tộc
Hoa
* Kiểm định Fisher
Ngoài ra, kết quả nghiên cứu không tìm thấy
mối liên quan giữa THA với giới tính, trình độ
học vấn, tình trạng hôn nhân và dân tộc của đối
tượng nghiên cứu (p<0,05).
Kết quả nghiên cứu cho thấy có mối liên
quan quan giữa THA và nhóm tuổi của đối
tượng nghiên cứu, trong đó nhóm người từ 70 –
79 tuổi có tỉ lệ THA cao hơn 1,28 lần nhóm người
từ 60 – 69 tuổi (PR = 1,28; KTC95% = 1,13– 1,45).
Bảng 5: Mối liên quan giữa THA và đặc điểm dân số xã hội của đối tượng nghiên cứu (n=780)
THA n=507
Tần số (%)
66 (55,0)
237 (67,9)
131 (67,2)
39 (68,4)
21 (58,3)
13 (56,5)
86 (53,1)
257 (62,8)
78 (76,5)
86 (80,4)
243 (73,9)
264 (58,8)
Không THA n=273
Tần số (%)
54 (45,0)
Đặc tính
Tổng cộng
p
PR (KTC 95%)
Nông dân
Không có khả năng LĐ
Nội trợ
120
349
195
57
36
23
162
409
102
107
329
451
1
112 (32,1)
64 (32,8)
18 (31,6)
15 (41,7)
10 (43,5)
76 (46,9)
152 (37,2)
24 (23,5)
21 (19,6)
86 (26,1)
0,01 1,23 (1,03 – 1,47)
0,03 1,22 (1,01 – 1,48)
0,09 1,24 (0,98 – 1,58)
H M 1,06 (0,77 – 1,46)
0,89 1,03 (0,69 – 1,52)
1
0,03 1,18 (1,00 – 1,39)
0,001 1,44 (1,02 – 1,72)
<0,001 1,51 (1,27 – 1,80)
<0,001 1,26 (1,14 – 1,40)
Nghề nghiệp
Nghề tự do
Hưu trí
Buôn bán
18,5 < BMI
18,5 ≤ BMI < 23
23 ≤ BMI < 25
25 ≤ BMI
BMI
Có
Béo phì
vùng bụng
Không
187 (41,5)
129
Chuyên Đề Y Tế Công Cộng
Y Học TP. Hồ Chí Minh * Phụ Bản Tập 20 * Số 5 * 2016
Nghiên cứu Y học
BMI càng tăng thì có tỉ lệ THA càng cao.
Tỉ lệ THA không khác nhau nhiều ở các
nhóm nghề nghiệp, nhưng so sánh với nhóm
tham chiếu là nông dân thì nhóm nội trợ có tỉ
lệ THA gấp 1,22 lần (PR = 1,22; KTC 95% =
1,01-1,48), nhóm NCT không khả năng lao
động có tỉ lệ THA gấp 1,23 lần (PR = 1,23; KTC
95% = 1,03-1,47).
Có sự khác biệt có ý nghĩa thống kê về tỉ lệ
THA ở nhóm NCT có và không bị béo phì vùng
bụng (p<0,001), trong đó nhóm NCT béo phì
vùng bụng có tỉ lệ THA gấp 1,26 lần nhóm NCT
không béo phì vùng bụng (PR = 1,26; KTC 95% =
1,14-1,40).
Có mối liên quan giữa THA với chỉ số BMI
của NCT (p<0,05), trong đó nhóm NCT có chỉ số
Bảng 6: Mối liên quan giữa THA và tiền sử gia đình của đối tượng nghiên cứu (n=780)
Đặc tính
THA (n=507) Tần số (%) Không THA (n=273) Tần số (%) Tổng cộng
p
PR (KTC95%)
Có
Không
Có
156 (73,6)
351 (61,8)
61 (69,3)
446 (64,5)
29 (67,4)
56 (26,4)
217 (38,2)
27 (30,7)
246 (35,5)
14 (32,6)
212
568
88
0,002 1,19 (1,07-1,32)
0,37 1,08 (0,93-1,25)
0,73 1,04 (0,84-1,29)
Gia đình có người
mắc bệnh THA
Gia đình có người
từng bị TBMMN
Không
692
43
Gia đình có người Có
bị bệnh mạch
Không
478 (64,9)
259 (35,1)
737
vành
THA cao hơn 1,19 lần nhóm NCT không có tiền
sử gia đình mắc bệnh THA (PR = 1,19; KTC 95%
= 1,07- 1,32).
Có sự khác biệt có ý nghĩa thống kê về tỉ lệ
THA ở nhóm NCT có và không có tiền sử gia
đình mắc bệnh THA (p<0,05), trong đó nhóm
NCT có tiền sử gia đình mắc bệnh THA có tỉ lệ
Bảng 7: Mối liên quan giữa THA với thói quen hút thuốc lá, uống rượu/bia của đối tượng nghiên cứu (n=780)
THA (n=507)
Tần số (%)
Không THA (n=273)
Tần số (%)
Đặc tính
Tổng cộng
p
PR (95% KTC)
1,17 (1,06 –
1,30)
Có
Không
Có
230 (71,2)
277 (60,6)
205 (74,0)
302 (60,0)
152 (65)
93 (28,8)
180 (39,4)
72 (26,0)
201 (40,0)
82 (35)
323
457
277
503
234
546
143
637
0,002
Đã từng hút thuốc lá
1,23 (1,12 –
1,36)
0,0001
0,987
0,554
Đang hút thuốc lá
Không
Có
1,00 (0,80 –
1,25)
Đã từng uống rượu/bia
Không
Có
355 (65)
191 (35)
1.04 (0.92 –
1,18)
96 (67,1)
411 (64,5)
47 (32,9)
226 (35,5)
Uống rượu/ bia trong 12
tháng vừa qua
Không
Có sự khác biệt có ý nghĩa thống kê về tỉ lệ
THA ở nhóm NCT đã từng và chưa từng hút
thuốc lá, giữa nhóm hiện đang hút thuốc lá và
không hút thuốc lá (p<0,05), nhóm NCT đã
từng hút thuốc lá có tỉ lệ THA cao gấp 1,17 lần
nhóm NCT chưa từng hút thuốc lá (PR = 1,17;
KTC 95% = 1,06 - 1,30) và nhóm NCT đang hút
thuốc lá có tỉ lệ THA cao gấp 1,23 lần nhóm
NCT hiện không hút thuốc lá (PR = 1,23; KTC
95% = 1,12 – 1,36).
Có sự khác biệt có ý nghĩa thống kê về tỉ lệ
THA ở nhóm NCT có và không có thói quen ăn
mặn, giữa nhóm hoạt động tĩnh tại và nhóm vận
động thể lực ở mức trung bình/nặng (p<0,05),
trong đó nhóm NCT ăn mặn có tỉ lệ THA cao
gấp 1,16 lần nhóm NCT không ăn mặn (PR =
1,16; KTC 95% = 1,05-1,28), nhóm NCT hoạt động
tĩnh tại có tỉ lệ THA cao gấp 1,14 lần nhóm NCT
vận động thể lực ở mức trung bình và nặng (PR
= 1,14; KTC 95% = 1,03-1,27).
130
Chuyên Đề Y Tế Công Cộng
Y Học TP. Hồ Chí Minh * Phụ Bản Tập 20 * Số 5 * 2016
Nghiên cứu Y học
Bảng 8: Mối liên quan giữa THA với ăn mặn và vận động thể lực của đối tượng nghiên cứu (n=780)
Đặc tính
Có
THA n=507 Tần số (%) Không THA n=273 Tần số (%) Tổng cộng
p
PR (95% KTC)
221(70,8)
286(61,1)
253 (69,7)
254 (60,9)
91(29,2)
182 (38,9)
110 (30,3)
163 (39,1)
312
468
363
417
0,005 1,16 (1,05-1,28)
Ăn mặn
Không
Tĩnh tại
0,01 1,14 (1,03-1,27)
Vận động
thể lực
Trung bình và nặng
nói không với thuốc lá, ngưng hút thuốc lá đồng
thời nên áp dụng biện pháp chế tài mạnh hơn
nếu cần thiết.
BÀN LUẬN
Kết quả nghiên cứu cho thấy đối tượng
nghiên cứu có nhóm tuổi 60-69 và nhóm 70-79
tuổi tương đương nhau, nhóm ≥ 80 tuổi là ít
nhất. Về nghề nghiệp, đối tượng không còn khả
năng lao động và nội trợ chiếm đa số. Chủ yếu là
dân tộc kinh, trình độ học vấn tiểu học chiếm tỉ
lệ cao nhất. Có mối liên quan giữa THA và nhóm
tuổi, trong đó nhóm tuổi 70-79 có tỉ lệ THA gấp
1,28 lần nhóm 60-69 tuổi.
Kết quả nghiên cứu cho thấy tỉ lệ THA ở
nhóm NCT có thói quen ăn mặn cao hơn nhóm
người không ăn mặn và sự khác biệt này có ý
nghĩa thống kê. Điều này cho thấy ăn mặn có
ảnh hưởng đến sức khoẻ con người, vì vậy việc
thầy thuốc tư vấn cho bệnh nhân về chế độ ăn
uống khoa học là điều cần thiết.
Về tình trạng vận động thể lực, kết quả
nghiên cứu cho thấy có sự khác biệt có ý nghĩa
thống kê về tỉ lệ THA ở nhóm NCT hoạt động
tĩnh tại và nhóm vận động thể lực ở mức trung
bình/nặng, theo đó nhóm NCT hoạt động tĩnh
tại có tỉ lệ THA cao hơn nhóm NCT vận động
thể lực ở mức trung bình và nặng. Điều này góp
thêm phần khẳng định vận động thể lực và
luyện tập thể thao có vai trò quan trọng trong
việc bảo vệ và nâng cao sức khoẻ con người.
Nhóm NCT có chỉ số BMI càng tăng thì tỉ lệ
THA càng cao. Kết quả nghiên cứu này phù hợp
với kết quả nghiên cứu của tác giả Phạm Gia
Khải, Nguyễn Văn Hoàng là khi tăng một mức
theo phân loại BMI từ gầy lên bình thường, lên
quá cân, tới béo phì thì tỉ lệ THA cũng gia
tăng(3,4), do đó vấn đề kiểm soát cân nặng là rất
cần thiết đặc biệt ở NCT.
Tỉ lệ NCT béo bụng là 42,2%, kết quả này
thấp hơn kết quả nghiên cứu của tác giả Lục Duy
Lạc thực hiện tại TP Thủ Dầu Một tỉnh Bình
Dương năm 2012 là 57,5%(2). Tuy nhiên, kết quả
cho thấy ở những người có béo bụng tỉ lệ THA
gấp 1,26 lần những người không béo bụng, do
đó cần thiết phải vận động những đối tượng này
thay đổi lối sống và thói quen ăn uống nhằm hạn
chế tỉ lệ béo phì vùng bụng.
KẾT LUẬN
Tỉ lệ THA ở NCT tại huyện Thủ Thừa là 65%,
không có sự khác biệt có ý nghĩa thống kê về tỉ lệ
THA giữa hai giới nam và nữ. Có mối liên quan
giữa THA với nhóm tuổi và tiền căn gia đình
mắc bệnh THA. NCT có chỉ số BMI càng tăng thì
tỉ lệ THA càng cao, bên cạnh đó NCT béo phì
vùng bụng có tỉ lệ THA cao hơn những NCT
không béo phì vùng bụng. Có mối liên quan
giữa THA với hút thuốc lá, thói quen ăn mặn và
hoạt động thể lực của người cao tuổi. Những
người hút thuốc lá, ăn mặn và hoạt động tĩnh tại
có tỉ lệ THA cao hơn các nhóm còn lại.
Ở nhóm NCT có tiền sử gia đình mắc bệnh
THA có tỉ lệ THA cao hơn nhóm còn lại, chính vì
thế những người có tiền sử gia đình mắc bệnh
THA càng cần phải cố gắng loại bỏ các yếu tố
nguy cơ để phòng tránh THA.
Ở những đối tượng đang hút thuốc lá có tỉ lệ
THA cao hơn nhóm không hút thuốc lá. Điều
này thúc đẩy địa phương cần phải nỗ lực tuyên
truyền về tác hại của việc hút thuốc lá đến người
dân dưới mọi hình thức để người dân kiên quyết
TÀI LIỆU THAM KHẢO
1.
Hội tim mạch Việt Nam (2008). Khuyến cáo 2008 về các bệnh
lý tim mạch và chuyển hóa. NXB y học chi nhánh TP. Hồ Chí
Minh. Tr. 1-26, 235-294, 248-502.
131
Chuyên Đề Y Tế Công Cộng
Y Học TP. Hồ Chí Minh * Phụ Bản Tập 20 * Số 5 * 2016
Nghiên cứu Y học
2.
Lục Duy Lạc (2012). Tăng huyết áp ở người 25-64 tuổi tại
Thành Phố Thủ Dầu Một tỉnh Bình Dương 2012. Tỉ lệ hiện
mắc và các yếu tố nguy cơ. Luận án chuyên khoa II, đại học Y
Dược Thành Phố Hồ Chí Minh.
7.
8.
Word Health- Organization (2005). Global Report: Preventing
Chronic Disease- Vital Investment.
A
Word Health- Organization (2009). Global Health Risks
3.
4.
5.
Nguyễn Văn Hoàng, Đặng Vạn Phước, Nguyễn Đỗ Nguyên
(2009). Tần suất nhận biết, điều trị và kiểm soát tăng huyết áp
ở người cao tuổi tại tỉnh Long An. Tr. 109 - 113.
Summary
tables.
instant&ion=1&espv=2&ie=UTF-8.
Phạm Gia Khải, Nguyễn Lân Việt, Phạm Thái Sơn (2003). Tần
suất tăng huyết áp và các yếu tố nguy cơ ở các tỉnh phía Bắc
Việt Nam 2001-2002. Tr. 934.
Ngày nhận bài báo:
14/6/2016
Phạm Mạnh Hùng (2012). Tìm hiểu và kiểm soát tăng huyết áp.
Ngày phản biện nhận xét bài báo:
Ngày bài báo được đăng:
12/8/2016
Hội
tim
mạch
học
Việt
Nam.
05/10/2016
2012.
6.
Võ Thị Dễ, Đặng Vạn Phước (2007). Tần suất tăng huyết áp và
các yếu tố nguy cơ ở tỉnh Long An năm 2005, Thành Phố Hồ
Chí Minh. Tr. 122-127.
132
Chuyên Đề Y Tế Công Cộng
7 trang
19020
Free
Bạn đang xem tài liệu "Tỉ lệ hiện mắc tăng huyết áp và các yếu tố liên quan ở người cao tuổi tại huyện Thủ Thừa, tỉnh Long An", để tải tài liệu gốc về máy hãy click vào nút Download ở trên
File đính kèm:
- ti_le_hien_mac_tang_huyet_ap_va_cac_yeu_to_lien_quan_o_nguoi.pdf
