Luận văn Các yếu tố ảnh hưởng đến sự tham gia của người dân vào việc xây dựng đời sống văn hóa ở khu dân cư trên địa bàn Quận 3, thành phố Hồ Chí Minh

Download

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO

TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ TP.HỒ CHÍ MINH

_________________

VŨ THỊ MỸ NGỌC

CÁC YẾU TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN SỰ THAM GIA CỦA

NGƯỜI DÂN VÀO VIỆC XÂY DỰNG ĐỜI SỐNG VĂN HÓA

Ở KHU DÂN CƯ TRÊN ĐỊA BÀN QUẬN 3, TP.HỒ CHÍ MINH

LUẬN VĂN THẠC SĨ KINH TẾ

Thành phố Hồ Chí Minh – Tháng 10/2019

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO

TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ TP.HỒ CHÍ MINH

___________________

VŨ THỊ MỸ NGỌC

CÁC YẾU TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN SỰ THAM GIA CỦA

NGƯỜI DÂN VÀO VIỆC XÂY DỰNG ĐỜI SỐNG VĂN HÓA

Ở KHU DÂN CƯ TRÊN ĐỊA BÀN QUẬN 3, TP.HỒ CHÍ MINH

Chuyên ngành : Quản lý công (Hệ điều hành cao cấp)

Mã số : 8340403

LUẬN VĂN THẠC SĨ KINH TẾ

NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC: TS. ĐINH CÔNG KHẢI.

Thành phố Hồ Chí Minh – Tháng 10/2019

LỜI CAM ĐOAN

Tôi xin cam đoan luận văn này là công trình nghiên cứu của chính tác giả thực

hiện. Nội dung được đúc kết từ quá trình học tập và các kết quả nghiên cứu thực tiễn

trong thời gian qua. Các đoạn trích dẫn và số liệu sử dụng trong luận văn đều được dẫn

nguồn và có độ chính xác cao nhất trong phạm vi hiểu biết của tác giả. Luận văn được

thực hiện dưới sự hướng dẫn của TS. Đinh Công Khải.

Tp.Hồ Chí Minh, ngày 16 tháng 10 năm 2019

Tác giả luận văn

Vũ Thị Mỹ Ngọc

MỤC LỤC

TRANG PHỤ BÌA

LỜI CAM ĐOAN

MỤC LỤC

DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT

DANH MỤC BẢNG BIỂU

DANH MỤC HÌNH

TÓM TẮT - ABSTRACT

CHƯƠNG 1: GIỚI THIỆU NGHIÊN CỨU ............................................................. 01

1.1. Tính cấp thiết của đề tài……………………………………………………………. 01

1.2. Mục tiêu nghiên cứu……………………………………………………………….. 03

1.2.1. Mục tiêu chung…………………………………………………………… 03

1.2.2. Mục tiêu cụ thể…………………………………………………………… 03

1.3. Câu hỏi nghiên cứu………………………………………………………………… 03

1.4. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu…………………………………………………. 04

1.4.1. Đối tượng nghiên cứu…………………………………………………….. 04

1.4.2. Phạm vi nghiên cứu………………………………………………………. 04

1.5. Phương pháp nghiên cứu…………………………………………………………... 04

1.6. Bố cục của đề tài…………………………………………………………………... 04

CHƯƠNG 2: TỔNG QUAN CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ CÁC YẾU TỐ ẢNH HƯỞNG

ĐẾN SỰ THAM GIA CỦA NGƯỜI DÂN VÀO XÂY DỰNG ĐỜI SỐNG VĂN HÓA

KHU DÂN CƯ…………………………………………………………..…………….. 06

2.1. Các khái niệm liên quan đến văn hóa và đô thị…………………………………… 06

2.1.1. Khái niệm về văn hóa……………………………………………………. 06

2.1.2. Khái niệm về khu phố văn hóa…………………………………………... 07

2.1.3. Khái niệm văn hóa đô thị………………………………………………… 08

2.1.4. Khái niệm môi trường văn hóa đô thị……………………………………. 08

2.2. Tổng quan cơ sở lý thuyết về sự tham gia………………………………………… 08

2.2.1. Khái niệm về sự tham gia của người dân………………………………… 09

2.2.2. Đo lường sự tham gia của người dân…………………………………….. 10

2.2.3. Vai trò tham gia của người dân vào xây dựng khu phố văn hóa…………. 13

2.3. Xây dựng khung phân tích sự tham gia của người dân……………………………. 14

2.3.1. Các yếu tố ảnh hưởng sự tham gia của người dân………………………… 15

2.3.2. Khung phân tích sự tham gia của người dân vào xây dựng ĐSVHKDC…. 20

CHƯƠNG 3: PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU……………………………………... 22

3.1. Quy trình nghiên cứu…………………………………………………………….…. 22

3.2. Dữ liệu nghiên cứu………………………………………………………………..... 23

3.2.1. Thông tin dữ liệu thứ cấp…………………………………………………. 23

3.2.2. Số liệu sơ cấp……………………………………………………………… 23

3.3. Xây dựng thang đo…………………………………………………………………. 24

3.4. Phương pháp phân tích dữ liệu…………………………………………………….. 27

CHƯƠNG 4: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU VÀ THẢO LUẬN………………. ………. 28

4.1. Tổng quan thực trạng xây dựng khu phố văn hóa ở Quận 3……………………….. 28

4.1.1 Về số lượng công nhận khu phố văn hóa………………………………… 28

4.1.2. Về chất lượng khu phố văn hóa………………………………………….. 28

4.2. Đánh giá tình hình tham gia của người dân vào việc xây dựng ĐSVH ở KDC trên địa

bàn Quận 3 qua kết quả khảo sát……………………………………………………….. 30

4.2.1. Thông tin chung mẫu khảo sát……………………………………………. 30

4.2.2. Tình hình tham gia xây dựng ĐSVH ở KDC của người dân…………….. 33

4.2.3. Hiểu biết về các hoạt động xây dựng ĐSVH ở KDC…………………….. 37

4.3. Đánh giá thực trạng các nhân tố ảnh hưởng đến sự tham gia xây dựng ĐSVH ở KDC

trên địa bàn Quận 3……………………………………………………………………… 41

4.3.1. Tài sản tâm lý (MA)………………………………………………………. 41

4.3.2. Tài sản nhóm và mạng lưới (OA)…………………………………………. 42

4.3.3. Tài sản thông tin (IA)……………………………………………………… 43

4.3.4. Tài sản vật chất và tài chính (CA)………………………………………… 44

4.3.5. Tài sản con người (HA)…………………………………………………… 45

4.4. Đánh giá mức độ tham gia xây dựng đời sống văn hóa KDC……………………… 45

4.4.1. Mức độ tham gia xây dựng đời sống văn hóa KDC………………………. 45

4.4.2. Phân tích mức độ tham gia theo đặc điểm cá nhân……………………….. 47

CHƯƠNG 5: KẾT LUẬN VÀ CÁC KHUYẾN NGHỊ……………………………… 57

5.1. Kết luận…………………………………………………………………………….. 57

5.2. Các khuyến nghị………………………………………………………………….. .. 58

5.2.1. Đối với yếu tố tài sản tâm lý…………………………….………………… 58

5.2.2. Đối với yếu tố tài sản thông tin……………………………………………. 59

5.2.3. Đối với yếu tố tài sản nhóm và mạng lưới……………………………….. 61

5.2.4. Đối với yếu tố tài sản vật chất và tài chính……………………………….. 62

5.2.5. Đối với yếu tố tài sản con người………………………………………….. 63

5.3. Hạn chế của đề tài và hướng nghiên cứu tiếp theo…………………………………. 63

TÀI LIỆU THAM KHẢO

PHỤ LỤC

DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT

Giải thích

Viết tắt

ĐSVH

KDC

Đời sống văn hóa

Khu dân cư

QĐ

Quyết đinh

UBND

Ủy ban Nhân dân

DANH MỤC CÁC BẢNG

Bảng 2.1: Các hình thức tham gia của người dân…………………..........………………14

Bảng 2.2: Các chỉ số gián tiếp của trao quyền……………..………………………….. 15

Bảng 3.1: Chi tiết các thang đo và nguồn sử dụng……...……………………………… 25

Bảng 4.1: Tài sản tâm lý………………...……………………………………………… 41

Bảng 4.2: Tài sản nhóm và mạng lưới………..………………………………………… 42

Bảng 4.3: Tài sản thông tin………………..………………………………………….... 43

Bảng 4.4: Tài sản vật chất và tài chính………..……………………………………….. 44

Bảng 4.5: Tài sản con người……………………………………………………………. 45

DANH MỤC CÁC HÌNH

Hình 2.1: Hình thang mô tả mức độ tham gia của người dân………………..………… 12

Hình 2.2: Khung phân tích sự tham gia của người dân ………………………..………. 21

Hình 3.1: Quy trình nghiên cứu………………………………………………..……..… 23

Hình 4.1: Độ tuổi của thành viên tham gia khảo sát……………………………………. 31

Hình 4.2: Trình độ học vấn của thành viên tham gia khảo sát …………………………. 32

Hình 4.3: Nghề nghiệp hiện tại của thành viên tham gia khảo sát ……...……………… 32

Hình 4.4: Tiếp nhận thông tin của thành viên tham gia khảo sát ………..…………….. 33

Hình 4.5: Đánh giá của của cư dân về sự cần thiết của xây dựng ĐSVH KDC….....….. 34

Hình 4.6: Sự tự nguyện tham gia vào xây dựng ĐSVH KDC…………..……………… 35

Hình 4.7: Lý do tham gia vào xây dựng ĐSVH KDC……………..…………………… 35

Hình 4.8: Hình thức tuyên truyền, vận động tham gia xây dựng ĐSVH KDC….......…. 36

Hình 4.9: Hiểu biết về các hoạt động xây dựng ĐSVH KDC…………..……………… 37

Hình 4.10: Hiểu biết về các hoạt động xây dựng ĐSVH KDC thông qua các phương tiện

truyền thông…………………………………………………………………………….. 38

Hình 4.11: Hiểu biết của người tham gia xây dựng ĐSVH theo mức tự nguyện………. 39

Hình 4.12: Hiểu biết của người tham gia xây dựng ĐSVH theo độ tuổi…...………….. 39

Hình 4.13: Hiểu biết của người tham gia xây dựng ĐSVH theo nghề nghiệp…..…….. 40

Hình 4.14: Hiểu biết của người tham gia xây dựng ĐSVH theo trình độ học vấn…..… 41

Hình 4.15: Mức độ tham gia xây dựng ĐSVH KDC……………...…………………… 46

Hình 4.16: Thống kê mức độ tham gia theo mức độ hiểu biết……………..………….. 48

Hình 4.17: Thống kê mức độ tham gia theo mức độ cần thiết…………………………. 48

Hình 4.18: Thống kê mức độ tham gia theo mức độ tự nguyện……………………….. 49

Hình 4.19: Thống kê mức độ tham gia theo tính tự do phát biểu ý kiến ………………. 50

Hình 4.20: Thống kê mức độ tham gia theo giới tính…………..……………………… 51

Hình 4.21: Thống kê mức độ tham gia theo độ tuổi…………...……………………….. 52

Hình 4.22: Thống kê mức độ tham gia theo ngành nghề………..…………………….. 53

Hình 4.23: Thống kê mức độ tham gia theo trình độ học vấn………..………………… 54

TÓM TẮT

Đề tài nghiên cứu được thực hiện nhằm nghiên cứu thực trạng về sự tham gia của

người dân và phân tích, đánh giá các yếu tố ảnh hưởng đến mức độ sự tham gia của người

dân vào việc xây dựng đời sống văn hóa khu dân cư trên địa bàn Quận 3, thành phố Hồ Chí

Minh, qua đó đề ra những khuyến nghị giúp tăng cường sự tham gia trong việc xây dựng

đời sống văn hóa ở khu dân cư.

Đề tài sử dụng phương pháp nghiên cứu định tính nhằm bổ sung những tiêu chí đánh

giá, điều chỉnh thang đo, hoàn chỉnh bảng hỏi để tiến hành nghiên cứu chính thức. Tiến

hành phỏng vấn chính thức 320 người dân ở 63 khu phố trên địa bàn Quận, bình quân khảo

sát 5 người cho mỗi khu phố.

Kết quả nghiên cứu cho thấy có nhiều yếu tố tác động đến sự tham gia của người

dân vào việc xây dựng đời sống văn hóa khu dân cư trên địa bàn Quận 3. Vấn đề tác động

nhiều nhất đó là niềm tin của người dân đối với việc thực hiện những quy định trong xây

dựng đời sống văn hóa, những yếu tố cùng tác động đó là chất lượng hoạt động của các

loại hình Hội, đoàn thể, mức sống của hộ dân, công tác truyền thông, trình độ học vấn.

Từ các kết quả nghiên cứu đã thực hiện, đề tài nghiên cứu đưa ra những khuyến

nghị nhằm tăng cường sự tham gia của người dân trong việc xây dựng đời sống văn hóa ở

khu dân cư trên địa bàn quận thời gian tới.

Từ khóa : Đời sống văn hóa, khu dân cư, tuyên truyền.

ABSTRACT

The research project is aimed at the participation of the people, the analysis and

evaluation about the factors which affecting the level of participation of citizens in building

the cultural life of neighborhoods in District 3, Ho Chi Minh City, thereby proposing

recommendations to enhance participation of citizens.

The project uses qualitative research method to supplement the evaluation criteria,

adjust the scale, complete the questionnaire for research. There are 63 neighborhoods in

the District 3 and 320 persons were interviewed, there are 5 ones for each neighborhood.

The research results show that there are many problems which affect to people's

participation in building cultural life in District 3. The most important problem is people's

belief in doing the rule of making the cultural life, and the quality of associations, unions,

living standards, communication, education level.

Based on the results, the research offers recommendations to enhance people's

participation in building cultural life in District 3 in the future.

Keywords: Cultural life, residential area, propaganda.

CHƯƠNG 1

GIỚI THIỆU NGHIÊN CỨU

Chương này sẽ trình bày tổng quan chung về nghiên cứu, bao gồm: đặt vấn đề

nghiên cứu, câu hỏi nghiên cứu, mục tiêu nghiên cứu, phạm vi đối tưꢀng nghiên cứu,

phương pháp nghiên cứu, ý nghĩa của nghiên cứu và kết cấu của nghiên cứu.

1.1. Tính cấp thiết của đề tài

Phong trào “Toàn dân đoàn kết xây dựng ĐSVH” đã đưꢀc triển khai thực hiện

hơn 15 năm. Phong trào đã phát huy truyền thống tương thân tương ái của dân tộc, giúp

cho chất lưꢀng đời sống của người dân ngày một nâng lên về tinh thần cũng như vật

chất. Phong trào đưꢀc xem như là một trong nhiều giải pháp thực hiện Nghị quyết 33-

NQ/TW ngày 09/6/2014 của Ban chấp hành Trung Ương Đảng lần thứ 9, khóa XI. Tuy

vậy, trên thực tế chất lưꢀng của các danh hiệu văn hóa chưa đi đôi với số lưꢀng; phương

pháp đánh giá một số tiêu chí còn cảm tính, chưa lưꢀng hóa đưꢀc, do đó phong trào còn

mang tính hình thức; khi xét chọn, tôn vinh các danh hiệu văn hóa, cụ thể như tỉ lệ 100%

hộ gia đình đều đạt gia đình văn hóa – là tỉ lệ không mang tính thực tế.

Căn cứ vào những quy định của Ủy ban nhân dân thành phố Hồ Chí Minh về nội

dung của phong trào “Toàn dân đoàn kết xây dựng ĐSVH” và kết quả thực tiễn tại Quận

3 trong Báo cáo tổng kết 15 năm thực hiện phong trào tại văn bản số 147 /BC-BCĐ ngày

17 tháng 11 năm 2015 của Ban chỉ đạo phong trào Toàn dân đoàn kết xây dựng ĐSVH

quận 3, tỉ lệ người dân tham gia các cuộc sinh hoạt tổ dân phố chỉ đạt 68%, theo quy

định việc tổ chức họp tổ dân phố là 1 quý/lần. Số lưꢀng người dân tham gia các cuộc

tuyên truyền pháp luật những chủ trương chính sách mới của Đảng và Nhà nước chỉ tập

trung vào đội ngũ ban điều hành các tổ dân phố, khu phố; tỉ lệ người dân thường xuyên

tham gia rèn luyện thể dục thể thao đạt 28%, tỉ lệ người dân tham gia cuộc vận động

“Người Việt Nam ưu tiên dùng hàng Việt Nam” còn thấp, việc vận động nhân dân thực

hiện nếp sống văn minh trong việ cưới, tang, lễ hội theo các quy định của nhà nước, tỉ

lệ người dân thực hiện ước đạt 60%. Tỉ lệ người dân tham gia xây dựng “gia đình học

tập” chưa đạt đưꢀc tỉ lệ 50%. Việc tham gia giữ gìn, phát huy bản sắc văn hóa dân tộc,

bảo vệ di tích lịch sử, văn hóa, các công trình công cộng, bảo tồn các hình thức sinh hoạt

văn hóa dân gian truyền thống chưa đưꢀc thực hiện triệt để, vẫn còn tình trạng người

dân bày bán, kinh doanh lấn chiếm làm mất vẻ mỹ quan kiến trúc, vẫn còn tình trạng xả

rác bừa bãi, mất trật tự đô thị. Ý thức của người dân đối với viêc chấp hành quy định

của pháp luật trong lĩnh vực xây dựng chưa nghiêm, vẫn còn tình trạng xây dựng nhà

sai phép, không phép. Theo Quyết định 58/QĐ-UBND của Ủy ban nhân dân thành phố

thành phố Hồ Chí Minh về ban hành chuẩn hộ nghèo, hộ cận nghèo thành phố áp dụng

cho giai đoạn 2016-2020, mức thu nhập từ trên 21 triệu đồng đến 28 triệu

đồng/người/năm và phải có 05 loại dịch vụ xã hội: về giáo dục, đào tạo, y tế, việc làm,

bảo hiểm xã hội, điều kiện sống, tiếp cận thông tin. Trong công tác giảm nghèo bền

vững, Quận 3 vẫn còn 230 hộ thuộc diện nghèo và 540 hộ thuộc diện cận nghèo. Phong

trào “Toàn dân đoàn kết xây dựng ĐSVH” đưꢀc xem như là một giải pháp kết hꢀp của

nhiều ban ngành, đoàn thể để giúp nâng cao chất lưꢀng cuộc sống của người dân về vật

chất cũng như về tinh thần.

Mặc dù, trong công tác xây dựng ĐSVH ở cơ sở, việc xây dựng khu phố văn hóa

đưꢀc tập trung chỉ đạo, tính đến nay, toàn quận có 63/63 KDC đăng ký xây dựng khu

phố văn hóa nhưng mức độ tham gia của người dân trong các KDC trên địa bàn quận

vẫn còn thấp, chưa thể hiện đưꢀc vai trò chủ thể của người dân trong xây dựng ĐSVH

ở KDC. Nghiên cứu “Các yếu tố ảnh hưởng đến sự tham gia của người dân vào việc

xây dựng đời sống văn hóa ở khu dân cư trên địa bàn Quận 3, thành phố Hồ Chí

Minh” đưꢀc thực hiện nhằm đánh giá các yếu tố ảnh hưởng sự tham gia của người dân

vào việc xây dựng ĐSVH ở KDC, từ những phân tích thực trạng nguyên nhân vấn đề

tác giả sẽ đề xuất một số giải pháp nhằm tăng cường sự tham gia của người dân Quận 3

trong việc xây dựng ĐSVH góp phần phát triển văn hóa xã hội và nâng cao đưꢀc sự

đồng thuận trong nhân dân cùng với chính quyền xây dựng chất lưꢀng cuộc sống ngày

càng tốt hơn. Đây là đóng góp quan trọng của đề tài, không những góp phần thúc đẩy

quá trình nâng cao đời sống vật chất và tinh thần của mỗi người dân mà là tạo nguồn lực

mới có thể đem lại thành công của chương trình.

1.2. Mục tiêu nghiên cứu

1.2.1. Mục tiêu chung

Đề tài nghiên cứu thực trạng về sự tham gia của người dân và các yếu tố ảnh

hưởng đến mức độ tham gia của người dân vào việc xây dựng ĐSVH ở KDC trên địa

bàn Quận 3, qua đó, đề ra những khuyến nghị giúp tăng cường sự tham gia trong việc

xây dựng ĐSVH ở KDC.

1.2.2. Mục tiêu cụ thể

Nghiên cứu đưꢀc thực hiện nằm đạt đưꢀc các mục tiêu cụ thể sau đây:

Xác định các yếu tố ảnh hưởng đến sự tham gia của người dân vào việc xây

dựng ĐSVH ở KDC trên địa bàn Quận 3.

Đánh giá thực trạng các yếu tố ảnh hưởng đến sự tham gia của người dân vào việc

xây dựng ĐSVH ở KDC trên địa bàn Quận 3 trong thời gian qua.

Khuyến nghị các giải pháp để cải thiện sự tham gia của người dân vào việc xây

dựng ĐSVH ở KDC nhằm giữ vững khu phố văn hóa, các danh hiệu văn hóa

nói chung và phong trào “Toàn dân đoàn kết xây dựng ĐSVH” ở Quận 3 đạt

đưꢀc những kết quả thực chất, giữ gìn giá trị cho các danh hiệu đưꢀc công nhận.

1.3. Câu hỏi nghiên cứu

Nghiên cứu đưꢀc thực hiện để trả lời các câu hỏi:

Các yếu tố nào có ảnh hưởng đến sự tham gia của người dân vào việc xây dựng

ĐSVH ở KDC trên địa bàn Quận 3?

Thực trạng các yếu tố ảnh hưởng đến sự tham gia của người dân vào việc xây

dựng ĐSVH ở KDC trên địa bàn Quận 3 như thế nào?

Làm thế nào để tăng cường sự tham gia của người dân trong việc xây dựng

ĐSVH ở KDC, nhằm giữ vững khu phố văn hóa, các danh hiệu văn hóa nói

chung và phong trào “Toàn dân đoàn kết xây dựng ĐSVH” ở Quận 3 đạt đưꢀc

những kết quả thực chất, giữ gìn giá trị cho các danh hiệu đưꢀc công nhận?

1.4. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

1.4.1. Đối tưꢀng nghiên cứu

Đề tài tập trung nghiên cứu về thực trạng tham gia và các yếu tố ảnh hưởng đến

sự tham gia của người dân vào việc xây dựng ĐSVH ở KDC trên địa bàn Quận 3.

1.4.2. Phạm vi nghiên cứu

1.4.2.1. Không gian nghiên cứu:

Đề tài nghiên cứu tại 63 KDC bàn trên địa bàn Quận 3, thành phố Hồ Chí Minh.

1.4.2.2. Thời gian nghiên cứu:

Đề tài nghiên cứu thực trạng sự tham gia của người dân dân vào việc xây dựng

ĐSVH ở KDC tại địa bàn nghiên cứu từ năm 2017 đến 2019, khi Quận 3 thực hiện

Quyết định 389/QĐ-UBND ngày 02 tháng 11 năm 2017 về việc ban hành Đề án nâng

cao chất lưꢀng khu phố văn hóa trên địa bàn Quận 3 giai đoạn 2017 – 2021.

1.5. Phương pháp nghiên cứu

Trước hết, tác giả nghiên cứu các mô hình lý thuyết tổng quát trên thế giới và

trong nước nhằm xác định mô hình nghiên cứu phù hꢀp và xây dựng thang đo cơ bản.

Sau khi xác định thang đo và bảng câu hỏi hoàn chỉnh sẽ tiến hành phỏng vấn chính thức

để thu thập dữ liệu thực tế từ người dân của 63 KDC bàn trên địa bàn Quận 3, thành phố

Hồ Chí Minh.

Với tập dữ liệu thu về, sau khi hoàn tất việc gạn lọc, kiểm tra, tổng hꢀp, mã hóa

và làm sạch, sẽ tiến hành xử lý và phân tích số liệu bằng phần mềm SPSS IBM 20.0.

Trình tự thực hiện: thống kê mô tả đơn biến kết hꢀp đa biến nhằm đánh giá thực trạng

việc tham gia của người dân vào xây dựng ĐSVH KDC và các yếu tố ảnh hưởng; phân

tích các yếu tố ảnh hưởng đến sự tham gia của người dân vào việc xây dựng ĐSVH ở

KDC trên địa bàn Quận 3, thành phố Hồ Chí Minh.

1.6. Bố cục của đề tài

Luận văn đưꢀc trình bày gồm có 5 Chương với bố cục như sau:

Chương 1 giới thiệu tổng quan nghiên cứu. Chương này trình bày lý do, mục tiêu,

câu hỏi nghiên cứu, đối tưꢀng và phạm vi nghiên cứu, phương pháp nghiên cứu, ý nghĩa

thực tiễn và bố cục của đề tài.

Chương 2 tổng quan cơ sở lý luận về sự tham gia của người dân vào xây dựng

khu phố văn hóa. Chương này trình bày các khái niệm văn hóa đô thị, môi trường văn

hóa đô thị, vai trò tham gia của người dân vào xây dựng khu phố văn hóa, các lý thuyết

và nghiên cứu liên quan.

Chương 3 trình bày phương pháp và thiết kế nghiên cứu. Chương này trình bày

mô hình, dữ liệu và phương pháp nghiên cứu, quy trình phân tích bộ dữ liệu và lựa chọn

phương pháp phù hꢀp.

Chương 4 trình bày kết quả nghiên cứu: thống kê mô tả, phân tích và kiểm định

mô hình, phân tích thực trạng sự tham gia của người dân vào xây dựng khu phố văn hóa,

các nhân tố tác động.

Chương 5 là phần kết luận. Chương này trình bày tóm tắt, thảo luận lại các vấn

đề chính của nghiên cứu, gꢀi ý chính sách. Phần cuối của chương trình bày đóng góp,

hạn chế, và hướng nghiên cứu tiếp theo.

Tóm tắt chương 1:

Nội dung Chương 1 đã nêu lên tính cấp thiết của đề tài, mục tiêu, câu hỏi nghiên

cứu, đối tưꢀng, phạm vi, phương pháp nghiên cứu và giới thiệu bố cục 5 chương của đề

tài. Đề tài “Các yếu tố ảnh hưởng đến sự tham gia của người dân vào việc xây dựng đời

sống văn hóa ở khu dân cư trên địa bàn Quận 3, thành phố Hồ Chí Minh” giúp cho tác

giả đánh giá thực trạng của sự tham gia của người dân vào việc xây dựng đời sống văn

hóa ở khu dân cư trong thời gian qua, thể hiện qua hình thức bảng hỏi khảo sát, phân

tích các yếu tố tác động đến sự tham gia, từ đó giới thiệu các khuyến nghị giúp cho việc

định hướng tổ chức các giải pháp nhằm góp phần nâng cao chất lưꢀng đời sống văn hóa

ở khu dân cư trên địa bàn quận trong thời gian tới.

CHƯƠNG 2

TỔNG QUAN CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ CÁC YẾU TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN

SỰ THAM GIA CỦA NGƯỜI DÂN VÀO XÂY DỰNG ĐSVH KDC

Dựa trên các tiếp cận về mục tiêu, câu hỏi nghiên cứu, phương pháp nghiên cứu

đã trình bày trong Chương 1, trong chương này tác giả sẽ tổng quan những vấn đề cơ

bản về các yếu tố ảnh hưởng đến sự tham gia của người dân vào xây dựng khu phố văn

hóa trong các nghiên cứu trước đây có liên quan đến vấn đề nghiên cứu. Bên cạnh đó,

thông qua khung lý thuyết và thực nghiệm đã đưꢀc chứng minh có cơ sở khoa học, tác

giả sẽ đưa ra khung phân tích cho đề tài.

2.1. Các khái niệm liên quan đến văn hóa và đô thị

2.1.1. Khái niệm về văn hóa

Ngày nay, trong thập kỷ thế giới phát triển văn hoá, quan niệm về văn hoá ngày

càng đưꢀc xác định đầy đủ. Trước đây, khái niệm văn hoá chỉ đưꢀc hiểu theo nghĩa hẹp

trong giới hạn các hoạt động văn học, nghệ thuật thì ngày nay văn hoá đưꢀc hiểu theo

nghĩa rộng là tổng thể các hệ thống giá trị bao gồm các mặt tình cảm, tri thức, vật chất

và tinh thần của xã hội do con người sáng tạo ra trong hoạt động thực tiễn - lịch sử của

mình, trong mối quan hệ giữa con người với tự nhiên và xã hội. “Văn hoá là tổng thể

sống động các hoạt động sáng tạo (của các cá nhân và các cộng đồng) trong quá khứ và

trong hiện tại. Qua các thế kỷ, hoạt động sáng tạo ấy đã hình thành nên các giá trị, các

truyền thống và các thị hiếu - những yếu tố xác định đặc tính riêng của mỗi dân tộc”

(theo Mayor, 1986, trích trong Khoa Văn hoá xã hội chủ nghĩa - Học viện Chính trị quốc

gia Hồ Chí Minh, 2004). Trong ý nghĩa rộng nhất này, UNESCO (1988) cũng đã đưa ra

khái niệm "Văn hóa là tổng thể những nét riêng biệt về tinh thần và vật chất, trí tuệ và

xúc cảm quyết định tính cách của một xã hội hay của một nhóm người trong xã hội. Văn

hóa bao gồm nghệ thuật và văn chương, những lối sống, những quyền cơ bản của con

người, những hệ thống các giá trị, những tập tục và tín ngưỡng".

Dưới góc độ tiếp cận xem lao động sáng tạo là cội nguồn, khởi điểm của văn hóa

hướng về các giá trị nhân bản nhằm hoàn thiện con người, Hoàng Vinh (1999) cho rằng:

“Văn hóa là toàn bộ sáng tạo của con người, tích lũy lại trong quá trình hoạt động thực

tiễn xã hội, đưꢀc đúc kết thành hệ giá trị và chuẩn mực xã hội, biểu hiện thông qua vốn

di sản văn hóa và hệ ứng xử văn hóa của cộng đồng người. Hệ giá trị xã hội là một thành

tố cốt lõi làm nên bản sắc riêng của một cộng đồng xã hội, nó có khả năng chi phối đời

sống tâm lý và một hoạt động của những con người sống trong cộng đồng xã hội ấy”.

Một định nghĩa mang tính hệ thống của Trần Ngọc Thêm “Văn hóa là một hệ

thống hữu cơ các giá trị vật chất và tinh thần do con người sáng tạo và tích lũy qua quá

trình hoạt động thực tiễn, trong sự tương tác giữa con người với môi trường tự nhiên và

xã hội của mình” (Trần Ngọc Thêm, 2001).

Hoạt động sáng tạo văn hóa vật chất và tinh thần của con người là nhằm hình

thành nên các giá trị văn hóa, để từ đó cộng đồng người nói chung và mỗi con người nói

riêng soi vào nó để chiêm nghiệm, đối chiếu và phấn đấu để đạt đưꢀc những chuẩn mực

giá trị cần thiết mà mỗi cá nhân, gia đình, xã hội đòi hỏi. Vì vậy, có thể hiểu: Văn hóa

là quá trình vận động đặc biệt làm biến đổi liên tục và sâu sắc đến năng lực sáng tạo của

cá nhân và cộng đồng nhằm ngày càng hoàn thiện nhân cách và xã hội, vươn tới sự

thống nhất cao giữa mỗi cá nhân - gia đình - cộng đồng làng xã và toàn xã hội vì sự tồn

tại và phát triển tiến bộ của con người và xã hội.

2.1.2. Khái niệm khu phố văn hóa

Theo Huỳnh Quốc Thắng (2003), “Ấp văn hóa hay khu phố văn hóa không có gì

khác hơn là một mô hình nông thôn mới hoặc một đô thị mới đưꢀc xây dựng trên nền

tảng công nghiệp hóa, hiện đại hóa gắn với quá trình đô thị hóa và quá trình thực hiện

cơ chế thị trường theo định hướng xã hội chủ nghĩa, góp phần giữ gìn, phát huy một bản

sắc văn hóa truyền thống của dân tộc, của địa phương”

Theo Tô Thị Bích Châu (2018), xây dựng khu phố văn hóa là cả một quá trình

tích cực tham gia, vận động, hoạt động vì lꢀi ích chung của cộng đồng như giúp đỡ các

hoàn cảnh khó khăn, xây nhà tình nghĩa, nhà tình thương, bài trừ tệ nạn xã hội, xóa mù

chữ, giảm hộ nghèo …với sự hưởng ứng của nhiều ban ngành, đoàn thể, doanh nghiệp,

các chꢀ, trường học.. ngoài ra cũng bao gồm nhiều hoạt động như tăng cường đầu tư cơ

sở hạ tầng, cải tạo, mở rộng các tuyến đường, tuyến hẻm, hình thành những tuyến đường

mới làm thay đổi lớn về mỹ quan đô thị các mảng xanh ngày càng phát triển nhiều hơn,

Tải về để xem bản đầy đủ

88 trang yennguyen 19142 Free

Download

Bạn đang xem 20 trang mẫu của tài liệu "Luận văn Các yếu tố ảnh hưởng đến sự tham gia của người dân vào việc xây dựng đời sống văn hóa ở khu dân cư trên địa bàn Quận 3, thành phố Hồ Chí Minh", để tải tài liệu gốc về máy hãy click vào nút Download ở trên

File đính kèm:

luan_van_cac_yeu_to_anh_huong_den_su_tham_gia_cua_nguoi_dan.pdf