Luận văn Nguyên nhân và điều kiện của tình hình tội cố ý gây thương tích hoặc gây tổn hại cho sức khỏe của người khác tại Quận 6, thành phố Hồ Chí Minh
VIỆN HÀN LÂM KHOA HỌC XÃ HỘI VIỆT NAM
HỌC VIỆN KHOA HỌC XÃ HỘI
TỐNG BẢO TOÀN
NGUYÊN NHÂN VÀ ĐIỀU KIỆN CỦA TÌNH HÌNH TỘI
CỐ Ý GÂY THƯƠNG TÍCH HOẶC GÂY TỔN HẠI
CHO SỨC KHỎE CỦA NGƯỜI KHÁC
TẠI QUẬN 6, THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH
LUẬN VĂN THẠC SĨ
TỘI PHẠM HỌC VÀ PHÒNG NGỪA TỘI PHẠM
HÀ NỘI, năm 2018
VIỆN HÀN LÂM KHOA HỌC XÃ HỘI VIỆT NAM
HỌC VIỆN KHOA HỌC XÃ HỘI
TỐNG BẢO TOÀN
NGUYÊN NHÂN VÀ ĐIỀU KIỆN CỦA TÌNH HÌNH TỘI
CỐ Ý GÂY THƯƠNG TÍCH HOẶC GÂY TỔN HẠI
CHO SỨC KHỎE CỦA NGƯỜI KHÁC
TẠI QUẬN 6, THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH
Ngành: Tội phạm học và phòng ngừa tội phạm
Mã số: 8380105
NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC
PGS.TS. TRẦN ĐÌNH NHÃ
HÀ NỘI, năm 2018
MꢀC LꢀC
MỞ ĐẦU .......................................................................................................... 1
tꢇnh hꢇnh tội cố ꢂ gây thương tꢈch ................................................................. 7
Tiểu kết Chương 1......................................................................................... 19
PHỐ HỒ CHÍ MINH.................................................................................... 20
6, Thành Phố Hꢏ Chꢈ Minh......................................................................... 20
thành phố Hꢏ Chꢈ Minh............................................................................... 24
khꢀc tại địa bàn Quꢎn 6............................................................................... 52
Tiểu kết Chương 3......................................................................................... 65
KꢄT LUẬN.................................................................................................... 67
PHꢀ LꢀC
LỜI CAM ĐOAN
Tôi xin cam đoan Luꢎn văn là công trꢇnh nghiên cꢅu cꢄa riêng tôi. Kꢒt
quꢓ nghiên cꢅu được trꢇnh bày trong luꢎn văn chưa từng được công bố trong
bất kỳ công trꢇnh khoa học nào khꢀc. Cꢀc số liꢁu, trꢈch dẫn được sử dꢐng
trong luꢎn văn đꢓm bꢓo tꢈnh chꢈnh xꢀc, tin cꢎy và trung thꢍc, có dẫn chiꢒu,
tham chiꢒu đầy đꢄ nguꢏn theo qui định cꢄa một công trꢇnh khoa học. Tôi xin
chịu trꢀch nhiꢁm vꢆ nội dung công trꢇnh nghiên cꢅu cꢄa mꢇnh./.
Tꢀc giꢓ luꢎn văn
Tống Bảo Toàn
MỞ ĐẦU
1.Tính cấp thiết của đề tài
Quꢎn 6, TP. Hꢏ Chꢈ Minh có tꢊng diꢁn tꢈch tꢍ nhiên là 7,14 km2,
chiꢒm 0,34% diꢁn tꢈch tꢍ nhiên cꢄa toàn thành phố. Dân số hiꢁn nay cꢄa
Quꢎn 6 là 252.811 ngưꢌi (thꢌi điꢑm Tꢊng điꢆu tra dân số thꢀng 4 năm 2011),
mꢎt độ dân số bꢇnh quân 35.408 ngưꢌi/km2. Địa bàn Quꢎn 6 được chia thành
14 phưꢌng và nhꢌ có vị trꢈ thuꢎn lợi Quꢎn 6 trꢔ thành khu vꢍc trọng điꢑm cꢄa
thành phố Hꢏ Chꢈ Minh. Trong những năm qua, Quꢎn 6 không ngừng phꢀt
triꢑn vꢆ kinh tꢒ, văn hóa, xã hội, đꢌi sống nhân dân được nâng cao vꢆ mọi
mꢉt. Bên cạnh những kꢒt quꢓ đó, tꢇnh hꢇnh tội phạm nói chung, tꢇnh hꢇnh tội
cố ꢂ gây thương tꢈch hoꢉc gây tꢊn hại cho sꢅc khꢋe cꢄa ngưꢌi khꢀc trên địa
bàn nói riêng diꢕn biꢒn rất phꢅc tạp có chiꢆu hướng gia tăng tꢈnh chất, mꢅc độ
phạm tội ngày càng nghiêm trọng Ngưꢌi phạm tội manh động và liꢆu lꢃnh,
gây tâm lý hoang mang cho nhân dân.
Công tꢀc đấu tranh phòng, chống tội cố ꢂ gây thương tꢈch hoꢉc gây
tꢊn hại cho sꢅc khoẻ cꢄa ngưꢌi khꢀc ꢔ địa bàn Quꢎn 6, Thành phố Hꢏ Chꢈ
Minh thꢌi gian gần đây đã đạt được những kꢒt quꢓ nhất định, đꢀng khꢈch lꢁ.
Tuy nhiên trước diꢕn biꢒn phꢅc tạp cꢄa tꢇnh hꢇnh tội phạm, vẫn cần thêm
nhiꢆu biꢁn phꢀp hiꢁu quꢓ, khꢓ thi đꢑ phòng ngừa có hiꢁu quꢓ loại tội phạm
này. Nhiꢁm vꢐ đó đꢉt ra yêu cầu cấp thiꢒt là phꢓi nghiên cꢅu làm rꢖ nguyên
nhân và điꢆu kiꢁn cꢄa tꢇnh hꢇnh tội cố ꢂ gây thương tꢈch hoꢉc gây tꢊn hại cho
sꢅc khoẻ cꢄa ngưꢌi khꢀc
Xuất phꢀt từ yêu cầu cấp thiꢒt trên, tꢀc giꢓ đã lꢍa chọn nghiên cꢅu đꢆ
tài: “Nguyên nhân và điều kiꢆn của tꢇnh hꢇnh tꢈi cố ꢉ gây thương tích
hoꢊc gây tꢋn hꢌi cho sꢍc khꢎe của ngưꢏi khꢐc tꢌi Quꢑn 6, Thành phố Hꢒ
Chí Minh” đꢑ làm luꢎn văn thạc sꢗ luꢎt học, chuyên ngành Tội phạm học và
phòng ngừa tội phạm.
1
2.Tꢇnh hꢇnh nghiên cꢍu đề tài
Từ trước đꢒn nay đã có nhiꢆu công trꢇnh khoa học nghiên cꢅu vꢆ tội
cố ꢂ gây thương tꢈch hoꢉc gây tꢊn hại cho sꢅc khoẻ cꢄa ngưꢌi khꢀc và giꢓi
phꢀp phòng, chống loại tội phạm này đã được công bố. Vꢇ vꢎy, đꢑ thꢍc hiꢁn
đꢆ tài luꢎn văn này, học viên đã tham khꢓo nhiꢆu công trꢇnh nghiên cꢅu trong
đó có thꢑ kꢑ đꢒn:
- Cuốn sꢀch cꢄa tꢀc giꢓ Trần Văn Luyꢁn, Cꢀc tội xâm phạm tꢈnh
mạng, sꢅc khꢋe, danh dꢍ và nhân phẩm cꢄa con ngưꢌi, NXB Chꢈnh trị Quốc
gia, Hà Nội, 2000.
- Cuốn sꢀch cꢄa tꢀc giꢓ Trần Minh Hưꢔng, Tìm hiểu các tội xâm
phạm tính mạng, sức khoẻ, danh dự nhân phẩm con người, NXB Lao động,
Hà Nội, 2002
- Bài viꢒt cꢄa tꢀc giꢓ Huỳnh Ngọc Ánh, Giꢓi phꢀp nâng cao hiꢁu quꢓ
hoạt động phòng chống tội cố ꢂ gây thương tꢈch hoꢉc gây tꢊn hại cho sꢅc
khꢋe cꢄa ngưꢌi khꢀc trên địa bàn Thành phố Hꢏ Chꢈ Minh, Tạp chꢈ Thanh tra
số 8/2014.
- Luꢎn văn Thạc sꢃ luꢎt học cꢄa tꢀc giꢓ Phạm Xuân Sinh “Tội Cꢀ ꢁ gây
thương tích hoꢂc gây tꢃn hại cho sức khꢄe cꢅa người khác trên đꢆa bꢇn thꢇnh
phꢀ Hꢈ Chí Minh: Tꢉnh hꢉnh, nguyên nhân vꢇ giꢊi pháp phꢋng ngꢌa” Học
viꢁn khoa học xã hội,năm 2012.
Công trꢇnh khoa học trên ngoài viꢁc nghiên cꢅu làm rꢖ tꢇnh hꢇnh tội cố
ꢂ gây thương tꢈch hoꢉc gây tꢊn hại cho sꢅc khoẻ cꢄa ngưꢌi khꢀc trên địa bàn
thành phố Hꢏ Chꢈ Minh, còn nghiên cꢅu cꢀc nguyên nhân dẫn đꢒn tội này trên
địa bàn thành phố, từ đó đꢆ ra cꢀc giꢓi phꢀp phòng ngừa tꢇnh hꢇnh tội cố ꢂ gây
thương tꢈch hoꢉc gây tꢊn hại cho sꢅc khoẻ cꢄa ngưꢌi khꢀc trên địa bàn thành
phố Hꢏ Chꢈ Minh.
- Luꢎn ꢀn Tiꢒn sꢃ Luꢎt học cꢄa tꢀc giꢓ Nguyꢕn Đꢇnh Đꢅc “Đấu tranh
2
phòng, chꢀng tội cꢀ ꢁ gây thương tích hoꢂc gây tꢃn hại cho sức khꢄe cꢅa
người khác”. Học viꢁn khoa học xã hội năm 1997, đã giꢓi quyꢒt một số vấn
đꢆ lꢂ luꢎn và thꢍc tiꢕn ꢀp dꢐng phꢀp luꢎt hꢇnh sꢍ đối với tội cố ꢂ gây thương
tꢈch hoꢉc gây tꢊn hại cho sꢅc khoẻ cꢄa ngưꢌi khꢀc.
- Luꢎn văn thạc sꢃ Luꢎt học cꢄa tꢀc giꢓ Thꢀi Hoàng Minh, “Tội cꢀ ꢁ
gây thương tích hoꢂc gây tꢃn hại cho sức khꢄe cꢅa người khác do người chưa
thꢇnh niên thực hiện trên đꢆa bꢇn thꢇnh phꢀ Hꢈ Chí Minh: Tình hình, nguyên
nhân vꢇ giꢊi pháp phꢋng chꢀng” Học Viꢁn khoa học xã hội, 2013.
- Luꢎn văn thạc sꢃ Luꢎt học cꢄa tꢀc giꢓ Nguyꢕn Quốc Khꢀnh, “Tội cꢀ
ꢁ gây thương tích hoꢂc gây tꢃn hại cho sức khꢄe cꢅa người khác trên đꢆa bꢇn
tỉnh Tiền Giang: Tꢉnh hꢉnh, nguyên nhân vꢇ giꢊi pháp phꢋng ngꢌa”, Học viꢁn
Khoa học xã hội, 2015.
- Luꢎn văn thạc sꢃ Luꢎt học cꢄa tꢀc giꢓ Bùi Như Lạc, “Tội cꢀ ꢁ gây
thương tích hoꢂc gây tꢃn hại cho sức khꢄe cꢅa người khác trên đꢆa bꢇn thꢆ xã
Thuận An, tỉnh Bꢉnh Dương: Tꢉnh hꢉnh, nguyên nhân vꢇ giꢊi pháp phꢋng
ngꢌa”, Học viꢁn Khoa học xã hội, 2015.
Ngoài ra, tꢀc giꢓ còn nghiên cꢅu một số bꢀo cꢀo cꢄa cơ quan Công an,
Viꢁn kiꢑm sꢀt, Tòa ꢀn ꢔ Quꢎn 6, Thành phố Hꢏ Chꢈ Minh và một số cơ quan
khꢀc đꢆ cꢎp hoꢉc liên quan đꢒn vấn đꢆ nghiên cꢅu. Cꢀc công trꢇnh, tài liꢁu
nêu trên tuy tiꢒp cꢎn vấn đꢆ từ góc độ và phạm vi khꢀc nhau nhưng đꢆu đã có
những đóng góp quan trọng trong viꢁc hoàn thiꢁn lꢂ luꢎn cũng như đꢆ ra cꢀc
giꢓi phꢀp thꢍc tiꢕn nhằm nâng cao hiꢁu quꢓ phòng ngừa tꢇnh hꢇnh tội cố ꢂ gây
thương tꢈch hoꢉc gây tꢊn hại cho sꢅc khoẻ cꢄa ngưꢌi khꢀc.
Nội dung cꢄa cꢀc công trꢇnh, tài liꢁu kꢑ trên là nguꢏn thông tin, số liꢁu
quꢂ giꢀ mà tꢀc giꢓ luꢎn văn có thꢑ kꢒ thừa và phꢀt triꢑn. Do vꢎy, luꢎn văn vẫn
đꢓm bꢓo tꢈnh sꢀng tạo, nhất là vꢆ ꢂ tưꢔng nghiên cꢅu, vấn đꢆ nghiên cꢅu và
địa bàn nghiên cꢅu, đꢉc biꢁt là cꢀch tiꢒp cꢎn cꢄa khoa học Tội phạm học và
3
phòng ngừa tội phạm.
3. Mục đích và nhiꢆm vụ nghiên cꢍu
3.1 Mục đích nghiên cứu
Trên cơ sꢔ những vấn đꢆ lꢂ luꢎn vꢆ nguyên nhân và điꢆu kiꢁn cꢄa tꢇnh
hꢇnh tội phạm, Luꢎn văn nghiên cꢅu nhꢎn diꢁn cꢀc nguyên nhân và điꢆu kiꢁn
cꢄa tꢇnh hꢇnh tội tội cố ꢂ gây thương tꢈch hoꢉc gây tꢊn hại cho sꢅc khꢋe cꢄa
ngưꢌi khꢀc tại Quꢎn 6, Thành phố Hꢏ Chꢈ Minh, trên cơ sꢔ đó đꢆ xuất các
giꢓi phꢀp phòng ngừa tꢇnh hꢇnh tội tội cố ꢂ gây thương tꢈch hoꢉc gây tꢊn hại
cho sꢅc khꢋe cꢄa ngưꢌi khꢀc tại Quꢎn 6, Thành phố Hꢏ Chꢈ Minh.
3.2 Nhiệm vụ nghiên cứu
- Phân tꢈch đꢑ làm rꢖ những vấn đꢆ lꢂ luꢎn vꢆ nguyên nhân và điꢆu
kiꢁn cꢄa tꢇnh hꢇnh tội phạm cố ꢂ gây thương tꢈch hoꢉc gây tꢊn hại cho sꢅc
khoẻ cꢄa ngưꢌi khꢀc .
- Phân tꢈch, đꢀnh giꢀ thꢍc trạng nguyên nhân và điꢆu kiꢁn cꢄa tꢇnh
hꢇnh tội cố ꢂ gây thương tꢈch hoꢉc gây tꢊn hại cho sꢅc khoẻ cꢄa ngưꢌi khꢀc
tại Quꢎn 6, Thành phố Hꢏ Chꢈ Minh từ năm 2013 đꢒn năm 2017.
- Dꢍ bꢀo và đꢆ xuất cꢀc giꢓi phꢀp phòng ngừa tꢇnh hꢇnh tội cố ꢂ gây
thương tꢈch hoꢉc gây tꢊn hại cho sꢅc khoẻ cꢄa ngưꢌi khꢀc tại Quꢎn 6, Thành
phố Hꢏ Chꢈ Minh, nhꢇn từ góc độ nguyên nhân và điꢆu kiꢁn cꢄa tꢇnh hꢇnh tội
này.
4. Đối tượng và phꢌm vi nghiên cꢍu
4.1 Đối tượng nghiên cứu
Luꢎn văn sử dꢐng cꢀc quan điꢑm khoa học, tꢇnh hꢇnh tội cố ꢂ gây
thương tꢈch hoꢉc gây tꢊn hại cho sꢅc khoẻ cꢄa ngưꢌi khꢀc tại Quꢎn 6, thành
phố Hꢏ Chꢈ Minh đꢑ nghiên cꢅu cꢀc vấn đꢆ thuộc nội dung nghiên cꢅu đꢆ tài
4.2 Phạm vi nghiên cứu
- Vꢆ nội dung: Luꢎn văn nghiên cꢅu phòng ngừa tội cố ꢂ gây thương
4
tꢈch hoꢉc gây tꢊn hại cho sꢅc khoẻ cꢄa ngưꢌi khꢀc được quy định tại Điꢆu
134 Bộ luꢎt Hꢇnh sꢍ năm 2015 dưới góc độ Tội phạm học.
- Vꢆ không gian: Phạm vi nghiên cꢅu cꢄa đꢆ tài được giới hạn tại
Quꢎn 6, thành phố hꢏ Chꢈ Minh.
- Vꢆ thꢌi gian: phạm vi nghiên cꢅu cꢄa đꢆ tài được giới hạn từ năm
2013 đꢒn năm 2017.
5. Phương phꢐp luꢑn và phương phꢐp nghiên cꢍu
5.1 Phương phꢀp luꢁn:
Phương phꢀp luꢎn cꢄa luꢎn văn là phꢘp duy vꢎt biꢁn chꢅng và duy vꢎt
lịch sử cꢄa Chꢄ nghꢃa Mꢀc- Lênin, tư tưꢔng Hꢏ Chꢈ minh và cꢀc quan điꢑm,
đưꢌng lối chꢈnh sꢀch cꢄa Đꢓng, phꢀp luꢎt cꢄa Nhà nước vꢆ công tꢀc phòng
ngừa tội phạm nói chung và tội cố ꢂ gây thương tꢈch hoꢉc gây tꢊn hại cho sꢅc
khoẻ cꢄa ngưꢌi khꢀc nói riêng.
5.2 Phương pháp nghiên cứu:
Trong quꢀ trꢇnh nghiên cꢅu luꢎn văn, tꢀc giꢓ sử dꢐng cꢀc phương phꢀp
nghiên cꢅu cꢐ thꢑ:
Phương phꢀp, phân tꢈch, tꢊng hợp, nghiên cꢅu và trꢈch dẫn tài liꢁu
nhằm làm rꢖ những vấn đꢆ lꢈ luꢎn vꢆ nguyên nhân và điꢆu kiꢁn cꢄa tꢇnh hꢇnh
tội cố ꢂ gây thương tꢈch hoꢉc gây tꢊn hại cho sꢅc khoẻ cꢄa ngưꢌi khꢀc.
Phương phꢀp thống kê, phân tꢈch, tꢊng hợp, so sꢀnh, hꢁ thống, đối
chiꢒu, nghiên cꢅu cꢀc hꢏ sơ vꢐ ꢀn, điꢆu tra xã hội học, phꢋng vấn và tham
khꢓo ꢂ kiꢒn chuyên gia đꢑ làm rꢖ thꢍc trạng nguyên nhân và điꢆu kiꢁn cꢄa
tꢇnh hꢇnh tội cố ꢂ gây thương tꢈch hoꢉc gây tꢊn hại cho sꢅc khoẻ cꢄa ngưꢌi
khꢀc tại Quꢎn 6, Thành phố Hꢏ Chꢈ Minh.
6.Ý nghĩa lꢉ luꢑn và thực tiễn của luꢑn văn
- Ý nghꢃa lꢂ luꢎn: Luꢎn văn góp phần hoàn thiꢁn lꢂ luꢎn vꢆ nguyên
nhân và điꢆu kiꢁn cꢄa tội phạm nói chung và cꢄa cꢀc tội cố ꢂ gây thương tꢈch
5
hoꢉc gây tꢊn hại cho sꢅc khoẻ cꢄa ngưꢌi khꢀc nói riêng.
- Ý nghꢃa thꢍc tiꢕn: Kꢒt quꢓ nghiên cꢅu luꢎn văn có thꢑ làm tài liꢁu
tham khꢓo cho viꢁc hoạch định chꢈnh sꢀch phòng ngừa tội cố ꢂ gây thương
tꢈch hoꢉc gây tômnr hại cho sꢅc khoẻ cꢄa ngưꢌi khꢀc không chỉ tại Quꢎn 6,
mà còn ꢔ cꢀc địa bàn khꢀc thuộc thành phố Hꢏ Chꢈ Minh
7.Kết cấu của luꢑn văn
Ngoài phần mꢔ đầu, kꢒt luꢎn, danh mꢐc tài liꢁu tham khꢓo và phꢐ lꢐc,
kꢒt cấu luꢎn văn gꢏm có 3 chương như sau:
Chương 1: Những vấn đꢆ lꢂ luꢎn chung vꢆ nguyên nhân và điꢆu kiꢁn
cꢄa tội cố ꢂ gây thương tꢈch hoꢉc gây tꢊn hại cho sꢅc khꢋe cꢄa ngưꢌi khꢀc.
Chương 2: Thꢍc trạng nguyên nhân và điꢆu kiꢁn cꢄa tꢇnh hꢇnh tội cố ꢂ
gây thương tꢈch hoꢉc gây tꢊn hại cho sꢅc khꢋe cꢄa ngưꢌi khꢀc tại Quꢎn 6,
thành phố Hꢏ Chꢈ Minh.
Chương 3: Giꢓi phꢀp nhằm hạn chꢒ, loại trừ nguyên nhân và điꢆu kiꢁn
cꢄa tꢇnh hꢇnh tội cố ꢂ gây thương tꢈch hoꢉc gây tꢊn hại cho sꢅc khꢋe cꢄa
ngưꢌi khꢀc tại Quꢎn 6, thành phố Chꢈ Minh.
6
Chương 1
NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN CHUNG VỀ NGUYÊN NHÂN VÀ ĐIỀU
KIỆN CỦA TỘI CỐ Ý GÂY THƯƠNG TÍCH HOẶC GÂY TỔN HẠI
CHO SỨC KHỎE CỦA NGƯỜI KHÁC
1.1 Khꢐi niꢆm, ꢉ nghĩa của viꢆc nghiên cꢍu nguyên nhân và điều kiꢆn
của tꢇnh hꢇnh tꢈi cố ꢉ gây thương tích
1.1.1 Khái niệm nguyên nhân vꢇ điều kiện cꢅa tꢉnh hꢉnh tội cꢀ ꢁ gây
thương tích
Bàn vꢆ khꢀi niꢁm nguyên nhân và điꢆu kiꢁn cꢄa tꢇnh hꢇnh tội phạm,
GS.TS Vꢖ Khꢀnh Vinh cho rằng: “Nguyên nhân cꢅa tꢉnh hꢉnh tội phạm lꢇ
nhꢍng hiện tưꢎng xã hội tiêu cực ꢏ trong mꢀi liên hệ tương tác hai mức độ
sinh ra vꢇ tái sꢊn xuất ra tꢉnh hꢉnh tội phạm như lꢇ hậu quꢊ tất yꢐu cꢅa mꢉnh.
Điều kiện cꢅa tꢉnh hꢉnh tội phạm lꢇ nhꢍng hiện tưꢎng xã hội tiêu cực, tự mꢉnh
không sinh ra tꢉnh hꢉnh tội phạm vꢇ tội phạm, mꢇ lꢇ hꢑ trꢎ, lꢇm dꢒ dꢇng vꢇ
tăng cường cho sự hꢉnh thꢇnh vꢇ hoạt động cꢅa các nguyên nhân” [30, tr.40].
PGS.TS. Dương Tuyꢒt Miên lại không đꢉt vấn đꢆ nguyên nhân cꢄa tꢇnh hꢇnh
tội phạm mà tiꢒp cꢎn từ bꢇnh diꢁn “nguyên nhân cꢄa tội phạm” và cho rằng
“nguyên nhân cꢄa tội phạm là tꢊng hợp cꢀc nhân tố mà sꢍ tꢀc động qua lại
giữa chúng đưa đꢒn viꢁc thꢍc hiꢁn tội phạm cꢄa ngưꢌi phạm tội” (Trưꢌng Đại
học Luꢎt Hà Nội, Giáo trình tội phạm học; Chꢄ biên: PGS.TS Lê Thị Sơn,
Nxb Công an nhân dân, Hà Nội, 2012, tr.126).
Vꢎn dꢐng quan điꢑm cꢄa triꢒt học Mꢀc-Lênin vꢆ quan hꢁ nhân quꢓ khi
nghiên cꢅu nguyên nhân và điꢆu kiꢁn cꢄa THTP, cho thấy: Nguyên nhân là
phạm trù chỉ sꢍ tꢀc động qua lại giữa cꢀc mꢉt trong một sꢍ vꢎt, hiên tượng
với nhau, gây ra sꢍ biꢒn đꢊi nhất định gọi là kꢒt quꢓ. Vꢆ bꢓn chất, nguyên Vꢆ
lꢂ thuyꢒt, nguyên nhân và điꢆu kiꢁn là hai phạm trù khꢀc nhau, giữ vai trò
khꢀc nhau trong viꢁc sinh ra kꢒt quꢓ là tꢇnh hꢇnh tội phạm. Tuy nhiên, trong
7
lꢃnh vꢍc xã hội nói chung và tội phạm học nói riêng, sꢍ phân biꢁt giữa nguyên
nhân và điꢆu kiꢁn chỉ mang tꢈnh chất tương đối. Bên cạnh đó, do thꢍc tꢒ đấu
tranh và phòng ngừa tội phạm luôn đòi hꢋi phꢓi loại trừ cꢓ nguyên nhân và
điꢆu kiꢁn làm phꢀt sinh tội phạm, cho nên viꢁc nghiên cꢅu nguyên nhân và
điꢆu kiꢁn cꢄa tꢇnh hꢇnh tội phạm luôn đꢉt trong mối liên kꢒt hữu cơ.Từ quan
điꢑm phòng ngừa tội phạm là vấn đꢆ chꢄ yꢒu, viꢁc nghiên cꢅu nguyên nhân
và điꢆu kiꢁn cꢄa tꢇnh hꢇnh tội phạm nói nói chung và nguyên nhân và điꢆu
kiꢁn cꢄa một loại tội phạm nói riêng có ꢂ nghꢃa quan trọng, từ đó mà có thꢑ
đưa ra cꢀc biꢁn phꢀp phòng ngừa phù hợp, đạt hiꢁu quꢓ cao.
Trên cơ sꢔ khꢀi niꢁm nguyên nhân và điꢆu kiꢁn cꢄa tꢇnh hꢇnh tội
phạm nói chung đã được cꢀc nhà nghiên cꢅu tội phạm học Viꢁt Nam thừa
nhꢎn, chúng ta có thꢑ rút ra nguyên nhân và điꢆu kiꢁn cꢄa tội cố ꢂ gây thương
tꢈch hoꢉc gây tꢊn hại cho sꢅc khoẻ cꢄa ngưꢌi khꢀc như sau: “Nguyên nhân và
điꢆu kiꢁn cꢄa tꢇnh hꢇnh tội cố ꢂ gây thương tꢈch hoꢉc gây tꢊn hại cho sꢅc khꢋe
cꢄa ngưꢌi khꢀc là sꢍ tꢀc động qua lại giữa cꢀc yꢒu tố tiêu cꢍc cꢄa môi trưꢌng
sống bên ngoài với cꢀc yꢒu tố tâm - sinh lý tiêu cꢍc bên trong cꢀ nhân con
ngưꢌi cùng với yꢒu tố tꢇnh huống nhất thꢌi thuꢎn lợi đã dẫn đꢒn viꢁc thꢍc
hiꢁn một hành vi (hành động hoꢉc không hành động) mà luꢎt hꢇnh sꢍ quy
định là hành vi cố ꢂ gây thương tꢈch hoꢉc gây tꢊn hại cho sꢅc khoẻ cꢄa ngưꢌi
khꢀc” nhân không phꢓi là một hiꢁn tượng hay sꢍ vꢎt nào đó mà nguyên nhân
chỉ có thꢑ là sꢍ tꢀc động qua lại cꢄa nhiꢆu hiꢁn tượng, nhiꢆu yꢒu tố. Không có
sꢍ tꢀc động qua lại cꢄa nhiꢆu hiꢁn tượng, nhiꢆu yꢒu tố thꢇ không có nguyên
nhân. Trong quꢀ trꢇnh tương tꢀc với điꢆu kiꢁn nhất định, nguyên nhân sꢙ sinh
ra kꢒt quꢓ tương ꢅng.
Dꢍa trên cơ sꢔ khꢀi niꢁm này,luꢎn văn đi sâu nghiên cꢅu, phân tꢈch
cꢀc nguyên nhân và điꢆu kiꢁn cꢄa tꢇnh hꢇnh tội cố ꢂ gây thương tꢈch hoꢉc gây
tꢊn hại cho sꢅc khꢋe ngưꢌi khꢀc tại Quꢎn 6, thành phố Hꢏ Chꢈ Minh.
8
1.1.2 ꢓ nghꢔa cꢅa việc nghiên cứu nguyên nhân vꢇ điều kiện cꢅa tꢉnh
hꢉnh tội cꢀ ꢁ gây thương tích hoꢂc gây tꢃn hại cho sức khꢄe cꢅa người khác
Viꢁc nghiên cꢅu nguyên nhân và điꢆu kiꢁn cꢄa tꢇnh hꢇnh tội cố ꢂ gây
thương tꢈch hoꢉc gây tꢊn hại cho sꢅc khoẻ cꢄa ngưꢌi khꢀc là cơ sꢔ đꢑ xây
dꢍng và tꢊ chꢅc thꢍc hiꢁn cꢀc biꢁn phꢀp phòng ngừa tꢇnh hꢇnh tội cố ꢂ gây
thương tꢈch hoꢉc gây tꢊn hại cho sꢅc khoẻ cꢄa ngưꢌi khꢀc một cꢀch hiꢁu quꢓ,
khoa học
Nghiên cꢅu nguyên nhân và điꢆu kiꢁn cꢄa tꢇnh hꢇnh tội phạm có ꢂ
nghꢃa rất quan trọng trong tội phạm học. Thông qua nghiên cꢅu nguyên nhân
và điꢆu kiꢁn sꢙ tạo thuꢎn lợi cho viꢁc nghiên cꢅu, nhꢎn thꢅc cꢀc đối tượng
nghiên cꢅu khꢀc cꢄa tội phạm học và đꢆ ra cꢀc biꢁn phꢀp phòng ngừa đạt hiꢁu
quꢓ cao. Mꢐc đꢈch cuối cùng cꢄa Tội phạm học nói chung là làm giꢓm đꢒn
mꢅc thấp nhất số lượng tội phạm xꢓy ra trong xã hội, bꢓo đꢓm an ninh, trꢎt tꢍ,
an toàn xã hội.
Do đó, viꢁc nghiên cꢅu một cꢀch sâu sꢚc, toàn diꢁn nguyên nhân và
điꢆu kiꢁn cꢄa tꢇnh hꢇnh tội cố ꢂ gây thương tꢈch hoꢉc gây tꢊn hại cho sꢅc khꢋe
ngưꢌi khꢀc sꢙ mang lại nhiꢆu ꢂ nghꢃa quan trọng vꢆ lꢂ luꢎn thꢍc tꢒ:
Thứ nhất, viꢁc nghiên cꢅu, làm rꢖ nguyên nhân và điꢆu kiꢁn cꢄa tꢇnh
hꢇnh tội cố ꢂ gây thương tꢈch hoꢉc gây tꢊn hại cho sꢅc khoẻ cꢄa ngưꢌi khꢀc
góp phần nhꢎn thꢅc sâu sꢚc hơn, rꢖ nꢘt hơn vꢆ tꢇnh hꢇnh tội cố ꢂ gây thương
tꢈch hoꢉc gây tꢊn hại cho sꢅc khoẻ cꢄa ngưꢌi khꢀc, góp phần hoàn thiꢁn hꢁ
thống lꢂ luꢎn vꢆ nguyên nhân và điꢆu kiꢁn cꢄa tꢇnh hꢇnh tội phạm nói chung
và loại tội phạm nói riêng.
Thông qua viꢁc nghiên cꢅu nguyên nhân và điꢆu kiꢁn tꢇnh hꢇnh tội cố
ꢂ gây thương tꢈch hoꢉc gây tꢊn hại cho sꢅc khꢋe cꢄa ngưꢌi khꢀc tại Quꢎn 6,
Thành phố Hꢏ Chꢈ Minh sꢙ góp phần làm rꢖ thꢍc trạng, cơ cấu, diꢕn biꢒn cꢄa
tꢇnh hꢇnh tội cố ꢂ gây thương tꢈch hoꢉc gây tꢊn hại cho sꢅc khoẻ cꢄa ngưꢌi
9
khꢀc và xu hướng cꢄa tꢇnh hꢇnh tội phạm này trong thꢌi gian tới. Nghiên cꢅu
nguyên nhân và điꢆu kiꢁn cꢄa tꢇnh hꢇnh tội cố ꢂ gây thương tꢈch hoꢉc gây tꢊn
hại cho sꢅc khꢋe ngưꢌi khꢀc còn giúp ta hiꢑu rꢖ hơn cꢀc yꢒu tố thuộc nhân
thân ngưꢌi phạm tội, xem xꢘt, nhꢇn nhꢎn những yꢒu tố này trong sꢍ tꢀc động
qua lại với cꢀc yꢒu tố khꢀc thuộc môi trưꢌng sống và hoàn cꢓnh làm phꢀt sinh
tꢇnh hꢇnh tội cố ꢂ gây thương tꢈch hoꢉc gây tꢊn hại cho sꢅc khoẻ cꢄa ngưꢌi
khác.
Thứ hai, nghiên cꢅu nguyên nhân và điꢆu kiꢁn cꢄa tꢇnh hꢇnh tội cố ꢂ
gây thương tꢈch hoꢉc gây tꢊn hại cho sꢅc khꢋe ngưꢌi khꢀc là cơ sꢔ đꢑ đꢆ ra
cꢀc giꢓi phꢀp làm giꢓm thiꢑu cꢀc mâu thuẫn xã hội.
Thứ ba, nghiên cꢅu nguyên nhân và điꢆu kiꢁn tꢇnh hꢇnh tội cố ꢂ gây
thương tꢈch hoꢉc gây tꢊn hại cho sꢅc khꢋe ngưꢌi khꢀc sꢙ góp phần cung cấp
những thông tin hữu ꢈch cho cꢀc ngành khoa học xã hội, kꢑ cꢓ khoa học điꢆu
tra, xử lꢂ tội phạm và quꢓn lꢂ, giꢀo dꢐc ngưꢌi phạm tội trꢔ thành ngưꢌi hữu
ꢈch cho xã hội.
1.2 Phân loꢌi nguyên nhân và điều kiꢆn của tꢇnh hꢇnh tꢈi cố ꢉ gây
thương tích hoꢊc gây tꢋn hꢌi cho sꢍc khꢎe của ngưꢏi khꢐc
Tội phạm học nghiên cꢅu nguyên nhân và điꢆu kiꢁn cꢄa tội phạm ꢔ ba
mꢅc độ:
1) Nguyên nhân và điꢆu kiꢁn cꢄa tꢇnh trạng tội phạm nói chung;
2) Nguyên nhân và điꢆu kiꢁn cꢄa nhóm tội phạm (có cùng khꢀch thꢑ
loại);
3) Nguyên nhân và điꢆu kiꢁn cꢄa tội phạm cꢐ thꢑ
Phạm vi nghiên cꢅu nguyên nhân và điꢆu kiꢁn cꢕ ba mꢅc độ nêu trên
không có nghꢃa là phân chia nguyên nhân và điꢆu kiꢁn cꢄa tội phạm ꢔ ba
mꢅc độ: Nguyên nhân và điꢆu kiꢁn cꢄa tꢇnh trạng tội phạm nội và chomột tội
phạm cꢐ thꢑ mà ꢏ đây,cꢀc nguyên nhân và điꢆu kiꢁn đó phꢓi được xem xét
10
trong một hꢁ thống. Giữa cꢀc nguyên nhân và điꢆu kiꢁn ꢔ những mꢅc độ
khác nhau.
1.2.1 Căn cứ phạm vi vꢇ mức độ tác động, cꢕ thể phân loại:
* Nguyên nhân vꢇ điều kiện cꢅa tꢉnh hꢉnh tội phạm nꢕi chung.
Tội cố ꢂ gây thương tꢈch hoꢉc gây tꢊn hại cho sꢅc khoẻ cꢄa ngưꢌi
khꢀc là một trong số cꢀc tội phạm xꢓy ra tại Quꢎn 6, Thành phố Hꢏ Chꢈ Minh
nên nó cũng phꢓi xuất phꢀt từ những nguyên nhân và điꢆu kiꢁn chung làm
phꢀt sinh tꢇnh hꢇnh tội phạm tại Quꢎn 6. Đó là những nguyên nhân và điꢆu
kiꢁn mà hầu hꢒt cꢀc loại tội phạm phꢀt sinh trong xã hội đꢆu bꢚt nguꢏn như
những mâu thuẫn trong phꢀt triꢑn kinh tꢒ-xã hội tại địa bàn, hạn chꢒ, yꢒu kꢘm
trong công tꢀc quꢓn lꢂ nhà nước, sꢍ hiꢑu biꢒt phꢀp luꢎt cꢄa ngưꢌi dân còn hạn
chꢒ; hoạt động đấu tranh phòng, chống tội phạm cꢄa cꢀc cơ quan chꢅc năng
còn nhiꢆu bất cꢎp; những tꢀc động tiêu cꢍc từ môi trưꢌng sống, trong gia
đꢇnh, bạn bꢛ, nhà trưꢌng…
* Nguyên nhân vꢇ điều kiện cꢅa tꢉnh hꢉnh nhꢕm tội phạm.
Trong BLHS năm 2015 sửa đꢊi, bꢊ sung năm 2017 tội cố ꢂ gây
thương tꢈch hoꢉc gây tꢊn hại cho sꢅc khoẻ cꢄa ngưꢌi khꢀc thuộc nhóm tội
xâm phạm tꢈnh mạng, sꢅc khꢋe, nhân phẩm, danh dꢍ cꢄa con ngưꢌi. Vꢇ vꢎy
nguyên nhân và điꢆu kiꢁn tội cố ꢂ gây thương tꢈch hoꢉc gây tꢊn hại cho sꢅc
khoẻ cꢄa ngưꢌi khꢀc cũng bꢚt nguꢏn từ chꢈnh nguyên nhân và điꢆu kiꢁn cꢄa
nhóm tội này. Cꢀc nguyên nhân và điꢆu kiꢁn cꢄa nhóm cꢀc hành vi phạm tội
xâm phạm tꢈnh mạng, sꢅc khoẻ, danh dꢍ, nhân phẩm cꢄa con ngưꢌi tại Quꢎn
6, Thành phố Hꢏ Chꢈ Minh không có nhiꢆu khꢀc biꢁt với nguyên nhân và điꢆu
kiꢁn cꢄa tꢇnh hꢇnh tội phạm nói chung trên địa bàn. Tuy nhiên, cần lưu ꢂ đꢒn
yꢒu tố coi thưꢌng tꢈnh mạng, sꢅc khoẻ, danh dꢍ, nhân phẩm cꢄa con ngưꢌi là
yꢒu tố mang tꢈnh đꢉc trưng khi nghiên cꢅu nguyên nhân và điꢆu kiꢁn cꢄa
nhóm tội phạm này .
11
* Nguyên nhân vꢇ điều kiện cꢅa tꢉnh hꢉnh tội cꢖ thể.
Là mꢅc độ nghiên cꢅu có phạm vi hꢜp nhất, nghiên cꢅu từng hành vi
cꢐ thꢑ. Cꢉp phạm trù cꢀi chung và cꢀi riêng trong triꢒt học biꢁn chꢅng cho
thấy, muốn nhꢎn thꢅc được cꢀi chung, trong trưꢌng hợp này là nguyên nhân
và điꢆu kiꢁn cꢄa nhóm tội, cꢄa tꢇnh hꢇnh tội phạm nói chung trên địa bàn
Quꢎn 6, Thành phố Hꢏ Chꢈ Minh thꢇ trước hꢒt, cần nghiên cꢅu làm rꢖ nguyên
nhân và điꢆu kiꢁn cꢄa từng tội phạm cꢐ thꢑ và ꢔ phạm vi đꢆ tài này chꢈnh là
nguyên nhân và điꢆu kiꢁn cꢄa tꢇnh hꢇnh tội cố ꢂ gây thương tꢈch hoꢉc gây tꢊn
hại cho sꢅc khoẻ cꢄa ngưꢌi khꢀc tại Quꢎn 6, Thành phố Hꢏ Chꢈ Minh.
Căn cứ vꢂo nꢃi dung hoꢄc lꢅnh vꢆc cꢇa đꢈi sống xꢉ hꢃi, cꢊ thꢋ chia
nguyên nhân vꢂ điều kiện cꢇa tình hình tꢃi phạm thꢂnh:
* Nguyên nhân vꢇ điều kiện trong môi trường gia đꢉnh.
Môi trưꢌng gia đꢇnh không chỉ giữ vai trò nꢆn tꢓng duy trꢇ gia đꢇnh với
tư cꢀch là tꢒ bào xã hội mà còn là môi trưꢌng quan trọng trꢍc tiꢒp hꢇnh thành
nhân cꢀch con ngưꢌi. Môi trưꢌng gia đꢇnh có nhiꢆu yꢒu tố tiêu cꢍc như thiꢒu
cha hoꢉc mꢜ, gia đꢇnh không quan tâm đꢒn nhau, không biꢒt cꢀch giꢀo dꢐc
con cꢀi, gia đꢇnh vi phạm phꢀp luꢎt, v.v. sꢙ ꢓnh hưꢔng tiêu cꢍc rất lớn đꢒn ꢂ
thꢅc, đꢒn viꢁc chấp hành phꢀp luꢎt cũng như sꢍ tôn trọng tꢈnh mạng, sꢅc khꢋe
cꢄa ngưꢌi khꢀc cꢄa cꢀc thành viên trong gia đꢇnh đó.
* Nguyên nhân vꢇ điều kiện trong lꢔnh vực giáo dꢖc.
Trong nhiꢆu nhà trưꢌng còn có những bất cꢎp, hạn chꢒ ngay từ t nội
dung và phương phꢀp giꢓng dạy, truyꢆn đạt như: Nội dung giꢓng dạy chưa
thꢎt sꢍ phù hợp với từng cấp, từng hꢁ, môn học đạo đꢅc, rꢛn luyꢁn nhân cꢀch
chưa được coi trọng hàng đầu; giꢀo viên còn nꢉng vꢆ lꢂ thuyꢒt, chưa quan tâm
đꢒn viꢁc dạy thꢍc hành, cꢀch vꢎn dꢐng cꢀc kꢗ năng đꢑ xử lꢈ tꢇnh huống trong
thꢍc tꢒ cho học sinh, sinh viên, v.v.Những hạn chꢒ, thiꢒu sót trong môi trưꢌng
giꢀo dꢐc học đưꢌng đã tꢀc động không nhꢋ tới viꢁc hꢇnh thành nhân cꢀch
12
ngưꢌi học, thꢎm chꢈ làm cho họ chꢁch hướng, rất dꢕ sa vào con đưꢌng phạm
tội, kꢑ cꢓ tội cố ꢂ gây thương tꢈch hoꢉc gây tꢊn hại cho sꢅc khoẻ cꢄa ngưꢌi
khác.
* Nguyên nhân vꢇ điều kiện trong về kinh tꢐ, văn hꢕa, xã hộI, tꢇn dư
cꢅa chꢐ độ cꢗ.
Đó là những mâu thuẫn, những bất cꢎp, hạn chꢒ, tiêu cꢍc trong nꢆn
văn hóa, những bất cꢎp, hạn chꢒ trong quꢓn lꢈ kinh tꢒ, quꢓn lꢂ xã hội. Nꢆn
kinh tꢒ ꢓnh hưꢔng rất lớn đꢒn tꢇnh hꢇnh tội cố ꢂ gây thương tꢈch hoꢉc gây tꢊn
hại cho sꢅc khoẻ cꢄa ngưꢌi khꢀc vꢇ nꢒu nꢆn kinh tꢒ có nhiꢆu bất cꢎp, hạn chꢒ
như: tꢇnh trạng thất nghiꢁp cao, doanh nghiꢁp phꢀ sꢓn nhiꢆu, tꢇnh trạng không
có công ăn viꢁc làm, sꢍ phân hóa giàu nghꢛo tang cao. đꢌi sống nhân dân khó
khăn, vất vꢓ, v.v. sꢙ dẫn đꢒn tꢇnh trạng cạnh tranh không lành mạnh trong làm
ăn kinh tꢒ, bất ꢊn trong xã hội hoꢉc con ngưꢌi không có thu nhꢎp càng dꢕ
dàng sa ngã vào cꢀc tꢁ nạn xã hội và đó chꢈnh là nguꢏn cội hꢇnh thành nên
nguyên nhân và điꢆu kiꢁn cꢄa tꢇnh hꢇnh tội cố ꢂ gây thương tꢈch hoꢉc gây tꢊn
hại cho sꢅc khoẻ cꢄa ngưꢌi khꢀc. Những hạn chꢒ, tiêu cꢍc, bất cꢎp trong nꢆn
văn hóa như ꢓnh hưꢔng tiêu cꢍc cꢄa văn hóa độc hại, bạo lꢍc, ꢓnh hưꢔng tiêu
cꢍc từ di hại cꢄa chꢒ độ cũ, những tàn dư cꢄa xã hội phong kiꢒn, v.v. cộng với
hạn chꢒ, tiêu cꢍc, bất cꢎp trong quꢓn lꢈ xã hội như: tꢇnh trạng bất công, bất
bꢇnh đꢝng xã hội vẫn còn tꢏn tại, v.v. Tất cꢓ những yꢒu tố đó đã tꢀc động đꢕn
viꢁc phꢀt sinh tꢇnh hꢇnh mất trꢎt tꢍ, trị an và đó cũng chꢈnh là những nguyên
nhân và điꢆu kiꢁn làm phꢀt sinh tꢇnh hꢇnh tội cố ꢂ gây thương tꢈch hoꢉc gây
tꢊn hại cho sꢅc khoẻ cꢄa ngưꢌi khꢀc.
* Nguyên nhân vꢇ điều kiện xuất phát tꢌ lꢔnh vực quꢊn lꢁ nhꢇ nưꢘc:
Xuất phꢀt từ những hạn chꢒ, yꢒu kꢘm, bất cꢎp trong hoạt động tꢊ chꢅc
quꢓn lꢂ cꢄa cꢀc cơ quan chꢅc năng có thẩm quyꢆn trong cꢀc lꢃnh vꢍc: Kinh tꢒ
– xã hội; chꢈnh trị, tư tưꢔng, văn hóa. Những hạn chꢒ, thiꢒu sót, bất cꢎp trong
13
quꢓn lꢂ xã hội như công tꢀc quꢓn lꢂ an ninh, trꢎt tꢍ xã hội, quꢓn lꢂ nhân khẩu,
quꢓn lꢂ văn hóa độc hại, bạo lꢍc, trong viꢁc giꢓi quyꢒt cꢀc mâu thuẫn, cꢀc
xung đột giữa cꢀc cꢀ nhân với nhau kꢒt hợp với những nguyên nhân và điꢆu
kiꢁn xuất phꢀt từ những hạn chꢒ trong hoạt động phòng, chống tội phạm như
những hạn chꢒ trong quy định cꢄa phꢀp luꢎt, trong hoạt động cꢄa cꢀc chꢄ thꢑ
phòng, chống tội phạm, hạn chꢒ trong viꢁc huy động sꢅc mạnh cꢄa cꢓ hꢁ
thống chꢈnh trị tham gia vào cuộc đấu tranh phong, chống tội phạm. Tất cꢓ
những tꢏn tại, thiꢒu sót đó là nguyên nhân và điꢆu kiꢁn quan trọng cꢄa tꢇnh
hꢇnh tội cố ꢂ gây thương tꢈch hoꢉc gây tꢊn hại cho sꢅc khoẻ cꢄa ngưꢌi khác
hiꢁn nay.
Qua viꢁc phân tꢈch, phân loại nguyên nhân và điꢆu kiꢁn cꢄa tꢇnh hꢇnh
tội cố ꢂ gây thương tꢈch hoꢉc gây tꢊn hại cho sꢅc khoẻ cꢄa ngưꢌi khꢀc trên,
tꢀc giꢓ lꢍa chọn cꢀch phân loại căn cꢅ vào nội dung và lꢃnh vꢍc cꢄa đꢌi sống
xã hội cꢄa sꢍ tꢀc động đꢑ nghiên cꢅu nguyên nhân và điꢆu kiꢁn cꢄa tꢇnh hꢇnh
tội cố ꢂ gây thương tꢈch hoꢉc gây tꢊn hại cho sꢅc khoẻ cꢄa ngưꢌi khꢀc.
Nguyên nhân và điꢆu kiꢁn cꢄa tꢇnh hꢇnh tội cố ꢂ gây thương tꢈch hoꢉc gây tꢊn
hại cho sꢅc khoẻ cꢄa ngưꢌi khꢀc tại Quꢎn 6, Thành phố Hꢏ Chꢈ Minh xꢘt cho
cùng vẫn là những hiꢁn tượng, quꢀ trꢇnh xã hội tiêu cꢍc xuất hiꢁn, tꢏn tại
trong cꢀc lꢃnh vꢍc khꢀc nhau cꢄa đꢌi sống xã hội tại Quꢎn 6, thành phố Hꢏ
Chꢈ Minh như đã trꢇnh bày trên đây
Trong tội phạm học, các nhà khoa học còn có cách phân chia khác . Ví
dꢐ, theo mꢅc độ tꢀc động cꢄa các yꢒu tố là nguyên nhân cꢄa tội phạm, có thꢑ
phân chia thành nguyên nhân chꢄ yꢒu và nguyên nhân thꢅ yꢒu. Nꢒu căn cꢅ
vào nguꢏn gốc xuất hiꢁn cꢄa các yꢒu tố nói trên, có thꢑ phân chia thành các
nguyên nhân từ môi trưꢌng sống và nguyên nhân từ phꢈa ngưꢌi phạm tội. Căn
cꢅ vào lꢃnh vꢍc hình thành nên nguyên nhân, có thꢑ phân chia thành nguyên
nhân kinh tꢒ-xã hội; nguyên nhân vꢆ văn hóa, giꢀo dꢐc; nguyên nhân vꢆ tꢊ
14
chꢅc, quꢓn lý; nguyên nhân từ chính sách, thꢑ chꢒ pháp luꢎt.
Cơ chế tꢐc đꢈng của cꢐc nguyên nhân và điều kiꢆn của tꢇnh hꢇnh
tꢈi cố ꢉ gây thương tích hoꢊc gây tꢋn hꢌi cho sꢍc khꢎe của ngưꢏi khꢐc
Nguyên nhân và điꢆu kiꢁn cꢄa tình hình các tội xâm phạm sꢅc khꢋe
cꢄa ngưꢌi khác là những hiꢁn tượng, quá trình xã hội tiêu cꢍc tꢀc động qua
lại với tâm, sinh lꢂ cꢀ nhân ngưꢌi phạm tội, hình thành nhân cách cꢄa ngưꢌi
đó. Những cꢀ nhân mang đꢉc điꢑm nhân thân xấu này khi gꢉp những tình
huống cꢐ thꢑ sꢙ dꢕ thꢍc hiꢁn hành vi phạm tội. Những yꢒu tố thuộc môi
trưꢌng bên ngoài hay quꢀ trꢇnh tâm sinh lꢂ bên ngoài con ngưꢌi, dù ꢔ mꢅc độ
bất lợi và xấu như thꢒ nào đi chăng nữa tꢍ nó đꢆu không phꢓi là nguyên nhân
cꢄa hành vi phạm tội, mà là sꢍ tương tꢀc, kꢒt hợp cꢓ hai yꢒu tố đó mới trꢔ
thành nguyên nhân cꢄa tội phạm cꢐ thꢑ.
Cơ chꢒ tꢀc động cꢄa cꢀc nguyên nhân và điꢆu kiꢁn diꢕn ra theo hai
giai đoạn:
- Giai đoạn thứ nhất, đó là sꢍ tꢀc động qua lại giữa các yꢒu tố tiêu
cꢍc cꢄa môi trưꢌng xã hội với cꢀc đꢉc điꢑm bên trong cꢄa cꢀ nhân đꢑ hình
thành cꢀc đꢉc điꢑm nhân thân tiêu cꢍc ꢔ con ngưꢌi
- Giai đoạn thứ hai, đó là sꢍ tꢀc động qua lại giữa cꢀc đꢉc điꢑm nhân
thân tiêu cꢍc cꢄa con ngưꢌi với các tình huống cꢐ thꢑ, sꢙ chuyꢑn hóa thành
hành vi phạm tội.
Cꢀc yꢒu tố tiêu cꢍc đó là những hạn chꢒ, bất cꢎp trong nꢆn kinh tꢒ –
xã hội, hạn chꢒ, bất cꢎp trong hoạt động quꢓn lꢂ Nhà nước vꢆ văn hóa, giꢀo
dꢐc, hạn tiêu cꢍc thuộc môi trưꢌng sống như môi trưꢌng gia đꢇnh, nhà trưꢌng,
với cꢀc quꢀ trꢇnh và trạng thꢀi tâm lꢈ bên trong, chꢄ quan cꢄa một cꢀ nhân đꢑ
hꢇnh thành nên cꢀc đꢉc điꢑm nhân thân cꢄa con ngưꢌi. Trước hꢒt, những tiêu
cꢍc trong môi trưꢌng sống tꢀc động đꢒn con ngưꢌi sꢙ hꢇnh thành nên cꢀc đꢉc
điꢑm vꢆ nhân thân lꢁch chuẩn như coi thưꢌng phꢀp luꢎt, coi thưꢌng tꢈnh
15
Tải về để xem bản đầy đủ
83 trang
14780
Free
Bạn đang xem 20 trang mẫu của tài liệu "Luận văn Nguyên nhân và điều kiện của tình hình tội cố ý gây thương tích hoặc gây tổn hại cho sức khỏe của người khác tại Quận 6, thành phố Hồ Chí Minh", để tải tài liệu gốc về máy hãy click vào nút Download ở trên
File đính kèm:
- luan_van_nguyen_nhan_va_dieu_kien_cua_tinh_hinh_toi_co_y_gay.pdf
