Giáo trình mô đun Thủy nghiệp - Thông hiệu 2 - Nghề: Điều khiển tàu biển
CỤC HÀNG HẢI VIỆT NAM
TRƯỜNG CAO ĐẰNG HÀNG HẢI I
GIÁO TRÌNH
MÔ ĐUN: THỦY NGHIỆP -
THÔNG HIỆU 2
NGHỀ: ĐIỀU KHIỂN TÀU BIỂN
TRÌNH ĐỘ: CAO ĐẲNG
Ban hành kèm theo Quyết định số:
ngày tháng năm 2017
của Hiệu trường Trường Cao đẳng Hàng hải I
Hải Phòng, năm 2017
TUYÊN BỐ BẢN QUYỀN
Tài liệu này thuộc loại sách giáo trình nên các nguồn thông tin có thể được phép
dùng nguyên bản hoặc trích dùng cho các mục đích về đào tạo và tham khảo.
Mọi mục đích khác mang tính lệch lạc hoặc sử dụng với mục đích kinh doanh
thiếu lành mạnh sẽ bị nghiêm cấm.
i
LỜI GIỚI THIỆU
Để phục vụ cho giảng dạy và gắn liền với công việc thực tế của thủy thủ trên
tàu, nhóm tác giả bộ môn Hàng hải nghiệp vụ - Khoa Điều khiển tàu biển - Trường
Cao đẳng Hàng hải 1 đã biên soạn cuốn giáo trình “Thủy Nghiệp – Thông Hiệu 2”,
việc biên soạn giáo trình kỹ thuật nghề theo các mô đun đào tạo nghề là cấp thiết
hiện nay.
Mô đun 13: Thủy nghiệp – Thông hiệu 2 là mô đun đào tạo nghề được biên
soạn theo hình thức tích hợp lý thuyết và thực hành. Trong quá trình thực hiện, nhóm
biên soạn đã tham khảo nhiều tài liệu trong và ngoài nước, kết hợp với kinh nghiệm
trong thực tế. Nhóm tác giả xin chân thành cảm ơn những đóng góp và sự cộng tác
nhiệt tình của các đồng nghiệp trong Khoa Điều khiển tàu biển - Trường Cao đẳng
Hàng hải 1. Do thời gian có hạn, nhóm tác giả biên soạn không thể tránh khỏi những
thiếu sót. Rất mong sự đóng góp ý kiến của đồng nghiệp và các độc giả chuyên
ngành Điều khiển tàu biển để chúng tôi tiếp tục cập nhật và hiệu chỉnh cho giáo
trình “Thủy Nghiệp – Thông Hiệu 2” ngày thêm hoàn thiện hơn.
Xin chân thành cám ơn!
Hải Phòng, ngày........tháng 10 năm 2017
Tham gia biên soạn
1. Nguyễn Đức Trung
2. Mai Thế Hải
3. Nguyễn Văn Tâm
ii
MỤC LỤC
Trang
LỜI GIỚI THIỆU......................................................................................................ii
MỤC LỤC................................................................................................................iii
DANH MỤC HÌNH .................................................................................................. v
1. Cấu tạo dây............................................................................................................ 2
2. Dụng cụ đấu dây.................................................................................................... 3
4. Đấu khuyết dây sợi 3 tao....................................................................................... 8
5. Đấu nối dây sợi 3 tao........................................................................................... 15
1. Cấu tạo dây tổng hợp........................................................................................... 22
2. Dụng cụ đấu dây.................................................................................................. 23
2.1. Dùi.................................................................................................................... 23
2.2. Búa gỗ............................................................................................................... 24
2.3. Băng keo........................................................................................................... 24
3. Đấu khuyết dây tổng hợp 8 tao ........................................................................... 25
4. Đấu nối dây tổng hợp 8 tao................................................................................. 33
Bài 03. ĐẤU KHUYẾT DÂY CÁP........................................................................ 49
1. Cấu tạo dây cáp ................................................................................................... 49
2. Dụng cụ đấu dây.................................................................................................. 50
3. Đấu khuyết cáp kiểu 3.3 hoa đơn........................................................................ 51
4. Đấu khuyết cáp kiểu 2.4 hoa đơn xỏ tiếp............................................................ 55
5. Đấu khuyết cáp kiểu 1.5 hoa kép ........................................................................ 59
1. Giới thiệu thiết bị thông tin liên lạc nội bộ ......................................................... 64
2. Thông tin liên lạc nội bộ bằng VHF cầm tay...................................................... 65
1. Hệ thống GMDSS ............................................................................................... 67
1.1. Giới thiệu hệ thống GMDSS............................................................................ 68
1.2. Yêu cầu của hệ thống GMDSS ........................................................................ 68
1.3. Chức năng của hệ thống GMDSS.................................................................... 69
iii
2. Khai thác hệ thống GMDSS................................................................................ 70
2.1. Hệ thống INMARSAT ..................................................................................... 71
2.2. Hệ thống COSPAS-SARSAT .......................................................................... 74
2.2.1. Khái quát hệ thống ........................................................................................ 74
2.2.2. Cấu trúc hệ thống .......................................................................................... 75
2.2.3. Nguyên lý hoạt động của hệ thống................................................................ 76
Radio Beacon)......................................................................................................... 76
2.5. Hệ thống NAVTEX.......................................................................................... 79
TÀI LIỆU THAM KHẢO....................................................................................... 82
iv
DANH MỤC HÌNH
Trang
Hình 1.1 - Dùi gỗ....................................................................................................... 3
Hình 1.2 - Dùi nhựa................................................................................................... 3
Hình 1.3 - Búa cao su................................................................................................ 4
Hình 1.4 - Băng keo .................................................................................................. 4
Hình 1.5 – Chuẩn bị đầu dây 3 tao............................................................................ 5
Hình 1.6 – Gập đè tao 1 lên tao 2.............................................................................. 5
Hình 1.7 – Đặt tao 2 đè lên tao 1............................................................................... 6
Hình 1. 8 – Luồn tao 3 qua khuyết tao 1................................................................... 6
Hình 1.9 – Siết chặt dây ............................................................................................ 7
Hình 1.12 - Chuẩn bị................................................................................................ 9
Hình 1.13 - Tạo khuyết ............................................................................................ 9
Hình 1.14 - Vào cổ dây tao số 1.............................................................................. 10
Hình 1.15 - Kéo chặt tao số 1.................................................................................. 10
Hình 1.16 - Vào cổ dây tao số 2.............................................................................. 11
Hình 1.17 - Kéo chặt tao số 2................................................................................. 11
Hình 1.18 - Vào cổ dây tao số 3.............................................................................. 12
Hình 1.19 - Kéo chặt tao số 3.................................................................................. 12
Hình 1.20 - Đấu tiếp................................................................................................ 13
Hình 1.21 – Siết chặt............................................................................................... 13
Hình 1.22 - Đấu tiếp các tao còn lại........................................................................ 14
Hình 1.23 - Cắt bỏ đầu tao thừa .............................................................................. 14
Hình 1.24 - Hoàn thiện đấu khuyết dây 3 tao ......................................................... 15
Hình 1.25 - Chuẩn bị............................................................................................... 15
Hình 1.26 - Cài xen kẽ ............................................................................................ 16
Hình 1.27 - Kéo chặt hai đầu dây............................................................................ 16
Hình 1.28 - Đấu tiếp................................................................................................ 17
Hình 1.29 - Kéo chặt ............................................................................................... 17
Hình 1.30 - Đấu tiếp các tao còn lại........................................................................ 18
Hình 1.31 - Kéo chặt các tao................................................................................... 18
Hình 1.32 - Đảo đầu, đấu tao giữa .......................................................................... 19
Hình 1.33 - Đấu tiếp các tao còn lại........................................................................ 19
Hình 1.34 - Đảo đầu, đấu tiếp ................................................................................. 20
Hình 1.35 - Đấu vào ba lần ..................................................................................... 20
v
Hình 1.36 - Quấn băng keo các tao......................................................................... 21
Hình 1.37 - Cắt bỏ các tao thừa............................................................................... 21
Hình 2.1 - Dùi gỗ..................................................................................................... 23
Hình 2.2 - Dùi nhựa................................................................................................. 23
Hình 2.3 - Búa gỗ .................................................................................................... 24
Hình 2.4 - Băng keo ................................................................................................ 24
Hình 2.5 - Chuẩn bị................................................................................................. 25
Hình 2.6 - Bẻ khuyết ............................................................................................... 25
Hình 2.7 - Xếp dây thứ tự dây................................................................................. 26
Hình 2.8 - Vào cổ khuyết ........................................................................................ 26
Hình 2.9 – Vào cổ tao 1........................................................................................... 27
Hình 2.10 – Vào cổ tao 3 ........................................................................................ 27
Hình 2.11 - Kéo chặt ............................................................................................... 28
Hình 2.12 - Xỏ dùi................................................................................................... 28
Hình 2.13 - Xỏ tao 4................................................................................................ 29
Hình 2.14 - Xiết chặt tao 4...................................................................................... 29
Hình 2. 15 -15 Lật khuyết ....................................................................................... 30
Hình 2.16 – Sỏ tao 2................................................................................................ 30
Hình 2.17 - Kéo chặt các tao................................................................................... 31
Hình 2.18 - Đấu tiếp đôi 1....................................................................................... 31
Hình 2.19 - Đấu tiếp đôi 2....................................................................................... 32
Hình 2.20 - Đấu tiếp đôi 3....................................................................................... 32
Hình 2.21 - Hoàn thiện đấu khuyết dây 8 tao ......................................................... 33
Hình 2.22 - Cách xếp dây........................................................................................ 34
Hình 2.23 - Cài xen kẽ ............................................................................................ 34
Hình 2.24 - Kéo chặt ............................................................................................... 35
Hình 2.25 - Đấu đôi tao chiều phải ......................................................................... 35
Hình 2.26 - Kéo chặt đôi tao ................................................................................... 36
Hình 2.27 - Đấu đôi tao chiều phải ......................................................................... 36
Hình 2.28 - Kéo chặt đôi tao ................................................................................... 37
Hình 2.29 - Đấu đôi tao chiều trái........................................................................... 37
Hình 2.30 - Kéo chặt đôi tao ................................................................................... 38
Hình 2.31 - Đấu đôi tao chiều trái........................................................................... 38
Hình 2.32 - Kéo chặt đôi tao ................................................................................... 39
Hình 2.33 - Đấu đôi tao chiều phải ( B).................................................................. 39
Hình 2.34 - Kéo chặt đôi tao ................................................................................... 40
Hình 2.35 - Đấu đôi tao chiều phải ......................................................................... 40
vi
Hình 2.36 - Kéo chặt đôi tao ................................................................................... 41
Hình 2.37 - Đấu đôi tao chiều trái........................................................................... 41
Hình 2.38 - Kéo chặt đôi tao ................................................................................... 42
Hình 2.39 - Lật dây ................................................................................................. 42
Hình 2.40 - Kéo chặt đôi tao ................................................................................... 43
Hình 2.41 - Đấu đôi tao chiều phải ......................................................................... 43
Hình 2.42 - Đấu đôi tao chiều phải ......................................................................... 44
Hình 2.43 - Đấu đôi tao chiều trái........................................................................... 44
Hình 2.44 - Đấu đôi tao chiều trái........................................................................... 45
Hình 2.45 - Đấu đôi tao chiều phải ......................................................................... 45
Hình 2.46 - Đấu đôi tao chiều phải ......................................................................... 46
Hình 2.47 - Đấu đôi tao chiều phải ......................................................................... 46
Hình 2.48 - Hoàn thiện đấu nối............................................................................... 47
Hình 3.1 - Cấu tạo dây cáp...................................................................................... 49
Hình 3.2 - Dùi đấu cáp ............................................................................................ 51
Hình 3.3 - Cách đặt dây cáp.................................................................................... 51
Hình 3.6 - Xuyên tao 3 và gõ chặt .......................................................................... 53
Hình 3.7 - Xuyên tiếp tao 4..................................................................................... 53
Hình 3.8 - Xuyên tiếp tao 5..................................................................................... 54
Hình 3.9 - Xuyên tiếp tao 6..................................................................................... 54
Hình 3.10 - Đấu khuyết cáp kiểu 3.3 hoa đơn ........................................................ 55
Hình 3.11 - Cách đặt khuyết dây cáp...................................................................... 55
Hình 3.13 - Xuyên tiếp tao 2................................................................................... 56
Hình 3.14 - Xuyên tiếp tao 3................................................................................... 57
Hình 3.15 - Xuyên tiếp tao 4................................................................................... 57
Hình 3.16 - Xỏ tao 5 dưới dùi ................................................................................. 58
Hình 3.18 - Cách đặt dây khuyết cáp...................................................................... 59
Hình 3.20 - Xuyên tiếp tao 2................................................................................... 60
Hình 3.21 - Xuyên tiếp tao 3................................................................................... 61
Hình 3.22 - Xuyên tiếp tao 4................................................................................... 61
Hình 3.23 - Xuyên tiếp tao 5................................................................................... 62
Hình 3.24 - Xuyên tiếp tao 6................................................................................... 62
vii
Hình 3.25 - Đấu khuyết cáp kiểu 1.5 hoa kép......................................................... 63
Hình 4.2 - Điện thoại nội bộ [tongdai.com.vn]....................................................... 65
Hình 5.1 - Hệ thống GMDSS [cuctanso.vn]........................................................... 67
Hình 5.4 – Anten lắp đặt trên tàu [vishipel.com.ar]................................................ 72
Hình 5.9 - SART [technologyma.com]................................................................... 78
viii
GIÁO TRÌNH MÔ ĐUN THỦY NGHIỆP THÔNG HIỆU 2
Mã mô đun: MĐ 6840111.17
1. Vị trí, tính chất, ý nghĩa và vai trò của mô đun
- Vị trí: Mô đun chuyên ngành được giảng dạy sau mô đun Máy vô tuyến điện hàng
hải 1 trong học kỳ I của năm học thứ hai.
- Tính chất: Mô đun thực hành giúp rèn luyện kỹ năng chuyên môn cho người học
trong thực tiễn công việc.
- Ý nghĩa và vai trò của mô đun: Đây là mô đun đào tạo chuyên môn nghề, cung cấp
cho sinh viên các kỹ năng cơ bản nhất của nghề điều khiển tàu biển.
2. Mục tiêu của mô đun
- Về kiến thức:
Trình bày được và hiểu được kỹ thuật tết dây sợi ba tao, đấu dây ba tao, tám tao, dây
cáp, thông tin liên lạc bằng các thiết bị thông tin.
- Về kỹ năng:
Tết được dây sợi ba tao, đấu được dây sợi ba tao, tám tao, dây cáp; thực hiện được
thông tin liên lạc bằng các thiết bị thông tin,
- Về năng lực tự chủ và trách nhiệm:
Rèn luyện tính cẩn thận, chính xác, nhanh chóng, đảm bảo an toàn lao động khi đấu
dây, làm dây; trong thông tin liên lạc bằng các thiết bị thông tin.
3. Nội dung mô đun
1
Bài 01. TẾT ĐẦU, ĐẤU KHUYẾT, NỐI DÂY SỢI 3 TAO
Mã bài: 6840109.17.01
Giới thiệu:
Trong quá trình làm việc trên tàu, để đầu dây không bị sổ thì thủy thủ phải tết
đầu dây, có khuyết dây ở một đầu dây sợi 3 tao thì thủy thủ phải đấu khuyết. Dây
sợi 3 tao có thể bị đứt hoặc ta nối dài thêm thì thủy thủ phải đấu nối dây sợi 3. Cho
nên việc tết đầu, đấu khuyết, đấu nối là việc làm thường xuyên trên tàu, để đảm bảo
khuyết, chỗ nối dây sợi 3 tao chắc chắn, an toàn trong quá trình sử dụng đòi hỏi thủy
thủ phải làm theo đúng quy trình.
Mục tiêu:
- Trình bày được tác dụng của tết đầu, đấu khuyết, nối dây sợi 3 tao;
- Tết đầu, đấu khuyết, nối được thành thạo dây sợi 3 tao theo đúng quy trình thao
tác;
- Rèn luyện tính cẩn thận trong công việc, đảm bảo nhanh chóng, an toàn khi tết đầu,
đấu khuyết, nối dây sợi 3 tao trên tàu.
Nội dung chính:
1. Cấu tạo dây
Dây tổng hợp chế tạo bằng sợi polime, như caprong, nilong, peclong, lavosan,
polipropilen, ecalong, curalon….Cách tết dây tổng hợp cũng giống như dây thực vật.
Dùng những sợi polime rất nhỏ tết theo chiều phải thành dảnh, rồi tết những dảnh
này theo chiều trái thành tao, 3 tao tết lại theo chiều phải thành dây( tức dây chiều
phải). Trong trường hợp đặc biệt theo sự đặt hàng riêng, có thể tết theo chiều trái.
Nhưng nói chung dây tổng hợp chiều phải được dùng phổ biến nhất. Sau khi qua xử
lý nhiệt trong các máy đặc biệt, sợi polime sẽ có dạng xoắn ốc cố định, do đó dây
cũng có hình dáng cố định, không bị xổ.
Dây 3 tao là dạng kết cấu dây thông dụng nhất được sử dụng trên tàu. Dây
được tạo thành từ 3 tao dây bện theo chiều phải hay chiều trái. Dây 3 tao được làm
từ tất cả các chất liệu thực vật và tổng hợp thông dụng. Trên tàu sử dụng phổ biến
nhất là loại dây chiều phải. Loại dây 3 tao còn có một dạng đặc biệt được tạo thành
từ 3 dây loại 3 tao nhỏ hơn.
Dây tổng hợp có những đặc điểm chung như sức kéo tốt, nhẹ và đàn hồi,
không sợ a xít loãng và kiềm, không bị dầu mỏ, dung dịch rửa, hoặc muối tác dụng,
không bị mốc mục và bị các sinh vật hoặc thực vật biển tác dụng. Do đó giảm nhẹ
được công tác bảo quản rất nhiều.
2
Đồng thời từng loại dây tổng hợp cũng có những đặc điểm như: Dây capơrông
hút ẩm, ngấm nước và chìm trong nước, khi ẩm độ chắc tổn thất tới 15%. Ngược lại
dây poli propilen hoàn toàn không hút ẩm và nổi trên mặt nước. Dây lavosan mặc
dù chìm trong nước, nhưng hoàn toàn không ngấm nước. Dây lavosan và propilen
không sợ ánh sáng mặt trời làm thoái hóa.
Nhược điểm chung của dây tổng hợp là: Do ma sát giữa dây với các bề mặt
khác và giữa các sợi, các dảnh với nhau trong nội bộ dây, nên trên mặt dây sẽ tích
tụ tĩnh điện, khi điện tích này phóng điện sẽ kèm theo tia lửa dễ gây cháy. Dây tổng
hợp nói chung rất nhạy cảm với tác dụng của áng sáng mặt trời, do đó sẽ hóa già làm
giảm sức kéo, trở nên giòn và bị mòn nhanh chóng. Dây tổng hợp kém chịu nhiệt độ
cao, ở nhiệt độ 215oC dây nilông và dây caprông sẽ bị nóng chảy. ở nhiệt độ dưới 0o
dây tổng hợp vẫn giữ được tính dẻo và đàn hồi, nhưng đến – 80oC thì sức kéo đứt
giảm xuống tới 70% và tính đàn hồi giảm 24%.
2. Dụng cụ đấu dây
2.1. Dùi
Dùi thông thường có hai loại: dùi gỗ và dùi nhựa. Dùi được sử dụng cho dây
sợi với mục đích tạo lỗ xuyên qua các tao của dây 3 tao to trong quá trình đấu dây.
Hình 1.1 - Dùi gỗ
2.2. Búa cao su
Hình 1.2 - Dùi nhựa
3
Búa cao su được sử dụng khi đấu dây sợi 3 tao. Búa có thể dùng để vỗ vào
khuyết dây, vỗ tròn mối đấu.
Hình 1.3 - Búa cao su
2.3. Băng keo
Sử dụng để quấn đầu các tao vào tránh các đầu tao bị bung ra.
Hình 1.4 - Băng keo
3. Tết đầu dây sợi 3 tao
Tết đầu dây sợi 3 tao là cách đấu đầu dây không bị sổ. Để đầu dây được an
toàn, chắc chắn khi sử dụng. Chúng ta phải làm theo các bước sau:
Bước 1: Chuẩn bị
4
- Tháo 1 đầu dây ra, quấn băng keo chặt các đầu tao (xem hình 1.5)
1
2
3
Hình 1.5 – Chuẩn bị đầu dây 3 tao
Bước 2: Tết chong chóng
- Làm nút chong chóng, cầm tao 1 bẻ ngược chiều kim đồng hồ sao cho tao 1 đè lên
tao 2 (xem hình 1.6)
Hình 1.6 – Gập đè tao 1 lên tao 2
- Cầm tao 2 bẻ ngược chiều kim đồng hồ sao cho tao 2 đè lên tao 3(xem hình 1.7)
5
- Kéo chặt các tao lại (xem hình 1.9)
Hình 1.9 – Siết chặt dây
Bước 3: Đấu tiếp và hoàn thiện tteets đầu dây
- Đấu vào 1 tao xuyên qua 1 tao, xuyên ngược đường bện (xem hình 1.10)
Hình 1.10 - Đấu vào 1 tao xuyên qua 1 tao, xuyên ngược đường bện
- Cho các tao xuyên vào trong dây theo chiều ngược lại với đường bện của dây mỗi
tao xuyên 3 lần. Mỗi lần đấu xong phải kéo chặt ngay các tao. Cắt bỏ đầu tao thừa.
7
Hình 1.11 - Cho các tao xuyên vào trong dây theo chiều ngược lại với đường bện
4. Đấu khuyết dây sợi 3 tao
Đấu khuyết dây là cách ghép vĩnh viễn khuyết ở một đầu dây. Để đầu khuyết
được an toàn, chắc chắn khi sử dụng. Chúng ta phải làm theo các bước sau:
Bước 1: Chuẩn bị
- Tháo 1 đầu dây ra, quấn băng keo chặt các đầu tao (xem hình 1.12)
8
Tải về để xem bản đầy đủ
Bạn đang xem 20 trang mẫu của tài liệu "Giáo trình mô đun Thủy nghiệp - Thông hiệu 2 - Nghề: Điều khiển tàu biển", để tải tài liệu gốc về máy hãy click vào nút Download ở trên
File đính kèm:
giao_trinh_mo_dun_thuy_nghiep_thong_hieu_2_nghe_dieu_khien_t.pdf

