Giáo trình Gia công nguội cơ bản

Trường Cao đẳng nghề số 8 – Khoa Cơ khí chế tạo  
BÀI 01: VẠCH DẤU  
Mục tiêu của bài:  
Trình bày được khái niệm về gia công nguội cơ bản, phương pháp vạch dấu  
chi tiết gia công theo bản vẽ.  
Chuẩn bị đầy đủ dụng cụ, vật tư và xác định chính xác chuẩn lấy dấu, vạch  
dấu, chấm dấu đúng quy trình, đúng thao tác và yêu cầu kỹ thuật. Đảm bảo an toàn và  
thời gian.  
I. Nội dung của bài:  
1. Khái quát về nguội cơ bản  
1.1. Vai trị của nghề nguội  
Hiện nay toàn tại nhiều phương pháp gia công cơ khí, song thường được phân  
chia thành hai nhóm cơ bản  
Gia công không phôi  
Gia công có phôi ( gia công bằng cắt gọt)  
1.1.2. Phương pháp gia công không phôi: bao gồm đúc, gia công áp lực, hàn…  
Trong quá trình chế tạo vật phẩm, không xuất hiện phôi ( hoặc rất it ) mà  
chủ yếu dùng áp lực làm thay đổi hình dáng, kích thước của vật cần gia công .  
Trong gia công không phôi được chia thanh hai hình thức: gia công nóng  
và gia công nguội  
Gia công nóng: kim loại trước khi gia công , được nung nóng tới một nhiệt  
độ nhất định sau khimới dùng áp lực làm biến dạng kim loại.  
Gia công nguội: là gia công ở nhiệt độ thường hay ở nhiệt độ thấp hơn  
nhiệt độ chuyển biến pha.  
1.1.2.2. Phương pháp gia công có phôi là phương pháp cắt bỏ đi trên bề mặt của  
phôi một lớp kim loại dư thừa để cho chi tiết cị hình dáng, kích thước, độ chính xác và  
độ bĩng bề mặt theo yêu cầu.  
Có hai phương pháp thực hiện việc cắt kim loại: cắt kim loại bằng tay và cắt kim loại  
bằng máy.  
Cắt kim loại bằng tay là dùng dụng cụ cầm tay cùng kết hợp với một vài  
phương tiện khác để cắt. đây là hình thức gia công chủ yếu của nghề nguội bao gồm:  
đục, cưa, dũa kim loại…  
Cắt kim loại bằng máy là quá trình cắt gọt được thực hiện trên máy cắt ( như  
máy tiệt, máy phay, máy bào, máy khoan, máy mài…) nhờ các dụng cụ cắt ( như dao  
tiện, mũi khoan, dao phay, đá mài…).  
1.2. phân loại nghề nguội  
Nghề nguội có thể được chia thành 4 loại sau:  
Nguội chế tạo là gia công nguội nhằm tạo ra những chi teit61 máy mới  
Nguội sửa chũa là công iệc sủa chữa làm lại hoạc làm bổ sung những chi tiết  
máy bị hỏng, điều chính lại máy mĩc để làm việc ở trạng thái bình thường  
Nguội sửa chữa dụng cụ là chuyên sửa chữa, thay thế, phục hồi, các dụng cụ  
như dụng cụ cắt gọt, dụng cụ đo…  
Giáo trình môn: Gia công nguội cơ bản  
Trang 1  
Trường Cao đẳng nghề số 8 – Khoa Cơ khí chế tạo  
Nguội lắp ráp là công việc nguội nhằm tập hợp những chi tiết máy thành  
máy mĩc và thiết bị hoàn chỉnh.  
2. Phương pháp vạch dấu.  
2.1. Khái niệm  
Vạch dấu là công việc chuẩn bị đầu tiên và rất cơ bản cho công việc tiếp theo  
của nghề nguội. nhưng quyết định về kích thước và hình dáng, nhất là vị trí tương  
quan giữa các bề mặt được gia công của chi tiết  
2.2. Các dụng cụ vạch dấu  
Mũi vạch  
Mũi vạch được sử dụng để vạch dấu bằng cách khía rãnh hoặc vạch đường rõ nét  
trên tấm vật liệu. Mũi vạch được dùng với một ê ke hoặc thước kẻ,…, giống như sử  
dụng bút chì cùng với dụng cụ đo góc hoặc ê ke. Mũi vạch được làm bằng thép công  
cụ và có đầu đượctôicứng với góc chung khoảng 300. Trong quá trình sử dụng, đầu  
của mũi vạch trước tiên được đặt đúng vào điểm cần vạch dấu và ê kê hoặc thước kẻ từ  
từ cũng sẽ được đặt vào vị trí đĩ.  
Mũi vạch  
sử dụng một ke có đế cùng với mũi  
vạch  
Mũi định tâm  
Mũi định tâm được sử dụng để xác định tâm của các vòng tròn, bán kính, các  
hình cung trong quá trình vạch dấu và xác định tâm của các lỗ cần khoan.  
Một mũi định tâm  
Mũi định tâm xác định  
vị trí vạch dấu  
Mũi định tâm xác định  
tâm lỗ cần khoan  
Bàn vạch dấu và các loại bàn khác  
Giáo trình môn: Gia công nguội cơ bản  
Trang 2  
Trường Cao đẳng nghề số 8 – Khoa Cơ khí chế tạo  
Các loại bàn này được dùng làm mặt phẳng quy chiếu để kiểm tra các bề mặt  
khác. Chúng cũng được dùng làm mặt chuẩn để đo và vạch dấu các loại vật liệu.  
Chúng được làm bằng gang loại tốt, và tạo gân ở mặt dưới để tránh bị cong vênh.  
Bề mặt của các bàn này trước tiên sẽ được gia công một cách cẩn thận sau  
khiđược gia công tinh bằng tay bảo đảm có được một mặt bằng hoàn hảo. Bàn vạch  
dấu phải tuyệt đối được giữ sạch và khi không sử dụng cần phải đậy lại.  
Mũi vạch dấu bề mặt  
Dụng cụ này đôi khi cần được gọi là dụng cụ  
vạch dấu bề mặt, được sử dụng kết hợp với bàn  
vạch dấu. Dụng cụ này được điều chỉnh để vạch các  
đường ở bất kỳ độ cao nào nhưngi trên hoặc song  
song với mặt chuẩn được tạo nên bởi mặt bàn (mặt  
chuẩn là mặt phẳng quy chiếu từ khita có thể đo  
được các kích thước trong khi đường chuẩn là  
đường quy chiếu được vẽ trên tấm vật liệu và được  
sử dụng để xác định kích thước).  
Đầu mũi vạch phải nhọn để chỉ cần vạch nhẹ  
là có thể tạo được một đường rõ nét.  
Ê ke  
Giáo trình môn: Gia công nguội cơ bản  
Trang 3  
Trường Cao đẳng nghề số 8 – Khoa Cơ khí chế tạo  
Loại thước này được làm bằng thép sáng bĩng với các phiến đượctôivà ram. Có  
rất nhiều kích cỡ khác nhau nhưng một chiếc ê ke có độ dài phiến xấp xỉ 125mm là  
loại phù hợp với mọi mục đích sử dụng. Để kiểm tra độ vuông góc của bề mặt, thân  
thước phải đặt vuông góc với bề mặt cần kiểm tra.  
Đặt ê ke xuống để phiến ê ke và bề mặt kiểm tra tiếp xúc với nhau. Nếu đặt tấm  
vật liệu theo chiều nguồn sáng, ta có thể phát hiện ra bất kì sai lệch nào.  
Dụng cụ đo góc  
Dụng cụ này được dùng để đo và di chuyển góc . Đối với những công việc cần  
độ chính xác cao thì ta sẽ dùng dụng cụ đo góc có thang đo.  
Compa đo  
Loại compa này có 2 nhánh giống nhau làm bằng thép cứng, mỗi nhánh có  
một mũi vạch được dùng để vạch đường tròn, bán kính, hình cung và để chuyển các  
phép đo từ thước đo lên tấm vật liệu.  
kiểm tra đường kính  
đường tròn hoàn chỉnh  
Vạch dấu  
Giáo trình môn: Gia công nguội cơ bản  
Trang 4  
Trường Cao đẳng nghề số 8 – Khoa Cơ khí chế tạo  
Để vạch dấu, trước tiên hãy tạo dấu đột nhỏ và từ dấu đột này ta có thể định  
vị được một nhánh của compa. Để vạch được các dấu thang đo có khoảng cách đều  
nhau, cần điều chỉnh nhánh compa theo kích thước và lặp lại kích thước này bằng cách  
di chuyển chúng theo hình vẽ dưới đây. Quá trình này được gọi là quá trình vạch dấu  
bằng thước đo với khoảng cách cố định  
Lặp lại kích thước 20mm nhờ quá trình vạch dấu nhờ compa.  
Bộ vạch dấu bề mặt  
Dụng cụ này được dùng cùng với bàn vạch dấu,  
cấu tạo gồm 1 đế nặng đỡ 1 thanh có chia khoảng cách.  
Dụng cụ này được dùng để đo chính xác độ cao của  
các bộ phận, sử dụng bàn vạch dấu làm mặt chuẩn.  
Nhờ phương pháp tương tự sử dụng đối với thước cặp có du xích, ta có thể có  
được các số đo  
Đế thước  
Đế thước được sử dụng để giữ thước  
ở vị trí thẳng đứng. Ở vị trí này, có thể sử dụng  
thước để điều chỉnh độ cao và cung cấp các số  
đo cho bộ vạch dấu bề mặt.  
Giáo trình môn: Gia công nguội cơ bản  
Trang 5  
Trường Cao đẳng nghề số 8 – Khoa Cơ khí chế tạo  
Bộ vạch dấu bề mặt  
Ê ke góc  
Mũi vạch  
Ê ke góc được sử dụng kết hợp với một mũi vạch để vạch các đường song song  
(chủ yếu là các rãnh chữ V) trên các thanh tròn.  
Dụng cụ tìm tâm  
Dụng cụ này cấu tạo gồm một phiến hình chữ V chia chính xác góc tạo bởi đế  
thành hai phần bằng nhau và được dùng để tìm tâm thép cán tròn bằng cách vạch các  
đường vuông góc với nhau, điểm giao nhau giữa các đường là tâm của phôi gia công .  
Compa nhánh lẻ  
Loại dụng cụ này cần có tên là compa di động (“Jenny” calipers), được sử dụng để  
vạch các dịng kẻ song song với đường biên của tấm vật liệu. Dụng cụ này cũng được  
dùng để tìm tâm của các thanh hình tròn bằng cách vẽ các cung.  
Compa nhánh lẻ có thể:  
Tìm tâm của thanh tròn  
Vạch một đường song song với mép thẳng.  
Giáo trình môn: Gia công nguội cơ bản  
Trang 6  
Trường Cao đẳng nghề số 8 – Khoa Cơ khí chế tạo  
Compa vẽ elip  
Compa đo dần trở nên không chính xác và khĩ sử dụng hơn khi bán kính của các vòng  
cung cần vạch tăng lên. Để đảm bảo độ chính xác khi vạch các đường cung bán kính  
lớn, người ta sử dụng compa vẽ elip.Cấu tạo dụng cụ này bao gồm 2 mũi vạch được  
gắn vào một thanh cần. Các mũi vạch này có thể dichj chuyển tới bán kính cần đo  
Compa vẽ elip  
Dụng cụ vạch dấu song song  
Dụng cụ này được sử dụng để vạch các đường song song với khoảng cố định tính từ  
mép tham chiếu.  
Giáo trình môn: Gia công nguội cơ bản  
Trang 7  
Trường Cao đẳng nghề số 8 – Khoa Cơ khí chế tạo  
Ống nivô  
Dụng cụ này được dùng để kiểm tra xem một bề mặt có phải là đường nằm ngang hay  
không . Trước khi sử dụng, đáy ống và bề mặt cần kiểm tra phải sạch.  
Hãy để bọt lắng trước khi sử dụng ống bọt.  
Khuôn mẫu  
Khi thực hiện các phần giống nhau trên tấm hoặc bản kim loại, nếu vạch dấu  
từng phần sẽ rất mất thời gian. Để khắc phục điều này, người ta đã tạo ra một khuôn  
mẫu hoặc một bộ mẫu với đầy đủ các kích cỡ có hình dáng và độ chính xác giống như  
tấm vật liệu ban đầu. Sau khingười ta sẽ sử dụng mũi vạch vạch xung quanh mẫu kết  
quả là ta có hình dạng mong muốn trên tấm vật liệu.  
2.3. Chuẩn bị bề mặt  
Đối với một số bề mặt, ví dụ như bề mặt gang hoặc thép ram sáng, chúng ta  
thường không nhìn rõ các đường vạch, vì thế cần phải có một số loại mạ phủ để làm  
đậm đường kẻ mà ta vạch. Đối với các sản phẩm đúc không cần gia công mạnh, ta có  
thể phủ bằng phấn. Tuy nhiên, nếu bề mặt cần gia công nhiều, phải sử dụng một lớp  
sơn chì màu trắng đục. Đối với thép sáng, nên phủ một lớp lưu chất vạch dấu riêng,  
hoặc dung dịch sunphat đồng. Phương pháp này có thể thực hiện ngay tại xưởng bằng  
cách hịa tan các tinh thể sunphat đồng vào nước. Do không phải là axit nên nhưng  
không có tác dụng ăn mịn. Khi sử dụng lưu chất vạch dấu, bề mặt cần vạch phải sạch  
không có bụi và dầu mỡ.  
Giáo trình môn: Gia công nguội cơ bản  
Trang 8  
Trường Cao đẳng nghề số 8 – Khoa Cơ khí chế tạo  
2.4. Vạch dấu bằng compa một đầu nhọn  
.
2.4.1. Chuẩn bị vạch dấu :  
Kiểm tra xem đầu nhọn của compa có tốt không , nếu bị tù cần mài nhọn  
bằng đá mài .  
Kiểm tra xem hai chân của compa có bằng nhau không .  
Quét một lớp bột màu lên phần đầu của thanh thép tròn .  
Mở chân compa  
Mở khẩu độ giữa hai chân compa bằng khoảng bán kính của thanh thép  
Giáo trình môn: Gia công nguội cơ bản  
Trang 9  
Trường Cao đẳng nghề số 8 – Khoa Cơ khí chế tạo  
Vạch dấu  
Đặt chân cong của compa lên phần cuối của thanh thép (hình vẽ)  
Giữ chỗ cong của chân compa cố định một chỗ bằng ngón cái của tay trái .  
Xoay chân nhọn của compa bằng tay phải để vạch một cung tròn nhỏ gần  
tâm của thanh thép .  
Xoay thanh thép đi một góc khoảng 900 rồi vạch tiếp một cung tròn tương tự  
như trên , cứ như vậy vạch tất cả 4 cung tròn .  
Nếu vùng vạch dấu ở tâm quá lớn , điều chỉnh lại khẩu độ compa rồi vạch lại  
2.4.2. Chấm dấu tâm  
Chấm dấu ở tâm vùng vạch dấu  
Công dụng của compa một đầu nhọn .  
Compa một đầu nhọn được dùng để xác định tâm của một lỗ hoặc tâm một  
khối tròn và vẽ các đường thẳng song song .  
Giáo trình môn: Gia công nguội cơ bản  
Trang 10  
Trường Cao đẳng nghề số 8 – Khoa Cơ khí chế tạo  
2.4.3. Vạch dấu cung tròn bằng compa  
.
II. Quy trình thực hiện :  
1. Kiểm tra compa :  
Kiểm tra xem hai chân compa có bằng nhau không , nếu không bằng nhau cần  
điều chỉnh bằng cách mài bớt chân dài .  
Mở và đóng compa bằng cả hai tay và kiểm tra độ chặt khít của đinh tán hoặc vít  
bắt hai chân compa .  
1.1. Chấm dấu tâm :  
- Chấm một dấu chấm ở tâm nhỏ ở giữa giao điểm hai đường vạch dấu (chỉ một lỗ nhỏ  
đủ giữ chân compa có6 định khi quay ).  
Giáo trình môn: Gia công nguội cơ bản  
Trang 11  
Trường Cao đẳng nghề số 8 – Khoa Cơ khí chế tạo  
1.2. Mở compa đến độ dài cần thiết :  
Với chiều dài nhỏ, đầu tiên mở chân compa rộng , sau đó ép lại bằng tay  
phải để điều chỉnh tới độ dài cần thiết trên thước lá .  
Sử dụng mặt chia độ ở giữa thước để đo và điều chỉnh compa .  
Với các chiều dài lớn , đặt thước trên bàn làm việc , dùng cả hai tay mở và  
điều chỉnh compa trên thước lá .  
Để thu nhỏ chân compa lại , gõ nhẹ phía ngoài chân compa vào bàn (hoặc  
một vật cứng ).  
Để mở rộng compa , quay chân compa hướng lên trên và gõ nhẹ đầu compa  
xuống bàn (hoặc một vật cứng ).  
1.3. Quay vòng tròn  
Giữ đầu compa bằng lòng bàn tay để tránh chân compa trượt khỏi tâm  
Giáo trình môn: Gia công nguội cơ bản  
Trang 12  
Trường Cao đẳng nghề số 8 – Khoa Cơ khí chế tạo  
Đặt ngón tay cái ép xuống và quay ½ vòng tròn phía trên từ phía dưới bên  
trái sang phải .  
Thay đổi vị trí của ngón tay cái trên compa , vẽ nốt nửa vòng tròn phía dưới .  
Khi quay , compa hơi nghiêng một chút về hướng quay .  
Vẽ rõ nét từ ngay lần quay đầu .  
2. Compa :  
- Compa được dùng để vẽ các đường tròn và chia các đường thẳng , hai chân của  
compa được tôi cứng .  
- Góc giữa hai chân compa vào khoảng 600 (hình vẽ) .  
- Nếu hai chân compa lắp với nhau quá lỏng , khi quay compa sẽ thay đổi kích thước ,  
như vậy đường tròn sẽ không chính xác. Trong trường hợp này phải vặn chặt chân  
compa lại .  
- Nếu góc mở lớn hơn 600 , khi quay kích thước sẽ bị sai số .  
Vạch dấu khi gia công :  
- Vạch dấu có khả năng xóa được sử dụng khi vạch dấu cho gia công mở rông các lỗ.  
Những dấu này không dùng kết hợp với các chấm dấu dẫn hướng. Những vòng tròn ở  
bên trong có nhiệm vụ cho ta biết độ lệch tâm trong khi gia công mở rông lỗ , còn  
vòng tròn phía ngoài giúp ta kiểm tra sau khi gia công xong lỗ .  
- Khi vạch dấu cho gia công mở rộng lỗ , dấu ở tâm nên chấm lần thứ hai và mạnh .  
Giáo trình môn: Gia công nguội cơ bản  
Trang 13  
Trường Cao đẳng nghề số 8 – Khoa Cơ khí chế tạo  
3. Xác định tâm khối trụ bằng đài vạch và khối v  
.
3.1. Chuẩn bị :  
- Quét một lớp bột màu lên bề mặt phôi sẽ vạch dấu .  
- Kiểm tra độ nhọn (sắc ) của đầu mũi vạch trên đài vạch  
.
3.2. Vạch dấu :  
- Đặt đầu mũi vạch trên đài vạch vào khoảng giữa của khối trụ và vạch dấu  
- Xoay khối trụ một góc khoảng 1800 rồi vạch tiếp một dấu nữa .  
- Tiếp tục xoay khối trụ một góc khoảng 900 rồi lại vạch dấu .  
- Xoay tiếp một góc 1800 rồi vạch vạch nốt dấu cuối cùng tạo thành dấu “#”.  
- Khi dấu “#” quá rộng , điều chỉnh lại  
Hình15  
vị trí của mũi vạch rồi vạch lại theo các bước trên .  
Giáo trình môn: Gia công nguội cơ bản  
Trang 14  
Trường Cao đẳng nghề số 8 – Khoa Cơ khí chế tạo  
3.3. Chấm dấu tâm .  
- Chấm vào tâm của dấu “#” .  
4. Vạch dấu bằng đài vạch và đồ gá.  
4.1. Chuẩn bị :  
- Quét một lớp bột màu lên mặt đầu của khối trụ .  
- Kiểm tra thước đứng .  
- Kiểm tra đầu nhọn của mũi vạch trên đài vạch .  
Giáo trình môn: Gia công nguội cơ bản  
Trang 15  
Trường Cao đẳng nghề số 8 – Khoa Cơ khí chế tạo  
4.2. Xác định tâm khối trụ :  
- Đặt khối trụ vào rãnh chữ V trên đồ gá .  
- Vạch dấu “#” nhỏ ở mặt đầu khối trụ .  
- Kẹp chặt khối trụ trên rãnh chữ V của đồ gá .  
- Hiệu chỉnh cho đầu mũi vạch trên đài vạch vào giữa tâm của khối trụ .  
- Vạch dấu đường tâm .  
4.3. Vạch dấu hai đường bên cạnh trên mặt đầu khối trụ .  
- Quay và điều chỉnh vít của thước đứng , đồng thời điều chỉnh mũi vạch vào  
vạch chia trên thứơc .  
- Vạch một đường thẳng bên trên đường tâm và một đường bên dưới đường tâm ,  
hai đường song song với nhau và song song với đường tâm .  
4.4. Vạch dấu các đường tâm thứ hai vuông góc với các đường trên :  
- Quay đồ gá một góc 900 (hình vẽ) .  
- Điều chỉnh cho mũi vạch vào tâm của dấu “#” .  
- Vạch dấu đường tâm .  
Giáo trình môn: Gia công nguội cơ bản  
Trang 16  
Trường Cao đẳng nghề số 8 – Khoa Cơ khí chế tạo  
4.5. Vạch dấu tiếp hai đường bên cạnh trên mặt đầu khối trụ  
- Quay và điều chỉnh vít trên thước đứng , đồng thời điều chỉnh mũi vạch vào  
vạch chia trên thước .  
- Vạch một đường bên trên và một đường bên dưới đường tâm , hai đường thẳng  
này song song với nhau và song song với đường tâm .  
4.6. Công dụng của đồ gá :  
- Đồ gá là một khối D trên mặt có hai rãnh hình chữ V vuông góc với nhau và  
được gia công chính xác , bộ phận kẹp trên mặt đồ gá có thể kẹp chặt nhiều loại phôi  
với những hình dáng khác nhau.  
- Nó rất tiện lợi vì khi vạch dấu những đường thẳng nằm ngang hoặc thẳng đứng  
.
Giáo trình môn: Gia công nguội cơ bản  
Trang 17  
Trường Cao đẳng nghề số 8 – Khoa Cơ khí chế tạo  
5. Những sai hỏng, nguyên nhân và biện pháp khắc phục.  
Xác định kích thước sai so với kích thước của chi tiết trên bản vẽ.  
Nguyên nhân do lấy dấu thiếu thận trọng, dùng thước đã mịn hoặc thước sai, do  
người thợ vội vàng, cẩu thả khi đo. Những sai hỏng này cần phải phát hiện kịp thời, tốt  
nhất nên kiểm tra thước và dụng cụ đo trước khi vạch dấu, các buốc thao tác phải thận  
trọng, tỉ mỉ…  
Chọn các mặt chuẩn lấy dấu sai, gây nên các sai số tich luỹ về hình dáng, kích  
thước, dẫn đến sai lầm nghiêm trọng ảnh hưởng tới độ chính xác gia công của chi tiết.  
cần phải nghiên cứu kĩ bản vẽ và thực hiện đúng các bước chỉ dẫn của cán bộ kỹ thuật.  
Xác định sai hình dáng chi tiết, điều này sẽ dẫn đến các sai lệch về vị trí (sai  
đường tâm, các đường thẳn song song, vuông góc …)  
Chấm dấu sai: khi đường dấu bị mờ đi chỉ cần lại các chấm dấu cũng dẫn đến sản  
phẩm bị sai hỏng. thường cahm61 dấu không đúng giữa đường dấu mà nằm lệch hai  
bên đường dấu là do đặt mũi chấm dấu ở vị trí không vuông góc với mặt vật, nên khi  
đánh búa, điểm dấu nằm sai lệch về một phía gây nên sai lệch đường dấu  
Giáo trình môn: Gia công nguội cơ bản  
Trang 18  
Trường Cao đẳng nghề số 8 – Khoa Cơ khí chế tạo  
BÀI 02. KỸ THUẬT ĐỤC KIM LOẠI  
Mục tiêu của bài:  
- Trình bày được cấu tạo, công dụng, cách sử dụng các loại đục nguội và phương  
pháp đục kim loại.  
- Chọn đúng dụng cụ, thực hiện đục kim loại đúng trình tự, thao tác đảm bảo yêu  
cầu kỹ thuật và thời gian.  
I. Khái niệm.  
Đục là phương pháp gia công nhằm bóc đi một lớp kim loại dư thứa trên bề mặt  
phôi bằng một loại dụng cụ cắt gọt là đục. đục là một phương pháp gia công chủ yếu  
của nghề nguội, nhưng thường được sử dụng khi lượng dư lớn hơn 0,5 ÷ 1mm. gia  
công bằng phương pháp đục được áp dụng trong những trưởng hợp các mặt gia công  
nhỏ các mặt có dạng phẳng, các mặt có hình dạng phức tạp khi gia công được trên  
các máy, hoặc các rãnh có hình thù bất kỳ.  
II. Cấu tạo và phân loại đục  
1. Cấu tạo.  
Đục gồm 3 phần chính: phần lưỡi cắt, phần thân đục, phần đầu đục  
lưỡi cắt: có nhiều hình dạng và kích thước khác nhau, nhưng là phần làm  
việc chính khi đục kim loại.  
thân đục: có tiết diễn chũ nhật, hai cạnh nhỏ được vê tròn, kích thước từ  
5x8mm đến 20x25mm.  
đầu đục: làm con một đoạn từ 10÷ 20mm đầu đục vê tròn, phần này khi đục  
sẽ chịu lực đập của búa nên cần được tôicứng  
2. phân loại  
có ba loại đục cơ bản: đục bằng, đục rãnh và đục tròn  
III. Phòngtránh tai nạn  
Phải đảm bảo rằng búa trong tình trạng hoạt động tốt.  
Sử dụng lưới chắn bảo hộ nhằm bảo vệ những người khác cũng như sử dụng  
kính bảo hộ để bảo vệ chính bạn.  
Giữ mặt búa và đầu đục luôn sạch.  
Không để tình trạng “nấm mốc” ở đầu búa phát triển; thỉnh thoảng phải mài  
thơ lưỡi đục.  
Khi mài đục, không được giữ áp lực lên bánh mài ở trạng thái không đổi;  
phải làm mát lưỡi cắt.  
Giữ phần cần lại của công cụ ở một khoảng cách chuẩn xác so với bánh mài;  
và phải đảm bảo rằng phần cần lại của công cụ phải ở điều kiện hoạt động tốt.  
IV. phương pháp đưc kim loại  
1. phương pháp cầm dục  
khi đục kim loại người thợ cầm đục bằng tay trái. Đặt phần thân đục vào khe tay  
giữa ngón cái và ngón trỏ, cách đầu mút đập búa là 20 ÷ 30mm. các ngón tayômlấy  
thân đục thoái mái, khơn nên cầm đục quá chặt hoặc quá lỏng, riêng ngón tay trỏ có  
thể ôm vào thân đục hoặc chuỗi ra thoải mái.  
Giáo trình môn: Gia công nguội cơ bản  
Trang 19  
Trường Cao đẳng nghề số 8 – Khoa Cơ khí chế tạo  
2. Phương pháp cầm búa.  
Búa được cầm ở tay phải, các ngón tay nắm chặt vừa phải, ngón tay út cách đuôi cán  
búa khoảng 20 ÷ 30mm. khi cầm búa bốn ngón tay cầm lấy cán búa và ép sát vào lòng  
bàn tay. Ngón tay cái đặt len ngón tay trỏ và các ngón tay ép sát vào nhau. Vị trí các  
ngón tay với cán búa không đổi trong quá trình vung búa cũng như đập búa.  
3. Tư thế đứng đục.  
khi đục kim loại, người thợ đứng trên bục chếch về phía trái ê tô, tay trái  
cầm đục, tay phải cầm búa.  
Giáo trình môn: Gia công nguội cơ bản  
Trang 20  
Tải về để xem bản đầy đủ
pdf 72 trang yennguyen 24820 Free
Bạn đang xem 20 trang mẫu của tài liệu "Giáo trình Gia công nguội cơ bản", để tải tài liệu gốc về máy hãy click vào nút Download ở trên

File đính kèm:

  • pdfgiao_trinh_gia_cong_nguoi_co_ban.pdf