Đề cương chi tiết học phần Trồng rừng

TRƯỜNG ĐẠI HỌC NÔNG LÂM

KHOA LÂM NGHIỆP

----------------------

LƢƠNG THỊ ANH

ĐỀ CƢƠNG CHI TIẾT HỌC PHẦN

Học phần: TRỒNG RỪNG

Số tín chỉ: 2

Mã số: AFF321

Thái Nguyên, năm 2015

ĐỀ CƢƠNG CHI TIẾT HỌC PHẦN

1. Tên học phần:

- Mã số học phần: AFF321

- Số tín chỉ: 2

- Tính chất: bắt buộc

- Trình độ: cho sinh viên năm thứ 3.

- Học phần thay thế, tương đương: không

- Ngành (chuyên ngành) đào tạo: Lâm nghiệp, Quản lý tài nguyên ừng, Nông lâm

kết hợp

2. Phân bổ thời gian trong học kỳ:

- Số tiết học lý thuyết trên lớp

- Số tiết làm bài tập, thảo luận trên lớp

- Số tiết thí nghiệm, thực hành

- Số tiết sinh viên tự học

:

24

tiết

6

45 tiết

3. Đánh giá

- Điểm thứ 1: 20% (0,2) điểm chuyên cần

- Điểm thứ 2: 30% (0,3) điểm kiểm tra giữa kỳ

- Điểm thứ 3: 50% (0,5) điểm thi kết thúc học phần

4. Điều kiện học

- Học phần học trước: Đất; Cây rừng; Đo đạc; Lâm sinh, Côn trùng; Bệnh cây.

- Học phần song hành: Điều tra rừng; Kinh tế Lâm nghiệp; Khai thác gỗ

5. Mục tiêu của học phần:

Nhằm trang bị cho sinh viên những kiến thức cơ bản về:

Sản xuất hạt giống cây rừng, tạo cây con trong lâm nghiệp, trồng rừng và gây

trồng một số loài cây lâm nghiệp.

Kỹ năng: giúp cho sinh viên có khả năng nhận biết được một số loại hạt giống

thường được sử dụng trồng rừng phổ biến ở nước ta; Có khả năng tiến hành đánh giá

được phẩm chất hạt giống và xử lý kích thích hạt giống nẩy mầm để phục vụ công tác

trồng rừng.

6. Nội dung kiến thức của học phần:

Số tiết

Trên SV tự

Phƣơng

pháp giảng

dạy

TT

Nội dung

lớp

học

Thuyết trình

Chƣơng 1. Bài mở đầu

0,2

Giới môn học gồm 2 tín chỉ trong đó có 6 tiết thực

hành.Các môn học có liên quan

Thực trạng tài nguyên rừng ở nước ta

Mục tiêu và các giải pháp xây dựng và phát triển

rừng

1.1

1.2

Chƣơng 2. Nguyên lý kỹ thuật sản xuất hạt giống

cây rừng

Điều tra dự đoán sản lƣợng hạt giống cây rừng

Phương pháp cây tiêu chuẩn trung bình

Phương pháp ô tiêu chuẩn

Thuyết trình

Câu hỏi phát

vấn

1,0

2.1.

2.1.1.

2.1.2.

Tổng hợp

2.1.3.

2.2.

Phương pháp thu nhặt hạt trên mặt đất

Thu hái hạt giống cây rừng

Đặc trưng chín của hạt

Nhận biết hạt chín

Thời kỳ hạt rơi rụng

Các phương pháp thu hái hạt giống

Xử lý quả, hạt giống trong khoảng thời gian thu

hái và bảo quản

2.2.1.

2.2.2.

2.2.3.

2.2.4.

2.3.

1,6

Thuyết trình

có minh hoạ

Câu hỏi phát

vấn

Tổng hợp

Thuyết trình

Câu hỏi phát

vấn

0,2

1,0

2.4.

Tách hạt ra khỏi quả (Chế biến hạt giống)

Chuẩn bị trước khi tách hạt

Làm sạch quả sơ bộ

2.4.1.

2.4.2.

2.4.3.

2.4.4.

2.5.

Ủ quả

Tổng hợp

Các phương pháp tách hạt

Thuyết trình,

Bảo quản hạt giống cây rừng

Những nhân tố ảnh hưởng đến tuổi thọ của hạt

trong bảo quản

2.5.1.

minh

hoạ.

1,0

Câu hỏi phát

2.5.2.

2.5.3.

2.6.

Các phương pháp bảo quản hạt giống

Những chú ý trong bảo quản hạt giống

Hạt ngủ và quá trình nẩy mầm của hạt

Kiểm nghiệm phẩm chất hạt giống cây rừng

Nhận biết hạt giống cây rừng

Kiểm nghiệm nhanh phẩm chất hạt giống cây rừng

Tách hạt ra khỏi quả

Các phương pháp bảo quản hạt giống cây rừng

Chọn mẫu kiểm nghiệm

Cân trọng lượng hạt giống

vấn,

hợp.

tổng

1,0

3,0

2.7.

Thực hành

theo nhóm,

cá nhân

2.7.1.

2.7.2.

2.7.3.

2.7.4.

2.7.5.

2.7.6.

2.7.7.

2.7.8.

5

3,0

Thực hành

theo nhóm,

cá nhân

Kiểm nghiệm độ thuần của hạt giống cây rừng

Các phương pháp xử lý, kích thích hạt giống nảy

mầm

2.7.9.

Thí nghiệm về quá trình nẩy mầm của hạt giống cây

rừng

Chƣơng 3. Kỹ thuật sản xuất cây con

Phân loại vƣờn ƣơm

Thực hiện ở

10

nhà

3,0

0,1

0,4

Thuyết trình

Câu hỏi phát

vấn; Tổng

hợp

Tự học theo

cá nhân

3.1.

3.2.

3.3.

Các loại vườn ươm

Chọn địa điểm lập vƣờn ƣơm

Điều kiện tự nhiên, điều kiện kinh doanh

Thiết kế quy hoạch vƣờn ƣơm

Quy hoạch đất vườn ươm

Quy hoạch đất sản xuất, phi sản xuất

Kỹ thuật sản xuất cây con từ hạt

Làm đất (gieo hạt, đóng bầu)

Xử lý kích thích hạt giống trước khi gieo (mục đích,

phương pháp)

Thuyết trình

có minh hoạ

Câu hỏi phát

vấn

3.4.

3.4.1.

3.4.2.

2,5

3.4.3.

Kỹ thuật gieo hạt (Thời vụ gieo, mật độ gieo, kỹ

thuật gieo hạt nhỏ, trung bình, to)

Chăm sóc luống gieo

Cấy cây, tra dặm

Chăm sóc cây con

- Tổng hợp

3.4.4.

3.4.5.

3.4.6.

3.4.7.

3.4.8.

3.4.9.

Đảo, hãm cây

Phân loại cây

Xuất cây đi trồng

3.4.10. Vệ sinh vườn ươm

3.5.

Nhân giống vô tính

3,0

3.5.1.

3.5.2.

Khái niệm

Kỹ thuật sản xuất cây con bằng phương pháp giâm

hom

3.5.2.1 Các nhân tố ảnh hưởng đến tỷ lệ ra rễ của hom.

3.5.2.2 Các yêu cầu kỹ thuật cơ bản trong giâm hom cây

rừng

3.5.2.3 Kỹ thuật tạo bầu nuôi hom

3.5.2.4 Kỹ thuật tạo hom

Thuyết trình

có minh hoạ

Câu hỏi phát

vấn

- Tổng hợp

3.5.2.5 Kỹ thuật cắm hom và chăm sóc

3.5.2.6 Các biện pháp nâng cao tỷ lệ ra rễ của hom

Chƣơng 4. Kỹ thuật trồng rừng

Tự học theo

4.1.

4.2.

4.2.1.

4.2.2.

Phân chia khu (vùng), nơi trồng rừng

Chọn loại cây trồng

Ý nghĩa chọn loại cây trồng

Căn cứ chọn loại cây trồng rừng

0,2

1,0

2

3

cá nhân

Báo cáo kết

quả thảo luận

ở nhà

4.2.2.1 Căn cứ vào mục đích kinh tế

4.2.2.2 Căn cứ vào điều kiện tự nhiên

4.2.2.3 Căn cứ vào đặc tính của loài cây để lựa chọn cây

trồng rừng.

Thuyết trình

có minh họa

Câu hỏi phát

vấn

4.3.

4.3.1.

Kết cấu rừng trồng

Kết cấu tổ thành rừng trồng

1,0

4.3.1.1 Các loài cây trong rừng trồng hỗn loài

4.3.1.2 Tỉ lệ hỗn loài

4.3.1.3 Nguyên tắc phối hợp các loài cây trong rừng trồng

hỗn loài

- Tổng hợp

4.3.1.4 Phương thức và phương pháp hỗn loài

4.3.2.

Kết cấu mật độ rừng trồng

0,8

0,5

4.3.2.1 Ý nghĩa mật độ trồng rừng.

4.3.2.2 Nguyên tắc xác định mật độ trồng rừng

4.3.2.3 Phối trí các điểm gieo trồng

4.4.

Phát dọn thực bì, làm đất trồng rừng

Kỹ thuật phát dọn thực bì

Nhiệm vụ của việc làm đất trồng rừng

Phương thức và phương phâp làm đất trồng rừng

Phƣơng thức, phƣơng thức trồng rừng

Phương thức trồng rừng

4.4.1.

4.4.2.

4.4.3.

4.5.

4.5.1.

4.5.2.

Phương pháp trồng rừng

* Trồng rừng bằng gieo hạt thẳng

* Trồng rừng bằng cây con

* Trồng rừng bằng cây phân sinh

Nghiệm thu trồng rừng

Thuyết trình

có minh họa

Câu hỏi phát

vấn

0,5

1,0

- Tổng hợp

4.6.

4.7.

4.7.1.

Chăm sóc bảo vệ nuôi dƣỡng rừng trồng

Trồng dặm

0,2

0,5

4.7.2.

4.7.3.

4.8.

Phát dọn thực bì lấn át cây trồng, xới vun gốc cây

Bảo vệ rừng trồng

Thiết kế trồng rừng

Chƣơng 5. Trồng rừng thâm canh và thâm canh

rừng trồng

Trồng rừng thâm canh

Thuyết trình

0,3

0,5

Thuyết trình

Câu hỏi phát

vấn

5.1.

5.1.1.

5.1.2.

5.1.3.

5.2.

5.2.1.

5.2.2.

5.2.3.

5.3.

Khái niệm

Thực chất của trồng rừng thâm canh

Các mục tiêu và điều kiện

Thâm canh rừng

Khái niệm

Thực trạng

- Tổng hợp

Thuyết trình

Câu hỏi phát

vấn

0,5

1,0

Nội dung

- Tổng hợp

Hệ thống các biện pháp kỹ thuật trồng rừng

thâm canh và thâm canh rừng

Biện pháp mũi nhọn

.Biện pháp liên hoàn

Các mô hình ứng dụng

Chƣơng 6. Kỹ thuật trồng một số loài cây rừng

Kỹ thuật gây trồng một số loài cây đặc sản và cây

lấy quả (Hồi, Trám đen,…)

Chƣơng 6. Kỹ thuật trồng một số loài cây thông

dụng

Kỹ thuật gây trồng một số loài cây lấy gỗ

Cây Bồ đề

Cây Keo Tai Tượng,…

5.3.1.

5.3.2

5.3.3.

Báo cáo kết

quả thảo luận

ở nhà

6.1.

Tổng hợp

1,0

3,0

5

6.2.

6.3.

1,5

Báo cáo kết

quả thảo luận

ở nhà

Kỹ thuật gây trồng và kinh doanh Tre - Trúc

Cây tre Luồng

Tổng hợp

5

Cây tre lấy măng Bát Độ,….

7. Tài liệu học tập

Mai Quang Trường- Lương Thị Anh, 2007. Giáo trình trồng rừng trường Đại học

Nông Lâm Thái Nguyên, Nxb Nông nghiệp, Hà Nội

8. Tài liệu tham khảo

1. Canh tác nương rẫy và phục hồi rừng sau nương rẫy ở Việt Nam / Võ Đại Hải (C.b.).

- Hà Nội : Nghệ An, 2003. - 207 tr.

2. Chọn tạo giống và nhân giống cho một số loài cây trồng rừng chủ yếu ở Việt Nam =

Selection, breeding and propagation of some main plantation tree in Viet Nam / Lê

Đình Khả. - Hà Nội : Nông nghiệp, 2003. - 292 tr.

3. Hiệu quả kinh tế từ trồng rừng. - Hà Nội : Văn hoá - Thông tin, 2004. - 91 tr.

4. Hỏi đáp về kỹ thuật trông rừng. - Quảng Ngãi : Thanh hoá, 2004. - 231 tr.

5. Hướng dẫn kỹ thuật thâm canh rừng tre nứa / Phạm Văn Điển (Ch.b.), Bùi Thế Đồi,

Nguyễn Viết Lâm, Trần Thị Thu Hà. - Hà Nội : Nông nghiệp, 2012. - 144 tr. : hình

vẽ, bảng ; 21 cm.

T.m.: tr. 140

6. Kỹ thuật gây trồng một số loài cây đặc sản rừng : Cây thân gỗ / Lê Thị Diên, Trần

Minh Đức, Võ Thị Minh Phương,...[et al.]. - Hà Nội : Nông nghiệp, 2012. - 220 tr. :

ảnh, bảng ; 21 cm.

T.m.: tr. 214-216

7. Kỹ thuật tạo rừng tre trúc ở Việt Nam / Nguyễn Ngọc Bình, Phạm Đức Tuấn. - Hà

Nội : Nông nghiệp, 2007. - 156 tr. : minh họa ; 27 cm.

ĐTTS ghi: Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn. Trung tâm khuyến nông

quốc gia., T.m.: tr. 154

8. Kỹ thuật vườn ươm cây rừng ở hộ gia đình / Nguyễn Duy Quát, Nguyễn Hữu Vinh,

Phạm Đức Tuấn. - Tái bản lần thứ 2. - Hà Nội : Nông nghiệp, 2002. - 119 tr.

9. Kỹ thuật xây dựng rừng phòng hộ những bài học và kinh nghiệm thực tiễn / Võ Đại

Hải (C.b.), Nguyễn Hoàng Tiệp. - Hà Nội : Nông nghiệp, 2009. - 123 tr.

10. Khôi phục rừng và phát triển lâm nghiệp : Chương trình khoa học công nghệ cấp

Nhà nước mã số KN03 / Viện khoa học Lâm nghiệp Việt Nam. - Hà Nội : Nông

nghiệp, 1996. - 228 tr. : Minh họa ; 27 cm.

ĐTTS ghi: Viện khoa học lâm nghiệp Việt Nam

11. Tài liệu hướng dẫn xây dựng báo cáo nghiên cứu khả thi và kế hoạch thực hiện dự

án trồng rừng ở Việt Nam / Tổng cục Lâm nghiệp. Tổ chức hợp tác Quốc tế Nhật

Bản. - Hà Nội : Nông nghiệp, 2012. - 532 tr. : minh họa ; 27 cm.. - (Dự án tăng

cường năng lực lập kế hoạch và thực thi các dự án trồng rừng)

ĐTTS ghi: Tổng cục Lâm nghiệp. Tổ chức Hợp tác quốc tế Nhật Bản., Phụ lục:

tr. 479-530

12. Tìm hiểu những qui định mới về bảo vệ và phát triển rừng / Luật gia Quách Dương.

- Hà Nội : Lao động, 2005. - 247 tr.

13. Trồng cây nông nghiệp dược liệu và đặc sản dưới tán rừng / Nguyễn Ngọc Bình,

Phạm Đức Tuấn. - Tái bản lần thứ 2. - Hà Nội : Nông nghiệp, 2002. - 103 tr.

14. Trồng rừng như thế nào: Những nguyên lý và thực hành phục hồi rừng nhiệt đới /

Trạm nghiên cứu phục hồi rừng,...[et.al.]. - [K.đ] : [K.n.x.b], 2006. - 200 tr.

15. Trồng rừng sản xuất vùng miền núi phía Bắc - Từ nghiên cứu đến pháp triển / Võ

Đại Hải, Nguyễn Xuân Quát,Trần Văn Con, Đặng Thịnh Triều. - Hà Nội : Nông

nghiệp, 2006. - 200 tr.

9. Cán bộ giảng dạy:

STT

Họ và tên giảng viên

Lương Thị Anh

Đào Hồng Thuận

Thuộc đơn vị quản lý Học vị, học hàm

1

2

Khoa Lâm nghiệp

Thạc sĩ

Thái Nguyên, ngày 10 tháng 11 năm 2015

Trƣởng khoa

Trƣởng Bộ môn

Giảng viên

Lƣơng Thị Anh

Đề cương chi tiết học phần Trồng rừng - Lương Thị Anh