Giáo trình AutoCad (Phần 2)

Chương 5: QUẢN LÝ LỚP ĐƯỜNG NÉT VÀ MÀU SẮC

5.1. Tạo lớp đường nét và màu sắc

 Thực hiện:

 Bước 1: Format  layer hoặc gõ lệnh LA

 Bước 2: Tại cửa sổ Layer Properties Manager:

. Tạo lớp đường nét mới: Nhấn phải chuột vào khung bên phải  New

layer  thiết lập các tham số sau:

Hình 5.1 Hộp thoại tạo lớp đường nét và màu sắc (Layer)

. Tải các dạng đường nét khác: Nhấn trái chuột vào dạng đường

Linetype  Load  Chọn dạng đường  OK  Chọn lại dạng

đường  OK.

Hình 5.2 Hộp thoại tải lớp đường nét (nét đứt, nét chấm gạch)

Trang 51

Ví dụ: Hãy tạo các lớp đường nét, thực hiện vẽ hình và gán các lớp đường nét vào

hình sau:

Đặt tên

Màu sắc

Kiểu đường nét Độ dày đường nét

Name

Color

Linetype

Lineweight

Nét cơ bản

(Nét liền đậm)

Nét khuất

Xanh đậm

Continueous

>= 0.6mm

Đỏ

(Red)

Hidden2

Center2

Nét cơ bản / 2

Nét cơ bản / 3

(Nét đứt)

Nét trục

Hồng sẫm

(Magenta)

Trắng

(Nét chấm gạch)

Nét kích thước

(Nét liền mãnh)

Continueous

(White)

Vàng

Nét mặt cắt

(Yellow)

Hoặc Lục lam

(Cyan)

Continueous

Nét cơ bản / 3

(Nét liền mãnh)

Trang 52

5.2. Định tỉ lệ cho dạng đường (Ltscale)

 Nhấn đúp chuột vào đường cần định tỉ lệ (hoặc gõ lệnh Ltscale, hoặc nhấn chuột

phải vào đối tượng  Properties)  Thay đổi thuộc tính Linetype scale

(Thường áp dụng cho các dạng đường cho nét tâm, nét trục, nét khuất)

Hình 5.2 Hộp thoại định lại tỉ lệ cho các dạng đường

5.3. Sao chép định dạng lớp đường nét và màu sắc (Matchprop)

 Bước 1: Gõ lệnh Matchprop hoặc MA

 Bước 2: Nhấn chuột trái vào đường nét làm mẫu

 Bước 3: Nhấn chuột trái vào đường nét muốn định dạng giống với đường nét

mẫu (ở bước 2)

5.4. Hiệu chỉnh lớp đường nét và màu sắc

 Format  Layer (hoặc gõ lệnh LA)  Thöïc hieän ñieàu chænh

Trang 53

Bài tập chương 5

 Thực hiện vẽ hình và gán các lớp đường nét và màu sắc (Layer): Nét cơ bản (Đường

bao), Nét khuất (Đường khuất), Nét trục (Đường tâm) và Nét kích thước (Đường kích

thước), ... như sau:

Trang 54

Chương 6: GHI CHỮ VÀ GHI KÍCH THƯỚC CHO BẢN VẼ

6.1. Ghi chữ

6.1.1. Tạo kiểu chữ tiếng Việt

 Bước 1: Format  Text Style, hoặc nhập lệnh Style hoặc nhập lệnh ST

Hình 6.1 Hộp thoại tạo kiểu chữ

 Bước 2: New  Tạo kiểu chữ mới (ví dụ: đặt tên kiểu chữ là Ghi chu VN)

 Bước 3: Font name:

. Tahoma hoặc Verdana (trong phần mềm gõ tiếng Việt chọn bảng mã

Unicode)

. Vni-Helve-Condense (trong phần mềm gõ siếng Việt chọn bảng mã VNI-

Windows)

 Bước 4: High: Chiều cao kiểu chữ

. Nếu muốn xuất hiện dòng nhắc “Height” khi thực hiện lệnh ghi chữ (Text)

thì nhập chiều cao là 0. Nếu ta muốn chiều cao của các kiểu chữ là không

đổi thì tại dòng nhắc này ta nhập giá trị khác 0.

. Nếu bản vẽ tỉ lệ 1:1 thì chiều cao chữ nhỏ nhất là 2.5

. Nếu bản vẽ tỉ lệ 1:10 thì chiều cao chữ nhỏ nhất là 25

. Nếu bản vẽ tỉ lệ 1:100 thì chiều cao chữ nhỏ nhất là 250

 Bước 5: Thiết lập một số tham số khác (nếu cần)

. Width factor: hệ số chiều rộng của chữ

Nếu bằng 1 thì có tỉ lệ bình thường, nếu nhỏ hơn 1 thì chữ sẽ co lại, nếu

lớn hơn 1 thì chữ sẽ giãn ra. Theo tiêu chuẩn:

Trang 55

o Hệ số chiều rộng cho chữ hoa và chữ số là 5/7

o Hệ số chiều rộng của chữ thường là 4/7.

. Oblique angle: độ nghiêng của chữ

Nếu bằng không thì chữ sẽ thẳng đứng, nếu dương thì sẽ nghiêng

sang phải, nếu âm thì nghiêng sang trái. Cần chú ý rằng theo tiêu chuẩn,

chữ nhập trong bản vẽ là thẳng đứng (độ nghiêng là 0⁰) hoặc nghiêng với

phương nằm ngang một góc 75⁰.

. Upside down: dòng chữ đứng phương ngang

. Backwards: dòng chữ đứng phương thẳng

. Vertical: dòng chữ nằm theo phương thẳng đứng. Nên chọn N. Nếu ta

chọn font VNI (TTF) có dấu tiếng Việt thì dòng này không xuất hiện.

. Preview: xem kiểu chữ vừa tạo

. Rename: Đổi tên kiểu chữ.

 Bước 6: Apply  Close

6.1.2. Ghi chữ vào bản vẽ

 Bước 1: Gõ lệnh Mtext (hoặc T, MT), hoặc dùng công cụ A

 Bươc 2: Nhấn chuột trái vào màn hình để chọn vùng chữ nhật cần ghi chữ

 Bước 3: Thực hiện gõ chữ vào bản vẽ

 Bước 4: Sử dụng thanh công cụ Text Formatting để định dạng chữ

Hình 6.2 Hộp thoại thực hiện ghi và định dạng chữ

. Một số ký hiệu đặt biệt bằng cách nhập trực tiếp hoặc sử dụng công cụ @.

. Ví dụ:

15⁰ 15%%d

Þ15 %%c15

±15  %%p15

 Bước 5: OK

Trang 56

6.1.3. Hiệu chỉnh chữ

 Bước 1: Nhấn đúp chuột vào chữ cần hiệu chỉnh hoặc gõ lệnh ED

 Bước 2: Thực hiện hiệu chỉnh và định dạng lại chữ

 Bước 3: OK

6.2. Ghi kích thước

6.2.1. Tạo kiểu ghi kích thước

 Bước 1: ra lệnh

. Cách 1: Format  Dimension style

. Cách 2: gõ lệnh d 

 Bước 2: Tạo kiểu ghi kích thước mới

. Nhấn New

. New style name: nhập tên (ví dụ:

Ghi kích thước TL 1-1)

. Start with: chọn Standard / ISO-

25

. Use for: chọn All dimension

. Continue

Hình 6.3 Hộp thoại tạo mới kiểu ghi

kích thước

 Bước 3: Chọn thẻ Symbol and arrows

. First và Second:

 Đối với bản vẽ xây dựng:

Chọn kiểu Architectural tick

 Đối với bản vẽ cơ khí, điện:

Chọn Closed filled

. Leader: Closed filled

. Arrow size: kích thước mũi tên

(từ 2-3 mm)

. Center marks: dấu tâm (chọn

Marks, size: 1-2 mm)

Hình 6.4 Hộp thoại định ký hiệu kích

. Chọn Above dimension text

thước

Trang 57

 Bước 4: Chọn thẻ Line

. Dimension Lines: đường kích

thước

 Color: Chọn màu

 Linetype: Continuous

 Lineweight: bằng 1/3 Nét cơ

bản (nét chính của bản vẽ)

. Extend beyond ticks: đoạn đường

kích thước vượt quá đường gióng.

Từ 0-2 mm (Nên chọn 2)

. Baseline spacing: khoảng cách

giữa hai đường kích thước song

song. Từ 6-8 mm (Nên chọn 8)

. Extension lines: đường gióng

 Color, Linetype ext 1,

Linetype ext 2, Lineweight:

thực hiện giống đường kích

thước ở trên (Dimension

Lines)

. Extend beyond dim lines: đoạn

đường gióng vượt quá đường kích

thước. Từ 2-3 mm (Nên chọn 2)

. Offset from origin: khoảng hở

giữa đường gióng và đường bao.

Từ 0-2 mm (Nên chọn 1)

Hình 6.5 Hộp thoại định kiểu đường

nét cho nét kích thước

Trang 58

 Bước 5: Chọn thẻ Text

. Text syle: chọn kiểu chữ đã

thiết lập, hoặc tạo mới kiểu

chữ (có chiều cao chữ phù

hợp với tỉ lệ bản vẽ)

. Text color: màu chữ số kích

thước, chọn Bylayer

. Fill color: màu nền chữ số

kích thước

. Text height: chiều cao chữ số

kích thước phù hợp với tỉ lệ

bản vẽ

. Vertical: chọn Above

. Horizontal: Center

. Offset from dim line: khoảng

hở giữa chữ số kích thước và

đường kích thước (1 mm)

. Text alignment: Chọn ISO

standard

Hình 6.6 Hộp thoại định kiểu chữ cho chữ

kích thước

 Bước 6: Chọn thẻ Fit

. Use overall scale of (Biến

DIMSCALE): phụ thuộc

vào tỉ lệ bản vẽ khi thiết lập

ban đầu ở lệnh MVSETUP

 Bản vẽ tỉ lệ 1:1 thì nhập 1

 Bản vẽ tỉ lệ 1:10 thì nhập

10, …

. Chọn Draw dim line between

ext line

Hình 6.7 Hộp thoại định tỉ lệ kiểu ghi kích

thước

Trang 59

 Bước 7: Chọn thẻ Primary Units

. Unit format: Chọn Decimal

. Precision: số chữa số thập

phân

. Decimal separator: chọn dấu

chấm

. Round off: làm tròn đến con

số có nghĩa  nên chọn 0

Ví du: Giá trị thật = 151.5625

Round off=100  kết quả 2

là 200

Round off=10  kết quả 2 là

150

Round off=1  kết quả 2 là

152

Round off=0  kết quả 2 là

151.5625

Round off=0.1  kết quả 2 là

151.6

. Scale

factor

(Biến

DIMLFAC): Hệ số tỉ lệ ghi

kích thước  Giá trị kích

thước hiện ra bằng giá trị kích

thước thật nhân với giá trị tỉ

lệ (biến DIMLFAC).

Nếu bản vẽ 1 tỉ lệ thì nhập 1.

Nếu bản vẽ đa tỉ lệ thì nhập

giá trị tỉ lệ (biến DIMLFAC)

cho phù hợp.

Hình 6.8 Hộp thoại định đơn vị cho chữ số

đo kích thước

 Bước 8: OK

 Bước 9: Chọn kiểu kích thước vừa thiết lập ở trên  Nhấn Set Current để

thiết lập kiểu ghi kích thước hiện hành  Close.

Trang 60

6.2.2. Hiệu chỉnh kiểu ghi kích thước

 Format  Dimension style  Modify  Thực hiện điều chỉnh  OK  Set

Current  Close.

6.2.3. Ghi kích thước cho hình vẽ

Bậc thanh công cụ ghi kích thước bằng cách nhấn phải chuột vào công cụ bất kỳ trên

thanh công cụ  Dimension.

6.2.4. Hiệu chỉnh chữ số ghi kích thước

 Dùng lệnh ED:

. Gõ lệnh ED  Chọn chỉ số kích thước cần hiệu chỉnh  Thực hiện hiệu

chỉnh  OK.

 Dùng menu Dimension  align text:

. Dimension  align text: cho phép thay đổi vị trí, phương của chữ số kích

thước của 1 kích thước liên kết.

 Dùng lệnh DIMEDIT:

. Command: dimedit 

. Dimension edit ( home/ new.rotate ? oblique ) < home>

 Home: đưa chữ số kích thước về vị trí ban đầu khi ghi kích thước

 New: thay đổi chữ số ghi kích thước

 Rotate: quay chữ số kích thước

 Oblique: để nghiêng đường gióng so với các đường ghi kích thước

Trang 61

Bài tập chương 6

Bài tập 1: Tạo khung bản vẽ A4_Ngang _Tỉ lệ 1:1, tạo khung tên, ghi chữ vào khung tên

và lưu tại D:\Ho ten_Lop\Bai tap 1 _ Chuong 6.dwg

 Tạo khung bản vẽ A4_Ngang_Tỉ lệ 1:1.

. Khung bản vẽ cách mép ngoài khổ giấy 5mm

. Trường hợp muốn đóng thành tập thì bên trái cách mép chổ giấy là 25mm

 Tạo khung tên và ghi chữ vào khung tên theo TCVN:

(1)  Họ tên người vẽ

(2)  Họ tên người kiểm tra

(3)  Ngày vẽ

(4)  Ngày kiểm tra

(5)  Đơn vị thực hiện bản vẽ

(6)  Tên bản vẽ, tên bài tập hoặc tên chi tiết

(7)  Ký hiệu vật liệu

(8)  Ký hiệu bài tập hoặc ký hiệu tỉ lệ

Bài tập 2: Tạo khung bản vẽ A4_Ngang_Tỉ lệ 1:10, tạo khung tên, ghi chữ vào khung

tên và lưu tại D:\Ho ten_Lop\Bai tap 2_Chuong 6.dwg

 Hướng dẫn: Nếu bản vẽ tỉ lệ 1:10 thì phải phải nhân các thông số ở bài tập

1 lên 10 lần

Trang 62

Bài tập 3: Tạo khung bản vẽ A4_Đứng_Tỉ lệ 1:5, tạo khung tên, ghi chữ vào khung tên

và lưu tại D:\Ho ten_Lop\Bai tap 3_Chuong 6.dwg

 Thực hiện vẽ hình và ghi chữ trong khung bản vẽ trên.

Trang 63

Bài tập 4:

 Tạo khung bản vẽ A4_Đứng_Tỉ lệ 1:5, tạo khung tên, ghi chữ vào khung tên và lưu

tại D:\Ho ten_Lop\Bai tap 4_Chuong 6.dwg

 Thực hiện vẽ hình, tạo kiểu ghi kích thước và thực hiện ghi kích thước.

Trang 64

Chương 7: CHÈN KHỐI (BLOCK)

7.1. Lệnh tạo khối (Block)

 Chức năng: Dùng để nhóm một số đối tượng thành một khối duy nhất.

 Thực hiện:

 Bước 1: Ra lệnh tạo khối (Block)

. Cách 1: Gõ lệnh b 

. Cách 2: Draw  block  make...

 Bước 2: Thực hiện các chức năng trong cửa sổ Block Definition:

. Block name: Đặt tên khối

. Select object: Chọn các đối tượng muốn tạo khối 

. Pick point: Chọn điểm chuẩn để chèn khối

. List block name: Liệt kê các khối có trong bản vẽ

. Retain object: Đánh dấu chọn: để các đối tượng tạo thành khối lưu giữ

trong bản vẽ; Không đánh dấu chọn: các đối tượng bị xóa

 Bước 3: OK.

 Ví dụ: Vẽ hình sau và thực hiện nhóm các đối tượng thành một khối

 Bước 1: Vẽ hình  gõ lệnh b 

Trang 65

 Bước 2:

Hình 7.1 Hộp thoại thiết lập khối

 Bước 3: OK

7.2. Lệnh tạo thư viện riêng (wblock)

 Chức năng: Dùng để tạo một đối tượng nào đó thành một thư viện riêng (tập tin

– File) để khi nào cần thì chèn thư viện này vào bản vẽ.

 Thực hiện:

 Bước 1: Ra lệnh thư viện riêng bằng cách gõ lệnh Wblock hoặc W 

 Bước 2: Thực hiện các chức năng trong cửa sổ Write Block

. Select Obiects: Chọn các đối tượng cần tạo thư viện 

. Pick point: Chọn điểm chuẩn để chèn thư viện

. File name and path: Đặt tên tập tin và chọn nơi lưu trữ khối thư viện

 Save

 Bước 3: OK.

Trang 66

 Ví dụ: Vẽ hình sau và thực hiện tạo thư viện riêng có tên là Truc_X

 Bước 1: Gõ lệnh W 

 Bước 2:

Hình 7.2 Hộp thoại thiết lập thư viện

 Bước 3: OK

7.3. Lệnh chèn khối vào bản vẽ

 Chức năng: Dùng để chèn khối đã tạo thư viện riêng vào những vị trí khác nhau

với tỉ lệ và kích thước khác nhau trong cùng bản vẽ hoặc bản vẽ khác.

 Thực hiện:

 Bước 1: Insert  block…

 Bước 2: Nhấn Browse  Chọn thư viện (tên tập tin) đã tạo  Open.

Trang 67

Hình 7.3 Hộp thoại chèn khối (block)

 Bước 3: OK.

 Bước 4: Sử dụng truy bắt điểm để đặt vị trí của khối cần chèn.

 Ví dụ: Chèn block Truc_X vừa tạo ở trên (mục 7.2) vào hình bên dưới có

dạng như sau:

Trang 68

7.4. Chèn khối (block) có sẵn trong thư viện AutoCad

 Chức năng: Dùng để chèn khối hình có sẳn trong thư viện AutoCad.

 Thực hiện:

 Bước 1: Ctrt + 2 hoặc chọn công cụ DesignCenter

Hình 7.3 Bật công cụ Design Center

 Bước 2: Vào C:\Program Files\AutoCad2007\Sample\Design Center

Hình 7.4 Hộp thoại chứa các hình có sẵn trong thư viện AutoCad

 Bước 3: Chọn nhóm thư viện  Block  Kéo hình cần lấy vào màn hình.

 Bước 4: Thay đổi tỉ lệ bằng lệnh Scale cho phù hợp với bản vẽ hiện hành.

Trang 69

Bài tập chương 7

Bài tập 1:

 Tạo thư viện riêng cho khung tên tỉ lệ 1:1 và lưu thành D:\Ho ten_Lop\Block khung

ten_TL1-1.dwg có dạng bên dưới:

 Thực hiện tạo ra khổ giấy A4_Ngang _Tỉ lệ 1:3 và chèn block khung ten_TL1-1.dwg

vào, đồng thời sử dụng lệnh SC để phóng lớn khung tên lên 3 lần  Đặt khung tên

vào khung bản vẽ cho phù hợp  Lưu tại D:\Ho ten_Lop\Khung ten

A4_Ngang_TL1-3_Chuong 7.dwg

 Thực hiện tạo ra khổ giấy A4_Ngang _Tỉ lệ 1:10 và chèn block khung ten_TL1-

1.dwg vào, đồng thời sử dụng lệnh SC để phóng lớn khung tên lên 10 lần  Đặt

khung tên vào khung bản vẽ cho phù hợp  Lưu tại D:\Ho ten_Lop\Khung ten

A4_Ngang_TL1-10_Chuong 7.dwg

 Thực hiện tạo ra khổ giấy A4_Đứng _Tỉ lệ 1:5 và chèn block khung ten_TL1-1.dwg

vào, đồng thời sử dụng lệnh SC để phóng lớn khung tên lên 10 lần  Đặt khung tên

vào khung bản vẽ cho phù hợp  Bai tap 2 _ Chuong 7.dwg

Trang 70