Đề xuất đổi mới phương pháp tiếp cận quy hoạch đô thị
ÑEÀ TAØI ÑOÅI MÔÙI TOAØN DIEÄN COÂNG TAÙC LAÄP QUY HOAÏCH ÑOÂ THÒ TAÏI VIEÄT NAM
ß“ xu†t
ÑOÅIMÔÙIPHÖÔNGPHAÙPTIEÁPCAÄN
QUY HOAÏCH ÑOÂ THÒ
1. Toång quan veà thöïc traïng hoiä vaø quy ñònh phapù luatä taiï Vietä Nam. Veà
phöông phaùp tieáp caän quy hoaïch tonå g theå phöông phapù luanä quy hoacï h ñoâ
ñoâ thò
thò hienä taiï vaø coù tính phoå biená laø phöông
phaùp quy hoacï h toång theå.
Theo thoná g ke,â ñená thanù g 12/2018, Vietä
Nam coù khoanû g 800 ñoâ thò, trong ñoù hauà
heát ñaõ ñöôïc laäp quy hoaïch chung, caùc ñoâ
thò lôùn ñöôïc laäp vaø ñieàu chænh quy hoaïch
3-5 lanà . Heä thoná g ñoà anù quy hoacï h ñoâ thò,
loaiï hình quy hoacï h, quy moâ lapä quy hoacï h,
ñoiá töônï g lapä quy hoacï h ñoâ thò taiï Vietä Nam
ratá ña danï g, phong phu,ù ñöôcï lapä bôiû nhieuà
ñôn vò tö vaná trong vaø ngoaiø nöôcù khacù nhau
danã tôiù sanû phamå cuaû quy hoacï h ñoâ thò khaù
khacù bietä cuaû cacù ñoà anù . Neuá coi ñoà anù quy
hoacï h laø sanû phamå cuaû nghienâ cöuù khoa
hocï vaø sanù g taoï ngheä thuatä thì moiã ñoà anù
coù phöông phapù tiepá canä khacù nhau, khonâ g
thoáng nhaát giöõa caùc ñoà aùn khaùc nhau.
& TAÙC GIAÛ
Phöông phapù quy hoacï h tonå g theå töông
ñoiá phuø hôpï vôiù theå che,á phöông thöcù ñieuà
hanø h nenà kinh te,á toå chöcù heä thoná g hanø h
chính theo tanà g bacä cuaû nöôcù ta trong giai
ñoaïn vöaø qua. Trong giai ñoaïn hieän nay,
khi chuyenå ñoiå sang nenà kinh teá thò tröônø g
ñònh höônù g xaõ hoiä chuû nghóa, chunù g ta canà
phaûi chonï vaán ñeà ñònh höôùng phuø hôïp trong
quy hoacï h ñoâ thò ñeå höônù g tôiù mucï tieuâ phatù
trienå xaõ hoiä vaø nhönõ g vaná ñeà canà phaiû linh
hoaït theo quy luatä cuûa thò tröôøng.
Ths.KTs. Leâ HOAønG PHöônG
GÑ TT. Kieán truùc, Quy hoaïch Haø Noäi - VIUP
Quy trình lapä quy hoacï h ñoâ thò hienä taiï chuû
yeuá thöcï hienä theo 4 böôcù gomà : Ñanù h giaù
hieän tranï g – Döï baùo phaùt trieån – Ñeà xuaát
giaiû phapù quy hoacï h – Ñeà xuatá sanû phamå
quy hoacï h (sanû phamå quy hoacï h ñöôcï quy
ñònh thoná g nhatá trong Luatä Quy hoacï h ñoâ
thò vaø Luatä Xayâ dönï g gomà banû ve,õ thuyetá
minh). Tacù ñonä g ñená sanû phamå quy hoacï h
conø coù quy trình thamå ñònh pheâ duyetä , quy
trình tham gia cuaû cacù benâ lienâ quan tôiù
hoaït ñoäng quy hoaïch.
Phöông phapù luanä quy hoacï h thay ñoiå theo
cacù giai ñoanï phatù trienå kinh teá xaõ hoiä , gané
vôiù hoiä nhapä quocá te,á chunù g ta coù cacù hôpï
tacù nghienâ cöuù lapä quy hoacï h ñoâ thò, töø ñoù
trong cacù ñoà anù quy hoacï h ñaõ apù dunï g cacù
phöông phapù luanä môiù cuaû cacù nöôcù tienâ
tiená trenâ theá giôiù , cacù phöông phapù luanä
cuaû quocá teá ñaõ ñöôcï ñieuà chænh theo tönø g
ñoà anù ñeå phuø hôpï vôiù boiá canû h kinh teá xaõ
Quy hoπch & t∏c gi∂
Cunø g vôiù quaù trình thay ñoiå phöông phapù lapä
quy hoacï h, theo quy ñònh phapù luatä ñaõ tacù h
ra cacù noiä dung conâ g viecä ñeå hình thanø h cacù
loaiï hình conâ g viecä môiù maø tröôcù ñayâ laø motä
phaàn cuûa coâng taùc laäp quy hoaïch nhö:
n
Chöông trình phatù trienå ñoâ thò: Ñöôcï tacù h
ra töø phanâ kyø thöcï hienä quy hoacï h ñeå xacù
ñònh cuï theå cacù chöông trình döï anù , nguonà
löcï thöcï hienä quy hoacï h theo tönø g giai ñoanï ,
gaén vôùi traùch nhieäm cuûa caùc benâ lieân quan.
n
Thieát keá ñoâ thò rieâng: Taùch noäi dung
nghieân cöùu veà khoâng gian, kieán truùc caûnh
quan ñeå ñöa ra caùc chæ daãn thieát keá cuï
theå taïo neân ñaëc tröng, chaát löôïng myõ quan
cuûa töøng khu phoá hoaëc tuyeán phoá. Noäi
dung naøy trong thöïc tieãn trieån khai coøn
nhieàu luùng tuùng
n
Quy ñònh, quy cheá quanû lyù quy hoacï h
kiená trucù : Ñieuà leä quanû lyù trong ñoà anù quy
hoacï h tröôcù ñayâ ñöôcï nanâ g capá thanø h Quy
ñònh quanû lyù theo ñoà anù quy hoacï h (hoacï h
hoacï h banè g chöõ ñeå boå trôï cho heä thoná g banû
veõ trong conâ g tacù quanû lyù phatù trienå ñoâ thò)
vaø nhieuà ñoâ thò lapä rienâ g thanø h Quy cheá
quaûn lyù quy hoaïch kieán truùc.
2.1. Phöông phaùp tieáp caän toång hôïp,
ña ngaønh
Quy hoacï h chi tietá – goiï chung laø Thietá keá
ñoâ thò: lonà g ghepù quy hoacï h hanø h ñonä g,
thietá keá ñoâ thò ñeå ñöa ra cacù chæ danã thietá
keá quy hoacï h cuï theå cho cacù khu vöcï phatù
trienå ñoâ thò, caiû taoï ñoâ thò, lamø cô sôû xayâ
döïng caùc döï aùn ñaàu tö.
Trong thöïc teá trieån khai taïi moät soá ñoâ thò coøn
coù cacù loaiï hình nhö: quy hoacï h tonå g matë
banè g, chönù g chæ quy hoacï h, giayá phepù quy
hoacï h, thoaû thuanä quy hoacï h, hoà sô xin chuû
tröông lapä môiù hoacë ñieuà chænh quy hoacï h,
laäp hoà sô chæ giôùi ñöôøng ñoû … laø caùc saûn
phamå khacù nhau cuaû conâ g tacù quy hoacï h,
nhieuà conâ g tacù conø ñöôcï thöcï hienä cauà kyø
hôn caû ñoà anù quy hoacï h môiù , nhöng tính
phapù lyù vaø quy trình trienå khai khonâ g co,ù
theo quy ñònh cucï boä cuaû tönø g ñoâ thò, tönø g
ñòa phöông.
ApÙ dunï g tonå g hôpï cacù phöông phapù lapä
quy hoacï h ñeå nanâ g cao chatá löônï g cuaû quaù
trình lapä quy hoacï h, khacé phucï hanï cheá
trong tönø g böôcù lapä quy hoacï h, thöcï hienä
quy hoacï h hienä nay. Trenâ cô sôû thay ñoiå
phöông phapù lapä quy hoacï h seõ ñieuà chænh
sanû phamå quy hoacï h, ketá quaû quy hoacï h vaø
ñieuà chænh quaù trình thöcï hienä quy hoacï h.
Noäi dung quy hoaïch chieán löôïc vaø linh hoaït
Thay ñoiå cacù noiä dung quy ñònh cönù g nhacé
treân cô sôû caùc giaûi phaùp chieán löôïc vaø caùc
quy ñònh linh hoatï ñeå phuø hôpï vôiù söï thay
ñoiå phatù trienå cuaû xaõ hoiä ñoâ thò hienä nay vaø
trong töông lai.
n
Phöông phapù quy hoacï h tonå g the/å tanà g
baäc/caáu truùc
Phöông phapù quy hoacï h chiená löôcï , cauá
truùc chieán löôïc
Phöông phapù quy hoacï h tích hôpï , lonà g
gheùp ña ngaønh
Phöông phapù quy hoacï h vôiù söï tham gia
n
Hanï cheá cuaû phöông phapù lapä quy hoacï h
tonå g theå ñöôcï toå chöcù theo tanà g bacä hienä
nay cho thayá quy trình vaø thôiø lapä quy hoacï h
keoù daiø , mauâ thuanã giöaõ cacù loaiï hình quy
hoacï h, noiä dung quy hoacï h khonâ g phuø hôpï
vôiù thöcï tienã , döï baoù quy hoacï h thöônø g bò
sai, khonâ g coù ñuû nguonà löcï ñeå thöcï hienä
quy hoacï h, ñacë bietä laø conâ g tacù quanû lyù phatù
trienå ñoâ thò khonâ g theo quy hoacï h ñöôcï
duyetä . Vôiù nhönõ g tonà taiï ño,ù nhieuà phöông
phapù tiepá canä môiù ñaõ ñöôcï nghienâ cöuù , ñeà
xuatá , apù dunï g, nhöng thieuá söï ñonà g boä vôiù
heä thoná g phapù luatä Vietä Nam ñaõ danã tôiù
khoâng khaû thi trong thöïc tienã quaûn lyù.
n
Quy hoacï h theo tamà nhìn daiø hanï , coù cacù
giaiû phapù chiená löôcï thöcï hienä quy hoacï h
theo tönø g giai ñoanï , ñamû baoû tính khaû thi
trong boiá canû h phatù trienå kinh teá xaõ hoiä cuaû
tönø g ñoâ thò. Xacù ñònh cacù giaiû phapù chiená
löôcï ñeå sômù hình thanø h ñoâ thò theo quy
hoaïch ñöôïc duyeät.
n
cuûa coäng ñoàng
n
Quy hoaïch haønh ñoäng
Caùc phöông phaùp loàng gheùp khaùc.
n
2.2. Ruùt goïn thôiø gian lapä quy hoacï h
Ñeà xuatá ñieuà chænh conâ g tacù quy hoacï h ñoâ thò
laøm 2 loaiï hình theo moâ hình loàng gheùp goàm:
Quy hoacï h hoacï h chung: lonà g ghepù quy
hoacï h phanâ khu vaø quy hoacï h chiená löôcï
ña nganø h tích hôpï . Ñoiá vôiù ñoâ thò ñacë bietä coù
theå tacù h thanø h 2 böôcù quy hoacï h chung vaø
quy hoacï h phanâ khu; ñoiá vôiù ñoâ thò loaiï 2-5
Vaná ñeà cuaû quy hoacï h ñöôcï nghienâ cöuù môû
ronä g, giaiû phapù quy hoacï h khonâ g gian vatä
theå ñöôcï nghienâ cöuù löaï chonï trenâ nenà tanû g
cacù nghienâ cöuù phanâ tích veà kinh teá ñoâ thò,
veà vanê hoaù xaõ hoiä , döï baoù chính xacù cacù
kòch banû phatù trienå , ñònh höônù g baoû veä moiâ
tröônø g vaø mucï tieuâ phatù trienå xaõ hoiä ñeå löaï
chonï giaiû phapù vaø ñöa ra nhönõ g quy ñònh
phuø hôpï .
2. Cô sôû ñeà xuaát ñoåi môùi phöông chæ thöcï hienä 1 böôcù quy hoacï h chung ôû tyû
phaùp tieáp caän quy hoaïch ñoâ thò
leä baûn ñoà 1/2.000-1/5.000.
SË 99 .2019 69
2.3. Ñoiå môiù trong quy trình cacù böôcù lapä
quy hoaïch
Quy trình cacù böôcù linh hoatï theo tönø g ñoâ
thò: Thöcï hienä phöông phapù lonà g ghepù , canê
cöù vaøo vaán ñeà caàn giaûi quyeát cuûa töøng ñoâ
thò, yeuâ cauà cuaû moiã ñoâ thò ñeå xayâ dönï g
quy trình cacù böôcù lapä quy hoacï h ñeå giaiû
quyetá vaná ñeà ñatë ra. Quy trình cacù böôcù môû
vaø boå sung ñeå taoï ñieuà kienä tham gia ñayà
ñuû cuaû cacù benâ lienâ quan nhö: tham vaná
chuyenâ gia, layá yù kiená conä g ñonà g. Quy trình
quy hoacï h coù söï tham gia seõ giupù cho viecä
löaï chonï giaiû phapù quy hoacï h phuø hôpï vôiù
conä g ñonà g, nanâ g cao khaû nanê g giamù satù
quy hoaïch.
Quy trình lapä vaø thöcï hienä quy hoacï h phuø
hôpï vôiù boiá canû h xaõ hoiä vaø theå che,á chính
quyeàn ñoâ thò theo töøng giai ñoaïn
Ñoiå môiù phöông phapù luanä quy hoacï h ñoâ thò
canà phaiû döaï trenâ heä thoná g phapù luatä hienä
hanø h, tính khaû thi vaø ñonà g boä vôiù heä thoná g
phapù luatä coù lienâ quan, heä thoná g theå cheá
hienä coù ñeå ñamû baoû khaû thi trong apù dunï g
quy hoacï h vaø laø cô sôû quan tronï g ñeå thöcï
hieân quy hoaïch.
b. Mucï ñích ñoiå môiù Moâ hình quy hoacï h ñoâ
thò: Tìm ra motä Moâ hình Quy hoacï h ñoâ thò
ñuû ñieuà kienä vaø phöông tienä ñeå taoï lapä hình
anû h ñoâ thò lanø h manï h vaø hanï h phucù rienâ g
cuaû Vietä Nam, trong töông lai höônù g tôiù phatù
trieån ñoâ thò beàn vöõng cho Vieät Nam.
n
Nguyenâ tacé 9: Xayâ dönï g vaø phatù trienå ñoâ
thò laø motä quaù trình phaûi ñöôïc kieåm soaùt
chaët cheõ.
n
Nguyenâ tacé 10: Xayâ dönï g thietá cheá quan
tracé , döï baoù , phonø g ngöaø vaø nganê chanë cacù
thamû hoaï do biená ñoiå khí hauä , thienâ tai vaø
söï coá conâ g ngheä coù theå xayû ra ñeå ngöôiø danâ
ñoâ thò coù theå soáng an toaøn vaø yeân taâm hôn.
c. Cacù nguyenâ tacé ñoiå môiù Moâ hình quy
hoaïch ñoâ thò
3. Ñeà xuaát ñoåi môùi moâ hình quy hoaïch
ñoâ thò
n
Nguyenâ tacé 1: Vanä dunï g phöông thöcù quy
d. Ñeà xuatá moâ hình Quy hoacï h ñoâ thò ñoiå môiù
cho Vieät Nam
a. Cacù yeuâ cauà ñoiá vôiù ñoiå môiù Moâ hình quy
hoacï h ñoâ thò:
hoacï h ñoâ thò theo nhanä thöcù môiù veà “Quy
hoacï h ñoâ thò laø motä quaù trình”
Veà cô banû Moâ hình Quy hoacï h ñoâ thò taiï
Vieät Nam ñaõ oån ñònh vaø ñöôïc quy ñònh cuï
theå trong cacù ñieuà taiï cacù vanê banû Quy
phaïm phapù luaät veà Quy hoaïch ñoâ thò. Vieäc
ñeà xuatá Moâ hình Quy hoacï h ñoâ thò ñoiå môiù
cho Vietä Nam khonâ g nhatá thietá phaiû nghienâ
cöuù xayâ dönï g Moâ hình môiù hoanø toanø vôiù
noiä hamø thay ñoiå toanø boä cacù thanø h toá taoï
dönï g lenâ moâ hình. Do ño,ù ñeà xuatá Moâ hình
Quy hoacï h ñoâ thò ñoiå môiù cho Vietä Nam seõ
n
Canà xacù ñònh roõ chöcù nanê g, nhiemä vu,ï vai
n
Nguyenâ tacé 2: Xacù ñònh vò trí cuaû ñoâ thò
tro,ø vò trí, thöù töï tanà g bacä vaø moiá quan heä
giöaõ QHÑT vaø cacù quy hoacï h nganø h.
trong cacù moiá quan heä haiø hoaø : Ñoâ thò-
Vunø g; Ñoâ thò - Thienâ nhienâ ; Ñoâ thò - Nonâ g
thonâ ; Quaù khö-ù Hienä taiï vaø töông lai; Danâ
tocä vaø hienä ñaiï ; Kinh teá - Xaõ hoiä - Khoa hocï
kyõ thuaät vaø moâi tröôøng.
n
Phuø hôpï vôiù nenà kinh teá thò tröônø g, ñapù
önù g ñöôcï soá ñonâ g cö danâ ñoâ thò, ñacë bietä
laø taiï cacù ñoâ thò ngheoø vaø cacù ñoâ thò tonà taiï
nhieàu hình thöùc phi chính quy.
n
Nguyenâ tacé 3: Xacù ñònh tamà nhìn vaø chiená
n
Taoï ra nhönõ g sanû phamå quy hoacï h benà
löôcï phatù trienå benà vönõ g, thöcï thi chiená löôcï
cho moät taàm nhìn ñeán naêm 2050.
vönõ g, xem xetù ñayà ñuû cacù vaná ñeà nhö canï h
tranh ñoâ thi, kinh te,á taiø chính ñoâ thò, moiâ
tröônø g ñoâ thò, baoû tonà vaø taiù thietá ñoâ thò, biená
ñoåi khí haäu, coâng baèng xaõ hoäi…
n
Nguyenâ tacé 4: Quy moâ ñoâ thò toiá öu phuï
laø ñoiå môiù noiä hamø cuaû cacù thanø h toá gomà :
Phöông phapù tiepá canä , Quy trình, Noiä dung,
Saûn phaåm.
thuocä vaoø ñieuà kienä cuï the.å Moiã vunø g, ñòa
ñiemå xayâ dönï g coù cacù “ngöônõ g”: phatù trienå
cuaû tönø g thôiø kyø hoacë giai ñoanï lòch sö,û ñamû
baûo söï caân baèng ñoâ thò vôùi moiâ tröôøng.
n
Xoaù boû cacù h tiepá canä conø nanë g töø trenâ
xuoná g, mang tính apù ñatë , phaiû töông thích
vôiù quaù trình thay ñoiå theå cheá vaø caiû cacù h
heä thoná g quanû trò cuaû chính quyenà ñoâ thò.
4. Ñeà xuaát ñoåi môùi phöông phaùp
n
Nguyenâ tacé 5: Chonï ñatá vaø löaï chonï hình tieáp caän quy hoaïch ñoâ thò
thaiù khonâ g gian theo ñieuà kienä töï nhienâ , ñòa
the,á cacù chöcù nanê g cuaû ñoâ thò.
a. Nguyenâ tacé chung ñoiå môiù conâ g tacù lapä
quy hoaïch ñoâ thò
n
Höônù g tôiù giamû chi phí nganâ sacù h nhaø
nöôcù cho conâ g tacù lapä quy hoacï h ñoâ thò, rutù
ngané quy trình, thôiø gian lapä vaø thamå ñònh
pheâ duyetä , caiû thienä conâ g tacù quanû lyù nhaø
nöôcù theo höônù g ñôn gianû , gonï nhe,ï taoï ñieuà
kienä cho chuû ñauà tö sômù thöcï hienä cacù döï anù
ñauà tö, trong khi vanã ñamû baoû hieuä quaû quanû
lyù vó moâ vaø hoacï h ñònh chính sacù h.
n
Nguyenâ tacé 6: Cô cauá quy hoacï h ñoâ thò
theo moâ hình tiená hoaù , memà deoû ; tích hôpï
vaø ña taâm.
Töø thöcï tienã phatù trienå ñená baiø hocï kinh
nghiemä cuaû cacù nöôcù trenâ theá giôiù cho thayá
khonâ g coù phöông phapù quy hoacï h naoø
ñunù g cho tatá caû cacù capá bacä cuaû quy hoacï h
vaø cho tatá caû cacù ñoâ thò. Phöông phapù quy
hoacï h canà döaï trenâ boiá canû h phatù trienå kinh
n
Nguyeân taéc 7: Xaây döïng keát cauá haï taàng
quaù ñoä, ñoàng boä vaø beàn vöõng
Nguyenâ tacé 8: Tanê g cöônø g söï tham döï
cuaû danâ cö
n
70
SË99 .2019
Quy hoπch & t∏c gi∂
löaï chonï phöông phapù tiepá canä chuû ñaoï
nhamè xacù ñònh cacù vaná ñeà canà giaiû quyetá
vaø löaï chonï giaiû phapù quy hoacï h phuø hôpï
vôùi yeâu cauà phaùt trienå .
Cacù giai ñoanï phatù trienå kinh teá xaõ hoiä cuaû
ñatá nöôcù , cuaû tönø g ñoâ thò coù yeuâ cauà khacù
nhau veà viecä phatù trienå khonâ g gian vatä the,å
xayâ dönï g cô sôû haï tanà g töông önù g, töø ñoù
löaï chonï phöông phapù tiepá canä phuø hôpï ñeå
ñöa ra sanû phamå quy hoacï h ñapù önù g yeuâ
cauà phatù trienå cuaû ñoâ thò theo tönø g giai ñoanï
khaùc nhau.
Ñeå khacé phucï tình tranï g nhieuà böôcù lamø
quy hoacï h, lamø chamä ñöa giaiû phapù quy
hoacï h vaoø thöcï te,á lamø chamä tiená trình ñauà
tö xayâ dönï g ñoâ thò so vôiù nhòp ñoä phatù trienå
kinh teá xaõ hoiä .
teá xaõ hoiä chung cuaû ñatá nöôcù , nenà tanû g theå
cheá vaø boä mayù toå chöcù ñeå coù ñeà xuatá vanä
hanø h phuø hôpï . Nguyenâ tacé chung cho conâ g
taùc ñoåi môùi laäp quy hoaïch ñoâ thò nhö sau:
n
Phöông phapù quy hoacï h tonå g the/å tanà g
baäc/caáu truùc;
Phöông phapù quy hoacï h chiená löôcï , cauá
truùc chieán löôïc;
Phöông phapù quy hoacï h tích hôpï , lonà g
gheùp ña ngaønh;
Phöông phaùp quy hoacï h vôùi söï tham gia;
Phöông phaùp quy hoaïch haønh ñoäng;
Caùc phöông phaùp loàng gheùp khaùc.
Viecä lonà g ghepù cacù conâ g ñoanï cuaû conâ g tacù
lapä quy hoacï h chung vaø quy hoacï h phanâ
khu ñeå ñöa ra cacù giaiû phapù quy hoacï h
töông ñoái cuï theå phucï vuï quaûn lyù hoaït ñoäng
xayâ dönï g, lonà g ghepù chöông trình phatù
trienå ñoâ thò vaoø quy hoacï h chung ñeå xacù
ñöôcï keá hoacï h phatù trienå ñoâ thò vaø nguonà
löcï thöcï hienä . Noiä dung cuï theå hoaù ñöôcï
löaï chonï theo tönø g ñoâ thò nhö söû dunï g ñatá ,
giao thonâ g, tanà g cao, chæ giôiù … Canê cöù vaoø
quaù trình phatù trienå ñoâ thò coù theå ñöa themâ
cacù heä thoná g chæ danã môiù trenâ nenà tanû g quy
hoacï h ñaõ ñöôcï pheâ duyetä nhö: cayâ xanh,
giao thonâ g conâ g conä g, khonâ g gian mô,û
trang thietá bò ñoâ thò.
n
n
Ñoiå môiù conâ g tacù quy hoacï h höônù g tôiù
n
kiená taoï , tinh gianû thuû tucï hanø h chính,
höônù g tôiù 1 banû quy hoacï h duy nhatá cho
moät ñoâ thò;
n
n
n
n
Khai thacù cacù öu ñiemå cuaû cacù phöông
phapù quy hoacï h khacù nhau ñeå khacé phucï
cacù tonà taiï cuaû conâ g tacù lapä quy hoacï h ñoâ
thò hieän nay;
Phöông phapù tiepá canä môiù canà ñöôcï ñònh
höônù g mô,û taoï söï linh hoatï ñeå quanû lyù
nhönõ g vaná ñeà veà tonå g the,å veà quy chuanå , veà
an ninh quocá phonø g, ñamû baoû yeuâ cauà conâ g
banè g xaõ hoiä … ñöôcï quanû lyù chhung banè g heä
thoná g quy ñònh phapù luatä veà quy hoacï h ñoâ
thò thonâ g qua sanû phamå quy hoacï h, nhönõ g
vaná ñeà khacù seõ ñöôcï mô,û taoï linh hoatï cho
töøng ñoâ thò vaø töøng vaná ñeà ñöôïc nghieân cöùu.
Quy hoacï h ñoâ thò ñöôcï hieuå laø quaù trình lapë
laiï gomà cacù böôcù : Lapä quy hoacï h – Xayâ
dönï g theo quy hoacï h – Quanû lyù theo quy
hoacï h – Ñieuà chænh quy hoacï h. Vôiù quaù
trình nayø seõ ñamû baoû quy hoacï h ñöôcï thöcï
hienä lienâ tucï , quan tamâ nhieuà tôiù giaiû phapù
ñeå thöïc hienä quy hoaïch.
n
Khacé phucï tröcï tiepá cacù tonà taiï cuaû conâ g
tacù quy hoacï h ñoâ thò hienä nay, ñeå phucï vuï
cho coâng taùc quaûn lyù phaùt trieån ñoâ thò;
n
Moâ hình ñoâ thò hoaù ñonà g bo,ä hienä ñaiï , vanê
hoaù , sinh thaiù , taoï lapä ñacë tröng vaø banû sacé
ñoâ thò, baoû tonà cacù giaù trò hienä coù cuaû tönø g
ñoâ thò;
Ruùt goïn caùc böôùc lamø quy hoaïch phaûi gaén
vôiù thöcï hienä lapä quy hoacï h ñoâ thò ñöôcï thöcï
hienä canå thanä , baiø banû , ñamû baoû cacù chiená
löôcï ñöa ra phuø hôpï vôiù thöcï tienã apù dunï g
daiø hanï , taoï nenâ boä luatä cho ñoâ thò, hanï cheá
toiá ña viecä ñieuà chænh, thay ñoiå hoanø toanø
noiä dung lapä quy hoacï h. Thôiø gian nghienâ
cöùu laäp ñoà aùn quy hoaïch chung coù theå laâu,
nhöng giamû böôcù lapä quy hoacï h seõ rutù
ngané ñöôcï thôiø gian trienå khai töø quy hoacï h
chung ñená thöïc teá.
n
Quy hoacï h thonâ g minh, chuanå bò nenà
tanû g cho önù g dunï g conâ g ngheä thonâ g tin
höônù g tôiù moâ hình ñoâ thò thonâ g minh. Söû
dunï g conâ g ngheä thonâ g tin ñeå xayâ dönï g cô
sôû döõ lieuä , nghienâ cöuù giaiû phapù quy hoacï h,
xayâ dönï g ñoâ thò theo quy hoacï h vaø hoã trôï
hoaït ñoäng phaùt trieån ñoâ thò.
b. Ñoåi môùi phöông phaùp tieáp caän
Cacù phöông phapù lapä quy hoacï h canà ñöôcï
ñöa vaoø quy ñònh phapù luatä , cacù vanê banû
höônù g danã lamø cô sôû cho cacù cô quan lienâ
quan phoiá hôpï thöcï hienä trong quaù trình
trienå khai lapä quy hoacï h vaø quanû lyù phatù
trieån ñoâ thò theo quy hoaïch ñöôïc duyeät.
ApÙ dunï g tonå g hôpï cacù phöông phapù lapä
quy hoacï h ñeå nanâ g cao chatá löônï g cuaû quaù
trình lapä quy hoacï h, khacé phucï hanï cheá
trong tönø g böôcù lapä quy hoacï h, thöcï hienä
quy hoacï h hienä nay. Trenâ cô sôû thay ñoiå
phöông phapù lapä quy hoacï h seõ ñieuà chænh
sanû phamå quy hoacï h, ketá quaû quy hoacï h vaø
ñieuà chænh quaù trình thöcï hienä quy hoacï h.
Rutù ngané thôiø gian lapä quy hoacï h conø ñöôcï
thöcï hienä thonâ g qua quy trình ñöôcï quy
ñònh roõ ranø g, quy ñònh cuï theå tracù h nhiemä
cuaû cacù benâ lienâ quan trong conâ g tacù lapä
quy hoacï h, thöcï hienä quy hoacï h vaø giamù
satù quy hoacï h, taoï söï phoiá hôpï nhòp nhanø g,
khoâng bò keoù daøi do cacù thuû tuïc haønh chính.
Canê cöù vaoø capá ñoä quy hoacï h, quy moâ ñoâ
thò vaø tính chatá cuaû khu vöcï quy hoacï h ñeå
n
Phöông phapù lapä QHÑT phaiû ñamû baoû
SË 99 .2019 71
ñöôcï tính thietá thöcï trong viecä tham gia cuaû
toå chöcù , caù nhanâ , conä g ñonà g danâ cö ñoiá vôiù
QHÑT.
hoacï h vaø laø cô sôû quan tronï g ñeå thöcï hienâ
quy hoaïch.
noiä dung canà baoû veä cuaû moiã ñoâ thò nhö:
giaù trò di sanû , moiâ tröônø g sinh thaiù , vanê hoaù
coäng ñoàng, caùc giaù trò höôùng tôùi ñaëc tröng
ñoâ thò. Ñoiá vôiù cacù vaná ñeà chöa ñöôcï nghienâ
cöuù cuï theå canà quy ñònh linh hoatï , quy ñònh
môû taoï thuanä lôiï cho cacù böôcù trienå khai
tieáp theo, traùnh cacù quy ñònh cöùng nhaéc.
n
Phöông phapù lapä QHÑT theo höônù g
1. Quy trình ñoái vôiù ñoâ thò ñaëc bieät:
Quy trình lapä quy hoacï h ñoâ thò theo 03
böôùc.
tiepá canä ña nganø h, ñamû baoû ñöôcï söï tích
hôpï cacù ñoà anù quy hoacï h nganø h vaoø ñoà
anù QHÑT banè g viecä xayâ dönï g boä conâ g cuï
chuyenå hoaù noiä dung cuaû quy hoacï h nganø h
vaoø QHÑT.
n
Böôùc 1: Laäp Quy hoacï h chung ñoâ thò (bao
gomà caû quy hoacï h chuyenâ nganø h haï tanà g
kyõ thuaät).
* Quy hoacï h chung:
* Quy hoacï h chung ñoâ thò tröcï thuocä
trung öông:
n
Xayâ dönï g ñöôcï boä conâ g cuï ñanù h giaù
n
Böôùc 2: Laäp Quy hoacï h phaân khu ñoâ thò.
Böôcù 3: Lapä Thietá keá ñoâ thò (Böôcù nayø
hieän traïng mang tích logic khoa hoïc vôùi keát
quaû mang tính ñònh löônï g cao. Xayâ dönï g
phöông phapù döï baoù phatù trienå mang tính
toanø dienä , ñayà ñuû cacù conâ g cuï nghienâ cöuù
phaân tích.
n
gopä Quy hoacï h chi tietá vaø Thietá keá ñoâ thò
rieâng laøm 1).
n
Giamû thieuå nhönõ g noiä dung thietá keá vaø
banû veõ mang tính chi tietá cuï the.å
Möcù ñoä nghienâ cöuù ôû möcù ñònh khung
höôùng daãn.
Tích hôïp vôùi caùc quy hoaïch ngaønh. Taêng
n
2. Quy trình ñoái vôiù caùc ñoâ thò coøn laïi
Quy trình lapä quy hoacï h ñoâ thò theo 02
böôùc.
n
Phöông phapù lapä quy hoacï h theo höônù g
n
“Quy hoacï h linh hoatï ”, “Quy hoacï h hanø h
ñonä g”, “Quy hoacï h memà ” nhamè lamø roõ
nhönõ g noiä dung canà phaiû thöcï hienä , loä trình
thöcï hienä , önù g phoù hieuä quaû vôiù cacù biená
ñonä g veà kinh te-á xaõ hoiä . Ñacë bietä phaiû ñamû
baoû tính chiená löôcï cho QHC, tranù h tình
tranï g khi trienå khai QHPK laiï batá capä vaø laiï
ñieàu chænh QHC.
cöônø g tính ñònh höônù g chiená löôcï (CDS),
khanú g ñònh cauá trucù , hình thaiù ñoâ thò. Boå
sung noiä dung veà kinh teá ñoâ thò, taiø chính
ñoâ thò trong quaù trình ñanù h giaù hienä tranï g vaø
lapä chiená löôcï phatù trienå ñeå coù ñöôcï nhönõ g
giaiû phapù phuø hôpï veà khonâ g gian cunõ g nhö
lapä ra cacù döï anù thu hutù ñauà tö hôpï lyù ñamû
baoû cacù quy hoacï h khi ñöôcï duyetä khonâ g bò
rôi vaoø tình tranï g khonâ g bietá layá nguonà voná
töø ñauâ , ai coù tracù h nhiemä ñauà tö vaø quanû lyù
khai thacù tiemà nanê g töø ñoâ thò.
n
Böôcù 1: Lapä Quy hoacï h chung ñoâ thò
(Böôcù nayø gopä Quy hoacï h chung ñoâ thò vaø
Quy hoaïch phanâ khu ñoâ thò).
n
Böôcù 2: Lapä Thietá keá ñoâ thò (Böôcù nayø
gopä Quy hoacï h chi tietá ñoâ thò vaø Thietá keá
ñoâ thò rieâng).
d. Ñoåi môùi noäi dung quy hoaïch ñoâ thò
Thay ñoiå cacù noiä dung quy ñònh cönù g nhacé
treân cô sôû caùc giaûi phaùp chieán löôïc vaø caùc
quy ñònh linh hoatï ñeå phuø hôpï vôiù söï thay
ñoiå phatù trienå cuaû xaõ hoiä ñoâ thò hienä nay vaø
trong töông lai.
c. Ñoåi môùi quy trình laäp quy hoaïch
Quy trình cacù böôcù linh hoatï theo tönø g ñoâ
thò: Thöcï hienä phöông phapù lonà g ghepù , canê
cöù vaøo vaán ñeà caàn giaûi quyeát cuûa töøng ñoâ
thò, yeuâ cauà cuaû moiã ñoâ thò ñeå xayâ dönï g quy
trình cacù böôcù lapä quy hoacï h ñeå giaiû quyetá
vaná ñeà ñatë ra. Nhö vayä , quy trình cacù böôcù
trienå khai lapä quy hoacï h seõ khacù nhau theo
tönø g ñoâ thò gané vôiù phöông phapù trienå khai
cuaû ñôn vò tö vaná ñöôcï löaï chonï . Quy ñònh
phapù luatä canà quy ñònh cacù böôcù chính phaiû
thöcï hienä vaø quy trình thamå ñònh cuoiá cunø g
ñoiá vôiù sanû phamå quy hoacï h cuoiá cunø g cuaû
ñoà aùn ñeå ñaûm baoû chaát löôïng chung.
n
Ñanù h giaù moiâ tröônø g chiená löôcï (DMC)
cunõ g canà thay ñoiå cacù h lonà g ghepù ngay töø
khi lapä tamà nhìn vaø cacù kòch banû phatù trienå
ñoâ thò cho ñeán caùc ñònh höôùng khoâng gian.
* Quy hoacï h chung ñoâ thò conø laiï (tích hôpï
noäi dung cuûa QHPK):
Quy hoacï h theo tamà nhìn daiø hanï , coù cacù
giaiû phapù chiená löôcï thöcï hienä quy hoacï h
theo tönø g giai ñoanï , ñamû baoû tính khaû thi
trong boiá canû h phatù trienå kinh teá xaõ hoiä cuaû
tönø g ñoâ thò. Xacù ñònh cacù giaiû phapù chiená
löôcï ñeå sômù hình thanø h ñoâ thò theo quy
hoaïch ñöôïc duyeät.
n
Tích hôïp vôùi caùc quy hoaïch ngaønh. Taêng
cöônø g tính ñònh höônù g chiená löôcï , khanú g
ñònh cauá trucù , hình thaiù ñoâ thò. Boå sung noiä
dung veà kinh teá ñoâ thò, taiø chính ñoâ thò.
n
Ñònh hình cacù chæ tieuâ phatù trienå ñoâ thò
mang tính memà deoû , tanê g cöônø g söû dunï g
cacù quy chuanå vaø höônù g danã apù dunï g tieuâ
chuanå phuø hôpï tranù h ñöôcï mauâ thuanã giöaõ
quy ñònh trong banû veõ vaø cacù quy chuanå ,
tieâu chuanå (neáu co)ù .
Vaná ñeà cuaû quy hoacï h ñöôcï nghienâ cöuù môû
roäng, giaiû phaùp quy hoaïch khonâ g gian vaät
theå ñöôcï nghienâ cöuù löaï chonï trenâ nenà tanû g
cacù nghienâ cöuù phanâ tích veà kinh teá ñoâ thò,
veà vanê hoaù xaõ hoiä , döï baoù chính xacù cacù
kòch banû phatù trienå , ñònh höônù g baoû veä moiâ
tröônø g vaø mucï tieuâ phatù trienå xaõ hoiä ñeå löaï
chonï giaiû phapù vaø ñöa ra nhönõ g quy ñònh
phuø hôpï . Trong ñieuà kienä kòch banû phatù
trienå khonâ g ñunù g vôiù keá hoacï h, canà coù keá
hoacï h döï phonø g vaø ñieuà chænh phuø hôpï
ñeå hanï cheá cacù tacù ñonä g tieuâ cöcï cuaû quy
hoaïch ñoiá vôùi phaùt trieån kinh teá xaõ hoäi.
Quy trình cacù böôcù môû vaø boå sung ñeå taoï
ñieuà kienä tham gia ñayà ñuû cuaû cacù benâ lienâ
quan nhö: tham vaná chuyenâ gia, layá yù kiená
conä g ñonà g. Quy trình quy hoacï h coù söï tham
gia seõ giupù cho viecä löaï chonï giaiû phapù quy
hoacï h phuø hôpï vôiù conä g ñonà g, nanâ g cao
khaû naêng giaùm saùt quy hoaïch.
n
Möùc ñoä nghieân cöùu ñeán ñôn vò ôû.
n
Ñònh roõ cacù phanâ khu phatù trienå . Xayâ
döïng loä trình thöcï hieän quy hoaïch.
n
Haï tanà g kyõ thuatä ñònh hình nhönõ g tuyená
chính ñoâ thò.
Quy trình lapä vaø thöcï hienä quy hoacï h phuø
hôpï vôiù boiá canû h xaõ hoiä vaø theå che,á chính
quyenà ñoâ thò theo tönø g giai ñoanï Ñoiå môiù
phöông phapù luanä quy hoacï h ñoâ thò canà
phaiû döaï trenâ heä thoná g phapù luatä hienä hanø h,
tính khaû thi vaø ñoàng boä vôùi heä thoáng phaùp
luatä coù lienâ quan, heä thoná g theå cheá hienä
coù ñeå ñamû baoû khaû thi trong apù dunï g quy
* Quy hoacï h phanâ khu (Lapä cho cacù ñoâ
thò ñaëc bieät):
n
Ñònh hình cacù chæ tieuâ phatù trienå ñoâ thò
mang tính meàm deûo.
n
Canê cöù vaoø noiä dung nghienâ cöuù quy hoacï h
cuï the,å chi tietá theo tönø g vaná ñeà ñeå ñöa ra
cacù quy ñònh chatë che,õ baté buocä ñoiá vôiù cacù
Möùc ñoä nghieân cöùu ñeán ñôn vò ôû.
Ñònh roõ cacù phanâ khu phatù trienå . Xayâ
n
döïng loä trình thöcï hieän quy hoaïch.
72
SË99 .2019
Quy hoπch & t∏c gi∂
n
Haï taàng kyõ thuaät ñònh hình nhöõng tuyeán
nay. Quy cheá quaûn lyù quy hoaïch ñöôïc
trôû thaønh nhöõng baûn ñoà hoaëc sô ñoà ñònh
höôùng tích hôïp ña ngaønh vaø nhöõng keøm
theo ñoù laø nhöõng thuyeát minh ñöôïc giaûi
trình cuï theå, chi tieát noäi dung vaø caùch thöùc
thöïc hieän ñoà aùn thay vì ñöa ra nhöõng baûn
veõ thieát keá cuï theå chi tieát nhöng khoâng coù
tính thöïc tieãn cao nhö hieän nay.
chính ñoâ thò.
quaûn lyù ñoàng thôøi vôùi caùc saûn phaåm khaùc
cuûa quy hoaïch vaø caùc quy ñònh phaùp luaät
coù lieân quan veà hoaït ñoäng xaây döïng ñeå hoã
trôï cho coâng taùc quaûn lyù phaùt trieån ñoâ thò.
Quy cheá quaûn lyù quy hoaïch kieán truùc ñöôïc
phaùt haønh roäng raõi, thoâng tin minh baïch,
keát hôïp vôùi öùng duïng coâng ngheä thoâng
tin ñeå taïo ñieàu kieän tieáp caän deã daøng cho
ngöôøi daân.
* Thieát keá ñoâ thò:
n
Loàng gheùp noäi dung cuûa Quy hoaïch chi
tieát vaø thieát keá ñoâ thò rieâng. Ñoàng thôøi soaïn
laïi noäi dung sau khi tích hôïp.
n
Hoà sô, saûn phaåm höôùng tôùi giaûm thieåu
e. Ñoåi môùi saûn phaåm quy hoaïch ñoâ thò
Khaéc phuïc tình traïng caùc noäi dung quy
hoaïch chung chung, coù nhieàu caùch hieåu
khaùc nhau, daãn tôùi caùch vaän duïng thöïc
hieän khaùc nhau, saûn phaåm quy hoaïch
höôùng tôùi caùc noäi dung quy ñònh töông ñoái
cuï theå thoâng qua caùc saûn phaåm quy hoaïch
laø baûn veõ, thuyeát minh, quy ñònh, chæ daãn …
taïo ra caùc coâng cuï cuï theå, roõ raøng ñeå caùc
beân cuøng bieát vaø cuøng giaùm saùt thöïc hieän
quy hoaïch.
tính ñôn naêng, taêng cöôøng tính ña naêng
trong phaân boá caùc khoâng gian, quy hoaïch
söû duïng ñaát cuûa ñoâ thò. Ruùt goïn, ñôn giaûn
caùc baûn veõ ôû quy hoaïch caáp cao (caáp
chieán löôïc), ñoàng thôøi taêng cöôøng noäi dung
chi tieát cho caùc baûn veõ ôû quy hoaïch caáp
thaáp (caáp haønh ñoäng, hay coøn goïi laø döï aùn
ñaàu tö). Quy ñònh roõ möùc ñoä nghieân cöùu
vaø theå hieän baûn ñoà ôû moãi loaïi hình QHÑT.
Quy ñònh phaùp luaät caàn quy ñònh cuï theå ñoái
vôùi saûn phaåm quy hoaïch cuoái cuøng ñeå aùp
duïng vaøo quaûn lyù xaõ hoäi, quaûn lyù môû ñoái
vôùi saûn phaåm trong quaù trình thöïc hieän laäp
quy hoaïch seõ taïo ñieàu kieän cho aùp duïng
caùc phöông phaùp quy hoaïch khaùc nhau
trong nghieân cöùu quy hoaïch, phuø hôïp vôùi
yeâu caàu ñaëc thuø cuûa töøng ñoâ thò.
n
Xaây döïng loä trình thaåm ñònh pheâ duyeät
baèng hoà sô meàm keát hôïp chuaån hoùa soá
löôïng hoà sô caùc loaïi ñoà aùn vaø ñöôïc quaûn
lyù baèng phaàn meàm theo höôùng hieän ñaïi.
Saûn phaåm quy hoaïch caàn coù nhieàu loaïi
hình theå hieän, nhieàu tyû leä baûn ñoà, tieán tôùi
cuï theå caùc giaûi phaùp quy hoaïch, khoâng giöõ
moãi ñoà aùn quy hoaïch theo 1 baûn ñoà nhö
hieän nay. Quy hoaïch chung ñoâ thò caàn coù
caùc noäi dung ñöôïc quy ñònh cuï theå hoùa ôû
möùc ñoä baûn ñoà tyû leä 1/2000, laøm coâng cuï
cho quaûn lyù ôû böôùc tieáp theo.
Ñeå hoã trôï cho saûn phaåm quy hoaïch ñöôïc
thöïc hieän ñaày ñuû, chính quyeàn ñoâ thò caàn
phaûi ban haønh heä thoáng caùc quy ñònh quaûn 5. Lôøi keát
lyù, chæ daãn thieát keá cho caùc nhoùm ñoái töôïng
ñaëc thuø hoaëc phoå bieán trong töøng ñoâ thò
ñeå coù nhöõng nguyeân taéc chung nhö: nhaø ôû
rieâng leû, nhaø chung cö, nhaø maët phoá, bieån
hieäu – bieån baùo, quaûng caùo, trang thieát bò
ñoâ thò …
Ñoâ thò laø voû vaät chaát taïo moâi tröôøng hoaït
ñoäng, phaûn aùnh hoaït ñoäng kinh teá xaõ hoäi.
Ñoåi môùi phöông phaùp tieáp caän laäp quy
hoaïch ñoâ thò phaûi döïa treân boái caûnh phaùt
trieån kinh teá xaõ hoäi cuûa töøng ñoâ thò cuï theå,
treân cô sôû keá thöøa caùc baøi hoïc kinh nghieäm
quoác teá phuø hôïp vôùi ñieàu kieän theå cheá,
chính saùch, phaùp luaät Vieät Nam vaø tích
cöïc aùp duïng caùc thaønh töïu cuûa cuoäc caùch
maïng khoa hoïc coâng ngheä laàn thöù tö, laø
cô sôû ñeå quy hoaïch ñoâ thò saùng taïo, mang
ñaëc tröng baûn saéc Vieät Nam vaø höôùng tôùi
söï phaùt trieån beàn vöõng.
Taêng cöôøng loaïi hình saûn phaåm laø quy cheá
quaûn lyù quy hoaïch kieán truùc ñoâ thò ñeå coù
caùc höôùng daãn thöïc hieän cuï theå, deã hieåu
cho moïi ñoái töôïng, ngöôøi daân ñoâ thò coù theå
bieát ñeå thöïc hieän vaø giaùm saùt quy hoaïch
ñöôïc deã daøng, khoâng khoù hieåu nhö caùc
baûn ñoà mang naëng tính kyõ thuaät nhö hieän
n
Khaéc phuïc ñöôïc tính xô cöùng cuûa saûn
phaåm quy hoaïch ñoâ thò hieän nay, ñaûm baûo
ñuû linh hoaït ñeå coù theå ñaùp öùng caùc thay
ñoåi cuûa thöïc tieãn, traùnh tình traïng thöôøng
xuyeân ñieàu chænh, giaûm thieåu thôøi gian laäp
quy hoaïch.
n
Saûn phaåm cuûa quy hoaïch ñoâ thò caàn
Bạn đang xem tài liệu "Đề xuất đổi mới phương pháp tiếp cận quy hoạch đô thị", để tải tài liệu gốc về máy hãy click vào nút Download ở trên
File đính kèm:
de_xuat_doi_moi_phuong_phap_tiep_can_quy_hoach_do_thi.pdf

