Đồ án Tìm hiểu các hệ thống điều khiển động cơ cấp điện từ 2 phía dùng cho năng lượng gió

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO  
TRƯỜNG ĐẠI HỌC DÂN LẬP HẢI PHÒNG  
-------------------------  
TÌM HIỂU CÁC HỆ THỐNG ĐIỀU KHIỂN ĐỘNG CƠ  
CẤP ĐIỆN TỪ 2 PHÍA DÙNG CHO  
NĂNG LƯỢNG GIÓ  
ĐỒ ÁN TỐT NGHIỆP ĐẠI HỌC CHÍNH QUY  
NGÀNH ĐIỆN TỰ ĐỘNG CÔNG NGHIỆP  
HẢI PHÒNG - 2018  
BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO  
TRƯỜNG ĐẠI HỌC DÂN LẬP HẢI PHÒNG  
-------------------------  
TÌM HIỂU CÁC HỆ THỐNG ĐIỀU KHIỂN ĐỘNG CƠ  
CẤP ĐIỆN TỪ 2 PHÍA DÙNG CHO  
NĂNG LƯỢNG GIÓ  
ĐỒ ÁN TỐT NGHIỆP ĐẠI HỌC CHÍNH QUY  
NGÀNH ĐIỆN TỰ ĐỘNG CÔNG NGHIỆP  
SINH VIÊN:  
BÙI HUY PHONG  
NGƯỜI HƯỚNG DẪN: GS.TSKH THÂN NGỌC HOÀN  
HẢI PHÒNG – 2018  
Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam  
Độc lập – Tự do – Hạnh phúc  
----------------o0o-----------------  
BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO  
TRƯỜNG ĐẠI HỌC DÂN LẬP HẢI PHÒNG  
NHIỆM VỤ ĐỀ TÀI TỐT NGHIỆP  
Sinh viên: Bùi Huy Phong – MSV: 1412102038  
Lớp:  
ĐC1802 - Ngành Điện Tự Động Công Nghiệp  
Tên đề tài: Tìm hiểu các hệ thống điều khiển động cơ cấp điện từ 2 phía  
dùng cho năng lượng gió  
NHIỆM VỤ ĐỀ TÀI  
1. Nội dung và các yêu cầu cần giải quyết trong nhiệm vụ đề tài tốt nghiệp (về  
lý luận, thực tiễn, các số liệu cần tính toán và các bản vẽ)  
.............................................................................................................................  
.............................................................................................................................  
.............................................................................................................................  
.............................................................................................................................  
.............................................................................................................................  
.............................................................................................................................  
.............................................................................................................................  
.............................................................................................................................  
.............................................................................................................................  
.............................................................................................................................  
.............................................................................................................................  
.............................................................................................................................  
2. Các số liệu cần thiết để thiết kế, tính toán  
.............................................................................................................................  
.............................................................................................................................  
.............................................................................................................................  
.............................................................................................................................  
.............................................................................................................................  
.............................................................................................................................  
.............................................................................................................................  
.............................................................................................................................  
.............................................................................................................................  
.............................................................................................................................  
.............................................................................................................................  
.............................................................................................................................  
3. Địa điểm thực tập tốt nghiệp:  
.............................................................................................................................  
.............................................................................................................................  
.............................................................................................................................  
.............................................................................................................................  
CÁC CÁN BỘ HƯỚNG DẪN ĐỀ TÀI TỐT NGHIỆP  
Người hướng dẫn thứ nhất:  
Họ và tên :  
Thân Ngọc Hoàn  
Học hàm, học vị :  
Cơ quan công tác :  
Nội dung hướng dẫn :  
Giáo sư, Tiến sĩ khoa học  
Trường Đại học dân lập Hải Phòng  
Toàn bộ đề tài  
Người hướng dẫn thứ hai:  
Họ và tên :  
Học hàm, học vị :  
Cơ quan công tác :  
Nội dung hướng dẫn :  
Đề tài tốt nghiệp được giao … ngày … tháng năm 2018  
Yêu cầu phải hoàn thành xong trước ngày 03 tháng 11 năm 2018  
Đã nhận nhiệm vụ Đ.T.T.N  
Sinh viên  
Đã giao nhiệm vụĐ.T.T.N  
Cán bộ hướng dẫnĐ.T.T.N  
Bùi Huy Phong  
GS.TSKH Thân Ngọc Hoàn  
Hải Phòng, ngày........tháng........năm2018  
HIỆU TRƯỞNG  
GS.TS.NGƯT TRẦN HỮU NGHỊ  
PHẦN NHẬN XÉT TÓM TẮT CỦA CÁN BỘ HƯỚNG DẪN  
1. Tinh thần thái độ của sinh viên trong quá trình làm đề tài tốt nghiệp.  
.............................................................................................................................  
.............................................................................................................................  
.............................................................................................................................  
.............................................................................................................................  
.............................................................................................................................  
.............................................................................................................................  
.............................................................................................................................  
2. Đánh giá chất lượng của Đ.T.T.N (so với nội dung yêu cầu đã đề ra trong  
nhiệm vụ Đ.T.T.N, trên các mặt lý luận thực tiễn, tính toán giá trị sử dụng,  
chất lượng các bản vẽ...)  
.............................................................................................................................  
.............................................................................................................................  
.............................................................................................................................  
.............................................................................................................................  
.............................................................................................................................  
.............................................................................................................................  
.............................................................................................................................  
.............................................................................................................................  
.............................................................................................................................  
3. Cho điểm của cán bộ hướng dẫn  
(Điểm ghi bằng số và chữ)  
Ngày……tháng…….năm 2018  
Cán bộ hướng dẫn chính  
(Ký và ghi rõ họ tên)  
NHẬN XÉT ĐÁNH GIÁ CỦA NGƯỜI CHẤM PHẢN BIỆN  
ĐỀ TÀI TỐT NGHIỆP  
1.Đánh giá chất lượng đề tài tốt nghiệp về các mặt thu thập và phân tích số  
liệu banđầu, cơ sở lý luận chọn phương án tối ưu, cách tính toán chất lượng  
thuyết minh và bản vẽ, giá trị lý luận và thực tiễn đề tài.  
.............................................................................................................................  
.............................................................................................................................  
.............................................................................................................................  
.............................................................................................................................  
.............................................................................................................................  
.............................................................................................................................  
.............................................................................................................................  
.............................................................................................................................  
.............................................................................................................................  
.............................................................................................................................  
.............................................................................................................................  
.............................................................................................................................  
.............................................................................................................................  
.............................................................................................................................  
.............................................................................................................................  
.............................................................................................................................  
.............................................................................................................................  
............................................................................................................................  
2. Cho điểm của cán bộ chấm phản biện  
( Điểm ghi bằng số và chữ)  
Ngày……tháng…….năm 2018  
Người chấm phản biện  
(Ký và ghi rõ họ tên)  
MỤC LỤC  
LỜI MỞ ĐẦU................................................................................................ 1  
CHƯƠNG 1. NĂNG LƯỢNG TÁI TẠO VÀ NĂNG LƯỢNG GIÓ......... 2  
1.1. KHÁI QUÁT CHUNG ....................................................................... 2  
1.2. NĂNG LƯỢNG TÁI TẠO................................................................. 2  
1.2.1. Tầm quan trọng của năng lượng tái tạo và hiệu quảđem lại.......... 3  
1.3. NĂNG LƯỢNG GIÓ.......................................................................... 4  
1.3.1. Khái niệm ..................................................................................... 4  
1.3.2. Sự hình thành................................................................................ 5  
1.3.3. Đặc trưng của năng lượng............................................................. 8  
1.3.3.1. Đặc điểm phân bố của năng lượng gió trên lãnh thổ.................. 8  
1.3.3.2. Đặc điểm phân bố của năng lượng gió theo mùa ở nước ta ....... 8  
1.3.3.3.  
........................................... 9  
Ưu nhược điểm của năng lượng gió  
1.3.4. Lý do sử dụng năng lượng gió ..... Error! Bookmark not defined.  
1.4. CÔNG NGHỆ SẢN XUẤT ĐIỆN GIÓ.............................................10  
1.4.1. Về mặt công nghệ ........................................................................13  
1.4.2. Về mặt kỹ thuật............................................................................13  
1.5. TUABIN GIÓ ....................................................................................15  
1.6. NHỮNG THUẬN LỢI VÀ KHÓ KHĂN, VẤN ĐỀ CẦN QUAN  
TÂM VÀ LỢI ÍCH VỀ MÔI TRƯỜNG & XÃ HỘI CỦA  
NĂNGLƯỢNGGIÓ…………………………………………………………  
……………...18  
1.6.1. Những thuận lợi và khó khăn.......................................................18  
1.6.2. Những vấn đề cần quan tâm khi sử dụng năng lượng gió ............19  
1.6.3. Lợi ích về môi trường và xã hội của năng lượng gió ...................20  
CHƯƠNG 2. MÁY ĐIỆN DỊ BỘ ROTO DÂY QUẤN .............................23  
2.1. MÁY ĐIỆN DỊ BỘ ROTO DÂY QUẤN ..........................................23  
2.1.1. Giới thiệu về máy điện dị bộ roto dây quấn.................................23  
2.1.2. Cấu tạo của động cơ roto dây quấn..............................................24  
2.1.3. Cấu tạo cuộn dây roto máy điện dị bộ nạp từ 2 phía (roto dây  
quấn)…………………………………………………………………….28  
2.1.3.1. Nguyên lý hoạt động của cuộn dây máy điện dị bộ roto dây  
quấn……………………………………………………………………28  
2.1.3.3. Phân loại cuộn dây....................................................................33  
2.1.3.4. Dựng cuộn dây 3 pha 1 lớp xếp có q chẵn................................35  
2.1.3.5. Dựng cuộn dây 3 pha 2 lớp xếp có q chẵn................................35  
2.1.3.6. Dựng cuộn dây 3 pha xếp bước ngắn........................................36  
2.1.3.7. Dựng cuộn dây 3 pha sóng .......................................................36  
2.1.4. Sự hình thành sđđ trong cuộn dây roto máy điện bị bộ roto dây  
quấn……………………………………………………………………...37  
2.1.5. Nguyên lý hoạt động của máy điện dị bộ roto dây quấn..............39  
CHƯƠNG 3. HỆ THỐNG PHÁT ĐIỆN SỬ DỤNG MÁY ĐIỆN DỊ BỘ  
NGUỒN KÉP TRONG ỨNG DỤNG NĂNG LƯỢNG GIÓ.....................42  
3.1. GIỚI THIỆU......................................................................................42  
3.2. ĐIỀU KHIỂN TỐC ĐỘ VÀ MÔ-MEN CỦA DFIM.........................45  
3.2.1. Điều khiển độ trượt (OptiSlip of Vestas) .....................................45  
3.2.2. Cấu trúc điều khiển tĩnh Scherbius ..............................................46  
3.2.3. Điều khiển vector không gian ......................................................47  
3.2.4. Điều khiển trực tiếp momen ........................................................49  
3.2.5. Điều khiển trực tiếp công suất .....................................................49  
3.2.6. Điều khiển GSC...........................................................................49  
3.2.7. Điều khiển bám điểm công suất cực đại (MPPT) ........................50  
3.3. HỆ THỐNG ĐIỀU KHIỂN KẾT NỐI CÁC HỆ THỐNG DFIGS  
CHO CÁC HỆ THỐNG KHÔNG CÂN BẰNG .........................................53  
3.3.1 Điều khiển DFIG cho phép phụ tải độc lập không cân bằng........53  
3.3.2 Điều khiển DFIG trong điều kiện lưới mất cân bằng...................58  
3.4. CẤU TRÚC ĐIỀU KHIỂN DFIG KHÔNG CẢM BIẾN..................60  
3.4.1. Phương pháp điều khiển DFIG không cảm biến vòng hở ............60  
3.4.2. Phương pháp điều khiển DFIG không cảm biến trên cơ sở quan  
sát thích nghi theo mô hình mẫu ..............................................................60  
3.4.3. Các phương pháp điều khiển DFIG không cảm biến khác...........61  
3.5. HỖ TRỢ TẦN SỐ SỬ DỤNG MÁY ĐIỆN DỊ BỘ NGUỒN KÉP...61  
3.6. BỎ QUA ĐIỆN ÁP THẤP ĐỐI VỚI MÁY ĐIỆN DỊ BỘ NGUỒN  
KÉP………………………………………………………………………..65  
3.6.1. GCRs ...........................................................................................65  
3.6.2. Thay đổi tập tính của máy điện dị bộ nguồn kép theo lỗi lưới.....67  
3.6.3. Hệ thống và điều khiển việc tuân thủ LVRT với DFIG ...............72  
3.6.4. Các phương pháp điều khiển LVRT với DFIG............................76  
KẾT LUẬN...................................................................................................79  
TÀI LIỆU THAM KHẢO............................................................................80  
LỜI MỞ ĐẦU  
Ngày nay vai trò của điện năng là rất quan trọng vì nó phải đáp ứng nhu  
cầu cung cấp điện liên tục cho tất cả các nghành công nghiệp sản xuất và đời  
sống xã hội của con người. Hơn thế nữa, việc sản xuất nguồn điện năng ngày  
nay người ta còn đặc biệt chú trọng đến môi trường. Trong khi các nhà máy  
thuỷ điện không hoạt động hết công suất của mình thì các nhà máy nhiệt điện  
lại gây ra ô nhiễm môi trường và nguyên nhân gây nên hiệu ứng nhà kính.  
Cho nên vấn đề hàng đầu được đặt ra là phát triển xây dựng phải đảm bảo vấn  
đề về vệ sinh môi trường. Trên thực tế đó, cần phải tìm ra nguồn năng lượng  
tái sinh để thay thế.  
Ngày nay vai trò của điện năng là rất quan trọng vì nó phải đáp ứng nhu  
cầu cung cấp điện liên tục cho tất cả các nghành công nghiệp sản xuất và đời  
sống xã hội của con người. Hơn thế nữa, việc sản xuất nguồn điện năng ngày  
nay người ta còn đặc biệt chú trọng đến môi trường. Trong khi các nhà máy  
thuỷ điện không hoạt động hết công suất của mình thì các nhà máy nhiệt điện  
lại gây ra ô nhiễm môi trường và nguyên nhân gây nên hiệu ứng nhà kính.  
Cho nên vấn đề hàng đầu được đặt ra là phát triển xây dựng phải đảm bảo vấn  
đề về vệ sinh môi trường. Trên thực tế đó, cần phải tìm ra nguồn năng lượng  
tái sinh để thay thế. Với những tiềm năng vô cùng lớn đó, việc nghiên cứu,  
tìm hiểu về các hệ thống điều khiển thực sự là rất cần thiết. Do vậy em chọn  
đề tài: “Tìm hiểu các hệ thống điều khiển động cơ cấp điện từ 2 phía dùng  
cho năng lượng gió”do GS.TSKH Thân Ngọc Hoàn hướng dẫn. Đề tài gồm  
các nội dung sau:  
Chương 1: Năng lượng gió và năng lượng tái tạo  
Chương 2:Máy điện dị bộ roto dây quấn  
Chương 3: Hệ thống phát điện sử dụng máy điện cảm ứng nguồn  
képtrong ứng dụng năng lượng gió  
1
CHƯƠNG 1.  
NĂNG LƯỢNG TÁI TẠO VÀ NĂNG LƯỢNG GIÓ  
1.1. KHÁI QUÁT CHUNG  
Hiện nay cùng với sự phát triển công nghiệp và sự hiện đại hoá thì nhu cầu  
năng lượng cũng rất cần thiết cho sự phát triển của đất nước.Vấn đề đặt ra là  
phát triển nguồn năng lượng sao cho phù hợp mà không ảnh hưởng tới môi  
trường và cảnh quang thiên nhiên. Trong khi đó, các nguồn năng lượng như  
than đá, dầu mỏ, khí đốt ngày càng cạn kiệt, gây ô nhiễm môi trường và là  
nguyên nhân chính gây ra hiệu ứng nhà kính. Để giảm thiểu những vấn đề  
trên ta phải tìm nguồn năng lượng tái tạo, năng lượng sạch để thay thế hiệu  
quả, giảm nhẹ tác động của năng lượng đến tình hình kinh tế an ninh chính trị  
quốc gia.Nhận thấy được tầm quan trọng của vấn đề về năng lượng để phát  
triển.Việt Nam có các quan điểm về chính sách sử dụng năng lượng hiệu quả  
nguồn năng lượng tái sinh trong đó có năng lượng gió.  
Năng lượng gió là nguồn năng lượng sạch và có tiềm năng rất lớn. Nhà  
máy điện gió đầu tiên được xây dựng đầu tiên ở vùng nông thôn Mỹ vào năm  
1890. Ngày nay công nghệ điện gió phát triển mạnh và có sự cạnh tranh lớn,  
với tốc độ phát triển như hiện nay thì không bao lâu nữa năng lượng gió sẽ  
chiếm phần lớn trong thị trường năng lượng của thế giới.  
1.2. NĂNG LƯỢNG TÁI TẠO  
Năng lượng tái tạo hay năng lượng tái sinh là năng lượng từ những nguồn  
liêntục mà theo chuẩn mực của con người là vô hạn, là năng lượng màxuất  
phát từ tài nguyên thiên nhiên như ánh sáng mặt trời, gió, mưa, thủy triều, và  
nhiệt địa nhiệt, sinh khối…  
Nguyên tắc cơ bản của việc sử dụng năng lượng tái sinh là tách một  
phầnnăng lượng từ các quy trình diễn biến liên tục trong môi trường. Các quy  
trìnhnày thường đượcthúc đẩy đặc biệt là từ Mặt Trời.  
2
Theo ý nghĩa về vật lý, năng lượng không được tái tạo mà trước tiên là do  
Mặt Trời mang lại và được biến đổi thành các dạng năng lượng hay các  
vật mang năng lượng khác nhau.Tùy theo trường hợp mà năng lượng này  
được sử dụng ngay tức khắc hay được tạm thời dự trữ.  
Việc sử dụng khái niệm "tái tạo" theo cách nói thông thường là dùng  
để chỉ đến các chu kỳ tái tạo mà đối với con người là ngắn đi rất nhiều (thí dụ  
như khí sinh học so với năng lượng hóa thạch). Trong cảm giác về thời gian  
của con người thì Mặt Trời sẽ còn là một nguồn cung cấp năng lượng trong  
một thời gian gần như là vô tận. Mặt Trời cũnglà nguồn cung cấp năng lượng  
liên tục cho nhiều quy trình diễn tiến trong bầu sinhquyển Trái Đất. Những  
quy trình này có thể cung cấp năng lượng cho con người vàcũng mang lại  
những cái gọi là nguyên liệu tái tăng trưởng. Luồng gió thổi, dòng nước chảy  
và nhiệt lượng của Mặt Trời đã được con người sử dụng trong quá khứ.  
Quantrọng nhất trong thời đại công nghiệp là sức nước nhìn theo phương diện  
sử dụng kỹthuật và theo phương diện phí tổn sinh thái.  
Ngược lại với việc sử dụng các quy trình này là việc khai thác các  
nguồn năng lượng như than đá hay dầu mỏ, những nguồn năng lượng mà  
ngày nay được tiêu dùng nhanh hơn là được tạo ra rất nhiều. Theo ý nghĩa của  
định nghĩa tồn tại "vô tận" thì phản ứng tổng hợp hạt nhân (phản ứng nhiệt  
hạch), khi có thể thực hiện trên bình diện kỹ thuật, và phản ứng phân rã hạt  
nhân (phản ứng phân hạch) với các lò phản ứng tái sinh, khi năng lượng hao  
tốn lúc khai thác uranium hay thorium có thể được giữ ở mức thấp, đều là  
những nguồn năng lượng tái tạo mặc dù là thường thì chúng không được tính  
vào loại năng lượng này.  
1.2.1. Tầm quan trọng của năng lượng tái tạo và hiệu quả của nó đem lại  
Năng lượng tái tạo ngày càng khẳng định được vị thế và tầm quan trọng so  
với các nguồn năng lượng truyền thống như than đá, khí đốt, dầu mỏ và  
hạt nhân…  
3
Nhu cầu năng lượng tăng nhanh không ngừng trong khi những nguồn năng  
lượng không tái tạo như dầu mỏ, than, khí đốt, uranium, gây ô nhiễm môi  
trường và đang dần cạn kiệt. Sử dụng năng lượng tái tạo từ thủy điện,  
mặt trời, gió, địa nhiệt, sóng biển, thủy triều, khí sinh học, dầu sinh học,đang  
là lựa chọn hàng đầu của nhiều quốc gia khi mà nguồn năng lượng ngày  
càng cạn kiệt.  
Hiệu quả mà năng lượng tái tạo đem lại:  
Cấp nguồn cho mạng lưới điện (các nhà máy thủy điện lớn, các trạm  
điện  
gió, điện mặt trời tập trung)  
Thay thế xăng, dầu để chạy các động cơ (ôtô, tàu thủy, máy bay)  
Cấp nguồn cho nhu cầu sinh hoạt tại chỗ (đun nước, sưởi ấm, nấu ăn)  
Thay thế nhiên liệu thông thường trong bốn lĩnh vực riêng biệt: điện,  
nước nóng/ sưởi ấm không gian, nhiên liệu vận tải.Ngoài ra,năng lượng  
tái tạo là một nguồn năng lượng sạch,không gây ô nhiễm môi trường và  
thân thiện với con người.  
Đi đôi với phát triển kinh tế, vài năm trở lại đây nhiều quốc gia trên thế  
giới đầu tư vào khai thác các nguồn năng lượng tái tạo như năng lượng mặt  
trời, sức gió… và hướng đi này đã tỏ ra sáng suốt trong bối cảnh luôn có biến  
động trong thị trường dầu mỏ thế giới.  
Tiềm năng năng lượng tái tạo không hè thua kém các nguồn năng lượng  
khác. Vấn đề ở chỗ là các quốc gia nhận thức được thế mạnh nội tại trong  
phát triển năng lượng tái tạo đến đâu và đầu tư phát triển và ứng dụng như thế  
nào.  
1.3. NĂNG LƯỢNG GIÓ  
1.3.1. Khái niệm  
Năng lượng gió là động năng của không khí di chuyển trong bầu khí quyển  
Trái Đất. Năng lượng gió là một hình thức gián tiếp của năng lượng mặt trời.  
4
Sử dụng năng lượng gió là một trong các cách lấy năng lượng xa xưa nhất từ  
môi trường tự nhiên và đã được biết đến từ thời kỳ Cổ Đại.  
Bởi sự ảnh hưởng không đồng đều của nhiệt độ mặt trời vào bầu khí quyển  
làm cho không khí giữa vùng này và vùng khác bị chênh lệch về áp suất do  
vậy sinh ra sự chuyển động không khí từ vùng có áp suất cao đến vùng không  
khí có áp suất thấp và sự chuyển động đó được gọi là gió.Chúng ta đều biết sự  
chuyển động của gió tạo ra một lực cơ học và nó ở dạng lực mặt do vậy nó  
cũng có chiều có hướng và có độ lớn cũng có nghĩa là có năng lượng ở dạng  
cơ năng nên từ xa xưa con người đã biết lợi dụng sức gió để ứng dụng vào  
cuộc sống (cối xay gió, thuyền buồm,…) nhưng đấy là những ứng dụng đơn  
giản còn trong thời đại hiện nay có sự nghiên cứu và đã được ứng dụng rộng  
rãi, năng lượng gió được chuyển sang điện năng. Việc ứng dụng đó gọi là sử  
dụng năng lượng gió.  
1.3.2. Sự hình thành  
Đã từ lâu, con người đãbiếtsửdụngnănglượnggió.HàLan là nước đầu tiên  
ứng  
dụng  
năng  
lượng  
gió,nổitiếngvớinhữngquạtgió.Ngàyxưanănglượngnàyđượcsửdụngđểxaylúa,bơ  
mnước.Kểtừ  
khicó  
từ  
nănglượngdầukhí,nănglượnggiólùidầnvàoquênlãng.Nhưngkể  
khikhủnghoảngnăng  
lượngnăm1970,nănglượngtáitạođượcchúýtrởlại.Sựchúýnàycàngđượcgiatăngv  
ới vấn đềquảđất bị  
hâmnóng.Vàothậpniên1980,nhữngtrạiđiệngió(windfarm)bắtđầu được thiết  
kếvàxâydựng. Và những cối xay gió cơ học tạo điện năng từ gió đã trở lại.  
Cối xay gió cơ học ngày càng được xây dựng kỹ thuật hơn với những cánh  
quạt được chế tạo từ sợi thủy tinh hoặc những vật liệu có sức chịu đựng tốt.  
5
Hình 1.1. Hệ thống khai thác năng lượng từ gió  
Trước khi bước vào khai thác năng lượng gió, câu hỏi đầu tiên chính là: có  
thể lấy từ gió bao nhiêu năng lượng? Có hai cơ sở cơ bản để đánh giá: hiệu  
quả và công suất. Hiệu quả (tức năng lực hữu ích mà chúng ta có thể lấy được  
từ nguồn năng lượng): có thể chuyển từ 30 - 40% động lực của gió thành điện  
năng (để tiện so sánh: có thể chuyển hóa từ 30-35% hóa chất trong than đá  
thành điện năng). Công suất (phần điện năng máy có thể cung cấp được): một  
máy điện từ gió có công suất 100%, có thể hoạt động suốt ngày và lúc nào  
cũng đầy năng lượng, tỉ lệ ở than đá là 75% nếu như hoạt động cả ngày lẫn  
đêm và suốt năm.  
Trước đây, một máy phát điện từ gió thông thường có thể sản xuất từ 1,5 -  
4 triệu kWh điện mỗi năm, đủ để cung cấp điện cho 150 - 400 hộ mỗi năm. Ở  
Mỹ, các máy phát điện năng từ gió có thể cung cấp 10 tỷ kWh mỗi năm. Năng  
lượng gió đáp ứng được 0,1% nhu cầu năng lượng cho cả nước, một con số  
rất nhỏ.  
10 năm trước, Mỹ còn là “vua” sử dụng năng lượng gió khi sản xuất đến  
90% sản lượng điện từ gió của toàn thế giới. Đến năm 1996 sản lượng này  
giảm 30%. Thế nhưng gần đây, do chi phí đầu tư khai thác nguồn năng lượng  
từ gió bắt đầu giảm và kỹ thuật được cải tiến nên gió lại trở thành một trong  
những nguồn năng lượng mới tạo ra điện có sức cạnh tranh nhiều nhất trong  
một số khía cạnh.  
6
Nhìn trên phương diện kinh tế, năng lượng từ gió rất quyên rũ. Đầu tiên,  
gió là một tài nguyên dồi dào có sẵn trong tự nhiên và không có “biên giới”.  
Kế đến, xây dựng máy phát điện từ gió không tốn nhiều tiền bằng chi phí xây  
dựng máy phát điện từ những nguồn năng lượng khác. Máy phát điện từ gió  
có thể dễ dàng bổ sung máy phát điện thông thường khi nhu cầu dùng điện  
của người dân tăng lên. Mặt khác, chi phí sản xuất điện từ gió đã giảm đột  
ngột trong hai thập niên qua nhờ các kỹ thuật hạ thấp chi phí đầu tư.  
Trên góc độ môi trường: gió là một nguồn nguyên liệu sạch,không làm ô  
nhiễm không khí và nước khi tạo điện năng. Điện năng làm từ gió còn rất  
sạch, có khả năng giảm đáng kể lượng khí CO2 thải ra môi trường.  
Một nghiên cứu mới của Bộ Năng lượng Mỹ vừa công bố cho biết trong  
năm 2003 ngành năng lượng có tốc độ phát triển nhanh nhất không phải nhiệt  
điện hay năng lượng nguyên tử, mà là gió. Bằng cớ là trong khoảng thời gian  
từ năm 2000 - 2003, năng lượng gió tăng trưởng 159% ở Mỹ và 87% ở châu  
Âu (Nguồn: dịch vụ đánh giá của Standard and Poor), qua mặt tất cả các  
nguồn năng lượng khác về tốc độ tăng trưởng.  
Đan Mạch hiện đang dẫn đầu thế giới trong lĩnh vực sản xuất và sử dụng  
điện năng làm từ sức gió. Ngành công nghiệp điện năng từ gió của Đan Mạch  
tạo công ăn việc làm cho 20.000 người, sản xuất được 3.200 MW trong năm  
2003 trên tổng số 8.300MW sản lượng điện từ gió của toàn cầu. Với dân số  
5,4 triệu người, Đan Mạch cũng là nước dẫn đầu về tiêu thụ điện năng làm từ  
gió, với khoảng 21% tổng điện năng được làm từ gió,so với tỉ lệ bình quân  
trên toàn cầu là 0,5% (AFP 15-8-2004).  
Nếu khai thác triệt để năng lượng gió, một nguồn năng lượng sạch, kinh  
tế, chúng ta sẽ đáp ứng được nhu cầu tiêu dùng năng lượng ngày một gia tăng,  
trong khi các nguồn nhiên liệu dâu khí đang ngày càng hiếm.  
7
1.3.3. Đặc trưng của năng lượng  
1.3.3.1. Đặc điểm phân bố của năng lượng gió trên lãnh thổ  
Tốc độ gió phân bố theo quy luật càng lên cao gió thổi càng mạnh. Ở các  
vùng núi thì tại sườn đón gió, gió có tốc độ mạnh; ngược lại phía sườn khuất  
gió yếu. Trong các thung lũng hẹp và lòng chảo trũng gió rất yếu. Tuy nhiên  
các thung lũng sông có hướng song song với hướng gió thịnh hành lại là nơi  
hút gió. Trên các đèo vắt qua các khối núi lớn thường là con đường thuận lợi  
cho gió lùa qua.  
Ngoài khơi gió thổi mạnh và giảm dần khi vào đất liền. Bờ biển và duyên  
hải là nơi trực tiếp đón gió từ biển thổi vào. Tuy nhiên cường độ gió ở mỗi  
nơi còn tuỳ thuộc hướng của bờ biển đối với hướng gió thịnh hành và hình thế  
địa hình của vùng đất liền kế tiếp phía trong. Trên các hải đảo phía Đông lãnh  
thổ, gió thổi rất mạnh. Tại các đảo phía Nam do gần xích đạo gió thổi có tốc  
độ nhỏ rõ rệt so với các đảo phía Đông.  
Hai nhân tố chính ảnh hưởng đến sự phân bố tốc độ gió là hoàn lưu và địa  
hình.  
1.3.3.2. Đặc điểm phân bố của năng lượng gió theo mùa ở nước ta  
Mỗi khu vực trên lãnh thổ chịu ảnh hưởng khác nhau của hai mùa gió  
Đông Bắc và Tây Nam. Độ lớn của tốc độ và do đó độ lớn của năng lượng gió  
ở mỗi nơi trong từng mùa gió phụ thuộc vào địa hình và vị trí địa lý của khu  
vực đó.  
Những khuvực có tiềm năng năng lượng gió mùa lạnh cao hơn mùa nóng  
rõ rệt là:  
Các hải đảo phía Đông lãnh thổ (trừ các đảo gần bờ từ Hải Phòng đến  
Diễn Châu - Nghệ An)  
Khu vực phía Đông tỉnh Lạng Sơn  
Các khu vực núi cao trên toàn lãnh thổ, kể cả Tây Nguyên.  
8
Duyên hải và đồng bằng kế tiếp duyên hải từ Hà Tĩnh đến Cà Mau, đặc  
biệt từ Tuy Hoà đến Phan Thiết năng lượng mùa lạnh lớn vượt trội  
năng lượng mùa nóng  
Những khu vực có tiềm năng năng lượng gió mùa nóng cao hơn mùa lạnh rõ  
rệt là:  
Các đảo phía Tây Nam lãnh thổ  
Duyên hải phía Tây và phần đồng bằng kế tiếp của Nam Bộ  
Các vùng đất thấpvà các vị trí dưới thấp phía Tây và NamTây Nguyên  
Vùng núi thấp phía Tây Nghệ An, Hà Tĩnh và Bình Trị Thiên  
Duyên hải từ Hải Phòng đến Diễn Châu (Nghệ An) và đồng bằng kế  
tiếp  
Ngoài ra, tại các vùng khác trên lãnh thổ tiềm năng năng lượng của hai  
mùa gió gần tương đương với nhau.  
Tỷ lệ giữa tiềm năng hai mùa không thay đổi theo độ cao.  
1.3.3.3.  
Ưu nhược điểm của năng lượng gió  
Ưu điểm:  
Năng lượng gió không thải khí, hóa chất độc hại ra môi trường  
Ổn định giá năng lượng: đóng góp và đa dạng hóa năng lượng  
Giảm sự phụ thuộc vào nhiên liệu nhập khẩu và hạn chế sự phụ thuộc  
vào nguồn cung cấp nguyên liệu từ nước ngoài  
Nhu cầu về điện của toàn nền kinh tế tăng trung bình gần 13%/năm, và  
tốc độ tăng của mấy năm trở lại đây còn cao hơn mức trung bình  
Không phát thải hiệu ứng gây nóng lên toàn cầu  
Nhược điểm:  
Gây ra tiêng ồn, làm ảnh hường đến sinh hoạt của người dân xung  
quanh  
Làm nhiễu sóng vô tuyến  
9
Mất cân bằng sinh thái  
Công suất điện gió trạm phong điện cung câp phụ thuộc theo mùa, thời  
tiết và địa hình  
1.4. CÔNG NGHỆ SẢN XUẤT ĐIỆN GIÓ  
Điện từ năng lượng gió chiếm khoảng 1.5% tổng sản lượng điện toàn  
cầu.Ở Mỹ, năng lượng gió đóng góp khoảng 42% công suất bổ sung  
mới(đứng thứ hai chỉ sau khí gas tự nhiên trong cuộc chạy đua 4 năm) và ở  
Châu Âu, con số này xấp xỉ 36%.Trên khắp thế giới,hiện có khoảng 80 quốc  
gia đang khai thác nguồn năng lượng này với mục đích thương mại.  
Đẩy mạnh lắp đặt các trạm thu gió, Mỹ vượt qua Đức để giữ vị trí đứng  
đầu về khai thác và sử dụng điện năng sản xuất từ gió. Công suất điện năng từ  
gió của Mỹ tăng 8358 Mg, tương đương với 50%, lên 25170 Mg vào cuối  
năm 2008. Trên thực tế, công suất này có thể tăng gấp đôi hoặc hơn thế nếu  
không gặp trở ngại do việc giảm thuế tín dụng sản xuất bị trì hoãn.Texas là  
bang có sản lượng điện năng sản xuất từ gió lớn nhất, với công suất lớn gấp  
hơn hai lần công suất của bang có sản lượng đứng thứ hai và chỉ thấp hơn  
công suất của 5 quốc gia trên thế giới.  
Khoảng 1/3 lượng điện năng sản xuất từ gió trên thế giới được tạo ra từ  
Châu Á. Trung quốc đứng thứ 2 chỉ sau Mỹ, với khoảng 6300 Mg sản xuất  
trong năm 2008 và dự định sẽ tăng gấp đôi sản lượng trong vòng 4 năm tới.  
Tháng 4 năm 2008,chính phủ Trung quốc đã nâng mục tiêu đến năm 2010 cho  
ngành công nghiệp điện năng này từ 5000 lên 10000 Mg, song mục tiêu đó  
cũng nhanh chóng bị bứt phá vào cuối năm 2008 khi sản lượng điện tạo ra  
ước tính đạt 12200 Mg.  
Do phát triển thị trường đang là ưu tiên hàng đầu của nước này, Trung  
Quốc phải tiếp tục đối mặt với các vấn đề tổ chức phân vùng phát triển năng  
lượng gió. Hiệp hội Công nghiệp Năng lượng Tái tạo của TrungQuốc dự đoán  
đến năm 2015, công suất điện sản xuất từ gió có thể đạt tới 50000 Mg.  
10  
Tải về để xem bản đầy đủ
pdf 90 trang yennguyen 20460 Free
Bạn đang xem 20 trang mẫu của tài liệu "Đồ án Tìm hiểu các hệ thống điều khiển động cơ cấp điện từ 2 phía dùng cho năng lượng gió", để tải tài liệu gốc về máy hãy click vào nút Download ở trên

File đính kèm:

  • pdfdo_an_tim_hieu_cac_he_thong_dieu_khien_dong_co_cap_dien_tu_2.pdf