Khóa luận Kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm tại Công ty cổ phần bê tông và xây dựng Thừa Thên Huế
ĐẠI HỌC HUẾ
TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ
KHOA KẾ TOÁN - KIỂM TOÁN
----------
KHÓ A LU ẬN TỐ T NG HIỆ P ĐẠI HỌ C
KẾ TOÁN CHI PHÍ SẢN XUẤT VÀ TÍNH GIÁ THÀNH SẢN
PHẨM TẠI CÔNTY CỔ PHẦN BÊ TÔNG VÀ XÂY DỰNG
THỪA THIÊN HUẾ
ĐẬU THỊ TỊNH
Khóa học: 2015 - 2019
ĐẠI HỌC HUẾ
TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ
KHOA KẾ TOÁN - KIỂM TOÁN
----------
KHÓ A LU ẬN TỐ T NG HIỆ P ĐẠI HỌ C
KẾ TOÁN CHI PHÍ SẢN XUẤT VÀ TÍNH GIÁ THÀNH SẢN
PHẨM TẠI CÔNTY CỔ PHẦN BÊ TÔNG VÀ XÂY DỰNG
THỪA THIÊN HUẾ
Giảng viên hướng dẫn:
Sinh viên thực hiện:
Đậu Thị Tịnh
Th.S Hoàng Thị Kim Thoa
Lớp: K49C Kế toán
Niên khóa: 2015 – 2019
Huế, tháng 1 năm 2019
LỜI CẢM ƠN
Để hoàn thành được bài khóa luận này, đầu tiên cho phép tôi gửi lời cảm ơn sâu
sắc nhất đến quý thầy cô trường đại học kinh tế Huế, đặc biệt là thầy cô khoa Kế toán
– Kiểm toán đã truyền đạt cho tôi những kiến thức bổ ích và kinh nghiệm quý báu, đó
là những hành trang đầu tiên giúp tôi mở ra cánh cửa mới sau cánh cửa trường đại
học.
Đặc biệt, tôi xin gửi lòng biết ơn sâu sắc đến giảng viên hướng dẫn Ths.Hoàng
Thị Kim Thoa, người đã tận tình giúp đỡ và hướng dẫn tôi trong suốt thời gian thực
tập để hoàn thành bài khóa luận.
Bên cạnh đó, tôi xin gửi lời cảm ơn đến Ban giám đốc công ty cổ phần bê tông và
xây dựng Thừa Thiên Huế và các anh chị phòng kế toán đã tạo điều kiện cho tôi hoàn
thành bài thực tập cuối khóa của mình. Mặc dù đã hết sức cố gắng nhưng do còn hạn
chế về kiến thức và thời gian nên sẽ có nhiều thiếu sót. Mong quý thầy cô góp ý để bài
khóa luận được hoàn thiện hơn.
Cuối cùng, tôi xin chúc quý thầy ô sức khỏe dồi dào và thành công trên sự
nghiệp trồng người. Đồng thời, tôi kính chúc Ban giám đốc và anh chị trong quý công
ty thành công trong cuộc sống.
Tôi xin chân thành cảm ơn!
Sinh viên thực hiện
Đậu Thị Tịnh
DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT
BHTN:
BHXH:
BHYT:
CP:
Bảo hiểm thất nghiệp
Bảo hiểm xã hội
Bảo hiểm y tế
Cổ phần
CPNCTT: Chi phí nhân công trực tiếp
CPNVLTT: Chi phí nguyên vật liệu trực tiếp
CPSX:
CPSXC:
DDĐK:
DDCK:
DN:
Chi phí sản xuất
Chi phí sản xuất chung
Dở dang đầu kỳ
Dở dang cuối kỳ
Doanh nghiệp
DNSX:
GTGT:
K:
Doanh nghiệp sản xuất
Giá trị gia tăng
Hàng tồn kho
KPCĐ:
NVL:
Kinh phí công đoàn
Nguyên vật liệu
Sản phẩm
SP:
SPHT:
TK:
Sản phẩm hoàn thành
Tài khoản
TNHH:
TSCĐ:
UBND:
Trách nhiệm hữu hạn
Tài sản cố định
Ủy ban nhân dân
DANH MỤC BẢNG
Bảng 2.1 - Tình hình lao động của công ty Cổ phần Bê tông và Xây dựng Thừa Thiên
Huế giai đoạn 2015-2017 ..............................................................................................46
Bảng 2.2 - Tình hình biến động tài sản, nguồn vốn của công ty qua 3 năm (2015 –
2017)..............................................................................................................................49
Bảng 2.3 - Tình hình kết quả kinh doanh của công ty CP bê tông và xây dựng Thừa
Thiên Huế qua 3 năm (2015-2017) ..............................................................................53
Bảng 2.4 - Định mức NVL có trong 1 m3 bê tông thương phẩm Mác 250...................62
Bảng 2.5 - Bảng tổng hợp nguyên vật liệu sản xuất bê tông Mac 250..........................70
Bảng 2.6 - Bảng tính giá thành sản phẩm bê tông Mac 250.........................................87
DANH MỤC BIỂU
Biểu 2.1 - Hóa đơn giá trị gia tăng ................................................................................59
Biểu 2.2 - Phiếu nhập kho .............................................................................................60
Biểu 2.3 - Sổ chi tiết tài khoản 152 ...............................................................................61
Biểu 2.4 - Phiếu yêu cầu vật tư......................................................................................63
Biểu 2.5 - Phiếu xuất kho ..............................................................................................64
Biểu 2.6 - Sổ chi tiết tài khoản 621B.............................................................................66
Biểu 2.7 - Sổ chi tiết tài khoản 152 ...............................................................................67
Biểu 2.8 - Bảng cân đối số phát sinh tài khoản 621 ......................................................68
Biểu 2.9 - Chứng từ ghi sổ ............................................................................................69
Biểu 2.10 - Bảng chấm công tháng ...............................................................................73
Biểu 2.11 - Bảng thanh toán lương cán bô công nhân viên ..........................................74
Biểu 2.12 - Sổ chi tiết tài khoản 622B...........................................................................75
Biểu 2.13 - Sổ chi tiết tài khoản 334 .............................................................................76
Biểu 2.14 - Hóa đơn giá trị gia tăng – tiền điện ............................................................80
Biểu 2.15 - Ủy nhiệm chi ..............................................................................................81
Biểu 2.16 - Sổ chi tiết tài khoản 627 .............................................................................82
Biểu 2.17 - Bảng cân đối hát sinh...........................................................................84
Biểu 2.18 - Sổ chi tiết tài khoản 154B...........................................................................86
Biểu 2.19 - Bảng tính giá thành bê tông........................................................................89
DANH MỤC SƠ ĐỒ
Sơ đồ 1.1 - Sơ đồ hạch toán chi phí nguyên vật liệu trực tiếp………………………...19
Sơ đồ 1.2 - Sơ đồ hạch toán chi phí nhân công trực tiếp……………………………...21
Sơ đồ 1.3 - Sơ đồ hạch toán chi phí sản xuất chung…………………………………..22
Sơ đồ 1.4 - Sơ đồ tập hợp chi phí sản xuất……………………………………………23
Sơ đồ 2.1 - Quy trình công nghệ sản xuất bê tông thương phẩm……………………..34
Sơ đồ 2.2 - Tổ chức bộ máy quản lý của Công ty CP bê tông và xây dựng TT Huế…37
Sơ đồ 2.3 - Sơ đồ tổ chức phòng kế toán tại công ty CP Bê tông và Xây dựng TT
Huế…………………………………………………………………………………… 40
Sơ đồ 2.4 - Trình tự ghi sổ kế toán của hình thức kế toán máy………………………….. 43
MỤC LỤC
PHẦN I: ĐẶT VẤN ĐỀ ................................................................................................1
1.Lý do chọn đề tài ..........................................................................................................1
2.Mục đích nghiên cứu đề tài ..........................................................................................2
3.Đối tượng nghiên cứu...................................................................................................2
4.Phạm vi nghiên cứu......................................................................................................2
5.Các phương pháp nghiên cứu......................................................................................3
6.Kết cấu đề tài................................................................................................................4
PHẦN II: NỘI DUNG VÀ KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU..............................................5
CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN VỀ KẾ TOÁN CHI PHÍ SẢN XUẤT VÀ TÍNH GIÁ
THÀNH SẢN PHẨM TRONG DOANH NGHIỆP SẢN XUẤT ..............................5
1.1.Những vấn đề chung về kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm..........5
1.1.1.Chi phí sản xuất...................................................................................................5
1.1.1.1.Khái niệm chung về chi phí n xuất............................................................5
1.1.1.2.Phân loại chi phí sản xuất trong doanh nghiệp sản xuất...............................6
1.1.2.Giá thành sản phẩm.........................................................................................11
1.1.2.1. Khái niệm giá hành sản phẩm..................................................................11
1.1.2.2. Phân loại githành sản phẩm ...................................................................11
1.1.3. Mối quhệ giữa chi phí sản xuất và giá thành sản phẩm ..............................12
1.1.4.Vai trò và nhiệm vụ của công tác kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản
phẩm...........................................................................................................................13
1.1.4.1.Vai trò .........................................................................................................13
1.1.4.2.Nhiệm vụ.....................................................................................................14
1.2.Kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm ..............................................14
1.2.1.Đối tượng tập hợp chi phí và giá thành, kỳ tính giá thành................................14
1.2.1.1 Đối tượng tập hợp chi phí và giá thành sản phẩm......................................14
1.2.1.2. Phương pháp tập hợp chi phí sản xuất.......................................................15
1.2.2.Kế toán chi phí sản xuất....................................................................................17
1.2.2.1.Kế toán chi phí nguyên vật liệu trực tiếp....................................................17
1.2.2.2. Kế toán chi phí nhân công trực tiếp...........................................................19
1.2.2.3. Kế toán chi phí sản xuất chung..............................................................21
1.2.3. Kế toán tổng hợp chi phí sản xuất..................................................................23
1.2.4. Đánh giá sản phẩm dở dang cuối kỳ.............................................................24
1.2.4.1. Đánh giá sản phẩm dở dang cuối kỳ theo chi phí nguyên vật liệu chính ..24
1.2.4.2.Đánh giá sản phẩm dở dang cuối kỳ theo chi phí nguyên vật liệu trực tiếp
................................................................................................................................25
1.2.4.3.Đánh giá sản phẩm dở dang cuối kỳ theo sản lượng hoàn thành tương
đương ......................................................................................................................26
1.2.4.4.Đánh giá sản phẩm dở dang cuối kỳ theo chi phí kế hoạch (định mức) ....27
1.2.5.Tính giá thành sản phẩm ...................................................................................27
1.2.5.1.Phương pháp giản đơn (Phương pháp trực tiếp).........................................28
1.2.5.2.Phương pháp hệ số......................................................................................28
1.2.5.3.Phương pháp tỷ .......................................................................................29
1.2.5.4.Phương pháp tính giá thành phân bước ......................................................30
CHƯƠNG 2: TỰC TRẠNG CÔNG TÁC KẾ TOÁN CHI PHÍ SẢN XUẤT VÀ
TÍNH GIÁ THÀNH SẢN PHẨM TẠI CÔNG TY CỔ PHẦN BÊ TÔNG VÀ XÂY
DỰNG THỪA THIÊN HUẾ.......................................................................................31
2.1. Tổng quan về công ty cổ phần xây dựng bê tông và xây dựng Thừa Thiên Huế.31
2.1.1. Lịch sử hình thành và phát triển của Công ty ...............................................31
2.1.2. Đặc điểm về sản phẩm và quy trình công nghệ sản xuất sản phẩm tại công ty
....................................................................................................................................32
2.1.2.1. Đặc điểm về sản phẩm bê tông.................................................................32
2.1.3. Chức năng, nhiệm vụ của Công ty.................................................................35
2.1.3.1. Chức năng..................................................................................................35
2.1.3.2. Nhiệm vụ....................................................................................................36
2.1.4. Đặc điểm cơ cấu tổ chức bộ máy quản lý của Công ty...................................36
2.1.4.1. Cơ cấu tổ chức bộ máy quản lý ................................................................36
2.1.4.2. Chức năng, nhiệm vụ của các phòng ban ..................................................37
2.1.5. Tổ chức công tác kế toán tại Công ty...............................................................40
2.1.6. Tổ chức vận dụng chế độ kế toán....................................................................42
2.1.6.1. Chế độ kế toán áp dụng .............................................................................42
2.1.6.2. Hệ thống tài khoản kế toán ........................................................................42
2.1.6.3. Hệ thống chứng từ kế toán.........................................................................42
2.1.6.4. Tổ chức vận hành hệ thống sổ kế toán ......................................................43
2.1.6.5. Hệ thống báo cáo kế toán..........................................................................44
2.1.6.6. Chính sách kế toán áp dụng.....................................................................44
2.1.6. Tình hình nguồn lực của Công tCP bê tông và xây dựng Thừa Thiên Huế..45
2.1.6.1. Tình hình lao động giai đoạn 2015 - 2017.................................................45
2.1.6.2. Tình hình tài s, nuồn vốn của Công ty.................................................48
2.1.6.3. Tình hình kết quả hoạt động kinh doanh của Công ty...............................52
2.2. Thực trạng về kế ton chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm tại Công ty cổ
phần bê tông và y dựng Thừa Thiên Huế ..................................................................56
2.2.1. Tổng quát kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm tại Công ty. ..56
2.2.1.1. Phân loại chi phí sản xuất sản phẩm bê tông Mac 250..............................56
2.2.1.2. . Đối tượng tập hợp chi phí sản xuất..........................................................56
2.2.1.3. Đối tượng tính giá thành............................................................................56
2.2.1.4. Phương pháp tính giá thành.......................................................................56
2.2.1.5. Phương pháp phân bổ chi phí ....................................................................56
2.2.2. Kế toán chi phí sản xuất...................................................................................57
2.2.2.1. Kế toán chi phí nguyên vật liệu trực tiếp...................................................57
2.2.2.2 Kế toán chi phí nhân công trực tiếp............................................................71
2.2.3. Kế toán tổng hợp chi phí sản xuất....................................................................83
2.2.4. Đánh giá sản phẩm dở dang cuối kỳ................................................................87
2.2.5. Kế toán tính giá thành sản phẩm tại Công ty...................................................87
CHƯƠNG 3: MỘT SỐ ĐÁNH GIÁ VÀ GIẢI PHÁP GÓP PHẦN HOÀN THIỆN
CÔNG TÁC KẾ TOÁN CHI PHÍ SẢN XUẤT VÀ TÍNH GIÁ THÀNH SẢN
PHẨM TRONG CÔNG TY CỔ PHẦN BÊ TÔNG VÀ XÂY DỰNG THỪA
THIÊN HUẾ.................................................................................................................90
3.1. Một số đánh giá về công tác kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm
trong Công ty Cổ phần Bê tông và Xây dựng Thừa Thiên Huế....................................90
3.1.1. Ưu điểm............................................................................................................90
3.1.2. Hạn chế.............................................................................................................92
3.2. Một số giải pháp nhằm hoàn thiện công tác chi phí sản xuất và tính giá thành sản
phẩm tại công ty cổ phần bê tông và xây ựng Thừa Thiên Huế..................................93
PHẦN III: KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ .................................................................95
1.Kết luận.................................................................................................................95
2.Kiến nghị ....................................................................................................................96
DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO ...................................................................98
Khóa luận tốt nghiệp
1.Lý do chọn đề tài
GVHD:ThS. Hoàng Thị Kim Thoa
PHẦN I: ĐẶT VẤN ĐỀ
Trong bối cảnh tình hình khó khăn chung của nền kinh tế thế giới, Việt Nam
cũng bị ảnh hưởng không nhỏ. Muốn đứng vững và thành công giữa thời kỳ nhiều biến
động, khi mà cạnh tranh luôn khốc liệt và sự đào thải không ngừng, đẩy các doanh
nghiệp vào cuộc đua ngày một khó khăn. Họ luôn phải tìm cho mình những hướng đi
và giải pháp phù hợp, hữu ích để tồn tại và phát triển. Điều này đòi hỏi các nhà sản
xuất phải thường xuyên nghiên cứu, phân tích để tìm ra biện pháp tối ưu nhằm tiết
kiệm chi phí sản xuất, hạ giá thành sản phẩm, công tác này đồng nghĩa với việc quản
lý các nguồn vốn, nâng cao năng suất lao động, giảm thấp định mức tiêu hao nguyên
vật liệu,...
Chính vì thế mà kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm trở thành
một phần hành kế toán quan trọng đối với các doanh nghiệp sản xuất. Trong doanh
nghiệp sản xuất, chi phí phát sinh ở tất cả các giai đoạn hoạt động của doanh nghiệp,
ảnh hưởng trực tiếp đến lợi nhuận của danh nghiệp. Vì vậy, thông tin chi phí giữ vai
trò quan trọng trong hệ thống thông tin của doanh nghiệp. Nhu cầu thông tin chi phí,
đặc biệt là thông tin chi phí sản xuất luôn gia tăng về tốc độ, tính linh hoạt, chính xác
để phục vụ cho các quyết nh kinh tế liên quan đến giá trị thành phẩm, giá vốn, giá
bán, lợi nhuận. Ngày ay với những tiến bộ kỹ thuật, phương thức quản lý sản xuất
kinh doanh, sự toàn cầu hóa kinh tế, mở rộng phạm vi cạnh tranh thì sự tăng nhanh
nhu cầu, tính tốc độ, tính linh hoạt, tính chính xác của thông tin chi phí càng đặt ra bức
thiết hơn trong điều hành doanh nghiệp.
Nhận thức được tầm quan trọng của kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành
sản phẩm trong doanh nghiệp sản xuất, tôi quyết định chọn đề tài “Kế toán chi phí sản
xuất và tính giá thành sản phẩm tại công ty cổ phần bê tông và xây dựng Thừa
Thên Huế” làm khóa luận tốt nghiệp của mình. Đây không những là cơ hội để tôi tìm
hiểu sâu hơn về kế toán nói chung và kế toán chi phí, tính giá thành sản phẩm nói
riêng, làm hoàn thiện hơn kiến thức của mình, mà còn là dịp để tôi áp dụng những hiểu
SVTH: Đậu Thị Tịnh
1
Khóa luận tốt nghiệp
GVHD:ThS. Hoàng Thị Kim Thoa
biết của mình vào thực tế quan sát, học hỏi tại đơn vị thực tập và hoàn thành tốt bài
khóa luận này.
2.Mục đích nghiên cứu đề tài
Hệ thống hóa những vấn đề lý luận cơ bản về kế toán chi phí sản xuất và tính giá
thành sản phẩm trong các doanh nghiệp.
Tìm hiểu thực trạng kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm tại Công
ty cổ phần bê tông và xây dựng Thừa Thiên Huế.
Trên cơ sở lý luận và thực trạng đã nghiên cứu để đề xuất những giải pháp nhằm
hoàn thiện kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm tại Công ty cổ phần Bê
tông và Xây dựng Thừa Thiên Huế.
3.Đối tượng nghiên cứu
Đối tượng nghiên cứu của đề tài là công tác kế toán chi phí sản xuất và tính giá
thành sản phẩm tại công ty Cổ phần Bê tông và Xây dựng Thừa Thiên Huế.
4.Phạm vi nghiên cứu
Về nội dung: Do hạn chế về thời gian và nguồn lực nên tôi không thể nghiên cứu
được tất cả các sản phẩm ông ty sản xuất ra. Do đó, tôi chỉ nghiên cứu công tác kế
toán chi phí và tính giá thành sản phẩm cho thành phẩm bê tông sản xuất ra, cụ thể là
sản phẩm Bê tông Mac 0.
Về không gian: Tại phòng Tài chính – Kế toán của công ty Cổ phần Bê tông và
Xây dựng Thừa Thiên Huế
Về thời gian:
+ Đề tài nghiên cứu này thực hiện từ ngày 24/09/2018 đến ngày 30/12/2018.
+ Số liệu thu thập được để phân tích tổng quan về tài sản, nguồn vốn, lao động và
kết quả hoạt động kinh doanh của Công ty năm 2015, 2016, 2017.
SVTH: Đậu Thị Tịnh
2
Khóa luận tốt nghiệp
GVHD:ThS. Hoàng Thị Kim Thoa
+ Số liệu sử dụng để nghiên cứu công tác chi phí sản xuất và tính giá thành sản
phẩm bê tông Mac 250 tại công ty cổ phần bê tông và xây dựng Thừa Thiên Huế được
lấy trong quý III/2018.
5.Các phương pháp nghiên cứu
Phương pháp quan sát: Quan sát cách thức làm việc, cách luân chuyển chứng từ
giữa các bộ phận để bổ sung thông tin cần thiết cho việc nghiên cứu công tác kế toán
chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm tại Công ty.
Phương pháp tham khảo tài liệu: Tham khảo những tài liệu có liên quan và hữu
ích cho đề tài như các văn bản pháp luật về kinh tế, chuẩn mực kế toán, sách báo, khóa
luận tốt nghiệp và báo cáo chuyên đề từ các khóa trước,… để tìm kiếm thông tin và
biết cách trình bày một bài khóa luận hoàn chỉnh.
Phương pháp thu thập số liệu: Thu thập các số liệu thô cần thiết cho đề tài từ
phòng kế toán như Báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh; Báo cáo lưu chuyển tiền tệ;
Bảng cân đối kế toán;...
Phương pháp xử lý số liệ: Tổng hợp lại những số liệu đã thu thập được, tiến
hành chọn lọc, xử lý thông , đánh giá thực trạng vấn đề đang nghiên cứu.
Phương pháp mô tảDựa vào việc quan sát và những thông tin thu thập được để
mô tả lại bộ mákế toán, bộ máy quản lý, quy trình luân chuyển chứng từ của công tác
kế toán chi phí tại Công ty.
Phương pháp phỏng vấn: Tiến hành phỏng vấn nhân viên trong Công ty để tìm
kiếm thông tin phục vụ đề tài như: Phỏng vấn nhân viên ở bộ phận sản xuất để nắm
được quy trình sản xuất sản phẩm; Phỏng vấn nhân viên kế toán để biết được phương
pháp hạch toán, các chứng từ sử dụng, cách phân bổ chi phí sản xuất sản phẩm,...
Phương pháp kế toán: Bao gồm các phương pháp như phương pháp chứng từ kế
toán, phương pháp tính giá..., Các phương pháp này được sử dụng nhằm đánh giá thực
SVTH: Đậu Thị Tịnh
3
Khóa luận tốt nghiệp
GVHD:ThS. Hoàng Thị Kim Thoa
trạng kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm tại Công ty và nghiên cứu
đưa ra các giải pháp hoàn thiện.
6.Kết cấu đề tài
Đề tài gồm có 3 phần:
Phần I: Đặt vấn đề
Phần II: Nội dung và kết quả nghiên cứu
Chương 1: Tổng quan về kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm
trong doanh nghiệp sản xuất.
Chương 2: Thực trạng công tác kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản
phẩm tại Công ty cổ phần bê tông và xây dựng Thừa Thiên Huế.
Chương 3: Một số đánh giá và giải pháp góp phần hoàn thiện công tác kế toán
chi phí sản xuát và tính giá thành sản phẩm trong Công ty cổ phần bê tông và xây
dựng Thừa Thiên Huế
Phần
III:
Kết
luận
và
kiến
nghị
SVTH: Đậu Thị Tịnh
4
Khóa luận tốt nghiệp
GVHD:ThS. Hoàng Thị Kim Thoa
PHẦN II: NỘI DUNG VÀ KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU
CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN VỀ KẾ TOÁN CHI PHÍ SẢN XUẤT VÀ
TÍNH GIÁ THÀNH SẢN PHẨM TRONG DOANH NGHIỆP
SẢN XUẤT
1.1.Những vấn đề chung về kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản
phẩm.
1.1.1.Chi phí sản xuất
1.1.1.1.Khái niệm chung về chi phí sản xuất
“Chi phí bao gồm các chi phí sản xuất, kinh doanh phát sinh trong quá trình hoạt
động kinh doanh thông thường của doanh nghiệp và các chi phí khác. Chi phí sản xuất,
kinh doanh phát sinh trouá trình hoạt động kinh doanh thông thường của doanh
nghiệp, như: giá vốn hàng bán, chi phí bán hàng, chi phí quản lý doanh nghiệp, chi phí
lãi tiền vay, và những ci phí liên quan đến hoạt động cho các bên khác sử dụng tài
sản sinh ra lợi , tiền bản quyền,... Những chi phí này phát sinh dưới dạng tiền và
các khoản tương đương tiền, hàng tồn kho, khấu hao máy móc, thiết bị. Chi phí khác
bao gồm các chi phí ngoài các chi phí sản xuất, kinh doanh phát sinh trong quá trình
hoạt động kinh doanh thông thường của doanh nghiệp, như: chi phí về thanh lý,
nhượng bán tài sản cố định, các khoản tiền bị khách hàng phạt do vi phạm hợp
đồng,..” (Chuẩn mực kế toán số 01 - Chuẩn mực chung, ban hành và công bố theo
quyết định số 165/2002/QĐ-BTC ngày 31/12/2002 của Bộ Tài chính).
“Chi phí là tổng giá trị các khoản làm giảm lợi ích kinh tế trong kỳ kế toán dưới
hình thức các khoản tiền chi ra, các khoản khấu trừ tài sản hoặc phát sinh các khoản nợ
SVTH: Đậu Thị Tịnh
5
Khóa luận tốt nghiệp
GVHD:ThS. Hoàng Thị Kim Thoa
dẫn đến làm giảm vốn chủ sở hữu, không bao gồm các khoản phân phối cho cổ đông
hoặc chủ sở hữu” (Chuẩn mực kế toán số 01 - Chuẩn mực chung, ban hành và công bố
theo quyết định số 165/2002/QĐ-BTC ngày 31/12/2002 của Bộ Tài chính).
“Chi phí sản xuất là biểu hiện bằng tiền của toàn bộ hao phí về lao động sống, lao
động vật hóa và các chi phí khác mà doanh nghiệp đã chi ra để tiến hành sản xuất
trong một thời kỳ” (Võ Văn Nhị, Huỳnh Lợi (2002) – Kế toán chi phí, Nhà xuất bản
thống kê).
Trong đó, chi phí về lao động sống là những chi phí về tiền lương, thưởng, phụ
cấp và các khoản trích theo lương của người lao động và chi phí lao động vật hóa là
những chi phí về sử dụng các yếu tố tư liệu lao động, đối tượng lao động dưới các hình
thái vật chất, phi vật chất, tài chính và phi tài chính.
1.1.1.2.Phân loại chi phí sản xuất trong doanh nghiệp sản xuất
Chi phí sản xuất là hết sức quan trọng vì nó ảnh hưởng trực tiếp đến lợi nhuận,
do đó việc quản lý và giám sát chặt chẽ chi phí là hết sức cần thiết. Để có thể giám sát
và quản lý tốt chi phí cần phải phân loại i phí theo các tiêu thức thích hợp.
Có nhiều tiêu thức để phân loại chi phí sản xuất kinh doanh, theo Giáo trình kế
toán chi phí (2009) của TS Huỳh Lợi, chủ yếu có năm tiêu thức phân loại kế toán đó
là:
Phân loại chi phí tho nội dung kinh tế ban đầu:
- Chi phí nhn công: Gồm các khoản tiền lương chính, phụ, phụ cấp theo lương
phải trả cho người lao động và các khoản trích theo lương: BHYT, BHXH, KPCĐ,...
của người lao động.
- Chi phí nguyên vật liệu: Bao gồm giá mua và chi phí mua của những loại: chi phí
nguyên vật liệu chính, chi phí nguyên vật liệu phụ, chi phí nhiên liệu, chi phí phụ tùng
thay thế và chi phí nguyên vật liệu khác như: chi phí về phế phẩm, phế liệu tận dụng.
- Chi phí công cụ, dụng cụ: Bao gồm giá mua và chi phí mua của các công cụ dụng
cụ dùng vào hoạt động sản xuất kinh doanh.
SVTH: Đậu Thị Tịnh
6
Khóa luận tốt nghiệp
GVHD:ThS. Hoàng Thị Kim Thoa
- Chi phí khấu hao TSCĐ: Bao gồm khấu hao của tất cả tài sản cố định, tài sản dài
hạn dùng vào hoạt động sản xuất kinh doanh.
- Chi phí dịch vụ thuê ngoài: Bao gồm giá dịch vụ mua từ bên ngoài cung cấp cho
hoạt động sản xuất kinh doanh như giá dịch vụ điện, nước, phí bảo hiểm tài sản, giá
thuê nhà cửa, phương tiện,...
- Chi phí khác bằng tiền: Bao gồm tất cả các chi phí sản xuất kinh doanh bằng tiền
tại
doanh
theo
nghiệp.
tế:
Phân
loại
chi
phí
công
dụng
kinh
- Chi phí nguyên vật liệu trực tiếp: Bao gồm toàn bộ chi phí nguyên vật liệu sử
dụng trực tiếp trong từng hoạt động sản xuất sản phẩm như chi phí nguyên vật liệu
chính, chi phí nguyên vật liệu phụ..., Chi phí nguyên vật liệu chính thường chiếm tỷ lệ
lớn trên tổng chi phí, dễ nhận diện và định lượng chính xác, kịp thời khi phát sinh.
- Chi phí nhân công trực tiếp: Bao gồm tiền lương và các khoản trích theo lương
tính vào chi phí sản xuất như Kinh phí công đoàn, Bảo hiểm y tế, Bảo hiểm xã hội của
công nhân trực tiếp thực hiện từng hoạt động sản xuất.
- Chi phí sản xuất chung: Bao gồm tất cả các chi phí sản xuất ngoài hai khoản
mục chi phí trên. Như vậi phí sản xuất chung thường bao gồm: Chi phí lao động
gián tiếp, chi phí phục vụ, chi phí tổ chức quản lý sản xuất tại phân xưởng; Chi phí
nguyên vật liệu dùng trog máy móc thiết bị; Chi phí công cụ dụng cụ dùng trong sản
xuất; Chi phí ku hao máy móc thiết bị, tài sản cố định khác dùng trong hoạt động
sản xuất; Chi phí dịch vụ thuê ngoài phục vụ sản xuất như: điện, nước, sửa chữa, bảo
hiểm tài sản tại xưởng sản xuất.
- Chi phí bán hàng: Là những chi phí đảm bảo cho việc thực hiện chính sách, chiến
lược bán hàng của doanh nghiệp. Khoản mục chi phí bán hàng bao gồm: Chi phí lương
và các khoản trích theo lương tính vào chi phí của toàn bộ lao động trực tiếp, gián tiếp
hay quản lý trong hoạt động bán hàng, vận chuyển hàng hóa tiêu thụ; Chi phí về
nguyên vật liệu, nhiên liệu dùng trong việc bán hàng, vận chuyển hàng hoá tiêu thụ;
Chi phí về công cụ, dụng cụ, bao bì sử dụng luân chuyển..., dùng trong hoạt động bán
SVTH: Đậu Thị Tịnh
7
Khóa luận tốt nghiệp
GVHD:ThS. Hoàng Thị Kim Thoa
hàng; Chi phí khác bằng tiền trong hoạt động bán hàng; Chi phí khấu hao thiết bị và tài
sản cố định dùng trong bán hàng như khấu hao phương tiện vận tải...; Chi phí dịch vụ
mua ngoài liên quan đến bán hàng như: chi phí quảng cáo, chi phí hội chợ, chi phí
khuyến mãi, bảo hành, bảo trì...;
- Chi phí quản lý doanh nghiệp: Bao gồm tất cả các chi phí liên quan đến hoạt
động hành chính, quản trị ở phạm vi toàn doanh nghiệp. Ngoài ra, chi phí này còn bao
gồm cả những chi phí mà không thể ghi nhận vào những khoản mục chi phí nói trên.
Cụ thể, chi phí quản lý doanh nghiệp bao gồm: Chi phí lương và các khoản trích theo
lương tính vào chi phí của toàn bộ lao động quản lý ở các bộ phận phòng ban của
doanh nghiệp; Chi phí vật liệu, nhiên liệu, năng lượng dùng trong hành chính, quản trị;
Chi phí công cụ, dụng cụ dùng trong hoạt động hành chính quản trị; Chi phí khấu hao
thiết bị, tài sản cố định dùng trong việc hành chính quản trị; Chi phí dịch vụ điện,
nước, bảo hiểm,... phục vụ cho toàn doanh nghiệp; Các khoản thuế, lệ phí chưa tính
vào giá trị tài sản; Các khoản chi phí liên quan đến sự giảm sút giá trị tài sản do tác
động của thị trường, tình hình kinh tế dùng trong sản xuất kinh doanh như dự phòng
nợ phải thu khó đòi, dự phòng giảm giá hàng tồn kho, hao hụt trong khâu dự trữ; Các
khoản chi phí khác bằng tiềliêquan đến phục vụ quản lý toàn doanh nghiệp;
- Chi phí khác: Ngoài những khoản chi phí liên quan đến hoạt động sản xuất kinh
doanh chức năng của dnh nghiệp, trong chi phí của doanh nghiệp còn tồn tại những
chi phí khác. Vơ bản, chi phí khác thường bao gồm chi phí hoạt động tài chính, chi
phí hoạt động bất thường. Chi phí này thường chiếm tỷ trọng nhỏ. Trong một doanh
nghiệp có quy mô nhỏ, chi phí này có thể bằng không.
Phân loại chi phí theo mối quan hệ với thời kỳ tính kết quả:
- Chi phí sản phẩm: Là những chi phí gắn liền với sản phẩm được sản xuất ra hoặc
được mua vào trong kỳ.
- Chi phí thời kỳ: Là những chi phí phát sinh và ảnh hưởng trực tiếp đến lợi nhuận
trong một kỳ kế toán.
SVTH: Đậu Thị Tịnh
8
Khóa luận tốt nghiệp
GVHD:ThS. Hoàng Thị Kim Thoa
Phân loại chi phí theo phương pháp quy nạp:
- Chi phí trực tiếp: Là những chi phí phát sinh liên quan trực tiếp đến từng đối
tượng chịu chi phí; có thể quy nạp vào từng đối tượng chịu chi phí như chi phí nguyên
vật liệu trực tiếp, chi phí nhân công trực tiếp,...
- Chi phí gián tiếp: Là những chi phí phát sinh liên quan đến nhiều đối tượng chi
phí như chi phí nguyên vật liệu phụ, chi phí quảng cáo,...
Phân loại chi phí theo mối quan hệ với mức độ hoạt động:
- Biến phí: Là những chi phí nếu xét về tổng số thay đổi tỷ lệ thuận với mức độ
hoạt động. Mức độ hoạt động có thể là: số lượng sản phẩm sản xuất ra, số giờ máy vận
hành,...
- Định phí: Là những chi phí mà xét về tổng số ít thay đổi hoặc không thay đổi
theo mức độ hoạt động nhưng nếu xét trên một đơn vị mức độ hoạt động thì tỷ lệ
nghịch với mức độ hoạt động.
- Chi phí hỗn hợp: Là những chi phí bao gồm hỗn hợp cả định phí và biến phí.
Ngoài ra, cò một số nhận diện khác về chi phí như:
- Chi phí kiểm soát được: chphí thuê nhà, chi phí tiếp khách,...
- Chi phí không kiểm soát được: Là những chi phí mà nhà quản lý không thể dự
đoán chính xác mức phát sinh của nó trong kỳ.
- Chi phí chh lệch: Những chi phí khác biệt về chủng loại và mức chi phí giữa
các phương án sản xuất kinh doanh.
- Chi phí chìm: Là những chi phí luôn luôn xuất hiện trong tất cả các quyết định
của nhà quản lý hoặc trong các phương án sản xuất kinh doanh khác nhau như: tiền
thuê nhà xưởng,...
- Chi phí cơ hội: Là một nguồn thu nhập tiềm tàng bị mất đi hay phải hi sinh để lựa
chọn , thực hiện hành động.
SVTH: Đậu Thị Tịnh
9
Tải về để xem bản đầy đủ
127 trang
18380
Free
Bạn đang xem 20 trang mẫu của tài liệu "Khóa luận Kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm tại Công ty cổ phần bê tông và xây dựng Thừa Thên Huế", để tải tài liệu gốc về máy hãy click vào nút Download ở trên
File đính kèm:
- khoa_luan_ke_toan_chi_phi_san_xuat_va_tinh_gia_thanh_san_pha.pdf
