Đồ án Xây dựng hệ thống giáo trình tương tác hỗ trợ học tập môn Tin học Lớp 11
LỜI CẢM ƠN
Đầu tiên tôi xin trân trọng gửi lời cảm ơn chân thành đến Th.s Lê Đức Long -
Giảng viên khoa Công nghệ Thông tin trường Đại học Sư Phạm TPHCM, người đã
trực tiếp giảng dạy cho tôi bộ môn “Lý luận và phương pháp giảng dạy” và “Công
nghệ dạy học”, cung cấp kiến thức và hướng dẫn tậm tâm trong quá trình hoàn thành
đồ án tốt nghiệp này.
Tôi cũng xin chân thành cảm ơn các Thầy Cô, cũng như sự cộng tác giúp đỡ,
đóng góp ý kiến của các bạn sinh viên lớp Tin 4, khoa Công nghệ Thông tin trường
Đại học Sư Phạm TPHCM.
Vì thời gian cũng như kiến thức còn hạn chế nên trong quá trình làm đồ án
không thể tránh khỏi những sai sót. Kính mong sự thông cảm và đóng góp ý kiến từ
phía Thầy Cô và các bạn. Xin chân thành cảm ơn!
TP Hồ Chí Minh, ngày 26 tháng 04 năm 2011
Sinh viên thực hiện
Trần Thị Thùy Dung
2
MỤC LỤC
LỜI CẢM ƠN............................................................................................................................1
MỤC LỤC .................................................................................................................................3
DANH MỤC BẢNG BIỂU .......................................................................................................5
DANH SÁCH HÌNH VẼ...........................................................................................................6
GIỚI THIỆU..............................................................................................................................8
HỌC TẬP.................................................................................................................................10
HỌC TẬP.................................................................................................................................12
I. Phương pháp luận cho đꢃ tài ............................................................................12
1. Thiết kế dạy học - Intructional Design.........................................................12
2. Đồ thị tri thức – Knowledge Graph..............................................................12
1. Mꢀc tiêu chung của Tin học 11 ....................................................................16
3. Cấu trúc chương mꢀc....................................................................................16
I. Kịch bản 1:........................................................................................................24
2. Kịch bản tổng quát: ......................................................................................24
3. Các Topic áp dꢀng:.......................................................................................24
4. Thiết kế.........................................................................................................25
5. Màn hình thử nghiệm ...................................................................................27
II. Kịch bản 2:........................................................................................................32
2. Kịch bản tổng quát: ......................................................................................32
3. Các Topic áp dꢀng:.......................................................................................32
4. Thiết kế.........................................................................................................33
3
5. Màn hình thử nghiệm ...................................................................................34
Kịch bản 3:....................................................................................................39
2. Kịch bản tổng quát: ......................................................................................39
3. Các Topic áp dꢀng:.......................................................................................39
4. Thiết kế.........................................................................................................40
5. Màn hình thử nghiệm ...................................................................................42
Kịch bản 4.....................................................................................................49
2. Kịch bản tổng quát........................................................................................49
3. Các Topic áp dꢀng:.......................................................................................49
4. Thiết kế.........................................................................................................49
5. Màn hình thử nghiệm ...................................................................................50
V. Kịch bản 5.........................................................................................................53
2. Kịch bản tổng quát........................................................................................53
3. Các Topic áp dꢀng........................................................................................53
4. Thiết kế.........................................................................................................53
5. Màn hình thử nghiệm ...................................................................................54
TẬP TIN HỌC 11....................................................................................................................57
I. Màn hình giao diện chính.................................................................................57
II. Chức năng của thanh công cꢀ...........................................................................58
Cây thư mꢀc - TreeView ..............................................................................59
Tìm kiếm.......................................................................................................61
2. Tìm kiếm theo ngữ nghĩa..............................................................................62
V. Một số chức năng khác của Topic....................................................................63
KꢁT LUẬN..............................................................................................................................66
1. Thuận lợi.......................................................................................................66
2. Hạn chế, khó khăn của đꢃ tài........................................................................66
3. Hướng phát triển...........................................................................................66
4. Kết luận.........................................................................................................66
TÀI LIỆU THAM KHẢO .......................................................................................................68
PHỤ LỤC.................................................................................................................................69
USERGUIDE ADOBE CAPTIVATE 5.5...............................................................................69
4
DANH MỤC BẢNG BIỂU
Bảng 1.1: Một số công cꢀ biên soạn và đóng gói nội dung học tập ........................................10
Bảng 1.2: Một số công cꢀ biên soạn và đóng gói nội dung học tập ........................................11
Bảng1.3: Một số công cꢀ biên soạn và đóng gói nội dung học tập .........................................11
Bảng 2.1: Bảng mô tả ý nghĩa các thành phần của một khóa học ...........................................15
5
DANH SÁCH HÌNH VẼ
Hình 2.1: Mô hình tháp các thành phần cơ bản (Horton 2006) ...............................................13
Hình 2.2: Knowledge Graph ở các mức độ theo ngữ cảnh sử dꢀng ........................................14
Hình 2.3 Sơ đồ ý nghĩa các thành phần của một khóa học......................................................14
Hình 2.4: Hệ thống hóa kiến thức theo chương.......................................................................17
Hình 2.5: Hệ thống hóa kiến thức theo bài ..............................................................................19
Hình 2.6: Sơ đồ cách tiếp cận xây dựng nội dung học tập ......................................................22
Hình 3.1: Kịch bản 1................................................................................................................24
Hình 3.2: Kịch bản 2................................................................................................................32
Hình 3.3: Kịch bản 3................................................................................................................39
Hình 3.4: Kịch bản 4................................................................................................................49
Hình 3.5: Kịch bản 5................................................................................................................53
Hình 4.1: Giao diện trang chủ hệ thống giáo trình tương tác .................................................57
Hình 4.2: Giao diện trang chủ một Lesson (Lesson 1) ............................................................57
Hình 4.3: Giao diện trang chủ một Topic (Topic 03) ..............................................................58
Hình 4.4: Thanh công cꢀ..........................................................................................................58
Hình 4.5: Giao diện chức năng của thanh công cꢀ. .................................................................59
Hình 4.6: Cây thư mꢀc của hệ thống .......................................................................................59
Hình 4.7: Cách thu gọn và hiển thị toàn bộ danh mꢀc trên TreeView ....................................60
Hình 4.8: Sử dꢀng TreeView để xem bài học..........................................................................60
Hình 4.9: Giao diện thể hiện chức năng tìm kiếm. ..................................................................61
Hình 4.10: Khung tìm kiếm minh họa với từ “Lesson”...........................................................61
Hình 4.11: Giao diện thể hiện kết quả tìm kiếm tuyệt đối......................................................62
Hình 4.11: Giao diện tìm kiếm bằng từ khóa...........................................................................62
Hình 4.12: Giao diện kết quả tìm kiếm theo từ khóa “Chương trình dịch”.............................63
Hình 4.13: Giao diện bắt đầu Topic.........................................................................................64
Hình 4.14: Giao diện hướng dẫn hiển thị/ ẩn cây thư mꢀc......................................................64
Hình 4.15: Giao diện cây thư mꢀc và tìm kiếm trong Topic ...................................................65
Hình 4.15: Giao diện một câu hỏi tương tác của một Topic....................................................65
6
DANH MỤC CÁC NÚT LỆNH VÀ Ý NGHĨA CỦA NÚT LỆNH
TRONG CHƯƠNG TRÌNH
Nút lệnh
Ý nghĩa
Xóa tất cả các đáp án đã chọn.
Trở lại câu hỏi hoặc trang trước.
Bỏ qua câu hỏi này (có thể trở lại để trả lời nếu chưa hiện khung
kết quả sau cùng).
Gửi tới hệ thống câu trả lời mà người dùng lựa chọn.
Thông báo khi nhấp
mà chưa chọn câu trả lời
Thông báo khi bạn chọn câu trả lời đúng
Thông báo khi bạn chọn câu trả lời sai
Sang trang nội dung tiếp theo
Vꢃ trang nội dung trước đó
Bấm để xem giải thích trên Website
Trở vꢃ trang chủ
7
GIỚI THIỆU
Thời đại “Công nghệ số” đang phát triển với tốc độ rất nhanh, công
nghệ thông tin len lõi vào khắp các lĩnh vực. Bổ sung kiến thức Tin học trở
thành nhu cầu cấp bách và cần thiết đối với tất cả mọi người nói chung và
học sinh nói riêng. Chính vì thế việc đưa tin học vào giảng dạy trong phổ
thông đóng vai trò quan trọng, nhưng lại gặp một số khó khăn nhất định.
- Chương trình Tin học lớp 10 giới thiệu đến các em những kiến thức về
hệ điều hành, thuật toán, soạn thảo văn bản và internet. Ngoài những
kiến thức gần gũi như soạn thảo văn bản, internet thì những lý thuyết
về thuật toán làm học sinh cảm thấy mơ hồ, hơn nữa phần thực hành
các em thực sự học lại nằm trong chương trình lớp 11 càng làm tăng
thêm khó khăn đối với học sinh.
- Chương trình Tin học 11 giới thiệu đến các em kiến thức về lập trình và
được minh họa bằng ngôn ngữ lập trình Pascal, nhìn chung đây là
nguồn kiến thức khó, có phần trừu tượng và khô khan nên không chỉ
việc học mà dạy cũng gặp nhiều thách thức.
- Chương trình tin học 12 giới thiệu đến các em kiến thức về Cơ sở dữ
liệu, nhìn chung đây là nguồn kiến thức còn khá xa lạ, cộng với áp lực
thi cử làm cho hiệu quả học tập môn Tin học bị ảnh hướng đáng kể.
- Trong toàn bộ chương trình ở bậc trung học phổ thông, chương trình
lớp 11 có lẽ là trở ngại lớn nhất, không chỉ với học sinh mà còn đối với
giáo viên. Những kiến thức chung về tin học, soạn thảo văn bản hay cơ
sở dữ liệu ít nhiều các em cũng được thấy hình ảnh của nó trong cuộc
sống. Nhưng về lập trình thì khác, các em có thể thấy sản phẩm của lập
trình chứ không biết lập trình là gì, và lập trình được thực hiện như thế
nào. Vì thế, dạy và học lập trình là một việc không mấy dễ dàng.
- Bên cạnh đó, việc phát triển mạnh mẽ của việc tích hợp công nghệ vào
trong dạy học đi kèm với nhu cầu tăng cường việc tự học, tự nghiên cứu
của người học. Học sinh có nhu cầu được tương tác với kiến thức bài
học để nâng cao hiệu quả học tập và hấp dẫn đối với môn học.
8
- Đề tài “Xây dựng hệ thống giáo trình tương tác hỗ trợ học tập môn
Tin học lớp 11” nhằm đến thực hiện các yêu cầu sau:
1. Thiết kế lại các nội dung học tập môn học chương trình Pascal
(chương trình lớp 11).
2. Dựa trên sách giáo khoa, sách bài tập và các tài liệu tham khảo
khác thiết kế hệ thống bài giảng tương tác cho toàn bộ chương trình
học lập trình Pascal.
3. Sử dụng các công cụ biên tập và xuất bản nội dung để xây dựng hệ
thống bài giảng tương tác.
9
CHƯƠNG 1
KHẢO SÁT MỘT SỐ CÔNG CỤ BIÊN SOẠN VÀ
ĐÓNG GÓI NỘI DUNG HỌC TẬP
I.
Khꢀo sꢁt mꢂt sꢃ công cꢄ biên soꢅn vꢆ đꢇng gꢇi nꢂi dung hꢈc tꢉp
Bảng 1.1: Một số công cụ biên soạn và đóng gói nội dung học tập
Lecture Maker: http://www.daulsoft.com/en
Articulate Studio http://www.articulate.com/products/studio.php
Powerpoint 2010 http://office.microsoft.com/en-us/powerpoint/
iSpring Presenter http://www.ispringsolutions.com/ispring-pro
10
CHƯƠNG 2
PHƯƠNG PHÁP LUẬN VÀ CÁCH TIꢀP CẬN XÂY DꢁNG
NỘI DUNG HỌC TẬP
I. Phương phꢁp luꢉn cho đꢊ tꢆi
1. Thiết kế dꢅy hꢈc - Intructional Design
- ID đề cập đến một quá trình mang tính hệ thống và có ý nghĩa, sự phản hồi
trong việc giảng dạy và học tập thông qua các kế hoạch về tài liệu giảng dạy,
các hoạt động dạy học, các tài nguyên thông tin và việc đánh giá kết quả đạt
được. (Smith & Ragan 1993)
- Thiết kế dạy học “là nghệ thuật và khoa học” của việc xây dựng một môi
trường và những tài liệu dạy học, mang người học từ trạng thái không thể
hoàn thành một nhiệm vụ cụ thể sang trạng thái có thể hoàn thành nhiệm vụ
đó. (Broderick 2001).
2. Đồ thị tri thức – Knowledge Graph
- Le (2012) đã viết: “Để xây dựng được nội dung học tập trực tuyến, ID sẽ cần
phải được áp dụng ở tất cả các thành phần từ Đề cương chương trình –
curriculum, khóa học – course, bài học – lesson đến chủ đề - topic. Việc làm
này là quan trọng, bởi vì nó ảnh hưởng tới những kỹ thuật, công nghệ mà
người thiết kế sẽ sử dụng để đáp ứng yêu cầu và mục tiêu đào tạo. Các thành
phần cơ bản này thường được sắp xếp theo một thứ tự tuần tự, từ tổng quát
đến chi tiết. (Xem hình 2.1)
12
Hình 2.1: Mô hình tháp các thành phần cơ bản (Horton 2006)
- Kiến thức trong bài giảng tương tác được xây dựng dưới dạng Knowledge
Graph (tạm dịch là đồ thị tri thức) – viết tắt là KG. Ý tưởng cơ bản của mô
hình là gắn kết tính sư phạm vào trong quá trình thiết kế và xây dựng nội
dung học tập. KG được biểu diễn như sau: Graph = core content knowledge:
node = prime idea (the smallest unit of learning knowledge), arc = hard-
condition/necessary-condition (relationship between the prime ideas)
- PI là một tập các đơn vị kiến thức học nhỏ nhất – tạm dịch là ý giảng chính,
một đơn thể kiến thức (compact knowledge). Giả sử trong bài giảng các PI và
mối liên hệ giữa chúng được định nghĩa một cách đầy đủ và hợp lý bởi các
chuyên gia sư phạm và chuyên gia nội dung. (Xem hình 2.2)
13
II. Sơ lược vꢊ nꢂi dung chương trꢋnh Tin hꢈc lꢌp 11
Chương trình, chuẩn kiến thức và nội dung môn Tin học lớp 11 được xây dựng
dựa trên yêu cầu, mục tiêu môn Tin học ở cấp Trung học phổ thông
1. Mꢄc tiêu chung của Tin hꢈc 11
- Kiến thức: trang bị cho học sinh một số khái niệm cơ bản về lập trình và
ngôn ngữ lập trình bậc cao.
- Kĩ năng: giải được một số bài toán đơn giản trên máy tính bằng cách vận
dụng được các kiến thức về thuật toán, cấu trúc dữ liệu, ngôn ngữ lập trình
cụ thể, sử dụng các chương trình con có sẵn.
- Thái độ: ham thích môn học, có tính kỉ luật cao và tinh thần làm việc theo
nhóm.
2. Nꢂi dung chính của môn hꢈc Tin hꢈc 11
- Các khái niệm cơ sở của lập trình, những đặc điểm của ngôn ngữ lập trình
bậc cao.
- Các thành phần trong ngôn ngữ lập trình: Tên, tên chuẩn, từ khóa, hằng,
biến,…
- Các quy định trong ngôn ngữ lập trình và các quy định riêng trong ngôn
ngữ lập trình Pascal.
- Các cấu trúc quan trọng trong ngôn ngữ lập trình bậc cao và minh họa
trong ngôn ngữ lập trình Pascal.
- Kĩ năng sử dụng ngôn ngữ lập trình cụ thể (Pascal) để lập trình giải một số
bài toán dễ xây dựng thuật toán hoặc đã có thuật toán trong sách giáo khoa
Tin học 10.
3. Cấu trúc chương mꢄc
Sách giáo khoa Tin học 11 gồm 6 chương:
- Chương I: Một số khái niệm về lập trình và ngôn ngữ lập trình, gồm 2
bài (2 tiết lý thuyết, 0 tiết thực hành, 1 tiết bài tập).
16
- Chương II: Chương trình đơn giản, gồm 6 bài lý thuyết và 1 bài tập thực
hành (4 tiết lý thuyết, 2 tiết thực hành, 1 tiết bài tập).
- Chương III: Cấu trúc rẽ nhánh và lặp, gồm 2 bài lý thuyết và 1 bài tập
thực hành (4 tiết lý thuyết, 2 tiết thực hành, 1 tiết bài tập).
- Chương IV: Kiểu dữ liệu có cấu trúc, gồm 3 bài lý thuyết và 3 bài tập thực
hành (7 tiết lý thuyết, 6 tiết thực hành, 2 tiết bài tập).
- Chương V: Tệp và thao tác với tệp, gồm 3 bài lý thuyết (2 tiết lý thuyết, 0
tiết thực hành, 1 tiết bài tập).
- Chương VI: Chương trình con và lập trình có cấu trúc, gồm 3 bài lý
thuyết và 3 bài tập thực hành (6 tiết lý thuyết, 6 tiết thực hành, 1 tiết bài
tập).
Chương 1
Chương 2
Chương 3
Chương 4
Chương 5
Chương 6
Hình 2.4: Hệ thống hóa kiến thức theo chương
17
Hệ thống hóa kiến thức theo bài:
Bài 1.
Khái niệm lập trình và ngôn ngữ lập
trình
Bài 2.
Các thành phần của ngôn ngữ lập
trình
Bài 3.
Cấu trúc chương trình
Bài 4.
Một số kiểu dữ liệu chuẩn
Bài 5.
Khai báo biến
Bài 6.
Các phép toán, biểu thức, câu lệnh
gán
Bài 7.
Các thủ tꢀc chuẩn vào/ra đơn giản
Bài 8.
Soạn thảo, dịch, thực hiện và hiệu
chỉnh chương trình
Bài 9.
Bài 10.
Cấu trúc rẽ nhánh
Cấu trúc lặp
Bài 11.
Bài 12.
Bài 13.
Bài 14.
Kiểu mảng
Kiểu xâu
Kiểu bản ghi
Kiểu dữ liệu tệp
Bài 15.
Thao tác với tệp
Bài 16.
Ví dꢀ làm việc với tệp
Bài 17.
Chương trình con và phân loại
Bài 18.
Ví dꢀ vꢃ cách viết và sử dꢀng chương
trình con
Bài 19.
Thư viện chương trình con chuẩn
18
Hình 2.5: Hệ thống hóa kiến thức theo bài
III. Cách tiếp cꢉn xây dựng nꢂi dung hꢈc tꢉp
Kết hợp giữa sách giáo khoa, sách bài tập và một số tài liệu lập trình Pascal, giáo
trình tương tác đã được xây dựng dưới hình thức của các Lesson và Topic
Trong đó có 7 Lesson thể hiện nội dung lớn cần học, phân bổ phù hợp cho 30 Topic
gắn liền với Sách giáo khoa, sách giáo viên và các bài tập trong Sách bài tập Tin học
11.
Lesson 1: CÁC THÀNH PHẦN CƠ BẢN CỦA
NGÔN NGỮ LẬP TRÌNH PASCAL
1. Các thành phần cơ bản của ngôn ngữ lập trình Pascal.
2. Cấu trúc chương trình và các thao tác cơ bản.
3. Bài tập của Lesson 1
4. Bài tập trắc nghiệm
Lesson 2: KIỂU DỮ LIỆU CƠ BẢN VÀ
CÁCH KHAI BÁO CÁC THÀNH PHẦN CƠ BẢN.
5. Kiểu dữ liệu chuẩn
6. Hàm số học và biểu thức thường dùng
7. Khai báo các thành phần cơ bản.
8. Bài tập của Lesson 2
Lesson3 : CẤU TRÚC RẼ NHÁNH
9. Câu lệnh IF
10. Câu lệnh Case-of
11. Bài tập của Lesson 3
12. Bài tập trắc nghiệm
19
Lesson 4: CẤU TRÚC LẶP
13. Khái niệm và phân loại cấu trúc lặp
14. Câu lệnh lặp For … do
15. Câu lệnh lặp While .. do
16. Câu lệnh lặp Repeat…until
17. Bài tập của Lesson 4
18. Bài tập trắc nghiệm
Lesson 5: KIỂU DỮ LIỆU CÓ CẤU TRÚC
19. Kiểu mảng
20. Kiểu xâu
21. Kiểu bản ghi
22. Bài tập của Lesson 5
Lesson 6: CHƯƠNG TRÌNH CON VÀ
LẬP TRÌNH CÓ CẤU TRÚC.
23. Chương trình con và cấu trúc chương trình con
24. Chương trình con sử dụng Thủ tục
25. Chương trình con sử dụng Hàm.
26. Một số thư viện chương trình con chuẩn
27. Bài tập của Lesson 6
Lesson 7: KIỂU DỮ LIỆU TỆP
28. Kiểu tệp và khai báo kiểu tệp
29. Các thủ tục và hàm chuẩn
30. Bài tập của Lesson 7
20
Tải về để xem bản đầy đủ
85 trang
21660
Free
Bạn đang xem 20 trang mẫu của tài liệu "Đồ án Xây dựng hệ thống giáo trình tương tác hỗ trợ học tập môn Tin học Lớp 11", để tải tài liệu gốc về máy hãy click vào nút Download ở trên
File đính kèm:
- do_an_xay_dung_he_thong_giao_trinh_tuong_tac_ho_tro_hoc_tap.pdf
